راهبردهای بلندمدت توسعه بخش کشاورزی از منظر آمایش سرزمین

شورای آمایش سرزمین در جلسه مورخ 16/ 11/ 1391 به استناد ماده (182) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1389 - تصویب نمود:

در راستای پیشبرد سیاست های کلی آمایش سرزمین و با رعایت اصول مصوب آمایش سرزمین از جمله گسترش عدالت اجتماعی و تعادل های منطقه ای، افزایش کارآیی و بازدهی اقتصادی، حفاظت محیط زیست، صیانت از منابع طبیعی و رعایت ملاحظات دفاعی - امنیتی و اصول پدافند غیرعامل، راهبردهای بلندمدت توسعه بخش کشاورزی از منظر آمایش سرزمین به شرح ذیل تعیین می‌شود:

1. مدیریت تولید محصولات کشاورزی با حفظ پایداری منابع پایه تولید و تقویت کشاورزی تجاری و یکپارچه نگری در تمامی مراحل پیش از تولید و پس از تولید تا مصرف.

2. تامین امنیت غذایی کشور با تاکید بر تولید داخلی محصولات راهبردی متناسب با قابلیت مناطق.

3. به هنگام سازی الگوی بهینه کشت و رعایت آن، متناسب با مزیت های رقابتی و قابلیت تولید هر منطقه.

4. توسعه و ارتقاء کارآیی بازار و بهره وری منابع و صادرات محصولات منابع طبیعی و کشاورزی و فرآورده های غذایی با تاکید بر اقلام دارای مزیت رقابتی کشور متناسب با توان تولید طبیعی سرزمین.

5. بهسازی، تجهیز و نوسازی اراضی زراعی و باغی با اولویت اراضی پایین دست سدها، ارتقاء فناوری و کارآیی و بهبود شاخص های مکانیزاسیون.

6. اصلاح ساختار و پایداری نظام بهره برداری و تولید کشاورزی و منابع طبیعی و ساماندهی واحدهای خرده دهقانی با تاکید بر یکپارچه سازی اراضی و بهینه سازی واحدهای بهره برداری از نظر مقیاس فنی و اقتصادی.

7. حفظ، احیاء و بهره برداری بهینه از منابع آب کشاورزی متناسب با ظرفیت واحدهای هیدرولوژی، با تاکید بر رعایت الگوی کشت، ارتقاء روش های آبیاری، گسترش سیستم های نوین توزیع و تکمیل شبکه های آبیاری و زهکشی.

8. توسعه همکاری های بین المللی و منطقه ای با تاکید بر استفاده از فناوری های نوین کشاورزی و بهره برداری مشترک از امکانات و منابع طبیعی سایر کشورها.

9. تسهیل ادغام های عمومی و افقی در بخش کشاورزی با تاکید بر کشاورزی قراردادی و سرمایه گذاری در بومی سازی فناوری های نوین.

10. تکمیل زنجیره ارزش، توسعه و گسترش صنایع تبدیلی و تکمیلی متناسب با الگوی بهینه کشت و تولید مناطق.

11. حفظ کاربری اراضی کشاورزی (زراعی و باغی) در حریم شهرها با بکارگیری روش های تشویقی و تنبیهی مناسب و با توجه به ظرفیت های آبی موجود.

12. توسعه کشت گلخانه ای و آب کشت در مناطق با شرایط اقلیمی مناسب و رعایت ملاحظات زیست محیطی.

13. حفظ، احیاء و توسعه پایدار باغات به ویژه در اراضی شیب دار مستعد در جهت جلوگیری از فرسایش خاک و افزایش تولیدات باغی.

14. اولویت کشت محصولات با نیاز آبی کمتر و بازدهی اقتصادی بیش تر به ویژه در مناطق خشک و کم آب.

15. توسعه واحدهای پرواربندی کوچک و متوسط با تاکید بر جایگزینی کشت علوفه به جای کشت غلات در نواحی کوهپایه ای.

16. توسعه و گسترش مجتمع های دامپروری صنعتی و نیمه صنعتی با اولویت استقرار آن ها در مناطق تولید و کشت نباتات علوفه ای.

17. حفظ و بازسازی ذخایر آبزیان دریایی و آب شیرین.

18. توسعه آبزی پروری در نواحی ساحلی و منابع آب های داخلی

19. توسعه و ساماندهی استفاده از منابع شیلاتی فراسرزمینی.

20. توسعه فعالیت های تلفیقی آبزی پروری و زراعت متناسب با مقتضیات واحدهای هیدرولوژی در حوضه ها.

21. سطح بندی ارایه خدمات پشتیبانی تولیدات کشاورزی به تفکیک ملّی، استانی و محلی با تاکید بر استفاده از امکانات و توان بخش خصوصی، تشکل های تولیدکنندگان کشاورزی و با حمایت نهادهای دولتی.

22. تربیت نیروی انسانی ماهر و ارتقاء سطح مهارتی و حرفه ای تولیدکنندگان و بهره برداران کشاورزی و منابع طبیعی متناسب با مناطق جغرافیایی.

23. حفظ و ارتقاء ذخایر و منابع ژنتیکی گیاهی و جانوری و حمایت از گونه های در معرض انقراض در مناطق و اقلیم مختلف.

24. بهره برداری بهینه از منابع پایه با تاکید بر مدیریت جامع و بهم پیوسته واحدهای هیدرولوژی.

25. توسعه و گسترش مناطق عاری از بیماری های دام، طیور و کنترل مبادی ورودی دام با مشارکت کشورهای منطقه.

26. ارتقاء سطح آمادگی عمومی در مواجه با تهدیدات بیولوژیک و اپیدمی ها در حوزه های کشاورزی و دامی در مبادی و مرزهای ورودی کشور.

27. ارتقاء سطح سلامت و ایمنی منابع و فرآورده های گیاهی، دام، طیور و شیلاتی در مقابل عوامل خسارت زای مرتبط مطابق با استانداردهای ملی قرنطینه ای و بهداشت گیاهی و دامی.

28. تقویت و توسعه سامانه های پایش و مقابله با تهدیدات زیستی در مناطق جغرافیایی.

بهروز مرادی - معاون برنامه ریزی و نظات راهبردی رئیس جمهور