پروگرام کابینه آقای مشیروالدوله

مصوب 1294/01/06 مجلس شورای ملی

چون بعقیده هیات وزرا پروگرامی که از طرف دولت تقدیم مجلس شورای ملی میشود باید شامل اصول اقداماتی باشد که هیات دولت در نظر دارد و ذکر جزئیات امور را در پروگرام غیر لازم میداند علیهذا فقرات ذیل را که روس مسائل و منظورات هیات وزراء است به عنوان پرگرام تقدیم مجلی مقدس نموده خاطر نمایندگان محترم را متوجه میسازد که در ترتیب این پرگرام از ذکر فروع و نیز از پیشنهاد نمودن اموری که بآمال و آرزو نزذیکتر از حقیقت و عمل است احتراز جسته و ضمنا ذکر چند فقره مطلب را هم که از اصول است از قبیل تاسیس مجلس سنا و شورای مملکتی و نسخ قانون بیست و سوم جوزا غیر لازم دانسته اند بواسطه اینکه در جزء پرگرام هیات وزراء سابق بمجلس مقدس اظهار شده و نمایندگان محترم به تصویب سواد مزبوره نظر خود را معلوم داشته و هیات وزراء حاضر هم همان نظر را تعقیب خواهند نمود بلکه یک ماده از آن را که نسخ قانون بیست و سوم جوزاباشد قبلا به موقع عمل گذاشته اند نظر بمقدمات فوق پرگرامی که هیات حاضره مصمم به تعقیب آن میباشند از قراری است که ذیلا به نظر نمایندگان محترم میرسد:

سیاست خارجه

اول - حفظ وقایع روابط دوستانه با دول متحابه و مداومت در مسلک بیطرفی موافق نطق اعلیحضرت.

دوم - ازدیاد منابع عایدات موافق لوایحی که پیشنهاد خواهد شد.

سوم - تعدیل بودجه.

چهارم - ممیزی مالیاتهای مستقیم تا اندازه ئیکه که وسایل موجوده اجاره میدهد.
لایحه تشکیلات وزارت مالیه در کمیسیون قوانین مالیه مطرح مذاکره است و هیات دولت تعاطی نظر با کمیسیون مذکور مینماید لوایح راجعه به سایر مواد پیشنهاد خواهد شد.

عدلیه

اول - تکمیل قوانین عدلیه و پیشنهاد لوایح قانونی ذیل بمجلس شورای ملی:(1) لایحه قانونی تشکیلات محاکم تجارت و اصول محاکمات تجارتی (2) لایحه قانون جزا (3) لایحه قانون افلاس تجارتی (4) لایحه قانون بروات.
چون مجلس شورای ملی بواسطه اشتغال فوق العاده نخواهد توانست قوانین مزبوره را در فرصت مطلوبه بگذراند هیات وزراء درخواست مینماید که پس از گذشتن قوانین مزبوره از کمیسیون عدلیه مجلس دولت مجاز باشد که آنها را پس از آنکه بامضای هیات وزراء و به صحه ملوکانه رسید موقتاً به موقع اجرا گذارد تا زمانی که از تصویب مجلس شورای ملی بگذرد.

دوم - اصلاحات لازم در محاکم عدلیه مرکزی و تشکیل محاکم عدلیه در ولایات موافق بودجه که وزیر عدلیه بمجلس شورای ملی پیشنهاد کرده است.

سوم - مطالعه در ترتیب ثبت اسناد و اتخاذ وسائلی که باعث مزید استحکام معاملات بشود.

نظام
اصلاحات لازمه در نظام موافق لوایح و بودجه که بمجلس شورای ملی پیشنهاد خواهد شد.

معارف

اول - اصلاحات اساسی در مدارس ابتدائی موجوده: (1) تاسیس دارالمعلمین و دار المعلمات(2) اتخاذ وسایل لازمه برای تهیه کتب تدریس ابتدائیه و متوسطه موافق نقشه که وزیر معارف مجلس شورای ملی بمجلس پیشنهاد خواهد نمود.

دوم - تبدیل چند باب از مدارس ابتدائی موجوده بمدارس ابتدائی و متوسطه دولتی و تبدیل مکتب خانه ها بکلاسهای ابتدائی.

سوم - اقدامات لازمه برای اینکه در مدارس اصول تعلیم از روی پرگرام واحد باشد.

چهارم - تبدیل مدرسه سیاسی بمدرسه حقوق و سیاسی برای تهیه مستخدمین لایق برای عدلیه و سایر دوایر دولتی.

پنجم - دادن اعتبار لازم بتصدیق نامه های مدارس دولتی به موجب لایحه که پیشنهاد خواهد شد.

پست و تلگراف و تجارت و فواید عامه

اول - تقدیم لوایح قانونی ذیل بمجلس شورای ملی راجع: (1) به قانون پستی (2) به تشکیلات اداری تجارت (3) به شرکتها و اتاقهای تجارتی.

دوم - تاسیس اتاق تجارتی در مرکز.