قانون امتیاز انحصاری استخراج معادن ذوغال سنگ اطراف مشهد به آقای ولی خان اسدی

مصوب 1309/07/27 مجلس شورای ملی

ماده اول - مجلس شورای ملی به وزارت اقتصاد ملی اجازه میدهد که امتیاز انحصاری مانع‌للغیر استخراج و استفاده از معادن ذغال‌سنک[ذغال سنگ] اطراف شهر مشهد را تا دوازده فرسخ از هر طرف به آقای محمد ولی‌خان اسدی که در این قانون به نام صاحب امتیاز مذکور میشود مطابق شرایط ذیل واگذار‌نماید.

ماده دوم - مدت امتیاز پانزده سال و ابتدای آن تاریخ امضای قراردادی است که بین وزارت اقتصاد ملی و صاحب امتیاز بر طبق این قانون منعقد خواهد شد و پس از انقضای مدت مزبور در صورت تصمیم دولت باعطای امتیاز صاحب امتیاز فعلی با تساوی شروط حق تقدم خواهد داشت.

ماده سوم - صاحب امتیاز باید منتهی تا شش ماه بعد از تاریخ اعطای امتیاز استخراج ذغال‌سنک[ذغال سنگ] را شروع و از ابتدای سال سوم اعطای امتیاز ببعد احتیاجات ذغال‌سنک[ذغال سنگ] شهر مشهد و سایر نقاط حوزه این امتیاز را تامین نموده و به مناسبت ازدیاد احتیاجات عملیات استخراجیه را توسعه دهد به علاوه صاحب امتیاز باید نقشه‌جات کامل معادن حوزه امتیاز خود را به تدریج تهیه و بضمیمه راپورت جامع عملیات اکتشافیه و نمونه ذغال‌های مکشوفه و نتیجه تجزیه آنها منتهی تا آخر سال چهارم اعطای امتیاز به وزارت اقتصاد ملی تقدیم دارد معادن ذغال سنکی[ذغال سنگی] که تا تاریخ مزبور کشف و‌نقشه ان به وزارت اقتصاد ملی تسلیم نشده باشد از حوزه امتیاز خارج خواهد بود.

ماده چهارم - ترسیم نقشه‌جات و هر گونه عملیات مربوطه باکتشاف و استخراج معادن مزبور باید مطابق دستور و نظریات متخصصین فنی وزارت‌مربوطه انجام شود و وزارت معزی‌الیها میتواند در هر موقع که مقتضی بداند به وسیله مفتشین خود موسسات صاحب امتیاز را مورد تفتیش قرار داده و اگر نواقصی موجود باشد صاحب امتیاز را برفع آن مکلف نماید.

ماده پنجم - معادن ذغال‌سنک[ذغال سنگ] واقعه در حوزه این امتیاز که قبل از اعطای امتیاز باجاره واگذار شده است پس از انقضای مدت اجاره مشمول این‌امتیاز خواهد بود.

ماده ششم - فروش یا رهن یا هر گونه معامله که این امتیاز یا موسسات مربوطه آن را کلا یا جزاً باتباع یا موسسات یا شرکتهای خارجه منتقل تواند نمود ممنوع و موجب الغای امتیاز و ضبط کلیه متعلقات آن خواهد بود انتقال باتباع داخله نیز باید با اطلاع وزارت اقتصاد ملی صورت گیرد.

ماده هفتم - تشکیل شرکت برای اجرای این امتیاز مجاز است مشروط به اینکه مطابق قوانین ایران تشکیل یافته و مرکز آن در ایران باشد و صاحب‌امتیاز میتواند تا 45 درصد اسهام آن را باتباع خارجه بفروشد روی بقیه اسهام باید قید شود که مخصوص اتباع ایران است و در صورت انتقال باتباع خارجه از درجه اعتبار ساقط خواهد بود.

ماده هشتم - موسسات مربوطه باین امتیاز در پنج سال اول مدت امتیاز از تادیه هر گونه مالیات و عوارض معاف خواهند بود پس از آن باید فقط صدی پنج عایدات خالص خود را همه‌ساله به دولت بپردازد و عایدات خالص عبارت است از مجموع عایدات سالیانه پس از وضع مخارجی که از نظر‌اداری و بهره‌برداری ضرورت دارد.

ماده نهم (منسوخ 1399/08/05)- صاحب امتیاز باید شرایط لازمه حفظ‌الصحه عمله جاترا از هر حیث کاملا ملحوظ دارد جبران خسارات ناشیه از سوانحی که در حین‌اجرای وظیفه متوجه عملجات شود به تناسب اهمیت هر یک با رعایت کیفیات حدوث سانحه به عهده صاحب امتیاز است.

ماده دهم - اراضی دولتی واقعه در حوزه امتیاز در صورتی که در آنها معدن ذغال‌سنک[ذغال سنگ] موجود است با حریم آنها در ظرف مدت امتیاز مجانا بصاحب امتیاز واگذار میشود و هر کاه[هرگاه] در حدود حوزه امتیاز معدن ذغال‌سنک در ملکی که مالک خصوصی دارد واقع باشد و صاحب امتیاز بخواهد آن را استخراج کند باید به وسیله خرید یا اجاره اراضی بقیمت عادله یا شریک کردن مالک در قسمتی از منافع معدن بتصدیق اهل خبره رضای او را جلب نماید.

ماده یازدهم - در هر موقع که بواسطه پیش آمدن مورد قوه قاهره - فرس‌ماژور - اجرای مقررات این امتیاز ممکن نشود و یا وقفه در جریان آن حاصل آید در مدت بقاء قوه قاهره مسئولیتی متوجه صاحب امتیاز نخواهد بود مشروط بر اینکه به مجرد پیش آمد موردی که صاحب امتیاز این را قوه قاهره موثر در عملیات امتیاز خود تصور نماید مراتب را کتبا با ذکر ادله و براهین به وزارت اقتصاد ملی اطلاع داده و بتصدیق وزارتخانه مزبوره برساند و در‌عین حال اقدامات فوری و موثر برای تنظیم جریان امور معادن و رفع تاثیرات قوه مزبور در حدود امکان بنماید وزارت اقتصاد نیز باید نظر قطعی خود را‌منتهی در ظرف چهار ماه کتبا به صاحب امتیاز اخطار نماید و الا سکوت به منزله قبول تلقی خواهد شد هر مدتی که بواسطه قوه قاهره صاحب امتیاز‌از استفاده از معدن محروم بماند بر مدت امتیاز افزوده میشود.

ماده دوازدهم - صاحب امتیاز باید برای محاسبات خود دارای دفاتر قانونی منظمی باشد که تعیین جمع و خرج سالیانه و میزان عایدات دولت به وسیله آنها بسهولت میسر شود.

ماده سیزدهم - صاحب امتیاز با منظور داشتن مخارج ضروری اداری و بهره‌برداری و حقوق دولت و وجوه لازمه برای استهلاک سرمایه و کسر و‌نقصانی که برای آلات و ادوات باید منظور داشت قیمت ذغال را به میزانی باید معین کند که بیش از صدی بیست به عنوان منفعت خود علاوه نشده‌باشد.

ماده چهاردهم - غیر از مواردی که به موجب ماده ششم مبادرت بان بدون قبول هیچکونه[هیچگونه] عذری موجب الغای امتیاز است در صورت تخلف صاحب امتیاز از مدلول هر یک از تعهدات مذکوره در این امتیاز وزارت اقتصاد ملی مراتب را بمشارالیه اخطار و مهلت کافی برای رفع تخلف موضوع‌اخطار تعیین خواهد نمود پس از آن در صورت ادامه خلاف وزارت معزی‌الیها میتواند الغاء امتیاز را اعلان نماید مکر [مگر]اینکه از طرف صاحب امتیاز تخلف از مدلول مقررات امتیاز تردید شود در این صورت مطابق ماده 15 عمل شده و بر طبق تصمیم حکمیت رفتار خواهد شد.

ماده پانزدهم - اختلافات ناشیه از این امتیاز بین صاحب امتیاز و دولت به حکمیت قطع و فصل میشود- باینطریق که یکنفر حکم از طرف‌دولت و یکنفر از طرف صاحب امتیاز و یکنفر توسط دو نفر اولی انتخاب میشود رای حکمین و در صورت عدم موافقت آنها رای حکم ثالث قاطع خواهد بود و چنانچه بین حکم و دولت و حکم صاحب امتیاز در انتخاب حکم ثالث موافقت حاصل نشود حکم ثالث توسط دیوانعالی تمیز انتخاب‌خواهد شد.

ماده شانزدهم - چنانچه در ظرف مدت سه ماه از تاریخ تصویب این قانون صاحب امتیاز برای امضا و مبادله امتیازنامه حاضر نشود این قانون ملغی و از درجه اعتبار ساقط خواهد بود.

این قانون که مشتمل بر شانزده ماده است در جلسه بیست و هفتم مهر ماه یکهزار و سیصد و نه شمسی به تصویب مجلس شورای ملی رسیده

رئیس مجلس شورای ملی - دادگر

دریافت فایل پی‌دی‌اف