تاریخ نظریه: 1404/09/30
شماره نظریه: 7/1403/1066
شماره پرونده: 1403-66-1066ح
استعلام:
همانگونه که مستحضرید کمیسیون ماده 7 آیین‌نامه اجرایی ماده یک قانون اصلاح «لایحه قانونی حفظ و گسترش فضای سبز در شهرها» وظیفه رسیدگی به پرونده‌ها و تشخیص نوعیت اراضی را دارد. به‌رغم تعیین تعداد اعضاء و نحوه رسیدگی در قانون، در گذشته برخی پرونده‌های مطروحه صرفاً با حضور و امضا دو نفر از اعضا صادر شده است؛ بر این اساس، موضوع اعتبار آرای مذکور یا امکان رسیدگی مجدد محل تردید است؛ در این خصوص، خواهشمند است به پرسش‌های زیر پاسخ دهید:
1- در صورت عدم معرفی عضو یا عدم حضور یکی از اعضاء، آیا تشکیل کمیسیون موضوع ماده 7 آیین‌نامه اجرایی یاد‌شده و صدور رای با ترکیب ناقص، دارای وجاهت قانونی است؟
2- آیا کمیسیون یاد‌شده می‌تواند به لحاظ عدم حضور یا عدم معرفی یکی از اعضاء، برخلاف ماده 7 آیین‌نامه مذکور، پرونده‌های منتهی به صدور رای را بار دیگر در کمیسیون با ترکیب کامل اعضاء مطرح و مبادرت به صدور رای نماید؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
1 و 2- اولاً، تا زمانی که تمامی اعضای هیات یا کمیسیون‌های شبه‌قضایی مانند کمیسیون موضوع سوال (کمیسیون موضوع ماده 7 آیین‌نامه اجرایی ماده یک قانون اصلاح لایحه قانونی حفظ و گسترش فضای سبز در شهرها تنقیحی 1401/6/17 شورای عالی استان‌ها) معرفی و تعیین نشده باشند، هیات یا کمیسیون شکل نگرفته و تشکیل جلسه دادرسی و صدور رای امکانپذیر نیست.
ثانیاً، پس از معرفی و تعیین تمامی اعضا هیات یا کمیسیون شبه‌قضایی، از آنجا که دعوت از اعضا از جمله مقدمات لازم برای تشکیل جلسه رسیدگی است، تا زمانی که از تمامی اعضا دعوت به عمل نیامده است، تشکیل جلسه و در نتیجه، رسیدگی و صدور رای امکانپذیر نمی‌باشد.
ثالثاً، در مواردی که در قوانین و مقررات مربوط برای تشکیل و صدور رای هیات یا کمیسیون شبه‌قضایی نصاب خاصی تعیین نشده باشد، با توجه به اینکه غیبت غیر موجه برخی اعضا که با وصف دعوت، در جلسه شرکت نکرده‌اند، نباید مانع رسیدگی و تاخیر در انجام وظایف محوله شود، اصولاً تشکیل جلسه و صدور رای با نصاب اکثریت مطلق امکانپذیر است.
رابعاً، در صورت صدور رای پیش از معرفی و تعیین همه اعضا به سبب عدم شکل‌گیری هیات و یا کمیسیون شبه‌قضایی، رای صادره فاقد هرگونه اعتبار و موجودیت قانونی است و کان‌‌لم‌یکن تلقی می‌شود.