[قانون] مقررات تشکیلاتی، استخدامی، مالی و انضباطی وزارت امور خارجه

قسمت اول
مقررات تشکیلاتی

ماده 1 - حذف یا ایجاد ماموریتهای سیاسی و کنسولی در خارج از کشور بنا بر استدعای وزیر امور خارجه و تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه میباشد.

ماده 2 - تغییر و تجدیدنظر در سازمان تفصیلی و پست های سازمانی وزارت امور خارجه که بتایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده و پیوست این مقررات است به پیشنهاد وزارت امور خارجه و تایید سازمان مذکور و سازمان برنامه و بودجه به عمل خواهد آمد.

تبصره - در صورت بروز اختلاف نظر بین وزارت امور خارجه و سازمان امور اداری و استخدامی کشور یا سازمان برنامه و بودجه در مورد اجرای مفاد این ماده نظر نخست وزیر قاطع خواهد بود.

قسمت دوم
مقررات استخدامی

ماده 3 - کارمندان وزارت امور خارجه به دو رسته سیاسی و اداری تقسیم میشوند.

بخش اول
رسته سیاسی

فصل اول - ورود بخدمت

ماده 4 - داوطلبانی که طبق این مقررات برای رسته سیاسی بخدمت وزارت امور خارجه پذیرفته میشوند جزء رسته سیاسی محسوب خواهند شد.

تبصره - کارمندان فعلی وزارت امور خارجه که تا تاریخ تصویب این مقررات در رسته سیاسی هستند در این رسته باقی خواهند ماند.

ماده 5 - شرایط ورود بخدمت داوطلبان رسته سیاسی به شرح زیر است:

1 - تابعیت ایران مشروط بر اینکه اکتسابی نباشد.

2 - نداشتن همسر خارجی و یا همسری که تابعیت ایرانی او اکتسابی باشد.

3 - داشتن حداقل 21 سال و حداکثر 30 سال تمام.

4 - داشتن صحت مزاج و توانائی انجام کار.

5 - انجام خدمت زیر پرچم یا دارا بودن برگ معافیت دائم.

6 - نداشتن سابقه محکومیت جزایی موثر.

7 - عدم معروفیت بفساد اخلاق و عقیده و معتاد نبودن باستعمال مواد مخدر.

8 - داشتن دانشنامه لیسانس یا بالاتر در یکی از رشته های علومسیاسی [علوم سیاسی] - حقوقی - اقتصادی - قضایی - جامعه شناسی - اداری - تاریخ یا جغرافی
در صورتی که مدرک تحصیلی در رشته های مندرج در این بند از کشورهای خارج صادر شده باشد ارزش آن باید قبلا بگواهی مقامات صلاحیتدار ایران برسد.

9 - موفق شدن در امتحان ورودی از طریق مسابقه.
وزارت امور خارجه تاریخ و شرایط شرکت در مسابقه ورودی را از طریق آگهی در روزنامه ها به اطلاع عموم خواهد رسانید.

10 - طی کردن دروه [دوره] آزمایش.

ماده 6 - امتحان ورودی به وسیله وزارت امور خارجه و تحت نظر هیات نظارت مرکب از اشخاص زیر انجام خواهد شد.
1 - معاون اداری و مالی وزارت امور خارجه.
2 - دو نفر از کارمندان عالی مقام وزارت امور خارجه به انتخاب وزیر امور خارجه.
3 - نماینده سازمان امور اداری و استخدامی کشور
رئیس این هیات به وسیله وزیر امور خارجه تعیین خواهد شد.

ماده 7 - وزارت امور خارجه هیات ممتحنه را از بین افراد واجد صلاحیت انتخاب و امتحانات را انجام خواهد داد.

ماده 8 - مسابقه ورود بخدمت وزارت امور خارجه کتبی و از طریق مصاحبه به ترتیب زیر به عمل خواهد آمد:

الف - امتحان از مواد اختصاصی.

ب - امتحان هوش.

ج - امتحان اطلاعات عمومی

د - امتحان یکی از زبانهای انگلیسی - فرانسه - عربی - روسی - آلمانی و اسپانیولی. گذراندن امتحان دو زبان خارجی یا بیشتر در شرایط مساوی موجب تقدم خواهد بود.

ه- - مصاحبه:
در مصاحبه بقدرت بیان و حضور ذهن - طرز استدلال - وضع ظاهر - برخورد و به طور کلی بشخصیت داوطلب توجه خواهد شد.
هیات مصاحبه کننده به تعیین وزیر امور خارجه تشکیل میشود از:
معاون سیاسی.
دو نفر از سفراء.
یکی از مدیران کل سیاسی.
مدیرکل امور اداری.
دو نفر از روسای ادارات وزارت امور خارجه.
علاوه بر اشخاص فوق وزیر امور خارجه میتواند در صورت ضرورت تعدادی از افراد هیات مصاحبه کننده را از بین کارشناسان رشته های مربوط انتخاب نماید.

ماده 9 - مواد اختصاصی امتحان ورودی وزارت امور خارجه و همچنین آیین نامه امتحان و مصاحبه از طرف شورای استخدام وزارت امور خارجه تعیین و تنظیم و پس از تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجراء گذارده خواهد شد.

ماده 10 - وزارت امور خارجه افراد مورد نیاز را از بین داوطلبانی که دارای بهترین معدل امتحان کتبی باشند پس از حصول نتیجه معاینات جسمی و روانی برای مصاحبه دعوت و از بین آنان افراد مورد نیاز را که دارای بهترین نتیجه مصاحبه باشند برای طی دوره آزمایش انتخاب و دعوت مینمایند.

ماده 11 - مدت دوره آزمایش یک سال است که تحت عنوان کارآموزی در خدمت ادارات مرکزی انجام خواهد شد.
اشتغال این قبیل کارمندان در دوره آزمایش در اداراتی که اسناد و مدارک طبقه بندی شده در اختیار دارند ممنوع است.

ماده 12 - روسا و سرپرستان ادارات مکلفند نظرات خود را نسبت به طرز کار و استعداد و ابتکار و اخلاق و شخصیت و آداب مغاشرت [معاشرت] کارآموزان روی اوراقی که اداره کارگزینی در اختیار آنان میگذاد [میگذارد] محرمانه نوشته و تسلیم اداره کارگزینی نمایند. اداره کارگزینی مکلف است در مدتی که کارآموزان دوره آزمایش را طی میکنند نسبت به خصوصیات وضع اجتماعی آنان تحقیق و بررسی دقیق به عمل آورده و اطلاعات جمع آوری شده را در شورای استخدام وزارت امور خارجه مطرح و نظرات شوری [شورا] را برای اتخاذ تصمیم نسبت به قطعیت استخدام آنان به وزیر امور خارجه گزارش نماید.

ماده 13 - کارآموزانی که در طی دوره آزمایش یا در پایان آن صالح برای ابقاء در خدمت رسته سیاسی تشخیص داده نشوند از خدمت برکنار خواهند شد. وزارت امور خارجه در قبال این افراد از لحاظ استخدامی هیچ تعهدی نخواهد داشت.

تبصره - به کارآموزانی که طبق این ماده از خدمت برکنار میشوند حقوق مرخصی استحقاقی پرداخت خواهد شد.

ماده 14 - داوطلبان ورود به رسته سیاسی بیش از دو بار حق شرکت در مسابقه را نخواهند داشت.

ماده 15 - کارآموزانی که طبق ماده 13 از خدمت برکنار میشوند دیگر حق شرکت در امتحان مسابقه ورودی وزارت امور خارجه را در رسته سیاسی نخواهند داشت.

ماده 16 - کارآموزانی که طبق این مقررات در رسته سیاسی پذیرفته میشوند پس از انجام مراسم سوگند بمقام وابستگی نائل و پایه آنان طبق ماده 26 این مقررات پایه یک خواهد بود.

ماده 17 - مراسم سوگند در حضور وزیر، معاونان و رئیس اداره کارگزینی وزارت امور خارجه معمول و هر یک از داوطلبان سوگندنامه را امضا مینمایند.
متن سوگند نامه به قرار زیر است:
«‌من خداوند متعال را گواه گرفته باین کتاب آسمانی سوگند یاد میکنم که به میهن و شاهنشاه و قانون اساسی ایران صدیق و وفادار بوده و در انجام وظایف و تکالیف خود در نهایت صداقت، امانت و صمیمیت کوشا باشم و حفظ اسرار دولت را وظیفه مسلم و فریضه حتمی خود بدانم و قوانین و نظامات کشور خود را کاملا رعایت نمایم.»

ماده 18 - کارمندانی که بخدمت رسته سیاسی پذیرفته شده اند باید مدت یک سال دوره آموزشی وزارت امور خارجه را طبق آیین نامه مربوط در داخل کشور بگذرانند و اعزام آنان در دوره آموزشی به ماموریت ثابت خارج از کشور ممنوع است.

تبصره - آیین نامه های مربوط به آموزش کارمندان پس از تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجرا گذاشته خواهد شد.

ماده 19 - انتقال کارمندان دولت از سایر وزارت خانه ها و موسسات دولتی بخدمت رسته سیاسی وزارت امور خارجه منوط به رعایت شرایط مندرج در ماده 5 این مقررات میباشد.

تبصره 1 - برای تطبیق مقام سیاسی این قبیل کارمندان دو سوم سابقه خدمت دولتی آنان در سایر وزارتخانه ها و موسسات دولتی از لحاظ احراز مقام سیاسی احتساب خواهد شد. اعزام این قبیل کارمندان بماموریت ثابت قبل از دو سال خدمت در مرکز ممنوع است.

تبصره 2 - حقوق این قبیل کارمندان بر اساس مقام و پایه اعطائی و احتساب سوابق خدمت دولتی و پرداخت کسور بازنشستگی و یا مابه التفاوت آن تعیین خواهد شد.

ماده 20 - وزیر امور خارجه میتواند از تاریخ تصویب این مقررات اشخاصی را که مقام علمی دارند و سن آنان از چهل تجاوز نکرده باشد بنا به پیشنهاد شورای معاونان بدون رعایت مقررات مندرج در بندهای 3 و 9 و 10 ماده 5 این مقررات بخدمت در رسته سیاسی قبول نماید.

تبصره 1 - مقام این قبیل اشخاص به پیشنهاد شورای استخدام و تایید شورای معاونان و تصویب وزیر امور خارجه تعیین خواهد شد.

تبصره 2 - ملاک تشخیص مقام علمی علاوه بر دارا بودن دانشنامه بالاتر از لیسانس از دانشگاههای معتبر در رشته های مورد نیاز وزارت امور خارجه به قرار زیر است:

1 - داشتن حداقل پنج سال تجربه در رشته های مورد نیاز وزارت امور خارجه.

2 - داشتن تالیفات و یا تحقیقات و مقالات مهم در رشته های مورد نیاز وزارت امور خارجه.

تبصره 3 - مشمولان این ماده که مستخدم دولت نیستند با توجه به مقام اعطایی در پایه یک گروه مربوط قرار خواهند گرفت.

ماده 21 - کارمندان اداری وزارت امور خارجه در صورتی به رسته سیاسی پذیرفته میشوند که دارای دانشنامه لیسانس در یکی از رشته های مندرج در بند 8 از ماده 5 باشند و از عهده مسابقه ورودی طبق ماده 8 این مقررات نیز برآمده باشند.

تبصره 1 - برای تطبیق مقام سیاسی این قبیل کارمندان دو سوم سابقه خدمت رسمی آنان از لحاظ احراز مقام سیاسی احتساب خواهد شد و تعیین حقوق آنان به موجب تبصره 2 ماده 19 خواهد بود.

تبصره 2 - کارمندان مذکور از طی دوره آزمایشی موضوع ماده 11 معاف خواهند بود.

فصل دوم
مقامات سیاسی

ماده 22 - مقامات سیاسی وزارت امور خارجه به قرار زیر است:

1 - وابسته.

2 - دبیر سوم.

3 - دبیر دوم.

4 - دبیر اول.

5 - رایزن درجه سه.

6 - رایزن درجه دو.

7 - رایزن درجه یک.

8 - سفیر.

تبصره 1 - بمقامات مذکور در این ماده هنگامی که در ماموریتهای کنسولی انجام وظیفه مینمایند عناوین زیر اطلاق میشود:

تبصره 2 - سفیری که بریاست ماموریت کنسولی تعیین میشود از حقوق و مزایای سفیر استفاده خواهد نمود.

تبصره 3 - مدیران کل و روسای ادارات وزارت امور خارجه از بین کارمندان رسمی رسته سیاسی که بمقام سفارت رسیده باشند انتخاب میشوند و سرپرستان ادارات باید حداقل رایزن درجه دو باشند.

تبصره 4 - وزیر امور خارجه میتواند کارمندان رسته اداری را که دارای درجه لیسانس یا بالاتر باشند به پیشنهاد شورای استخدام و به شرط داشتن حداقل 14 سال سابقه خدمت دولتی به سمت معاون اداره و داشتن حداقل 20 سال سابقه خدمت دولتی به سمت سرپرست یکی از ادارات تابع معاون اداری و مالی به استثنای ادارات کنسولی منصوب نماید.

ماده 23 - سفیر از بین رایزنان درجه یک که حداقل سه سال در این مقام توقف داشته باشد باستدعای وزیر امور خارجه و فرمان همایونی منصوب میگردد.

ماده 24 - سفرای خارج از مامورین رسته سیاسی وزارت امور خارجه بنا به استدعای وزیر امور خارجه و با صدور فرمان همایونی منصوب میشوند و در مدت اشتغال در مقام سفارت تابع مقررات وزارت امور خارجه خواهند بود.

ماده 25 - حقوق ماهانه سفراء اعم از اینکه در مرکز تصدی پست سازمانی را عهده دار و یا در خارج ماموریت داشته باشند بماخذ مندرج در بند ب تبصره ماده 32 قانون استخدام کشوری میباشد.

ماده 26 - حقوق ماهانه کارمندان رسته سیاسی وزارت امور خارجه بماخذ جدول مندرج در ماده 32 قانون استخدام کشوری بوده و تطبیق مقامات سیاسی وزارت امور خارجه با گروههای مندرج در ماده 32 قانون ذکر شده به ترتیب زیر خواهد بود:

تبصره - ضریب حقوق کارمندان رسته سیاسی و تغییر آن بر طبق مندرجات ماده 33 قانون استخدام کشوری میباشد.

ماده 27 - بمقاماتیکه مشاغل آنان مستلزم انجام پذیرائی باشد به پیشنهاد شورای استخدام و تصویب وزیر امور خارجه ماهانه هزینه پذیرائی حداکثر تا پنجاه درصد حقوق آنان پرداخت خواهد شد.

ماده 28 - در صورتی که نوع کار و وظایف مقامات سیاسی وزارت امور خارجه در مرکز اقتضا نماید که مبلغی علاوه بر حقوق پرداخت شود این مبلغ به عنوان فوق العاده شغل پرداخت خواهد شد. تعیین میزان این فوق العاده بنا به پیشنهاد شورای استخدام وزارت امور خارجه و تصویب وزیر امور خارجه میباشد. بهر حال مبلغ فوق العاده مذکور در هر مقام نمیتواند از حقوق آخرین پایه همان مقام تجاوز کند و فوق العاده شغل سفراء در مرکز از یک برابر حقوق ماهانه آنها نباید تجاوز نماید.

ماده 29 - وزارت امور خارجه بکارمندان رسته سیاسی در ازاء هر دو سال خدمت رضایتبخش یک پایه در مقام مربوط اعطاء خواهد نمود.

ماده 30 - درجه بندی کشورها از نظر تعیین میزان فوق العاده اشتغال خارج از کشور ماموران ثابت وزارت امور خارجه و فهرست مناطق بد آب و هوا جهت پرداخت فوق العاده سختی معیشت و تعیین ضوابط آن به پیشنهاد وزارت امور خارجه و تصویب هیات وزیران در هر سال تعیین میگردد.

تبصره 1 - به نفر دوم هر ماموریت که مقام رایزنی داشته باشد معادل سی درصد فوق العاده اشتغال خارج از کشور و به سایر ماموران ثابت تا بیست درصد این فوق العاده به عنوان هزینه پذیرائی پرداخت خواهد شد.

تبصره 2 - از فوق العاده اشتغال خارج از کشور ماموران ثابت که از خانه های سازمانی استفاده مینمایند (‌به استثنای روسای ماموریتها) ده درصد فوق العاده کسر خواهد شد.

ماده 31 - وزیر امور خارجه میتواند به کارمندانیکه منشاء خدمات برجسته شوند پاداش پرداخت نماید. جمع پاداشهای پرداختی به یک مستخدم در هر سال نباید از دو برابر مجموع حقوق و مزایای یکماه او تجاوز کند.

‌ماده 32 - پایه کارمندان رسته سیاسی وزارت امور خارجه که در زمان تصویب این مقررات بخدمت اشتغال دارند با احتساب سوابق خدمت دولتی کارمند در ازاء هر دو سال یک پایه در مقام فعلی تعیین میگردد.

تبصره - کسور بازنشستگی سنوات گذشته که به موجب ضرایب قانونی به حقوق و مزایای مستمر پایه مقامات سیاسی موضوع این ماده تعلق میگیرد ظرف 5 سال از طرف کارمند بصندوق بازنشستگی کشوری پرداخت میگردد.

فصل سوم
ارتقاء مقام

ماده 33 - لیاقت و شایستگی کارمند و وجود پست سازمانی شرط اساسی ارتقاء مقام کارمندان میباشد و حداقل توقف در هر مقام برای نیل بمقام بالاتر به ترتیب زیر است:

ماده 34 - ارتقاء مقامات سیاسی از رایزنی درجه دو به درجه یک منوط به موفقیت در طی دروه [دوره] آموزش عالی و پیشنهاد شورای استخدام وزارت امور خارجه و تایید شورای معاونان و تصویب وزیر امور خارجه خواهد بود.

تبصره 1 - هیچ یک از کارمندان رسته سیاسی وزارت امور خارجه بمقام رایزنی درجه یک ارتقاء نمییابند مگر آنکه حداقل سه سال در یکی از ماموریتهای خارج از کشور که وزارت امور خارجه تعیین خواهد نمود خدمت کرده باشند. نقاط مورد نظر طبق آیین نامه ای خواهد بود که به پیشنهاد وزارت امور خارجه به تصویب کمیسیونهای امور خارجه مجلسین خواهد رسید.

تبصره 2 - ارتقاء مقام کارمندان رسته سیاسی که تا این تاریخ مقام رایزنی درجه دو را احراز کرده و تاکنون در یکی از نمایندگیهای مذکور در تبصره 1 این ماده حداقل دو سال ماموریت ثابت نداشته اند بمقام رایزنی درجه یک منوط باین است که در یکی از نمایندگیهای مذکور در تبصره 1 بماموریت ثابت بروند انتقال این قبیل ماموران بمرکز یا بماموریتهای غیر از نمایندگیهای مذکور در تبصره 1 این ماده قبل از دو سال ممنوع است.

تبصره 3 - در صورتی که بوجود یکی از کارمندان رسته سیاسی برای ادامه خدمت در مرکز نیاز باشد و کارمند موردنظر حداقل پنجسال متوالی بماموریت ثابت خارج از کشور اعزام نشود چنین کارمندی بنا به پیشنهاد شورای استخدام وزارت امور خارجه و تصویب وزیر امور خارجه از شرط خدمت در کشورهای موضوع تبصره 1 این ماده برای نیل بمقام رایزنی درجه یک معاف خواهد شد ولی در هر حال این قبیل کارمندان باید قبل از نیل بمقام سفارت یک نوبت حداقل برای دو سال در ماموریتهای مندرج در این ماده خدمت نموده باشند.

تبصره 4 - کارمندانیکه دارای تخصص و تجربه و سابقه کافی در امور سازمانهای بین المللی هستند و با مقام رایزنی درجه 2 بماموریت ثابت در سازمان ملل متحد و سایر موسسات تخصصی وابسته به سازمانهای بین المللی اعزام میشوند از شرط مندرج در تبصره 1 این ماده جهت نیل بمقام رایزنی درجه یک معاف میباشند.

ماده 35 - برای ارتقاء از مقام دبیر دومی به دبیر اولی و رایزنی درجه دو به رایزنی درجه یک طبق شرایط مندرج در ماده 33 کارمند پس از تشکیل دوره های آموزش تکمیلی و عالی باید دوره های مذکور را با موفقیت گذرانیده باشد.

تبصره - در موقع رسیدگی به ارتقاء مقام این قبیل کارمندان اداره کارگزینی موظف است گواهینامه مربوط به انجام دوره آموزش تکمیلی و عالی هر یک از آنان را به شورای استخدام وزارت امور خارجه ارائه نماید.

ماده 36 - کارمندان مذکور در مواد 34 و 35 هرگاه نتوانند سه نوبت از عهده امتحانات دوره های آموزش تکمیلی و عالی برآیند دیگر ارتقاء مقام نخواهند یافت.

ماده 37 - ترتیب اعطای ارتقاء مقام به قرار زیر است:

1 - روسای ادارات و روسای ماموریت موظفند سالی دو بار نظر خود را نسبت بکارمندان کتباً اظهار نمایند.
اظهارنظر روسای ادارات مرکز پس از ملاحظه و ابراز نظریات مدیرکل و معاون مربوط به اداره کارگزینی تسلیم خواهد شد.

2 - در مهرماه هر سال اداره کارگزینی موظف است اسامی کلیه کارمندانی را که از جهت مدت توقف در یک مقام تا پایان اسفندماه همان سال و نیز از لحاظ گذراندن دوره های آموزشی حائز شرایط ارتقاء مقام باشند جهت روسای مستقیم آنان در مرکز و روسای ماموریت ارسال نماید.

3 - رئیس مستقیم کارمند موظف است نسبت به لیاقت و شایستگی و انضباط و حسن سلوک و اخلاق و ابتکار کارمند نظر صریح خود را محرمانه و کتباً به کارگزینی ارسال دارد.

4 - اداره کارگزینی موظف است گزارشی درباره ارتقاء مقام استحقاقی سرکنسولها - کارداران موقت و یا کلیه کسانی که به علت خاتمه ماموریت و یا علل دیگری موقتاً رئیس مستقیم نداشته باشند به شورای استخدام وزارت امور خارجه بدهد.

5 - اداره کارگزینی موظف است با توجه به نظرات رئیس مستقیم کارمند و مجموع اطلاعاتی که از وضع خدمت و معلومات او دارد گزارشی تهیه و نظر خود را نسبت به ارتقاء مقام کارمند صریحاً ابراز نماید.

6 - شورای استخدام وزارت امور خارجه مکلف است در آذرماه هر سال کلیه اوراق پیشنهاد ارتقاء مقام و گزارش اداره کارگزینی نسبت به آنها را دقیقاً رسیدگی و با رعایت وجود پست سازمانی و نیازمندیهای وزارت امور خارجه با رای مخفی نسبت به ارتقاء مقام هر کارمند اظهارنظر و پیشنهاد نماید.

ماده 38 - اداره کارگزینی موظف است پس از اینکه گزارش شورای استخدام وزارت امور خارجه درباره ارتقاء مقام کارمندان به تصویب وزیر امور خارجه رسید احکام ارتقاء مقام کارمندان را به تاریخ اول فروردین سال بعد صادر و در اولین نشریه وزارت امور خارجه درج نماید.

ماده 39 - هرگاه کارمندی مدعی باشد که عدم ارتقاء مقام او به علت اجرا نشدن مفاد بندهای 2 - 3 - 4 - 5 ماده 37 این مقررات بوده است میتواند تا آخر خرداد همانسال کتباً اعتراض خود را به دبیرخانه وزیر امور خارجه بفرستد. باین اعتراضات در کمیسیونی مرکب از پنج نفر که هر سال از طرف وزیر امور خارجه تعیین میشود رسیدگی خواهد شد. کمیسیون مزبور به اعتراضات رسیدگی و در صورت وارد بودن مراتب را به وزیر امور خارجه گزارش خواهد نمود و در صورت تصویب وزیر امور خارجه موضوع برای رسیدگی مجدد به شورای استخدام وزارت امور خارجه ارجاع خواهد شد.

ماده 40 - کارمندانی که بمقام بالاتر ارتقاء پیدا میکنند در پایه ای از مقام جدید قرار خواهند گرفت که در مقام قبلی دارا بوده اند.

ماده 41 - وزیر امور خارجه میتواند بکارمند رسته سیاسی که علاوه بر داشتن لیاقت و کفایت، منشاء خدمات برجسته ای نیز گردد با رعایت مواد 34 و 35 این مقررات در طول مدت خدمت حداکثر سه سال ارشدیت اعطاء نماید.

ماده 42 - وزارت امور خارجه میتواند در صورت لزوم کارمندان لایق و شایسته رسته سیاسی را با رعایت شرایط مندرج در زیر موقتاً به پستهای سازمانی یک مقام بالاتر منصوب نماید:
برابر این مقررات حائز شرایط ارتقاء مقام باشند جز شرط مدت توقف که از این لحاظ نصف حداقل مدت قانونی در مقام مربوط را طی نموده باشند.

ماده 43 - کارمندانیکه به پستهای سازمانی مقام بالاتر موقتاً منصوب میشوند در تمام مدت اشتغال در پستهای مربوط حقوق گروه و پایه خود و مزایای مقام بالاتر را دریافت خواهند داشت.
در صورتی که کارمند به مقام پست سازمانی بالاتر ارتقاء نیافته باشد و رفع نیاز از او بشود بمقام قبلی باز میگردد و در این صورت حقوقی [حقوق] و مزایای همان مقامی را که قبلا دارا بوده دریافت خواهد نمود.

ماده 44 - کارمندان فعلی که قبل از تصویب این مقررات با تصویبنامه هیات وزیران برسته سیاسی پذیرفته شده اند در مقام خود تثبیت میشوند ارتقاء این قبیل کارمندان رسته سیاسی بمقام بالاتر منوط به احراز شرایط مذکور در این مقررات میباشد.

ماده 45 - وزارت امور خارجه مکلف است کارمندان رسته سیاسی را که بیش از سه برابر حداقل توقف لازم در یک مقام را داشته و به علت عدم موفقیت در دوره آموزشی تکمیلی یا عالی موضوع ماده 35 بمقام بالاتر نائل نشده یا نشوند و مدت خدمت رسمی آنان بیش از 25 سال باشد بازنشسته نماید.

تبصره 1 - کارمندان رسته سیاسی وزارت امور خارجه که تا پنجاه سالگی بمقام دبیر اولی و یا تا شصت سالگی بمقام رایزنی درجه یک نائل نشوند بازنشسته میشوند.

تبصره 2 - حقوق بازنشستگی کارمندان مذکور در این ماده و تبصره یک آن از صندوق بازنشستگی کشوری و مازاد آن تا 30 روز حقوق در ماه به نام مستمری از بودجه وزارت امور خارجه پرداخت میگردد.

ماده 46 - مدت خدمت سفرای شاهنشاهی در سن 65 سال تمام خاتمه خواهد یافت.

‌تبصره - در موارد خاصی که خدمت سفیری در سنین بالاتر از 65 سال در خارج از کشور ضرورت پیدا کند بنا به اراده اعلیحضرت همایون شاهنشاه آن سفیر از شمول این ماده مستثنی خواهد بود.

ماده 47 - میزان حقوق بازنشستگی مقامات سیاسی وزارت امور خارجه عبارتست از یک سی ام حقوق پایه مقام مربوط ضربدر سنوات خدمت مشروط بر اینکه حقوق بازنشستگی آنان از آخرین حقوق دریافتی قبل از بازنشستگی تجاوز ننماید.

فصل چهارم
تنظیم و اجرای برنامه های آموزشی

ماده 48 - وزارت امور خارجه میتواند به منظور اجرای برنامه های آموزشی و دوره های تکمیلی و عالی راساً و یا از طریق دانشگاهها و موسسات آموزشی عالی اقدام نماید.

ماده 49 - کارمندان وزارت امور خارجه در طول خدمت ملزم به طی دوره های آموزشی زیر میباشند:

1 - دوره آموزشی که از بدو ورود به رسته سیاسی و قبل از اعزام کارمند بماموریت باید طی شود.

2 - دوره آموزش تکمیلی که جهت ارتقاء بمقام دبیر اولی لازم است.

3 - دوره آموزش عالی که جهت ارتقاء بمقام رایزنی درجه یک لازم است.

تبصره - وزارت امور خارجه میتواند در صورت لزوم دوره های اختصاصی برای رشته های مورد احتیاج ترتیب دهد.

ماده 50 - وزارت امور خارجه موظف است وسائل و امکانات دوره های آموزشی و آموزش تکمیلی و آموزش عالی کارمندان را فراهم نماید.

ماده 51 - استفاده از بورسها در رشته های مورد احتیاج وزارت امور خارجه منحصراً با موافقت این وزارتخانه و در حدود آیین نامه های تنظیمی خواهد بود.

ماده 52 - وزارت امور خارجه مکلف است کلیه آیین نامه های آموزشی و آموزش تکمیلی و عالی کارمندان و سایر مقررات مندرج در این فصل را تنظیم و پس از تصویب شورای استخدام وزارت امور خارجه و تایید وزیر به موقع اجرا گذارد.

ماده 53 - اداره آموزش وزارت امور خارجه مسئول اجرای کلیه برنامه های آموزشی مندرج در این مقررات خواهد بود.

فصل پنجم
اعزام ماموران بخارج

ماده 54 - ماموریتهای وزارت امور خارجه بر دو نوع است:
ماموریت ثابت.
ماموریت موقت.

ماده 55 - ماموریت ثابت عبارت است از ارجاع پست سازمانی بکارمند در ماموریتهای خارج از کشور.

ماده 56 - ماموریت موقت عبارت است از محول شدن وظیفه موقت بکارمند غیر از وظیفه اصلی که در پست سازمانی خود دارد.

ماده 57 - ماموریت ثابت کارمندان وزارت امور خارجه در خارج از چهار سال تجاوز نمینماید و حداقل مدت اشتغال در مرکز نصف مدت اشتغال آنان در خارج است و در صورتی که مدت ماموریت خارج از کشور کمتر از دو سال باشد مدت اشتغال در مرکز کمتر از یک سال نخواهد بود.

تبصره 1 (اصلاحی 1374/01/29)- در صورت ضرورت بنا به پیشنهاد وزیر امور خارجه و تایید ریاست جمهوری مدت ماموریت سفیر علاوه بر مدت مقرر در این قانون حداکثر برای دو سال دیگر تمدید می‌گردد.

تبصره 2 - به پیشنهاد رئیس ماموریت و تشخیص ضرورت از طرف شورای استخدام وزارت امور خارجه و تصویب وزیر، ماموریت ثابت سایر ماموران حداکثر تا 6 ماه قابل تمدید میباشد.

تبصره 3 - مدت ماموریت کارمندان رسته سیاسی وزارت امور خارجه که به مناطق بد آب و هوا اعزام میشوند سه سال خواهد بود ولی وزارت امور خارجه میتواند با رضایت کارمند ماموریت او را یک سال تمدید کند.

تبصره 4 - اعزام کارمندان وزارت امور خارجه به منظور اشتغال در یکی از سازمانهای بین المللی که دولت شاهنشاهی ایران عضویت آن را پذیرفته باشد بدون رعایت محدودیت زمانی و با اجازه وزیر امور خارجه مجاز و بلامانع است.
حقوق و مزایای این قبیل کارمندان بر اساس توافق دولت ایران و سازمانهای مذکور قابل پرداخت میباشد.
کارمندان فوق در خاتمه خدمت در سازمانهای بین المللی در صورتی بماموریت ثابت وزارت امور خارجه اعزام خواهند شد که حداقل یک سال در مرکز خدمت نموده باشند.

ماده 58 - منظور از اشتغال در مرکز خدمت در سازمان مرکزی وزارت امور خارجه میباشد.

تبصره - حداکثر یک سال از مدت خدمت کارمندانی که با موافقت وزارت امور خارجه به منظور انجام خدمت یا طی دوره های آموزشی به وزارتخانه ها یا موسسات دولتی یا موسسات آموزشی اعزام میشوند جزء مدت اشتغال آنان در مرکز محسوب خواهد شد. همچنین از نظر مدت خدمت در مرکز (‌موضوع ماده 57) مدت دوره بورسهای آموزشی در خارج از کشور که از طرف وزارت امور خارجه بکارمندان داده میشود تا یک سال جزء مدت اشتغال در مرکز محسوب خواهد شد.

ماده 59 - روسای ماموریت میتوانند بعد از دو سال توقف در ماموریت با کسب اجازه به منظور مطالعات لازم حداکثر برای مدت یک ماه بایران مسافرت نمایند.
هزینه سفر آمدن و برگشتن آنان از طرف وزارت امور خارجه پرداخت میشود.

تبصره - سایر کارمندان رسته سیاسی نیز میتوانند با موافقت وزارت امور خارجه از مقررات مندرج در این ماده استفاده نمایند.

ماده 60 - مامورانی که در نقاط بد آب و هوا خدمت میکنند میتوانند با موافقت وزارت امور خارجه هر دو سال یکبار مدت مرخصی استحقاقی خود را در ایران بگذرانند و هزینه سفر آمدن و برگشتن کارمندان و خانواده آنان بایران به عهده وزارت امور خارجه میباشد.

ماده 61 - به مامورانی که در نقاط بد آب و هوا خدمت میکنند 45 روز مرخصی استحقاقی در سال تعلق میگیرد.

ماده 62 - بکارمندانی که در نقاط بد آب و هوا خدمت مینمایند در صورت رضایت بخش بودن خدمت آنان در ازاء هر سال خدمت یک پایه در مقام مربوط اعطاء میشود.

ماده 63 - بکارمندان رسته سیاسی تا مقام دبیر اولی که در طول خدمت یکی دیگر از زبانهای مذکور در آیین نامه آموزشی را فرا گیرند و از عهده امتحانات مقرر در زبان مربوط برآیند پاداشی حداکثر تا یک سال حقوق ثابت پرداخت خواهد شد.

ماده 64 - کلیه ماموران ثابتی که از طرف سایر وزارتخانه ها و موسسات دولتی به ماموریتهای خارج از کشور اعزام میشوند زیر نظر رئیس ماموریت انجام وظیفه خواهند نمود.

ماده 65 - مدت ماموریت موقت کارمندان وزارت امور خارجه که از مرکز اعزام میشوند در هر سال سه ماه است و تمدید آن با موافقت وزیر امور خارجه حداکثر تا سه ماه دیگر مجاز میباشد.

ماده 66 - ارجاع ماموریت موقت بماموران وزارت امور خارجه که مدت ماموریت ثابت آنان تمام شده باشد بلافاصله در همان محل ممنوع است.

ماده 67 - اشتغال زن و شوهری که هر دو کارمند وزارت امور خارجه باشند در یک ماموریت ممنوع است.

تبصره - در صورتی که همسر چنین ماموری بخواهد همراه زن یا شوهر خود بماموریت ثابت خارج از کشور عزیمت نماید میتواند در مدت ماموریت ثابت همسر از مرخصی بدون حقوق استفاده نماید.

فصل ششم
شوراها و هیات های بازرسی

ماده 68 - به منظور بررسی و اظهارنظر و تهیه طرح و برنامه در مورد وظایف وزارت امور خارجه شورائی به نام شورای عالی طرح و برنامه تشکیل میگردد.
رئیس و اعضاء این شورا که تعداد آنها حداکثر 7 نفر خواهد بود از طرف وزیر امور خارجه و از بین کارمندان رسته سیاسی که دارای مقام سفارت باشند انتخاب میشوند.

تبصره 1 - آیین نامه مربوط به شرح وظایف و اختیارات شورای عالی طرح و برنامه توسط شورای معاونان تهیه و پس از تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجراء گذارده خواهد شد.
آیین نامه طرز تشکیل شورای عالی طرح و برنامه توسط شورای مذکور تهیه و پس از تصویب وزیر امور خارجه قابل اجراست.

تبصره 2 - شورای مذکور میتواند در صورت لزوم از متخصصین و مشاورین استفاده نماید.

ماده 69 - شورای معاونان به منظور مشورت و تبادل نظر و مراقبت در هم آهنگی اقدامات وزارت امور خارجه و اجرای وظایفی که به موجب این مقررات به عهده آن شورا واگذار گردیده است بریاست قائم مقام وزیر امور خارجه تشکیل میشود.

تبصره - آیین نامه مربوط به طرز تشکیل جلسات شورای معاونان توسط شورای مذکور تهیه و با تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجراء گذارده خواهد شد.

ماده 70 - شورای استخدام وزارت امور خارجه برای رسیدگی و شور در انتصاب و ارتقاء مقام و امور تشکیلاتی و آموزشی و بودجه تشکیل میگردد و نظر شورا پس از تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجراء گذارده خواهد شد.
اعضای شورای استخدام وزارت امور خارجه عبارتند از:
معاون اداری و مالی
مدیرکل اداری
یکی از مدیران کل سیاسی به تعیین وزیر امور خارجه
رئیس یا سرپرست اداره کارگزینی
رئیس یا سرپرست اداره تشکیلات و بودجه
دو نفر از روسا یا سرپرستان ادارات به انتخاب کارمندان رسمی در مرکز
ریاست شورا با معاون اداری و مالی خواهد بود.

تبصره - آیین نامه اجرایی این ماده توسط شورای معاونان تهیه و پس از تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجراء گذارده خواهد شد.

ماده 71 - وزارت امور خارجه مکلف است به منظور ایجاد محیط مناسب کار و تامین بهداشت و درمان و رفاه و تاسیس موسسات تعاونی و انجام فعالیتهای اجتماعی کارمندان و کارکنان شاغل و بازنشسته شورائی به نام شورای رفاه تشکیل دهد شورای مذکور از نه نفر به شرح زیر تشکیل میشود:

1 - مدیرکل امور اداری.

2 - مدیرکل امور مالی.

3 - سه نفر از کارمندان بازنشسته و چهار نفر از کارمندان شاغل که با رای مخفی از طرف کارمندان رسمی در مرکز انتخاب میشوند پیشنهادهای شورا پس از تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجرا گذارده میشود.

تبصره - آیین نامه طرز تشکیل و انتخاب و وظایف و مدت عضویت اعضای انتخابی شورای رفاه به وسیله شورای استخدام تهیه و پس از تصویب وزیر به موقع اجراء گذارده خواهدشد.

ماده 72 - هیات عالی بازرسان وزارت امور خارجه از طرف وزیر امور خارجه از بین کارمندان رسته سیاسی که دارای مقام سفارت باشند انتخاب میشوند.

ماده 73 - وزیر امور خارجه هر موقع مقتضی بداند بازرس یا هیات هائی بریاست یکی از ماموران عالیمقام وزارت امور خارجه به منظور رسیدگی به امور ماموریتها و کارمندان آن اعزام خواهد داشت.

تبصره - آیین نامه اجرایی این ماده به وسیله شورای استخدام تهیه و پس از تصویب وزیر امور خارجه به موقع اجراء گذارده خواهد شد.

بخش دوم
کارمندان رسته اداری

ماده 74 - کارمندان فعلی وزارت امور خارجه موضوع بخش اول این مقررات که جزء رسته سیاسی نیستند کارمندان رسته اداری محسوب میشوند.

ماده 75 - داوطلبان ورود بخدمت در رسته اداری وزارت امور خارجه علاوه بر شرایط مندرج در بندهای 1 و 2 و 3 و 4 و 5 و 6 و 7 و 9 و 10 ماده پنج این مقررات باید حداقل دارای دیپلم کامل متوسطه باشند.

ماده 76 - مسابقه ورودی داوطلبان استخدام رسته اداری توسط وزارت امور خارجه و با نظارت سازمان امور اداری و استخدامی کشور و به ترتیب زیر به عمل خواهد آمد.

الف - امتحان هوش.

ب - امتحان اطلاعات عمومی.

ج - امتحان فارسی.

د - امتحان یکی از زبانهای خارجی.

ه- - مصاحبه بر طبق بند ه- ماده 8 این مقررات.

تبصره 1 - گذراندن امتحان دو زبان خارجی یا بیشتر در شرایط مساوی موجب تقدم خواهد بود.

تبصره 2 - کارآموزانی که در طی دوره آزمایش صالح برای ابقاء در خدمت وزارت امور خارجه تشخیص داده نشوند از خدمت برکنار میشوند و حق شرکت مجدد در امتحانات وزارت امور خارجه را نخواهند داشت.

ماده 77 - تعیین گروه و پایه و طبقه بندی مشاغل کارمندان رسته اداری وزارت امور خارجه و ترفیع و بازنشستگی آنان به ترتیبی است که در قانون استخدام کشوری و آیین نامه های مربوط تعیین شده است مگر در مواردی که در این مقررات ترتیب دیگری تصریح شده باشد.

ماده 78 - در صورتی که نوع کار و وظایف بعضی از کارمندان رسته اداری اقتضا نماید که فوق العاده شغل دریافت نمایند این فوق العاده به موجب ماده 38 قانون استخدام کشوری و تبصره های مربوط برقرار و پرداخت خواهد شد.

ماده 79 - وزارت امور خارجه مجاز است کارمندان رسته اداری را که حداقل دیپلم کامل متوسطه داشته باشند بعد از چهار سال توقف و اشتغال در سازمان مرکزی بماموریت ثابت خارج از کشور اعزام نماید.

تبصره - کارمندان رسته اداری به شرطی بماموریت ثابت اعزام خواهند شد که از عهده امتحان یکی از زبانهای انگلیسی یا فرانسه و یا زبان محل ماموریت برآیند.
ترتیب این امتحان و میزان معلومات لازم کارمند در آیین نامه آموزشی تعیین خواهد [شد].

ماده 80 - وزیر امور خارجه میتواند بنا به مقتضیات محل ماموریت کارمندان رسته اداری را با توجه بسوابق خدمت رسمی آنان با مقام سیاسی معرفی و جهت آنان گذرنامه سیاسی صادر نماید.
ترتیب معرفی این قبیل کارمندان به شرح زیر خواهد بود:
1 - کارمندانی که بیش از ده سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند با مقام وابستگی.
2 - کارمندانی که بیش از چهارده سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند با مقام دبیر سومی.
3 - کارمندانی که بیش از هجده سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند با مقام دبیر دومی.
4 - کارمندانی که بیش از بیست و دو سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند با مقام دبیر اولی.
5 - کارمندان لیسانسیه که بیش از 24 سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند با مقام رایزنی درجه سه.
معرفی مذکور موجب نخواهد شد که کارمندان رسته اداری وارد رسته سیاسی شوند.

ماده 81 - معرفی کارمندان رسته اداری وزارت امور خارجه و کارمندان سایر وزارتخانه ها و موسسات دولتی در ماموریتها به سمت کاردار موقت ممنوع است.
در مواردی که کارمند رسته اداری طبق ماده 80 به سمت سیاسی در محل ماموریت معرفی نشده باشد با اجازه وزارت امور خارجه یکی از کارمندان ارشد اداری به منظور عهده دار شدن امور اداری جاری سفارت معرفی خواهد شد.

ماده 82 - فوق العاده ماموریت ثابت کارمندان رسته اداری در موقع اعزام بماموریت بر اساس جدول فوق العاده اشتغال خارج از کشور موضوع ماده 30 این مقررات به شرح زیر پرداخت میگردد:

1 - بکارمندانی که بیش از چهار سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند بماخذ فوق العاده کارمند دفتری.

2 - بکارمندانی که بیش از 7 سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند بماخذ فوق العاده دفتردار.

3 - بکارمندانی که بیش از ده سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند بماخذ فوق العاده وابسته.

4 - بکارمندانی که بیش از چهارده سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند بماخذ فوق العاده دبیر سوم.

5 - بکارمندانی که بیش از هیجده سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند بماخذ فوق العاده دبیر دوم.

6 - بکارمندانی که بیش از 22 سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند بماخذ فوق العاده دبیر اول.

تبصره - بکارمندان لیسانسیه که بیش از 24 سال سابقه خدمت رسمی داشته باشند در صورت شایستگی بنا به پیشنهاد رئیس ماموریت و موافقت وزارت امور خارجه میتوان مزایائی بماخذ فوق العاده رایزنی درجه سه پرداخت نمود.

ماده 83 - کارمندان رسته اداری وزارت امور خارجه از لحاظ دریافت پاداش مشمول مفاد مواد 31 و 63 این مقررات میباشند.

ماده 84 - کارمندان رسته اداری وزارت امور خارجه که در نقاط بد آب و هوا خدمت مینمایند از لحاظ مدت ماموریت و مرخصی و اعطاء پایه مشمول مفاد مواد 57 و 60 و 61 و 62 این مقررات میباشند.

ماده 85 - وزارت امور خارجه مقررات مربوط به استخدام و بازنشستگی کارکنان محلی ماموریتهای خارج از کشور را تهیه و با موافقت سازمان امور اداری و استخدامی کشور و تصویب هیات وزیران به موقع اجراء میگذارد.

بخش سوم
مقررات عمومی

ماده 86 - کلیه مکاتبات و اطلاعات و مذاکرات وزارت امور خارجه غیرقابل افشاء بوده و اظهار آن بهر صورت و عنوان ممنوع میباشد مگر در حدود وظایف اداری.

ماده 87 - ازدواج کارمندان وزارت امور خارجه با اتباع بیگانه و یا کسانی که قبلا بر اثر ازدواج به تابعیت ایران درآمده اند ممنوع است.
متخلف مستعفی از خدمت وزارت امور خارجه شناخته میشود.

تبصره 1 - هیچ فردی که همسرش تبعه بیگانه باشد و یا سابقاً تابعیت بیگانه داشته است بخدمت وزارت امور خارجه پذیرفته نخواهد شد.

تبصره 2 - اعزام کارمندان فعلی وزارت امور خارجه که همسر آنان قبلاً تابعیت غیرایرانی داشته است از هر طبقه و مقام بماموریت ثابت در کشورهائی که همسر آنان قبلا تابعیت آن کشور را داشته ممنوع است.

ماده 88 - رفتار و زندگی شخصی کارمندان وزارت امور خارجه و همسر آنان باید پسندیده و درخور شان و مقام آنان باشد.

ماده 89 - عضویت در احزاب و فرقه ها و دسته های سیاسی برای کارمندان وزارت امور خارجه ممنوع است و متخلف از خدمت وزارت امور خارجه مستعفی شناخته میشود. عضویت در انجمنهای علمی و ادبی و خیریه و فرهنگی با اطلاع وزارت امور خارجه مجاز خواهد بود.

ماده 90 - اشتغال کارمندان وزارت امور خارجه در خارج از ساعات اداری بخدمت موظف دیگر ممنوع است.

ماده 91 - اشتغال همسر کارمند وزارت امور خارجه در موسسات غیردولتی منوط به کسب اجازه قبلی از وزارت امور خارجه میباشد.

ماده 92 - اشتغال همسر کارمند وزارت امور خارجه در خارج از کشور در حین ماموریت ثابت همسر به هر عنوانی در هر محلی ممنوع است مگر در موسسات خیریه و فرهنگی با کسب اجازه قبلی وزارت امور خارجه.

ماده 93 - کارمندان وزارت امور خارجه موظف هستند هنگام تالیف کتاب یا انتشار هرگونه نشریه، مقاله و ایراد هرگونه سخنرانی راجع بسیاست خارجی دولت یا سیاست بین المللی روز تعلیمات وزارت امور خارجه را رعایت نمایند.

ماده 94 - وزارت امور خارجه میتواند از وجود کارمندان رسمی سایر وزارتخانه ها و موسسات دولتی تا زمانی که بخدمت آنان احتیاج داشته باشد با موافقت دستگاه متبوع کارمند و حفظ پست سازمانی در وزارتخانه یا موسسه متبوع به صورت مامور استفاده نماید.

بخش چهارم
تربیت متخصصین

ماده 95 - کارمندان دفتر حقوقی وزارت امور خارجه هر ساله از بین داوطلبان ورود به رسته سیاسی که دارای تحصیلات عالی قضایی بوده و در امتحان ورودی حائز بهترین نمرات باشند بتعداد کافی انتخاب میشوند.

ماده 96 - کارمندان مذکور در ماده 95 در ماموریت ثابت اول خود باید بنقاطی اعزام شوند که امکان تحصیل ضمن انجام خدمت در رشته های حقوق بین الملل مورد نیاز فراهم باشد.
مخارج تحصیل طبق آیین نامه از طرف وزارت امور خارجه پرداخت خواهد شد.

تبصره - وزارت امور خارجه موظف است پس از خاتمه دوره ماموریت چنین کارمندانی را مجدداً در حدود پستهای سازمانی در دفتر حقوقی به کار بگمارد و مراقبت نماید که در طول خدمت این قبیل کارمندان حتی المقدور امور حقوقی بآنان ارجاع گردد.

ماده 97 - وزارت امور خارجه میتواند به منظور تربیت مترجمین ورزیده همه ساله تعداد افراد مورد نیاز که حداقل دارای دانشناسنامه [دانشنامه] لیسانس بوده و حداکثر دارای سی سال تمام باشند از طریق مسابقه انتخاب و پس از یک سال کارآموزی در مرکز جهت تحصیل بدانشگاهها یا موسسات بین المللی معتبر اعزام نماید. هزینه تحصیل و اقامت این قبیل کارآموزان در مدت تحصیل به عهده وزارت امور خارجه میباشد.

ماده 98 - کارآموزان موضوع ماده 97 باید تعهد نمایند که دو برابر مدتیکه بهزینه وزارت امور خارجه تحصیل کرده اند در کادر ترجمه وزارت امور خارجه خدمت نمایند و در صورت تخلف مکلفند دو برابر هزینه های مربوط را یکجا به وزارت امور خارجه مسترد دارند.

قسمت سوم
مقررات مالی

فصل اول - بودجه و اعتبارات

ماده 99 - درآمدهای حاصل از امور کنسولی عیناً به حساب درآمد عمومی کشور منظور می‌گردد.

ماده 100 - صورت ریز هزینه های انجام یافته ماموریت های سیاسی و کنسولی شاهنشاهی با گواهی و امضا رئیس و حسابدار ماموریت مربوط به وزارت امور خارجه فرستاده میشود. این صورتها طبق مقررات رسیدگی و در حدود اعتبارات مصوب بپای وجوه ارسالی به ماموریتها محسوب و بهزینه قطعی منظور خواهد شد.

ماده 101 - خزانه اعتبارات ریالی بودجه وزارت امور خارجه را در ابتدای هر سه ماه بماخذ 3 /12 و اعتبارات ارزی را در ابتدای هر شش ماه بماخذ 6 /12 به صورت تنخواه گردان در اختیار وزارت امور خارجه قرار می دهد.

تبصره - وزارت امور خارجه موظف است تنخواه گردان موضوع ماده فوق را تا سی و یکم تیرماه سال بعد واریز نماید.

ماده 102 - وزارت امور خارجه مجاز است اشیاء و لوازم تزئینی و فرشهای مورد نیاز را در حدود اعتبارات مصوب و بر اساس آیین نامه ابنیه و اموال وزارت امور خارجه با رعایت مقتضیات از داخل یا خارج از کشور خریداری نماید.
خرید قالی غیرایرانی ممنوع است.

تبصره - آیین نامه ابنیه و اموال توسط کمیسیونی که وزیر امور خارجه تعیین مینماید تدوین و پس از موافقت وزارت دارائی با تصویب وزیر امور خارجه بمورد اجرا گذارده خواهد شد.

فصل دوم
هزینه سفر و فوق العاده روزانه

ماده 103 - بکلیه ماموران وزارت امور خارجه که بماموریت موقت یا ثابت خارج از کشور اعزام میشوند. بهای بلیط هوایی رفتن بمحل ماموریت و برگشتن بایران برابر کوتاه ترین فاصله مطابق تعرفه رسمی موسسات حمل و نقل بین المللی پرداخت میشود.

ماده 104 - بماموران ثابت که خانواده خود را بمحل ماموریت میبرند بهای بلیط مسافرت هوایی خانواده (‌زن و فرزندان) مطابق درجه بلیط رئیس خانواده پرداخت میگردد.
بهای بلیط دختر تحت تکفل مامور همچنین بهای بلیط اولاد ذکور تحت تکفل مامور تا 25 سالگی پرداخت میگردد.

ماده 105 - به قائم مقام وزارت امور خارجه و معاونان و سفراء اعم از شاغل در مرکز یا ماموریتها بهای بلیط درجه یک هوایی و به سایر مامورانیکه بماموریت ثابت یا موقت اعزام میشوند همچنین بکارمندان رسته اداری بهای بلیط درجه 2 هوایی پرداخت میشود.

تبصره - بکارمندان رسته سیاسی که در معیت وزیر امور خارجه بماموریت رسمی می روند بهای بلیط درجه یک هوایی داده میشود.

ماده 106 - به سفرائیکه در کشورهای دیگری علاوه بر کشور پذیرنده ماموریت ثابت (‌آکردیته) دارند در صورتی که همسر خود را همراه ببرند بهای بلیط هوایی رفت و برگشت همسر پرداخت میگردد.

ماده 107 - بهای بلیط رفت و برگشت سفراء و همسر آنان که به مناسبت مسافرت رسمی روسای کشور پذیرنده به مرکز می آیند پرداخت خواهد شد.

ماده 108 - بکارمندان و کارکنان و خدمتگزارانیکه از بودجه کارکنان محلی حقوق دریافت میدارند و برای خدمت در ماموریتهای سیاسی و کنسولی از مرکز انتخاب و اعزام میشوند بهای بلیط هوایی درجه 2 تا محل ماموریت داده خواهد شد.

تبصره - بهای بلیط مراجعت این قبیل مستخدمین به شرطی داده خواهد شد که حداقل دو سال در محل ماموریت خدمت نموده باشند مگر آنکه از طرف وزارت امور خارجه احضار شوند.

ماده 109 - بکلیه ماموران که به طور ثابت بماموریت خارج از کشور اعزام و یا بمرکز احضار میشوند و یا از محل ماموریت ثابت خود بمحل ماموریت ثابت دیگری منتقل میگردند هزینه حمل اثاثه در مقابل ارائه اسناد مثبته که بگواهی نمایندگی محل ماموریت عضو رسیده باشد مطابق جدول زیر پرداخت میگردد:
سفراء متاهل: 200 کیلو بار هوایی همراه و سه تن بار یا 21 متر مکعب از طریق زمین یا دریا.
سفراء مجرد: 160 کیلو بار هوایی همراه و دو تن بار یا 14 متر مکعب از طریق زمین یا دریا.
رایزنان متاهل: 180 کیلو بار هوایی همراه و دو تن و نیم یا 5 /17 متر مکعب بار از طریق زمین یا دریا.
رایزنان مجرد: 140 کیلو بار هوایی همراه و دو تن یا 14 متر مکعب بار از طریق زمین یا دریا.
سایر ماموران ثابت متاهل: 130 کیلو بار هوایی همراه و دو تن یا 14 متر مکعب بار از طریق زمین یا دریا.
سایر ماموران ثابت مجرد: 100 کیلو بار هوایی همراه و یک و نیم تن یا 5 /10 متر مکعب بار از طریق زمین یا دریا.

ماده 110 - هرگاه مامور یا همسر یا فرزندان تحت تکفل او در محل ماموریت فوت نمایند و خانواده متوفی بخواهند جنازه متوفی را بایران بیاورند وزارت امور خارجه هزینه مومیائی و بسته بندی و حمل و نقل جنازه را تا تهران تادیه خواهد نمود و در صورت دفن در محل خدمت هزینه کفن و دفن پرداخت میشود.

تبصره - هزینه سفر معاودت خانواده متوفی طبق مفاد این مقررات تادیه میگردد.

ماده 111 - هرگاه حکم ماموریت قبل از حرکت مامور لغو شود معادل نصف هزینه سفر به نام جبران خسارت تهیه وسائل مسافرت پس گرفته نخواهد شد.

ماده 112 - فوق العاده روزانه کارمندانیکه از مرکز بماموریت موقت اعزام میشوند بر اساس ضوابط زیر پرداخت خواهد شد:

1 - فوق العاده روزانه معادل فوق العاده یک روز مامور ثابت مجرد هم مقام مامور موقت.

2 - کرایه اطاق و صبحانه در هتل درجه 2 (‌بر طبق اسناد مثبته).

3 - فوق العاده روزانه وزیر و قائم مقام وزیر امور خارجه معادل فوق العاده یک روز سفیر متاهل.

4 - هزینه آپارتمان وزیر و قائم‌مقام وزیر امور خارجه در هتل درجه یک (‌برابر اسناد مثبته).

5 - فوق العاده روزانه معاونان، مدیران کل و سفراء شاغل در مرکز معادل فوق العاده یک روز سفیر مجرد.

6 - کرایه اطاق و صبحانه مقامات بند 5 این ماده در هتل درجه 1 (‌بر طبق اسناد مثبته).

ماده 113 - فوق العاده روزانه مامورانی که در خارج از کشور متصدی پست ثابت سازمانی باشند و جهت انجام ماموریت موقت بایران میآیند معادل 1 /20 حقوق آنان مشروط بر اینکه از یکهزار ریال کمتر نباشد پرداخت میگردد.

ماده 114 - فوق العاده روزانه ماموران ثابت خارج از کشور که برای انجام ماموریت موقت بداخل کشور محل ماموریت و یا خارج از محل ماموریت ثابت خود اعزام میشوند طبق ماده 112 پرداخت خواهد شد.

ماده 115 - مواردی که در این مقررات پیش بینی نشده است مشمول مقررات استخدامی و مالی کشور خواهد بود.

قسمت چهارم - مقررات انضباطی

فصل اول - تقصیر و تخلف اداری و مجازاتها

ماده 116 - تخلفات و تقصیرات اداری از این قرار است:

1 - غفلت و سهل انگاری در انجام وظیفه.

2 - تاخیر در انجام وظیفه با سوء نیت.

3 - اعمال غرض در امور اداری نسبت بهمکاران و ارباب رجوع.

4 - عدم رعایت و یا تخلف از مقررات و آیین نامه های مربوط بوظایف و تکالیف و انضباط اداری.

5 - تبعیض در اجرای قوانین و مقررات نسبت بهمکاران و ارباب رجوع.

6 - کسر آوردن وجوه و یا گذرنامه ها و اسناد سجلی و یا اوراق بهادار بدون سوء نیت و غفلت و تسامح در حفظ اموال و یا اسناد و یا وجوه و دولتی [وجوه دولتی] و یا اوراق بهادار در صورتی که عمل مشمول قانون مجازات عمومی نباشد و صرفاً تقصیر و یا تخلف اداری تلقی شود.

7 - تمرد از اجرای دستورات مقامات مافوق.

8 - اقدام بهر عملی که به حیثیت کشور لطمه وارد سازد و یا برخلاف شرافت و شئون شغلی باشد.

9 - فاش کردن اسرار در حدود ماده 86 این مقررات.

10 - دادن گواهی در غیر مواردیکه قانون و مقررات آن را تکلیف نموده است.

11 - خودداری از تسلیم گواهی یا مدارک باشخاصی که حق دریافت آن را دارند و یا تسلیم گواهی باشخاصی که حق دریافت آن را ندارند.

12 - دادن گواهی یا گزارش خلاف واقع در امور اداری مگر آنکه موضوع جنبه کیفری داشته باشد.

13 - ترک خدمت بدون عذر موجه.

14 - اعتیاد به استعمال مواد مخدر از هر نوع.

15 - اهمال روساء در اجرای نظارت نسبت به اعمال و رفتار مرئوسان و ندادن گزارش در مورد تخلفات و تقصیرات آنان.

16 - رفتار خارج از نزاکت و شئون اداری با همکاران و ارباب رجوع.

17 - تعطیل خدمات اداری خارج از روزهای تعطیل و یا اوقات مقرر.

ماده 117 - مجازاتهای اداری به قرار زیر است:

الف - اخطار یا توبیخ کتبی بدون درج در پرونده.

ب - اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده.

ج - کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه.

د - انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال.

ه-- تنزل یک تا سه مقام.

و - اخراج از خدمت وزارت امور خارجه.

ماده 118 - تخلفات و تقصیرات مذکور در ماده 116 مشمول مجازاتهای زیر خواهد بود:

1 - غفلت و سهل انگاری در انجام وظیفه
اخطار یا توبیخ کتبی بدون درج در پرونده یا اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یک ماه تا شش ماه بر‌حسب اهمیت مورد.

2 - تاخیر در انجام وظیفه با سوء نیت
کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال برحسب اهمیت مورد.

3 - اعمال غرض در امور اداری نسبت بهمکاران یا ارباب رجوع
کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال برحسب اهمیت مورد.

4 - عدم رعایت و یا تخلف از مقررات مصوب و آیین نامه های مربوط بوظائف و تکالیف و انضباط اداری
اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یک ماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال بر‌حسب اهمیت مورد.

5 - تبعیض در اجرای قوانین و مقررات نسبت بهمکاران و ارباب رجوع
کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال برحسب اهمیت مورد.

6 - کسر آوردن وجوه و یا گذرنامه و اسناد سجلی و یا اوراق بهادار بدون سوء نیت و غفلت و تسامح در حفظ اموال و یا اسناد و یا وجوه دولتی یا اوراق بهادار در صورتی که عمل مشمول قانون مجازات عمومی نباشد و صرفاً تقصیر و یا تخلف اداری تلقی شود.
علاوه بر جبران خسارت اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یکسوم [یک سوم] حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال برحسب اهمیت مورد.

7 - تمرد از اجرای دستورات مقامات مافوق
در صورتی که این تمرد مشمول ماده 54 قانون استخدام کشوری نباشد کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال یا تنزل یک تا سه مقام برحسب اهمیت مورد.

8 - اقدام بهر عملی که به حیثیت کشور لطمه وارد سازد و یا برخلاف شرافت و شئون شغلی باشد
انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال یا تنزل یک تا سه مقام یا اخراج از خدمت وزارت امور خارجه برحسب اهمیت مورد.

9 - فاش کردن اسرار موضوع ماده 86 این مقررات در صورتی که افشاء آن جنبه کیفری نداشته باشد
کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال یا تنزل یک تا سه مقام و یا اخراج از خدمت وزارت امور خارجه برحسب اهمیت مورد.

10 - دادن گواهی در غیر مواردی که است.قانون و مقررات آن را تکلیف نموده است.
اخطار یا توبیخ کتبی با درج درپرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه برحسب اهمیت مورد.

11 - خودداری از تسلیم گواهی مدارک به اشخاصی که حق دریافت آن را دارند یا تسلیم گواهی باشخاصی که حق دریافت آن را ندارند.
اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه برحسب اهمیت مورد

12 - دادن گواهی یا گزارش خلاف واقع در امور اداری مگر آنکه موضوع جنبه کیفری داشته باشد
کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال و یا تنزل یک یا سه مقام برحسب اهمیت مورد.

13 - ترک خدمت بدون عذر موجه
اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه یا انفصال موقت از سه ماه تا یک سال و یا تنزل یک تا سه مقام و یا اخراج از خدمت وزارت امور خارجه برحسب اهمیت مورد و در صورتی که ترک خدمت دو ماه یا بیشتر باشد طبق ماده 65 قانون استخدام کشوری رفتار خواهد شد.

14 - اعتیاد باستعمال مواد مخدر از هر نوع
انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال در صورتی که در انقضای مدت محکومیت به اعتیاد خود ادامه دهد. از خدمت وزارت امور خارجه اخراج خواهد شد.‌

15 - اهمال روسا در اجرای نظارت نسبت به اعمال و رفتار مرئوسان و ندادن گزارش در مورد تخلفات و تقصیرات آنان
اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یک ماه تا شش ماه و یا انفصال موقت از خدمت از سه ماه تا یک سال بر‌حسب اهمیت مورد.

16 - رفتار خارج از نزاکت و خلاف شئون اداری با همکاران و ارباب رجوع
اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه برحسب اهمیت مورد.

17 - تعطیل خدمات اداری خارج از روزهای تعطیل و یا اوقات مقرر
اخطار یا توبیخ کتبی با درج در پرونده خدمت یا کسر تا یک سوم حقوق و مزایا از یکماه تا شش ماه برحسب اهمیت مورد.

تبصره - وزیر امور خارجه و معاونان و مدیران کل مربوط و روسای ماموریتها می‌توانند با ذکر دلائل مجازاتهای بند الف و ب از ماده 117 را بدون ارجاع به دادگاه انتظامی در مورد مستخدمین اجرا نمایند.

ماده 119 - مدت مرور زمان در تخلفات و تقصیرات اداری دو سال است. هرگاه از تاریخ ارتکاب تخلف یا تقصیر مدت دو سال بگذرد و دستور تعقیب از مقامات مربوط صادر نشود و یا از تاریخ صدور دستور تعقیب دو سال بگذرد و رای دادگاه صادر نشود دیگر آن تخلف و تقصیر قابل تعقیب نیست. در مواردی که رسیدگی به تخلف یا تقصیر منتسب بمستخدم منوط به تعیین تکلیف وی در دادگاه‌های کیفری است از تاریخ توقیف رسیدگی در دادگاه انتظامی تا تعیین تکلیف نهایی مستخدم در دادگاه‌های کیفری مرور زمان تخلف یا تقصیر اداری متوقف میگردد.
جبران خسارت ناشی از تخلف و تقصیر مشمول مرور زمان مذکور در آیین دادرسی مدنی خواهد بود.

ماده 120 - مجازات شریک یا شرکاء در تقصیر و تخلفات عین مجازات فاعل اصلی است و مجازات معاون بسته بدرجه همراهی و کمک او با مرتکب به تشخیص دادگاه است.

ماده 121 - هرگاه مستخدم متهم به ارتکاب اعمالی شود که مشمول قوانین کیفری و تقصیرات اداری تواماً باشد در صورتی که به نظر دادگاه انتظامی تفکیک تقصیر اداری از بزه عمومی مقدور باشد ضمن انجام دادرسی انتظامی پرونده امر به مراجع صلاحیتدار برای تعقیب کیفری فرستاده میشود و در غیر این صورت تا صدور حکم نهایی از مراجع صلاحیتدار جزایی دادرسی متوقف می‌گردد.

ماده 122 - حکم دادگاه‌های عمومی از حیث تشخیص بزهکاری یا بیگناهی مستخدم برای دادگاه انتظامی لازم الاتباع است و در موردی که تعقیب امر در مراجع عمومی به جهتی از جهات متوقف گردد و دادگاه انتظامی نیز مستخدم را در اینمورد بانفصال موقت یا اخراج از خدمت وزارت امور خارجه محکوم نکرده باشد مدت تعلیق جزء سابقه خدمت مستخدم محسوب و حقوق ایام تعلیق باو پرداخت خواهد شد.

فصل دوم
شروع به تعقیب

ماده 123 - در موارد زیر تحقیق امر و تعقیب کارمند شروع خواهد شد:

1 - وصول شکایت یا اعلام تخلف و یا تقصیر کارمند از طرف اشخاص به وزارت امور خارجه.

2 - وصول گزارش از مقامات رسمی.

3 - گزارش رئیس مربوط.

4 - دستور وزیر.

ماده 124 - در هر یک از تقصیرات و تخلفات مذکور در ماده 116 وزیر امور خارجه دستور تحقیق در اطراف موضوع را صادر می‌نماید و مامور رسیدگی مکلف است ظرف ده روز چگونگی امر را ضمن اعلام نظر گزارش کند و در صورتی که مقام ارجاع کننده تعقیب امر را لازم دانست پرونده را به دادستان انتظامی ارجاع میکند.
در صورتی که تحقیق در خارج از کشور انجام گیرد و یا تهیه مدارک لازم برای رسیدگی نیاز بفرصت بیشتری داشته باشد بر مدت مقرر در این ماده مدت لازم علاوه خواهد شد.

ماده 125 - در صورتی که ضمن تعقیب کارمند معلوم شود که کارمند یا کارمندان دیگری نیز در مظان اتهام میباشند دادستان برای صدور دستور مقتضی موضوع را به وزیر امور خارجه گزارش می نماید.

ماده 126 - در صورتی که دادستان تعقیب متهم را لازم تشخیص ندهد ختم یا ادامه تعقیب منوط به تصمیم مقام ارجاع کننده است.

ماده 127 - در موردی که نظر دادستان بر لزوم جلب مستخدم متهم به دادرسی باشد و این نظر مورد تایید مقام ارجاع کننده قرار نگیرد تعقیب به امر مقام مذکور خاتمه می یابد.

ماده 128 - در موردی که نظر دادستان بر لزوم تعقیب کارمند مورد تایید مقام ارجاع کننده قرار گیرد دادستان مکلف است ظرف پنج روز با تنظیم کیفرخواست پرونده امر را برای طرح در دادگاه انتظامی به کارگزینی ارسال دارد.
کارگزینی مکلف است ظرف یک هفته رونوشت کیفرخواست را به متهم ابلاغ کند.

ماده 129 - در کیفرخواست نکات زیر باید تصریح شود:

1 - نام و نام خانوادگی و محل خدمت متهم.

2 - متهم در کدامیک از حالات استخدامی موضوع ماده 124 قانون استخدام کشوری قرار دارد.

3 - تعیین خطای منتسب به مستخدم و تطبیق آن با یکی از عناوین مندرج در ماده 116 این مقررات.

4 - دلایل و مدارک اتهام به تفصیل.

ماده 130 - متهم ظرف ده روز پس از دریافت کیفرخواست جواب کتبی و مدارکی را که در دفاع خود دارد به کارگزینی تسلیم می نماید. متهم حق دارد به پرونده و اصل مدارک اتهام مراجعه کند.

ماده 131 - در صورتی که متهم خارج از کشور باشد با نظر دادگاه علاوه بر ده روز مدت مناسبی که حداکثر از سه ماه تجاوز نخواهد کرد بوی مهلت داده خواهد شد و اگر کارمندی تقاضای مراجعه به پرونده را بنماید دادگاه فتوکپی یا رونوشت مدارک مورد تقاضا را جهت متهم ارسال خواهد نمود.

ماده 132 - متهم میتواند برای تکمیل مدارک دفاعی از دادگاه تقاضای مهلت نماید و در این مورد اتخاذ تصمیم با دادگاه است.

ماده 133 - کارگزینی موظف است پس از وصول پاسخ متهم و یا انقضاء موعد یا مهلت مقرر پرونده را فوراً نزد رئیس دادگاه صلاحیتدار ارسال دارد.

فصل سوم
سازمان و صلاحیت دادگاه انتظامی وزارت امور خارجه

ماده 134 - دادگاه انتظامی به دو درجه بدوی و تجدیدنظر تقسیم می‌شود.

ماده 135 - دادگاه بدوی دارای یک رئیس و دو عضو و دادگاه تجدیدنظر دارای یک رئیس و چهار عضو و هر دو دادگاه بتعداد کافی دارای عضو علی البدل خواهند بود که در غیاب عضو اصلی بدعوت رئیس دادگاه به جای اعضاء اصلی انجام وظیفه مینمایند.

ماده 136 - هر یک از دادگاه‌های بدوی و تجدیدنظر یک دادستان خواهد داشت که به حکم وزیر امور خارجه منصوب خواهد شد.

ماده 137 - رئیس دادگاه بدوی و اعضاء آن و دادستان که از طرف وزیر امور خارجه منصوب میشوند باید دارای دانشنامه لیسانس حقوق و حداقل ده سال سابقه خدمت در وزارت امور خارجه باشند و در هر حال نباید سابقه محکومیت اداری داشته باشند.
ریاست دادگاه تجدیدنظر به موجب حکم وزیر امور خارجه یا یکی از معاونان وزارتخانه و یا با یکی از سفراء خواهد بود.

تبصره - مقام رئیس دادگاه باید بالاتر از مقام متهم یا حداقل مساوی با مقام او باشد در غیر این صورت وزیر امور خارجه شخصی را که دارای مقام بالاتر یا مساوی با مقام متهم باشد برای مورد خاص تعیین مینماید.

ماده 138 - در هر مورد که رئیس دادگاه بدوی نتواند در دادرسی شرکت کند، عضو دادگاه که در مقام بالاتری قرار دارد و در صورت تساوی مقام بین دو نفر یا بیشتر از اعضاء دادگاه آنکه سابقه خدمتش در آن مقام بیشتر است دادگاه را اداره خواهد کرد.

ماده 139 - هرگاه روسا و اعضای دادگاه‌های بدوی و تجدیدنظر انتظامی و دادستان ها بدون عذر موجه از اجرای وظایفی که به موجب این مقررات به آنان محول میشود خودداری کند یا در اجرای وظایف محول مرتکب خطائی شوند، طبق این مقررات با آنان رفتار خواهد شد.

ماده 140 - اجرای امور دفتری دادگاه‌های انتظامی با اداره کارگزینی است.

فصل چهارم
چگونگی رسیدگی

ماده 141 - دادگاه بمحض وصول کیفرخواست دادستان رسیدگی را شروع میکند.

ماده 142 - در موارد زیر رئیس یا عضو دادگاه انتظامی باید راساً و یا به لحاظ ایراد دادستان یا متهم از رسیدگی امتناع کند:

1 - هرگاه رئیس یا عضو دادگاه رئیس مستقیم کارمند متهم باشد.

2 - هرگاه رئیس یا عضو دادگاه در موضوع مطروح ذینفع باشد.

3 - هرگاه رئیس یا عضو دادگاه خود یا همسرش با متهم قرابت نسبی یا سببی تا درجه دوم از طبقه سوم داشته باشند.

4 - هرگاه رئیس یا عضو دادگاه با متهم و یا اشخاصی که قرابت نسبی یا سببی تا درجه دوم از طبقه سوم با متهم دارند. محاکمه حقوقی یا جزایی داشته یا به طرفیت آنها محکوم شده باشد و از موقع اجرای حکم در امور حقوقی پنجسال و در امور جزایی مدتی را که برای اعاده حیثیت مقرر است نگذشته باشد.

5 - هرگاه رئیس یا عضو دادگاه سابقاً در موضوع اتهام رسماً اظهار عقیده کرده باشد.

ماده 143 - در تمام مواردیکه دادستان یا متهم درخواست رد رئیس یا هر یک از اعضای دادگاه انتظامی را بنماید و دادگاه این ایراد را قبول کند به جای شخص مردود عضو علی البدل دعوت خواهد شد.

ماده 144 - هرگاه رسیدگی به اتهام کارمند مستلزم جلب نظر کارشناس باشد دادگاه نظر کارشناس را اخذ می نماید.

ماده 145 - هرگاه دادگاه انتظامی در پرونده اتهامی نقصی مشاهده کند میتواند نقص مزبور را راساً مرتفع نماید یا پرونده را با ذکر موارد نقص جهت تکمیل تحقیقات توسط کارگزینی نزد دادستان یا کارشناس ارسال دارد در این صورت دادستان یا کارشناس ظرف مدتی که دادگاه باقتضای مورد تعیین میکند نقص را رفع و پرونده را اعاده میدهد.

ماده 146 - هرگاه دادگاه انتظامی در ضمن رسیدگی به اتهام کارمند کشف کند کارمند مزبور مظنون به ارتکاب جنحه یا جنایتی نیز میباشد مکلف است فوراً مراتب را به مراجع ذیصلاحیت اعلام نماید.

ماده 147 - دادگاه پس از تکمیل رسیدگی با ملاحظه اسناد و مدارک مستند کیفرخواست و مدافعات متهم رسیدگی را ختم و به صدور رای اقدام می کند.

ماده 148 - صدور حکم اعزام بماموریت رئیس یا عضو دادگاه انتظامی حین یا پس از اختتام رسیدگی رافع تکلیف رئیس یا عضو مذکور بشرکت در جلسات و صدور رای نخواهد بود و رئیس یا عضو مکلف است تا خاتمه رسیدگی و صدور رای در مرکز باشد مگر اینکه رسیدگی دادگاه به علت ارجاع امر به مراجع قضایی متوقف شده باشد که در این صورت رئیس یا عضو دادگاه بمحل ماموریت عزیمت می‌نماید و پس از اعلام نتیجه از طرف مراجع قضایی به جای رئیس یا عضوی که بماموریت رفته عضو علی البدل در دادگاه شرکت می نماید.

ماده 149 - رای دادگاه باید مدلل و به اکثریت آراء صادر شده باشد.

ماده 150 - رئیس دادگاه باید رای دادگاه را که بامضای کلیه اعضاء رسیده و در صورت وجود اقلیت حاوی نظر اقلیت نیز باشد ظرف پنج روز برای اداره کارگزینی ارسال دارد.

ماده 151 - رای دادگاه بدوی در موارد مجازاتهای توبیخ بدون درج یا با درج در پرونده و کسر حقوق قطعی است و در موارد محکومیت به سایر مجازاتهای مذکور در ماده 117 محکوم علیه میتواند از آن تجدیدنظر بخواهد و دادستان نیز میتواند از رای برائت در موارد مزبور تجدیدنظر بخواهد.

ماده 152 - موعد درخواست تجدیدنظر ده روز است که مبداء آن از تاریخ ابلاغ حکم بدوی به دادستان و کارمند خواهد بود.

ماده 153 - درخواست تجدیدنظر در دو نسخه تنظیم و بکارگزینی در قبال اخذ رسید تسلیم میشود. کارگزینی درخواست را پس از وصول ثبت و نسخه ای از آن را در پرونده امر ضبط و نسخه دیگر را برای دادستان یا کارمند حسب مورد ارسال می دارد.

ماده 154 - دادستان یا کارمند ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ درخواست تجدیدنظر پاسخ کتبی به کارگزینی ارسال می دارد.

ماده 155 - کارگزینی پس از وصول پاسخ دادستان یا کارمند و یا انقضای موعد مقرر پرونده را به دادگاه تجدیدنظر ارسال میدارد و نیز نسخه ای از پاسخ دادستان یا کارمند را برای متقاضی تجدیدنظر میفرستد تا ظرف ده روز پاسخ خود را جهت دادگاه بفرستد و دادگاه تجدیدنظر پس از وصول پاسخ مزبور و یا انقضای مدت رسیدگی کرده و رای خود را صادر خواهد نمود.

ماده 156 - مقررات این فصل برای رسیدگی در مرحله تجدیدنظر نیز جاری است.

ماده 157 - رای دادگاه تجدیدنظر قطعی است.

ماده 158 - احکام قطعی دادگاه‌های بدوی و رای دادگاه تجدید نظر به محکوم علیه ابلاغ و اجرا میشود و در صورتی که کارمند محکوم در حالتی از حالات استخدامی مندرج در قانون استخدام کشوری باشد که اجرای فوری حکم درباره وی ممکن نگردد حکم به مجرد حصول امکان اجرا خواهد شد.

ماده 159 - احکام غیر قطعی دادگاه‌های بدوی از تاریخ انقضای موعد مذکور در ماده 152 - این مقررات که از آنها درخواست تجدیدنظر نشده باشد قطعی است.

ماده 160 - کارگزینی مکلف است رای دادگاه را به دادستان انتظامی و کارمند ابلاغ کند.

ماده 161 - در هر مورد که کارمند به اخراج از خدمت در وزارت امور خارجه محکوم میگردد وزارت امور خارجه مکلف است رونوشتی از رای مذکور را پس از قطعیت به سازمان امور اداری و استخدامی کشور ارسال دارد.

مقررات تشکیلاتی، استخدامی، مالی و انضباطی وزارت امور خارجه مشتمل بر یکصد و شصت و یک ماده و پنجاه و پنج تبصره به استناد قانون امور تشکیلاتی و استخدامی وزارت امور خارجه پس از تصویب کمیسیونهای استخدام، دارائی و خارجه مجلس سنا در جلسات 25 و 29 اردی بهشت ماه 1352، به ترتیب در جلسات پنجم و ششم و هفتم خردادماه یکهزار و سیصد و پنجاه و دو به تصویب کمیسیونهای امور استخدام و سازمانهای اداری، دارائی و امور خارجه مجلس شورای ملی رسیده است.

نایب رئیس مجلس شورای ملی - دکتر جواد سعید

دریافت فایل پی‌دی‌اف