تاریخ نظریه: 1404/09/22
شماره نظریه: 7/1404/509
شماره پرونده: 1404-168-509ک
استعلام:
چنانچه فرد نابالغ دارای کمتر از نه سال سن (پسر هفت ساله) مرتکب بزه ایراد ضرب و جرح عمدی شود، آیا دادگاه اطفال و نوجوانان صلاحیت رسیدگی به این بزه را دارد؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً، به موجب بند «ب» ماده 292 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 که منبعث از موازین فقهی است، (عمد الصبی خطا) جنایتی که به وسیله صغیر انجام شود، خطای محض محسوب می‌شود.
ثانیاً، عدم مسئولیت کیفری اطفال (افراد نابالغ) در ماده 146 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 به معنای عدم صلاحیت دادگاه در رسیدگی به موضوع و اتخاذ اقدامات تامینی و تربیتی نیست؛ همچنان که در ماده 148 و فصل دهم از بخش دوم قانون پیش‌گفته به این امر تصریح شده است و دادگاه در چارچوب مواد قانونی، در خصوص طفل بزهکار تصمیم مقتضی اتخاذ می‌کند؛ به موجب مواد 298 و 304 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، این صلاحیت برای دادگاه اطفال و نوجوانان شناسایی شده است و در قوانین موضوعه، صغر سن از موانع تعقیب شناخته نشده و تنها از موجبات عدم مسئولیت کیفری است.
ثالثاً، به صراحت ماده 304 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، به کلیه جرایم افراد نابالغ (اطفال)، از جمله اتهام ایراد صدمه بدنی توسط پسر هفت ساله که در فرض استعلام آمده است، در دادگاه اطفال و نوجوانان رسیدگی می‌شود.