مقدمه
درفرآیند خطیر سیاستگذاری کلان فرهنگی کشور، شناسایی و تحلیل جریان ها و مسائل عمده فرهنگی به عنوان یکی از مقدمات تعیین کننده در آینده نگری فرهنگی، نقش مهم و اساسی دارد و نتایج حاصل از فرآیند سیاست پژوهی و آینده پژوهی، محور و مبنای وضع سیاست های اصولی و هدفمند فرهنگی تلقی میشود. بر این اساس و نظر به اهمیت موضوع، به موجب بندهای 2 و 3 وظایف شورای عالی انقلاب فرهنگی، «شیوهنامه رصد فرهنگی کشور» تصویب میشود:
ماده 1- تعریف: رصد فرهنگی عبارت است از تعبیه و پیش بینی سازوکار و ارکان معین برای مطالعه، بررسی و تحلیل ارزش ها، هنجارها و رفتارهای موجود در سطح فرهنگ عمومی و خرده فرهنگ ها به منظور مساله شناسی فرهنگی در سطح توده عام مردم و پایش جریان های فرهنگی تولید شده از سوی نخبگان.
ماده 2- هدف رصد فرهنگی عبارت است از: آینده نگری فرهنگی و شناسایی به موقع جریان ها و مسائل فرهنگی جامعه و ارائه راهبردهای مواجهه صحیح و هدفمند با آنها.
ماده 3- وظایف رصد مشتمل بر موارد ذیل است:
1- شناسایی جریان های فرهنگی موجود از ابعاد گوناگون نظیر مبدا و منشا جریان ها، زمینه و بسترهای رشد، روند و میزان گسترش، میزان تاثیرگذاری و گروه هدف و مخاطبین جریان ها.
2- ارزیابی و تحلیل مسائل فرهنگی جامعه در سطوح فرهنگ عمومی و خرده فرهنگ های کودکان، نوجوانان، جوانان، دانشگاهیان، زنان و نظایر آن از زوایای مختلف.
3- تحلیل روند و تغییر و تحولات متغیرها و حوزه های مهم و استراتژیک عرصه فرهنگ و پیش بینی وضعیت آینده.
4- بررسی جامع تاثیرو تاثر حوزه فرهنگ با سایر حوزه های نظام اجتماعی نظیر اقتصاد، سیاست و اجتماع و سلامت در ابعاد داخلی و بین المللی.
5- پیشنهاد سیاست های مناسب در قبال جریان ها و مسائل فرهنگی نوظهور به شورای عالی انقلاب فرهنگی.
6- پیشنهاد ابزارها و راهکارهای فرهنگی مناسب برای اعمال این سیاست ها به دستگاه های فرهنگی ذی ربط پس از تصویب در مراجع ذی ربط.
7- پی آمد سنجی سیاست ها و راهبردهای پیشنهادی مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی.
ماده 4- گستره فعالیت رصد فرهنگی، کلیه حوزه های نظام اجتماعی نظیر اقتصاد، فرهنگ، سیاست، اجتماع و نظایر آن را که تاثیرات مهمی در تغییر و تحولات فرهنگی دارند، شامل میشود.
ماده 5- مطالعات مربوط به مهندسی و رصد فرهنگی موضوع این مصوبه و نیز سایر مطالعات راهبردی فرهنگ، در مرکز مطالعات راهبردی شورای عالی انقلاب فرهنگی انجام میشود.
ماده 6- سیاست ها و راهبردها و نتایج حاصله از آنها پس از طی مراحل لازم در مرکز مطالعات راهبردی شورای عالی به منظور بررسی و تصویب در قالب سیاست های فرهنگی به شورای عالی ارائه میشود.
ماده 7- کلیه دستگاههای فرهنگی، آموزشی و اطلاعاتی در حدود وظایف و صلاحیتهای خود مکلف به همکاری با مرکز مطالعات راهبردی شورای عالی میباشند.
ماده 8 - این مصوبه در 8 ماده در جلسه 576 مورخ 1384/10/20 شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید.
رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی - محمود احمدی نژاد