بخشنامه بانک مرکزی در خصوص تعیین حدود ارائه خدمات بانکی به اشخاص محجور در موسسات اعتباری

مصوب 1400/08/22 بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران

با سلام ؛
احتراما، همانگونه که استحضار دارند به موجب ماده (67) آیین‌نامه اجرایی ماده (14) الحاقی قانون مبارزه با پولشویی مصوب جلسه مورخ 1398/07/21 هیات محترم وزیران، بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی مکلفند به منظور پایش مستمر ارباب رجوع در فرآیند شناسایی معمول و نیز ارزیابی ریسک برقراری تعاملات کاری با آن ها، نسبت به تعیین سطح فعالیت ارباب رجوع اقدام نمایند. در این میان، تعیین سطح فعالیت اشخاص محجور اعم از اشخاص کمتر از (18) سال تمام، مجانین و اشخاص غیررشید که به موجب ماده (70) آیین‌نامه مذکور ارائه هرگونه خدمات که کاربرد آن ها صرفا در فعالیت های تجاری توجیه دارد و برای شخص تعهدآور است، به اشخاص یادشده ممنوع می‌باشد، از اهمیت دو چندانی برخوردار است، اگر چه برای تعیین سطح فعالیت مشتریان، آگاهی از اطلاعات اقتصادی از جمله اطلاعات شغلی، درآمدهای حاصل از شغل، درآمدهای غیرشغلی و نیز اطلاعات عملیات تجاری آن ها نقش کلیدی دارد لیکن تعیین سطح فعالیت اشخاص محجور، به جهت محدود بودن اقلام اطلاعات اقتصادی آن ها با سهولت و سرعت بیشتری قابل انجام است، با عنایت به مراتب مذکور و در اجرای تبصره (1) ماده (112) آیین‌نامه یاد شده، مقرراتی با عنوان «دستورالعمل اجرایی تعیین حدود ارائه خدمات بانکی به اشخاص محجور در موسسات اعتباری» تدوین شد و در جلسه مورخ 1400/8/22 هیات عامل محترم بانک مرکزی مورد تایید قرار گرفت. دستورالعمل اخیرالذکر مشتمل بر الزامات مهمی است که از جمله اهم آن ها می توان به موارد زیر اشاره نمود:
*ارائه خدمات بانکی اعم از اعطای هرگونه ابزار پذیرش، اعطای انواع تسهیلات و قبول انواع تعهدات با موضوعات تجاری، افتتاح و نگهداری حساب سپرده قرض الحسنه جاری با یا بدون دسته چک و خرید و فروش ارز اعم از نقدی و حواله ای به اشخاص محجور مجاز نمی‌باشد. اجاره صندوق امانات به اشخاص کمتر از (18) سال نیز ممنوع گردیده است.
*موسسه اعتباری مجاز به افتتاح و نگهداری بیش از یک حساب سپرده قرض الحسنه پس انداز و یک حساب سپرده سرمایه گذاری کوتاه مدت عادی به نام هر شخص محجور نمی‌باشد.
*افتتاح حساب سپرده به صورت مشترک یا اشخاص محجور مجاز نمی‌باشد.
*افتتاح حساب سپرده قرض الحسنه پس انداز و حساب سپرده سرمایه گذاری کوتاه مدت عادی به نام هر شخص محجور مجموعا در بیش از دو (2) موسسه اعتباری مجاز نمی‌باشد. بانک مرکزی شرایط اجرای آن را از طریق سامانه سیاح فراهم می نماید.
*اختصاص هرگونه ابزار پرداخت به حساب های سپرده اشخاص کمتر از (7) سال تمام ممنوع است. اختصاص ابزار پرداخت به حساب های سپرده اشخاص بالاتر از (7) سال تمام تا (12) سال تمام و نیز مجانین و اشخاص غیررشید بالاتر از (18) سال تمام فقط در قالب اعطای کارت پرداخت فیزیکی مجاز است.
*موسسات اعتباری و شرکت های خدمات پرداخت باید امکان پذیرش ابزارهای پرداخت اشخاص محجور در پذیرندگان اصنافی که بانک مرکزی مشخص می‌نماید را محدود کنند.
*موسسات اعتباری باید رویه هایی را اتخاذ نمایند که پس از رفع حجر، بلافاصله نسبت به خلع سمت نماینده قانونی اقدام و زمینه برای بهره برداری مستقیم مشتری از خدمات بانکی فراهم گردد. سلب حق برداشت از حساب های سپرده ای که توسط مادر افتتاح شده اند باید پس از رسیدن مشتری به سن (18) سال تمام صورت پذیرد.
*حدود مقرر در دستورالعمل مذکور برای برداشت از طریق ابزارهای پرداخت به قرار ذیل است:


شخص محجور

سقف خرید روزانه با هر کارت

سقف خرید روزانه با کل کارت ها

سقف خرید ماهانه با کل کارت ها

استانه برداشت روزانه با سایر ابزارهای پرداخت

استانه برداشت ماهانه با سایر ابزارهای پرداخت

از (7) تا (12) سال

100 میلیون ریال

300 میلیون ریال

500 میلیون ریال

-

-

از (12) تا (18) سال

150 میلیون ریال

500 میلیون ریال

یک میلیارد ریال

150 میلیون ریال

500 میلیون ریال

مجانین /اشخاص غیررشید

150 میلیون ریال

500 میلیون ریال

یک میلیارد ریال

-

-
علاوه بر آن، آستانه مجاز مجموع مبالغ برداشت حضوری از کلیه حساب های سپرده متعلق به هر شخص محجور روزانه مبلغ 500 میلیون ریال و ماهانه مبلغ پنج میلیارد ریال می‌باشد. در صورت درخواست دارنده حق برداشت از حساب سپرده شخص محجور مبنی بر ضرورت برداشت وجه حضوری بیش از آستانه های مجاز تعیین شده، برداشت وجه منوط به تکمیل فیلد (قسمت) "بابت" در فرم های مربوط و ارائه اسناد مثبته دال بر ارتباط وجوه مورد تقاضا برای برداشت، با منافع شخص محجور است. با عنایت به مراتب فوق و ضمن ایفاد یک نسخه از دستورالعمل مذکور، خواهشمند است دستور فرمایند تمهیدات و اقدامات مقتضی برای اجرای دقیق دستورالعمل، معمول شده و مراتب به قید تسریع و با لحاظ مفاد بخشنامه شماره 149153 /96 مورخ 1396/5/16 به تمامی واحدهای ذیربط آن بانک /موسسه اعتباری غیربانکی ابلاغ و نسخه ای از آن به مدیریت کل مقررات، مجوزهای بانکی و مبارزه با پولشویی بانک مرکزی ارسال گردد و بر حسن اجرای آن نیز نظارت دقیق به عمل آید.

مدیریت کل مقررات، مجوزهای بانکی و مبارزه با پولشویی
اداره مبارزه با پولشویی و تامین مالی تروریسم
حمیدرضا غنی آبادی - محمدحسین دهقان
02-3215 - 2316

دریافت فایل پی‌دی‌اف