تصویبنامه هیات وزیران راجع به آیین‌نامه اصلاحی تعقیب اشخاص بدسابقه و شرور

مصوب 1325/07/15 هیات وزیران

هیات وزیران در جلسه 15 مهر ماه 1325 بنا به پیشنهاد شماره 5981/ح 15165-1325/7/15 وزارتین دادگستری و کشور در اجرای ماده واحده مصوب 1322/5/13 آیین نامه پیوست را که مشتمل بر پانزده ماده است تصویب نمودند.

ماده 1- برای تعیین اشخاص بدسابقه و شرور از قبیل چاقوکش و دزد و جیب بر و امثال آنها کمیسیونی مرکب از نمایندکان وزارت کشور و شهربانی و دادسرای شهرستان هر محل تشکیل میگردد.

تبصره - اشخاص بدسابقه کسانی هستند که پیشینه محکومیت کیفری اعم از جنحه یا جنایت داشته باشند و شرور کسانی میباشند که اعمال فعلی آنها برخلاف نظم عمومی باشد.

ماده 2- اداره شهربانی هر محل صورت اسامی اشخاص بدسابقه و شرور مندرج در ماده فوق را با ذکر سوابق آنها تهیه و بکمیسیون مزبور در ماده یک تسلیم خواهد نمود. کمیسیون پس از ملاحظه گزارش کتبی نماینده شهربانی و در صورت لزوم تحقیق از شخص متهم نسبت به هر یک از اشخاص مورد گزارش نظر خود را اعلام خواهد نمود و در صورتی که نظر کمیسیون (به اتفاق یا به اکثریت) بموجه بودن گزارش شهربانی باشد راجع ببازداشت و مدت آن یا محل تبعید و مدت آن اظهار نظر خواهد کرد وگرنه به بی گناهی متهم رای میدهد.

تبصره 1- در نقاطی که حکومت نظامی اعلان شده دادسرای نظامی هم میتواند فهرستی از اشخاص بدسابقه و شرور تهیه و تسلیم کمیسیون نماید و کمیسیون پس از ملاحظه گزارش کتبی نماینده دادستانی نظامی به شرح مندرج در فوق رفتار خواهد کرد وگرنه به بیگناهی متهم رای میدهد.

تبصره 2- چنانچه وزارت کشور یا استاندار یا فرماندار هر حوزه بنا بمقتضیات محلی یا سیاسی لازم بشمارند که تا قطعیت رای کمیسیون (در صورتی که رای مبنی بر تقصیر متهم باشد) شخص متهم آزادی نداشته باشد بمسئولیت خود میتوانند تا تعیین تکلیف نهایی نامبرده را تحت نظر قرار دهند.
مدتیکه متهم تحت نظر است بابت محکومیت از احتساب خواهد بود.

ماده 3- رای کمیسیون اعم از برائت یا محکومیت متهم به وسیله استاندار در جائی که استاندار نباشد به وسیله فرماندار به وزارت کشور و متهم اعلام می‌شود.

ماده 4- در مواردی که به موجب این آیین نامه شهربانی مکلف بانجام وظایفی است هرگاه در محل شهربانی نباشد اداره نگهبانی محل وظایف شهربانی را انجام خواهد داد.

تبصره - در نقاطی که دادسرا تشکیل نیست و آن نقاط تابع دادکاه[دادگاه] بخش است دادستان شهرستان آن حوزه برئیس دادکاه[دادگاه] بخش یا کارمند قضایی دیگر دادکاه[دادگاه] بخش که شایستگی داشته باشد نمایندگی میدهد که در کمیسیون مذکور در ماده 1 شرکت نماید.

ماده 5- رای کمیسیون مرقوم در ماده 1 باید در ظرف 48 ساعت از تاریخ صدور بمتهم ابلاغ شود و نامبرده با رعایت مسافت از قرار هر 36 کیلومتر یک روز میتواند در ظرف ده روز از رای کیمسیون تقاضای تجدیدنظر نماید این تقاضا مستقیماً یا وسیله کمیسیون بدوی به وزارت کشور تقدیم می‌شود و در وزارت کشور کمیسیونی به نام کمیسیون تجدیدنظر مرکب از 5 نفر که دو نفر از طرف وزارت دادگستری و دو نفر از طرف وزارت کشور و یک نفر از طرف اداره کل شهربانی انتخاب می‌گردد تشکیل و به شکایت و تقاضای تجدید نظر رسیدگی می نماید.
کمیسیون تجدید نظر چنانچه توضیحاتی لازم داشته باشد در مرکز به وسیله اداره کل شهربانی و در شهرستانها به وسیله استاندار یا فرماندار توضیحات لازمه را خواهد خواست رای کمیسیون به اتفاق یا به اکثریت مناط اعتبار و لازم الاجرا است و پس از ابلاغ بمتهم از طرف وزارت کشور وسیله شهربانی یا نگهبانی ( به شرح مقرر در این آیین نامه) فورا به موقع اجرا گذاشه می‌شود.

تبصره - در صورتی که تقاضای تجدیدنظر بکمیسیون بدوی تقدیم شود کمیسیون مزبور تقاضای تجدیدنظر را با پرونده و سوابق مربوطه وسیله استاندار یا فرماندار (در جائیکه استاندار نباشد) به وزارت کشور ارسال میدارد. در صورتی که متهم بازداشت یا تحت نظر باشد تقاضای تجدیدنظر را وسیله شهربانی یا نگهبانی به شرح بالا خواهد داد و مقامات مزبوره مکلفند که به شرح مقرر در این آیین نامه وسیله کمیسیون یا مستقیما تقاضی را به وزارت کشور بفرستند و بتقاضای تجدیدنظر با قید تاریخ تسلیم رسید رسمی داده میشود.

ماده 6- استاندار یا فرماندار که به موجب ماده 3 این آیین نامه رای کمیسیون بدوی را رویت مینماید می‌توانند ظرف ده روز از تاریخ رویت با رعایت مسافت از قرار هر 36 کیلومتر یک روز وسیله وزارت کشور از رای کمیسیون بدوی تقاضای تجدید نظر نمایند وزارت کشور در صورتی که رای کمیسیون بدوی را متناسب با سابقه شخص متهم ندانست یا مخالف با مفاد ماده واحده مصوب 13 مرداد 22 و یا این آیین نامه تشخیص داد نظر استاندار یا فرمانداری را که تقاضای تجدیدنظر نموده تایید و تقاضای تجدیدنظر را بکمیسیون مرقوم در ماده 5 آیین نامه میفرستد. در مرکز نیز وزارت کشور می‌تواند به شرح فوق از رای کمیسیون بدوی تقاضای تجدیدنظر نماید.

ماده 7- کمیسیون تجدیدنظر می‌تواند رای کمیسیون بدوی را فسخ یا استوار نماید و یا کیفر تعیین شده را تبدیل (مانند تبدیل حبس به تبعید و برعکس) و یا تشدید و یا تخفیف دهد و در مواردی که رای کمیسیون بدوی بر برائت متهم صادر و مورد تقاضای تجدیدنظر استاندار یا فرماندار کردیده[گردیده] حق دارد در صورت توجه جرم متهم را به شرح این آیین نامه و قانون مصوب 1322/5/13 کیفر دهد.

ماده 8- اشخاصی که تبعید می‌شوند تحت نظر شهربانی محل (در جائی که شهربانی نباشد تحت نظر اداره نگهبانی) قرار خواهند گرفت و پس از پایان تبعید و یا در صورت عفو و بخشایش در هر محل که بخواهند میتوانند اقامت نمایند.

ماده 9- اداره کل شهربانی در مرکز و ادارات شهربانی - در جائی که نباشد نگهبانی- در شهرستان ها مکلفند پس از وصول دستور اجرای رای کمیسیون بدوی یا تجدیدنظر که بهر صورت وسیله وزارت کشور خواهد بود و همچنین در مورد تبصره دو ماده 2 این آیین نامه بلافاصله رای کمیسیون و دستور وزارت کشور یا استاندار یا فرماندار را به موقع اجراء کذارند[گذارند] و نتیجه را بمقام دستور دهنده گزارش دهند.

ماده 10- شخص بازداشت یا تبعید شده و یا اقربای او در صورتی که نصف مدت محکومیت درباره او اجراء شده باشد میتوانند از وزارت کشور تقاضای عفو و بخشایش متهم را نسبت به بقیه مدت محکومیت بنمایند و وزارت کشور پس از جلب نظر شهربانی (و بر حسب مورد نگهبانی) مربوط در صورتی که محکوم طبق آیین نامه زندان حسن رفتار داشته باشد یا حبس یا تبعید در روحیه و اخلاق وی موثر شده باشد یا دارای کثرت عائله یا ضعف مزاج باشد یا سن او از شصت سال خورشیدی تجاوز کرده باشد یا به جهتی دیگر حبس یا تبعید بودن او مقتضی نباشد متقاضی را مورد عفو قرار میدهد و بقیه یا ربع از مجموع مدت محکومیت او را خواهد بخشود.

ماده 11- در صورتی که متهم پس از خاتمه اجرای حکم مجازات یا پس از عفو مجدداً مرتکب شرارت گردد حداکثر مجازات در دفعه دوم (و دفعات بعد) درباره او به موقع اجراء گذاشته خواهد شد.

مواد متفرقه

ماده 12- اگر کسی در دادگاه عمومی یا دادگاه‌های اختصاصی تبرئه شد کمیسیون نمی‌تواند به همان اتهام و در همان مورد او را محکوم نماید و چنانچه کمیسیونی در موردی شخصی را بمجازات حبس یا تبعید محکوم نمود و آنشخص در همان موضوع در دادکاه[دادگاه] برائت حاصل نمود - حق دارد از کمیسیون تقاضای رسیدگی مجدد نماید و کمیسیون پس از رسیدگی رای سابق خود را فسخ میکند.

تبصره - تقاضای رسیدگی مزبور با رعایت ماده 5 این آیین نامه در ظرف 48 ساعت از تاریخ ابلاغ رای قطعی دادگاه باید به عمل آید.

ماده 13- اگر در موردی رای کمیسیون به حبس و حکم دادگاه بتبعید متهم (یا برعکس) باشد به تقاضای متهم یا بر اثر گزارش شهربانی یا نگهبانی کمیسیون تجدید رسیدگی در جلسه فوق العاده رای سابق را فسخ و مجازات متهم را با سنخ رای دادگاه تطبیق می نمایند.

ماده 14- در مورد نظامیان و مامورین نگهبانی و اشخاص وابسته بارتش که به موجب ماده واحده مصوب مرداد 322 مورد تعقیب و محکوم می کردند وزارت کشور پس از جلب نظر وزارت جنک و در مورد مشمولین نظام وظیفه با رعایت ماده 424 قانون دادرسی ارتش حکم کمیسیون را به موقع اجراء خواهد گذاشت.

ماده 15- آیین نامه مصوب 1322/6/26 ملغی است.

از طرف نخست وزیر