ماده 1 - واژه «ده» از ماده (1) حذف میگردد.
ماده 2 - در ماده (5) بعد از عبارت «در هر بخش شورای بخش» عبارت «که اعضاء آن پنج نفر میباشد» اضافه و یک تبصره به شرح زیر به آن الحاق میگردد:
تبصره - از یک روستا بیش از یک نفر نباید در شورای بخش حضور داشته باشد و در صورتی که تعداد روستاهای بخش کمتر از پنج روستا باشد اعضاء شورای بخش از میان مجموع اعضاء شوراهای روستاها انتخاب خواهند شد و در نهایت حداقل باید از هر روستا یک نفر انتخاب گردد.
ماده 3 - ماده (6) حذف میگردد.
ماده 4 - در ماده (8):
الف - واژه «بخش» حذف میشود.
ب - تبصره ای به شرح زیر به این ماده الحاق میشود:
تبصره - هرگاه عضوی به هر دلیلی تا دو ماه در جلسه شورا شرکت ننماید، تا تعیین تکلیف نهایی که نباید بیش از شش ماه به طول بیانجامد از عضو علی البدل به عنوان جانشین در جلسات دعوت به عمل میآید.
ماده 5 - ماده (9) و تبصره آن به شرح ذیل اصلاح میشود:
ماده 9 - در صورت تبدیل روستا به شهر، شورای شهر همان شورای روستا خواهد بود. چنانچه دو یا چند روستا به شهر تبدیل شود، شورای شهر از میان اعضاء شوراهای آن روستاها به ترتیب آراء در انتخابات و به نسبت جمعیت روستاها تشکیل میشود.
تبصره - چنانچه دو یا چند روستا ادغام و به یک روستا تبدیل شوند، شورای روستای جدید از میان اعضاء شوراهای روستاها به ترتیب آراء در انتخابات و به نسبت جمعیت روستاها تشکیل میشود.
ماده 6 - در ماده(10):
الف - واژه «شهرداران» بعد از واژه «فرمانداران» اضافه میشود.
ب - واژه «دهیار» از تبصره این ماده حذف میشود.
ماده 7 - در ماده (10) مکرر:
الف - جمله «شهرستانهایی که فقط یک بخش و یک شهر داشته باشند از محدودیت داشتن دو نفر نماینده در شورا، مستثنی میباشند» به انتهاء تبصره (2) این ماده الحاق میشود.
ب - تبصره (3) این ماده حذف میشود.
ماده 8 - تبصره (2) ماده (11) حذف میشود.
ماده 9 - در ماده (13):
- عبارت «و شهر» بعد از واژه «بخش» به این ماده اضافه میشود.
ماده 10 - در ماده (14):
الف - تبصره (2) حذف میشود.
ب - شماره تبصره های (3) و (4) به (2) و (3) تغییر می یابد.
ماده 11 - در ماده (14) مکرر:
الف - تبصره (1) به شرح زیر اصلاح میشود:
تبصره 1 - هرفرد میتواند فقط عضو شورای یک روستا یا یک شهر باشد.
ب - تبصره (3) این ماده به شرح زیر اصلاح میشود:
تبصره 3 - «نامزد شدن اعضاء شوراهای اسلامی روستا و شهر در انتخابات مجلس شورای اسلامی منوط به پذیرش استعفاء آنها از سوی شورا، قبل از پایان مهلت قانونی میباشد.»
ماده 12 - یک ماده به عنوان ماده 15 مکرر به شرح زیر به قانون الحاق میشود:
ماده 15 مکرر - اولین جلسه شوراهای روستا به دعوت بخشدار و شورای شهر به دعوت فرماندار در تاریخ مقرر در ماده (3) قانون تشکیل میشود. همچنین شوراهای فرادست به ترتیب، شورای بخش به فاصله یک ماه پس از تشکیل سه چهارم شوراهای روستاهای تابع بخش به دعوت بخشدار، شورای شهرستان به فاصله یک ماه پس از تشکیل دوسوم شوراهای شهر و بخش در محدوده آن شهرستان به دعوت فرماندار، شورای استان به فاصله یک ماه پس از تشکیل دوسوم شوراهای شهرستانهای واقع در محدوده آن استان به دعوت استاندار و شورای عالی استانها به فاصله یک ماه پس از تشکیل دوسوم شوراهای استانها به دعوت وزیر کشور تشکیل میشود.
ماده 13 - در ماده (16):
الف - عبارت «وفق ماده (15مکرر)» بعد از عبارت «شوراهای موضوع این قانون» اضافه میشود.
ب - عبارت «برای مدت یک سال» در این ماده بعد از واژه «منشی» اضافه میشود.
ماده 14 - در ماده (16) مکرر واژه «بخش» پس از عبارت «اعضاء شوراهای» اضافه میشود.
ماده 15 - در تبصره ماده (18) عبارت «در ا نتخابات شرکت نکرده باشند» به عبارت «در هیچ حوزه ای رای نداده باشند» اصلاح میشود.
ماده 16 - در بند (الف) ماده (20) عبارت «یا پلمب» بعد از واژه «مُهر» اضافه میشود.
ماده 17 - دربند (2) ماده (25) سن انتخاب کنندگان از 15 سال تمام به 18 سال تمام اصلاح میشود.
ماده 18 - در ماده (26):
الف - بندهای (د)، و (ه-) به بندهای (ج) و (د) تبدیل میشوند.
ب- عنوان بند(و) اصلاحی 1382/7/6 به عنوان بند(ه-) تبدیل و به شرح ذیل اصلاح میشود:
«ه- - دارابودن سواد خواندن و نوشتن برای شورای روستاهای تا دویست خانوار و داشتن مدرک دیپلم برای شورای روستاهای بالای دویست خانوار، داشتن حداقل مدرک فوق دیپلم یا معادل آن برای شورای شهرهای تا بیست هزارنفرجمعیت، داشتن حداقل مدرک لیسانس یا معادل آن برای شورای شهرهای بالای بیست هزارنفرجمعیت.»
ج - یک بند به عنوان بند(و) ذیل این ماده الحاق میشود:
«و - دارا بودن کارت پایان خدمت نظام وظیفه یا کارت معافیت دائم از خدمت برای مردان.»
ماده 19 - در ماده (28):
الف - در بند (1) پس از عبارت «رئیس جمهور و مشاورین و معاونین وی» عبارت «نمایندگان خبرگان رهبری» پس از «رئیس دیوان عدالت اداری»، «رئیس دیوان محاسبات کشور و معاونین وی، دادستان دیوان محاسبات» پس از «رئیس سازمان بازرسی کل کشور»، «و معاونین وی» پس از «رئیس سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و معاونین وی»، «دبیرهیات دولت، روسای دفاتر سران سه قوه» و پس از «سرپرستان سازمانهای دولتی»، «روسای دانشگاهها(دولتی و غیردولتی)» اضافه میشود.
ب - در بند (2) پس از عبارت «فرمانداران و معاونین آنان»، «شهرداران و معاونین آنان» اضافه میشود.
ج - در بند (3) ماده (28) واژه «شهرداری» بعد از عبارت «مدیران مناطق» و عبارت «و همچنین دهیاران و شاغلین در دهیاری» بعد از واژه «وابسته به آن» اضافه میشود.
د - بعد از واژه «شهرداران» حرف «و» به علامت ویرگول «،» تغییر می یابد.
ه- - بند (4) به شرح زیر به این ماده الحاق میشود:
«4 - اعضاء شوراهای اسلامی موضوع این قانون در طول مدت عضویت نمی توانند در سمتهای مذکور در این ماده مشغول به کار شوند.»
ماده 20 - در سطر آخر ماده (30)، عبارت «به مدت چهار سال» به عبارت «تا پایان همان دوره» اصلاح میشود.
ماده 21 (منسوخ 1400/11/10)- ماده (31) به شرح زیر اصلاح میشود:
«ماده 31- درصورتی که هر یک از شوراها به علت فوت، استعفاء یا سلب عضویت اعضای اصلی و علی البدل فاقد حد نصاب لازم برای تشکیل جلسه گردد، انتخابات میان دوره ای همزمان با اولین انتخابات سراسری در موعد مقرر برگزار میشود.»
ماده 22 - در تبصره (1) ماده (32) عبارت «پس از تایید هیات نظارت» بعد از واژه «انتخاب و» اضافه میگردد.
ماده 23 - در تبصره (1) ماده (33) عبارت «پس از تایید هیات نظارت» بعد از واژه «انتخاب و» اضافه میشود.
ماده 24 - در ماده (45) بعد از عبارت «تشکیل هیات اجرایی» علامت ویرگول «،» اضافه میشود.
ماده 25 - در تبصره (2) ماده (46) بعد از عبارت «از تاریخ وصول استعلام» علامت ویرگول «،» اضافه میشود.
ماده 26 - ماده (48) به شرح زیر اصلاح میشود:
«ماده 48 - نظر هیاتهای اجرایی بخش و شهرستان مبنی بر تایید صلاحیت داوطلبان با تایید هیاتهای نظارت شهرستان و بخش معتبر است و چنانچه ظرف هفت روز از تاریخ دریافت نتیجه رسیدگی صلاحیت داوطلبان، هیات نظارت مربوط درباره داوطلب یا داوطلبان نظر خود را اعلام نکند، نظر هیات اجرایی ملاک عمل خواهد بود.»
ماده 27 - در ابتداء تبصره (4) ماده (50) عبارت «فرماندار یا بخشدار به عنوان رئیس» اضافه میشود.
ماده 28 - ماده (59) قانون، به بعد از ماده (63) منتقل میشود.
ماده 29 - در قسمت اخیر ماده (63) عبارت «روسای هیاتهای اجرایی» جایگزین عبارت «مقامات وزارت کشور» میشود.
ماده 30 - در بند (م) ماده (67) عبارت «یا پلمب» بعد از واژه «مُهر» اضافه میشود.
ماده 31 - به فصل انتخابات یک بخش با عنوان زیر الحاق میگردد:
و - سایر مقررات انتخابات.
ماده 32 - مواد (86) و (87) از فصل پنجم سایر مقررات به قسمت فوق الذکر منتقل میشود.
ماده 33 - در ماده (88):
الف - واژه «محلی» به «محلی استانی» تغییر می یابد.
ب - در تبصره این ماده عبارت «آگاه نمودن» به «آگاه سازی» تغییر می یابد.
ج - این ماده از فصل پنجم به قسمت سایر مقررات انتخابات منتقل میشود.
ماده 34 - مواد (89) و (90) از فصل پنجم به قسمت سایر مقررات انتخابات منتقل میشود.
ماده 35 - در ماده (68):
الف - بعد از واژه «نظارت» عبارت «و پیگیری» اضافه و واژه «تصمیمهای» به «مصوبات» تغییر می یابد.
ب - عبارت «حسب درخواست بخشدار» به قسمت انتهائی بند (ی) این ماده اضافه میگردد.
ماده 36 - بند ذیل به عنوان بند (11) به ماده (69) الحاق میشود:
تشکیل پرونده و صدور پروانه ساختمان برای ایجاد بناها و تاسیسات واقع در محدوده قانونی روستا پس از هماهنگی با بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و اخذ نظرات فنی نهاد مذکور در چهارچوب ضوابط و مقررات طرحهای هادی مصوب روستا.
ماده 37 - در ماده (70):
الف - دوبند به عنوان بندهای (10) و (11) به شرح زیر به این ماده الحاق میگردد:
10 - نظارت بر حسن اجراء مصوبات شورای اسلامی بخش.
11 - نظارت و پیگیری اجراء طرحها و پروژه های عمرانی بخش.
ب - شماره بندهای (2)، (3)، (4)، (5)، (6)، (7) و (8) به شماره (3)، (4)، (5)، (6)، (7) و (8)، (9) تغییر می یابد.
ج - عبارت «بخش از قبیل توسعه» از بند (7) حذف میگردد.
ماده 38 - در ماده (71):
الف - در بند (6) واژه «گردشگری و» بعد از «مراکز» اضافه میشود.
ب - عبارت «با رعایت مقررات مربوط» به انتهای بند (24) اضافه میگردد.
ج - عبارت «با رعایت مقررات مربوط» به انتهای بند (26) اضافه میگردد.
د - در بند (27) واژه «وسائل» به «وسائط» تغییر می یابد.
ه- - عبارت «بارعایت مقررات قانونی مربوط» به انتهای بند (29) اضافه میگردد.
و - تبصره بند (30) به تبصره (1) اصلاح و یک تبصره به عنوان تبصره (2) به ذیل این ماده الحاق میگردد.
تبصره 2 - شورای شهر موظف است یک نسخه از نتیجه گزارش حسابرس رسمی را جهت بررسی و هرگونه اقدام قانونی به وزارت کشور ارسال نماید.
ز - تبصره های(1) و (2) بند(34) این ماده حذف میگردد.
ماده 39 - در ماده (77):
الف - عبارت «و دهستان» پس از عبارت «شورای اسلامی شهر» و عبارت «و روستا» پس از عبارت«مورد نیاز شهر» حذف میگردد و واژه «می توانند» به «می تواند» و واژه «نمایند» به «نماید» تغییر می یابد.
ب - در سطر اول تبصره این ماده بعد از واژه «عوارض» علامت ویرگول «،» اضافه میگردد.
ماده 40 - در ماده (78):
عبارت «و شوراهای شهر در شهرستان به استثناء شورای شهر مرکز استان» به ادامه بند (3) اضافه میگردد.
ماده 41 - در ماده (78 مکرر 1):
الف - تبصره بند (1) حذف میگردد.
ب - سه بند به شرح زیر به عنوان بندهای «7، 8 و9» به انضمام یک تبصره به ذیل ماده فوق الحاق میشود.
7 - عضویت رئیس شورای استان در جلسات شورای برنامه ریزی و توسعه استان بدون حق رای.
8 - نظارت بر حساب درآمد و هزینه های مشترک شهرداریهای استان با انتخاب حسابرس رسمی و اعلام موارد نقض و تخلف به مرجع ذی ربط و انجام پیگیریهای لازم بر اساس مقررات قانونی، یک نسخه از حسابرسی مذکور جهت هرگونه اقدام قانونی به وزارت کشور ارسال میگردد.
9 - نظارت بر حساب درآمد و هزینه سازمان همیاری شهرداریها با انتخاب حسابرس رسمی که هزینه آن توسط سازمان همیاری شهرداریها تامین میشود.
تبصره - شورای استان موظف است یک نسخه از گزارش حسابرس رسمی را جهت بررسی و هرگونه اقدام قانونی به وزارت کشور ارسال نماید.
ماده 42 - در ماده (87 مکرر2):
الف - بند (7) این ماده به شرح زیر اصلاح میگردد:
7 - برنامه ریزی به منظور آموزش و آشنایی اعضاء شوراها با وظایف خویش از طریق برگزاری دوره های کوتاه مدت کاربردی در قالب امکانات موجود کشور با همکاری وزارت کشور و سایر وزارتخانه ها و سازمانهای اجرایی ذی ربط.
ب - ماده (75) قانون به عنوان بند (9) ذیل این ماده الحاق میگردد.
9 - آیین نامه سازمانی، تشکیلاتی و تعداد و نحوه تشکیل جلسات شوراها و امور مالی دبیرخانه کلیه شوراها و تعداد کارکنان آنها و هزینه های مربوط و هرگونه پرداختی به اعضاء شوراها توسط شورای عالی استانها تهیه و به تصویب هیات وزیران میرسد. به کارگیری کارکنان و هرگونه پرداختی خارج از این آیین نامه ممنوع میباشد.
ج - در ماده (78 مکرر3) عبارت «حداکثر یک سال پس از تشکیل» حذف و این ماده به عنوان بند (10) ذیل این ماده الحاق میگردد.
ماده 43 - در ماده (74):
الف - این ماده و تبصره های آن به عنوان ماده (82 مکرر 3) به فصل چهارم، ترتیب رسیدگی به تخلفات، منتقل و عنوان (ماده 82 مکرر 3) به (ماده 82 مکرر 4)اصلاح میشود.
ب - عبارت «در غیر این صورت ضمن لغو قرارداد و سلب عضویت دائم از شورا، پرونده به مراجع ذی صلاح ارسال میگردد» به ادامه تبصره (1) اضافه میگردد.
ج - عبارت «در صورت ارتکاب نسبت به بررسی آن در هیات حل اختلاف استان اقدام خواهد شد» به ادامه تبصره (2) اضافه میشود.
ماده 44 - در ماده (79):
الف - در بند (2) تعداد اعضای شورای استان از دو نفر به یک نفر تقلیل و تعداد نمایندگان مجلس از یک نفر به دو نفر افزایش یافت.
ب - در بند (3) عبارت «از اعضاء شورای استان» بعد از «یک نفر» اضافه میگردد.
ج - تبصره ذیل این ماده به عنوان تبصره (1) اصلاح و یک تبصره به عنوان تبصره (2) ذیل آن الحاق میگردد:
تبصره 2 - وزارت کشور بر اساس مسئولیت نظارتی و اجرایی قانون شوراها میتواند موارد تخلف از قانون را به هیات حل اختلاف ارجاع نماید.
ماده 45 - در ماده (80):
الف - ظرف زمانی «پانزده روز» مندرج در سطر آخر این ماده به «بیست روز» تغییر می یابد.
ب - تبصره این ماده به عنوان تبصره(1) تغییر می یابد.
ج - دو تبصره به شرح زیربه ذیل این ماده الحاق میگردد.
تبصره 2 - قطعی شدن مصوبات شورا، مانع از طرح رسیدگی آن دسته از مصوبات مغایر قانون در هیات مرکزی حل اختلاف توسط اشخاص نمیباشد.
تبصره 3 - کلیه شوراها موظفند هرگونه تصمیمی را که مربوط به دستگاههای اجرایی مختلف اتخاذ کرده اند، بلافاصله به دستگاه مربوطه ابلاغ نمایند.
ماده 46 - در تبصره ماده (81) عبارت «ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ رای» بعد از واژه «می توانند» اضافه میگردد.
ماده 47 -
الف - ماده(82) به شرح زیر اصلاح میگردد:
ماده 82 - چنانچه هریک از اعضاء شوراهای موضوع این قانون شرایط عضویت را از دست داده و یا در انجام وظایف قانونی خود مرتکب قصور یا تقصیر شود یا اقدامی که موجب توقف یا اخلال در انجام وظایف شوراها گردد یا عملی خلاف شوون اعضاء شورا انجام دهد به موارد زیر محکوم میگردد:
1 - اخطار کتبی با درج در پرونده شورایی بدون اعلان عمومی.
2 - اخطار کتبی با درج در پرونده شورایی و اعلان عمومی.
3 - کسر از مبالغ دریافتی بابت عضویت در شورا (حقوق، حق الجلسه و عناوین مشابه) حداکثر تا یک سوم از یک ماه تا یک سال.
4 - محرومیت از عضویت در هیات رئیسه و نمایندگی در شوراهای فرادست وعناوین مشابه حداقل به مدت یک سال.
5 - سلب عضویت موقت از یک ماه تا یک سال.
6 - سلب عضویت برای باقیمانده دوره شورا.
7 - ممنوعیت ثبت نام در انتخابات شوراها برای مدت حداقل یک دوره.
تبصره 1 - هیاتهای حل اختلاف پس از رسیدگی به اتهام یا اتهامات منتسب به عضو شورا در صورت احراز تخلف یا تخلفات، در مورد هر پرونده صرفاً یکی ازمجازاتهای این قانون را اعمال خواهند نمود و تنها بند(8) قابل جمع با بندهای (4) تا (6) این ماده میباشد.
تبصره 2 - چنانچه عضوی به یکی از مجازاتهای بندهای (4) تا (8) این ماده محکوم شود میتواند ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ رای به هیات حل اختلاف مرکزی شکایت نماید. هیات مذکور خارج از نوبت به موضوع رسیدگی خواهد کرد.
تبصره3- فرد یا افرادی که سلب عضویت می گردند، میتوانند به دیوان عدالت اداری شکایت نمایند. دادگاه مذکور خارج از نوبت به موضوع رسیدگی می کند و رای آن قطعی ولازم الاجراء خواهد بود.
8 - سلب عضویت دائم از عضویت در شورا و ممنوعیت ثبت نام در انتخابات شوراها.
ب - بندهای (1) و (2) و تبصره های آن با اصلاحات انجام شده به شرح زیر به عنوان ماده (82 مکرر 1) تغییر و عنوان (ماده 82 مکرر 1) به (ماده 82 مکرر 2) اصلاح میشود.
ماده 82 مکرر 1 - هیاتهای حل اختلاف ضمن رسیدگی به شکایات از اعضاء شوراها در مورد اتهامات موضوع ماده (82) به ترتیب زیر اقدام می نمایند:
1 - در مورد اعضاء شوراهای روستا و بخش به پیشنهاد شورای شهرستان و یا فرماندار و در مورد شورای شهر و شهرستان به پیشنهاد شورای استان و یا استاندار و تصویب هیات حل اختلاف استان.
2 - در مورد اعضاء شورای استان به پیشنهاد شورای عالی استانها و استاندار و در مورد شورای عالی استانها به پیشنهاد وزیر کشور و تصویب هیات حل اختلاف مرکزی.
3 - درمورد شورای عالی استانها به پیشنهاد وزیر کشور و تصویب هیات حل اختلاف مرکزی.
تبصره - سلب عضویت اعضاء شورای مافوق، موجب سلب عضویت از شورای مادون نمی گردد مگر به تشخیص هیات حل اختلاف ذی ربط.
ماده 48 - یک ماده به عنوان ماده (92) به شرح زیر به قانون، الحاق و عنوان ماده (92) به ماده (96) اصلاح میگردد:
ماده 92 - سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران میتواند با همکاری وزارت کشور و شورای عالی استانها در راستای ارتقاء سطح فرهنگ شوراها و مشارکت، برنامه های مختلف فرهنگی و آموزشی را تهیه و پخش نماید.
ماده 49 - در ماده (85) عبارت «و بخش» حذف و عبارت «روستا و» بعد از واژه «شوراهای» اضافه میگردد.
ماده 50 - ماده (78 مکرر 4) به عنوان ماده (93) به فصل پنجم سایر مقررات منتقل میشود.
ماده 51 - در ماده (78 مکرر 5):
الف - این ماده به عنوان ماده (94) به فصل پنجم سایر مقررات منتقل و عنوان. ماده (94) به ماده (97) اصلاح میگردد.
ب - واژه «عضو» بعد از عبارت «به عنوان» اضافه میگردد.
ماده 52 - ماده (78 مکرر6) به عنوان ماده (95) به فصل پنجم، سایر مقررات منتقل و عنوان ماده (95) به ماده (98) اصلاح میگردد.
ماده 53 - ماده (93) حذف میگردد.
قانون فوق مشتمل بر پنجاه و سه ماده در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ بیست وهفتم آبان ماه یکهزار و سیصد و هشتاد و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 1386/9/14 به تایید شورای نگهبان رسید.
رئیس مجلس شورای اسلامی - غلامعلی حداد عادل