‌آیین‌نامه کمک به کشاورزان سالمند روستانشین

مصوب 1360/06/26 هیات وزیران

هیات وزیران در جلسه مورخ 60/6/26 بنا به پیشنهاد شماره 800/367 مورخ 60/6/17 سازمان بهزیستی کشور و موافقت شماره 17810 مورخ 60/6/12‌امور اقتصادی و دارائی و شماره 269 - 747904/31/78 مورخ 60/6/15سازمان برنامه و بودجه آیین‌نامه کمک به کشاورزان سالمند روستانشین موضوع تبصره (11) قانونی بودجه سال1360 را به شرح زیر تصویب نمودند.

ماده 1 - سازمان بهزیستی کشور مکلف است در سال 1360 بهر کشاورز سالمند مقیم روستا در اجرای این آییننامه حداکثر معادل مبلغ سه‌هزار ریال (/3000) در ماه به شرط دارا بودن شرایط زیر کمک نماید.
الف - سن وی در تاریخ 1360/01/01 متجاوز از شصت سال تمام باشد.
ب - از هیچگونه مستمری، حقوق بازنشستگی و وظیفه، کمک نهادهای انقلابی و ارگانها و موسسات دولتی و غیردولتی بهره‌مند نبوده و فاقد هر گونه درآمد و یا امکانات مالی دیگر که به طور متعارف برای تامین هزینه‌های او تکافو نماید باشد.
پ - حرفه اصلی او کشاورزی و یا رشته‌های وابسته بآن باشد ولو آنکه به علت از کارافتادگی از اینکار دست کشیده باشد.

تبصره 1) افرادی که حرفه اصلی آنها در روستا کشاورزی و یا رشته‌های وابسته بآن بوده ولی روستا را ترک نموده و در شهر سکونت اختیار کرده‌اند در صورت مجدد و مستمر در روستا و دارا بودن سایر شرایط لازم میتوانند از کمک موضوع این آیین‌نامه برخوردار شوند.

تبصره 2) زنانی که در امر کشاورزی و رشته‌های وابسته بآن با شوهران خود همکاری موثر داشته و یا دارند در صورت واجد بودن سایر شرایط لازم میتوانند از این کمک بهره‌مند شوند و در صورتی که زن و شوهر هر دو دارای شرایط لازم باشند هر یک به طور جداگانه‌ای از کمک موضوع این آیین‌نامه استفاده خواهند نمود. در صورتی که مرد کشاورز روستانشین دارای بیش از یکزن باشد که همه آنها ضمن دارا بودن سایر شرایط لازم با او در امر کشاورزی همکاری داشته و یا دارند فقط یکی از نان نامبرده هر کدام که به تشخیص شوهر در کار کشاورزی همکاری موثرتری داشته است علاوه بر خود او استحقاق دریافت کمک را خواهد داشت.

تبصره 3) ملاک تشخیص سن کشاورزان سالمند در اجرای این آیین‌نامه شناسنامه‌ای است که در تاریخ تصویب این آیین‌نامه در دست دارند.

ماده 2) تشخیص واجد شرایط بودن افراد با رعایت ضوابط موضوع ماده (1) این آیین‌نامه و تبصره‌های آن با شورای اسلامی روستا در صورتی که روستا شورای اسلامی نداشته باشد تا تشکیل شورای اسلامی با انجمن محلی روستا که مورد تایید بخشداری باشد و در نهایت با ستاد بهزیستی بخش خواهد بود.

تبصره - کلیه بخشها و روستاهائیکه تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی هستند تشخیص واجد شرایط بودن به عهده کمیته مزبور میباشد.

ماده 3) اعضای ستاد بهزیستی بخش عبارتند از:
الف - نماینده بخشداری
ب - نماینده جهاد سازندگی
پ - نماینده آموزش و پروش بخش
ت - مسئول واحد بهزیستی بخش
ث - نماینده سازمان مرکزی تعاون روستائی ایران در بخش.
ج - یکنفر از ائمه جماعت بخش به انتخاب خود آنها.
چ - یکنفر نماینده متعهد و با تجربه از کشاورزان سالمند بالای شصت سال مقیم روستا به انتخاب و معرفی ائمه جماعت بخش مربوط.

تبصره 1) اعضای ستاد بهزیستی بخش از بین خود یکنفر را به اکثریت آراء به عنوان مسئول ستاد بهزیستی بخش برای مدت یک سال انتخاب خواهند کرد.

تبصره 2) در کلیه بخش‌هائیکه کمیته امداد امام مستقر میباشد شورای کمیته ذکر شده به جای ستاد بهزیستی بخش قرار گرفته و وظائف محوله را انجام میدهد.

ماده 4 - با توجه به اهمیت امر تولید و خودکفائی هرچه بیشتر روستاهای کشور سازمان بهزیستی کشور مکلف است با همکاری نهادهای انقلابی و سازمانهای دولتی از قبیل جهاد سازندگی کمیته امداد امام، وزارت کشاورزی و عمران روستائی، مراکز خدمات کشاورزی روستائی و عشایری سازمان مرکزی تعاون روستائی ایران، سازمان تعاون مصرف شهر و روستا، سازمان صنایع دستی ایران و شرکت سهامی فرش ایران ترتیباتی اتخاذ نماید که کمک موضوع این آیین‌نامه حتی المقدور به صورت غیرنقدی و از طریق خدمات سرمایه‌ای و تولیدی و جنس اعطاء گردد.

تبصره - در مواردی که با توجه با وضعیت کشاورزان سالمند مشمول این آیین‌نامه کمک غیرنقدی موثر نباشد و یا بدلائل موجهی موجبات اعطای کمک به صورت غیرنقدی فراهم نگردد به تشخیص و پیشنهاد ستاد بهزیستی بخش کمک مورد بحث به صورت نقدی در اختیار کشاورزان نامبرده قرار خواهد گرفت.

ماده 5) سازمان بهزیستی کشور با توجه به آمارهای جمع‌آوری شده در مورد تعداد واجدین شرایط دریافت کمک در هر استان و بررسی‌های لازم نسبت به تقاضاهای واصله از استانها مبالغ لازم برای اعطای کمک موضوع این آیین‌نامه را از محل اعتبار موضوع تبصره (11) قانون بودجه سال 1360 به سازمانهای بهزیستی استانها اختصاص خواهد داد.

تبصره - سازمان بهزیستی کشور مجاز است در صورتی که برحسب تقاضای سازمانهای بهزیستی استانها خرید و تدارک یکجای قسمتی از کالاهای لازم برای اعطای کمکهای موضوع این آیین‌نامه در مرکز با تایید ستاد بسیج اقتصادی کشور از لحاظ آثار و تبعات این قبیل خریدهای با مقادیر زیاد در بازار عرضه و تقاضا و‌همچنین با در نظر گرفتن امکانات موجود و مشکلات مربوط به حمل این کالاها بروستاهای کشور موافق مصلحت و مقرون بصرفه تشخیص داده شود. پس‌از بررسی‌های لازم قسمتی از اعتبار موضوع تبصره (11) قانون بودجه سال 1360 را بخرید این قبیل کالاها در مرکز اختصاص دهد، تا این کالاها برای توزیع بین کشاورزان روستانشین مشمول این آیین‌نامه بمحل فرستاده شود. اسناد و مدارک این قبیل خریدها در سازمان نامبرده نگهداری خواهد شد تا در صورت لزوم مورد رسیدگی و حسابرسی قرار گیرد، احتساب وجوه پرداختی بابت خرید کالاهای موضوع این تبصره بهزینه قطعی موکول بوصول لیست‌های موضوع ماده (14) این آیین‌نامه خواهد بود.

ماده 6) اعتبارات سهمی هر استان به تدریج که مورد نیاز واقع میشود با صدور درخواستهای ابلاغ اعتبار که بامضا مشترک وزیر مشاور و رئیس سازمان بهزیستی کشور یا معاون ایشان و ذیحساب سازمان نامبرده رسیده باشد از طریق خزانه به اداره امور اقتصادی و دارائی مرکز استان و سازمان بهزیستی استان ابلاغ خواهد گردید.

تبصره - بهزیستی هر استان به نسبت آمار سالمندانیکه تحت پوشش کمیته امداد امام قرار میگیرند بودجه لازم را در اختیار کمیته امداد استان مربوطه قرار میدهند.

ماده 7) ادارات امور اقتصادی و دارائی مراکز استان موظفند تنخواه‌گردان مورد نیاز برای اعطا و یا تدارک کمکهای موضوع این آیین‌نامه را در حدود اعتبارات ابلاغی و در صورت نیاز برای این منظور از خزانه تقاضای تنخواه گردان موقت نمایند.

ماده 8) اعتبار سهمی هر استان به موجب برنامه‌ای که برای روستاهای تابع هر شهرستان بتفکیک شهرستان طبق پیشنهاد مدیریت بهزیستی استان براساس مفاد این آییننامه و با در نظر گرفتن نکات زیر:
الف- سیاست کشاورزی و اجتماعی و اقتصادی دولت در منطقه.
ب - بافت و خصوصیات روستاهای تابعه.
پ - امکانات موجود در سطح استان.
ت - کالاهائیکه احتمالاً طبق اعلام سازمان بهزیستی کشور طبق مفاد تبصره ماده (5) از مرکز خریداری و
ارسال خواهد شد.
ث - آمارهای جمع‌آوری شده در مورد تعداد افراد مشمول این آیین‌نامه
ج - تقاضاهای واصله از ستاد بهزیستی بخش‌های تابعه.
چ - خط مشی‌ها و دستورالعملهائیکه به منظور ایجاد هماهنگی و وحدت رویه از طرف سازمان بهزیستی کشور صادر و ابلاغ میشود.
به تصویب شورای بهزیستی استان خواهد رسید به تهیه و تدارک کالاها و خدمات مورد نیاز کشاورزان واجد شرایط در سطح روستاهای تابعه استان و با پرداخت کمکهای نقدی بآنان با رعایت مفاد تبصره ماده (4) این
آیین‌نامه اختصاص خواهد یافت.

ماده 9) سازمانهای بهزیستی استانها با توجه به برنامه مصوب شورای بهزیستی استان موضوع ماده (8)
مبالغ لازم برای اعطای کمکهای نقدی این آیین‌نامه به کشاورزان مقیم روستاهای تابعه و شهرستانهائیکه زیر پوشش کمیته امداد امام نباشد را به ادارات بهزیستی شهرستانهای مربوطه حواله خواهند نمود.

ماده 10) ادارات بهزیستی شهرستانها براساس برنامه مصوب شورای بهزیستی استان موضوع ماده (8) این آیین‌نامه نسبت به تهیه و ارسال کالاهای مورد نیاز و یا حواله وجوه لازم برای اعطای کمکهای نقدی موضوع این آیین‌نامه بواحدهای بهزیستی بخشهای تابعه اقدام خواهند نمود. کمیته امداد امام مفاد این ماده را در مناطق زیر پوشش خود اجرا خواهد نمود.

تبصره - تا زمانی که واحدهای بهزیستی تشکیل نشده است و کمیته امداد امام هم وجود ندارد وجوه موضوع این ماده به بخشداریهای مربوطه حواله خواهد شد و به طور کلی کلیه تکالیف و مسولیتهائیکه در این آیین‌نامه به عهده واحد بهزیستی بخش گذارده شده به عهده بخشداری خواهد بود.

ماده 11) واحدهای بهزیستی بخش (‌بخشداریها) مکلفند ترتیباتی اتخاذ نمایند که کالاهای خریداری شده واصله از تهران و یا مراکز استان و یا شهرستان مربوط و یا وجوه کمکهای نقدی موضوع این آیین‌نامه با نظارت ستاد بهزیستی بخش و در موارد لزوم با همکاری نمایندگان نهادها و سازمانهای مذکور در ماده (4) بین کشاورزان مشمول این آیین‌نامه توزیع و لیستهای مربوط بتفکیک کمکهای نقدی و غیرنقدی تهیه و و یا اعطای کمک غیرنقدی به اداره بهزیستی شهرستان مربوط ارسال گردد.

تبصره - در مناطقی که کمیته امداد امام فعالیت دارد مفاد ماده (11) این کمیته اجرا خواهد نمود.

ماده 12) ادارات بهزیستی شهرستانها مکلفند لیستهای واصله از واحدهای بهزیستی بخش موضوع ماده (11) این آیین‌نامه را پس از رسیدگی و تایید حداکثر‌ظرف یکماه از تاریخ وصول برای واریز وجوه دریافتی به سازمان بهزیستی در مرکز استان ارسال نمایند.

تبصره - در مناطق زیرپوشش کمیته امداد امام مفاد (12) را این کمیته به عهده خواهد داشت و از طریق سلسله مراتب خود به بهزیستی استان ارسال میدارد.

ماده 13) - سازمانهای بهزیستی استانها مکلفند لیستهای واصله موضوع ماده (12) این آیین‌نامه را حداکثر ظرف مدت (15) روز از تاریخ وصول پس از‌رسیدگی و تایید برای واریز تنخواه گردان در یافتن به اداره امور اقتصادی و دارائی مرکز استان تحویل نمایند تا بهزینه قطعی منظور گردد.

ماده 14) - در مواردی که در اجرای تبصره ماده (5) این آیین‌نامه کالاهائی توسط سازمان بهزیستی کشور خریداری و به استانها و شهرستان‌ها و بخشها ارسال میشود، سازمانهای بهزیستی استانها مکلفند لیستهای مربوط به توزیع کالاهای مزبور بین کشاورزان مشمول این آیین‌نامه را که به طور جداگانه تنظیم و از از‌شهرستانهای تابعه واصل میشود به سازمان بهزیستی کشور ارسال نمایند تا توسط ذیحسابی سازمان نامبرده به هزینه قطعی منظور گردد.

ماده 15) - سازمانهای بهزیستی استان مجازند در صورت لزوم بر طبق برنامه مصوب شورای بهزیستی استان موضوع ماده (8) این آیین‌نامه راسا و یا از طریق اخذ قرارداد و جذب همکاری نهادها و سازمانهای مذکور در ماده (4) نسبت به خرید و تدارک تمام و یا قسمتی از کالاهای مورد نیاز و ارسال آنها بشهرستان‌ها و بخشهای تابعه اقدام نمایند. اسناد و مدارک مربوط به این قبیل خریدها در محل نگاهداری خواهد شد تا عنداللزوم مورد رسیدگی و حسابرسی قرار گیرد. احتساب وجوه پرداختی بابت خرید کالاهای موضوع این ماده بهزینه قطعی موکول بوصول لیست‌های موضوع مواد (12) و (13) این آیین‌نامه خواهد بود.

ماده 16) با توجه به انقضاء چند ماه از سال جاری و به منظور ایجاد تسهیلات لازم و کاهش مشکلات اجرایی و تقلیل هزینه‌های مربوطه به سازمانهای بهزیستی استانها مجازند ترتیبی اتخاذ نمایند که حتی‌المقدور کمک یک ساله 1360 موضوع این آیین‌نامه به طور دفعته واحده پرداخت گردد.

ماده 17) سازمانهای بهزیستی استانها موظفند آمار و گزارش کامل توزیع کالاها و خدمات و وجوه نقدی پرداختی در اجرای این آیین‌نامه مربوط به حوزه خود را در مواعد و به ترتیبی که از طرف سازمان بهزیستی کشور اعلام میشود به سازمان نامبرده ارسال دارند.

ماده 18) سازمانهای بهزیستی استانها مکلفند با اعزام مامور و برقراری سیستم گزارش گیری و به طریق مقتضی دیگر در حسن اجرای مفاد این آیین‌نامه در حوزه خود نظارت نمایند و مشکلات و نارسائی‌های موجود را که در محل قابل حل و فصل نباشد برای بررسی و اتخاذ تصمیم به سازمان بهزیستی کشور گزارش نمایند.

تبصره - کمیته امداد امام در اینمورد همکاری لازم را بویژه در مناطق زیر پوشش خود خواهد داشت.

ماده 19) سازمان بهزیستی کشور مکلف است ضمن تامین نظارت کامل بر حسن اجرای این آیین‌نامه در سراسر کشور نتایج حاصله از اجرای آن را ارزشیابی و‌به هیات وزیران گزارش نماید تا به موقع در مورد ادامه این طرح به ترتیب فعلی و با اصلاح و تجدید نظر و یا توقف آن تصمیمات لازم را اتخاذ گردد.

ماده 20) در هر مورد که در این آیین‌نامه وظایف و مسئولیتهائی به عهده ستاد بهزیستی بخش مسئول آن محول شده است در نقاطی که ستاد بهزیستی بخش و یا مسئول آن وجود ندارد مادام که ستاد مذکور تشکیل و مسئول آن تعیین نشده است و کمیته امداد هم در آنجا مستقر نیست این وظایف و مسئولیتها به ترتیب به عهده بخشداری و بخشدار مربوطه خواهد بود.

ماده 21) کلیه وزارتخانه‌ها و موسسات و شرکتهای دولتی و وابسته به دولت و همچنین کلیه نهادهای انقلابی بویژه سازمانها و نهادهای مذکور در ماده (4) مکلفند در حدود مقدورات و امکانات خود همکاریهای لازم را با سازمان بهزیستی کشور در اجرای این آیین‌نامه مبذول دارند.

نخست‌وزیر - محمدرضا مهدوی کنی