مبحث اول - تعریف و واژه نامه
ماده 1 - اصطلاحاتیکه در این آییننامه به کار برده میشود از نظر اجرای آن به شرح زیر تعریف میشود:
1 - کشاورزی عبارت است از بهره برداری از آب و زمین به منظور تولید محصولات گیاهی و حیوانی (از قبیل زراعت باغداری، درختکاری مثمر و غیر مثمر جنگلداری، جنگلکاری، پرورش طیور و زنبور عسل و آبزیان).
2 - خانوار- عبارتست از رئیس خانواده و افراد تحت تکفل او که در حکم یک شخص خواهند بود.
انواع اراضی به شرح ذیل تعریف میشود:
3- اراضی بایر- زمینهایی است که سابقه احیاء دارد ولی به علت اعراض و یا عدم بهره برداری بدون عذر موجه مدت 5 سال متوالی متروک مانده یا بماند.
4 - اراضی دایر- زمینهایی است که احیا شده و مستمراً مورد بهره برداری است.
5 - اراضی موات - زمینهایی است که سابقه احیاء و بهره برداری ندارد و به صورت طبیعی باقی مانده است.
6 - اراضی آیش - زمین دایری است که به صورت متناوب طبق عرف محل برای دوره معینی بدون کشت بماند.
7 - اراضی منابع طبیعی:
الف - جنگلها یا بیشه طبیعی - مجتمعی متشکل ازعرصه وهوایی ومرکب ازموجودات ازمنشا نباتی (مانند درخت، درختچه، نهال، علف و خزه) و حیوانی صرفنظر از درجه تکامل به نحوی که دست بشردر ایجاد و تکامل آن دخیل نبوده است.
ب - مراتع - زمینهایی است اعم از کوه و دامنه یا زمین مسطح که در فصل چرا دارای پوششی از نباتات علوفه ای خودرو بوده وبا توجه به سابقه چرا عرفاً مرتع شناخته شود.
اراضی آیش گرچه پوشش نباتات و علوفه ای داشته باشند مشمول تعریف مرتع نیستند. چنانچه مرتع دارای درختان جنگلی خودرو باشد مرتع مشجر نامیده میشود.
ج - نهالستانها - جنگلهای دست کاشت عمومی که توسط دولت ایجاد شده باشد.
د - اراضی جنگلی - به جنگل تکامل نیافته ای گفته میشود که به صورتهای زیر باشد:
1 - تعداد کنده درخت یا نهال یا بوته جنگلی در هر هکتار آن جداگانه یا مجموعاً از یکصد اصله تجاوز ننماید.
2 - درختان جنگلی به صورت پراکنده باشد به نحویکه حجم آن در هر هکتار در شمال (از حوزه آستارا تا حوزه گلیداغی) کمتر از پنجاه متر مکعب و در سایر نقاط ایران کمتر ازبیست مترمکعب باشد (درصورت وجود شمشاد و حجم بیش از سی متر مکعب جنگل شمشاد محسوب میشود).
8 - اراضی مستحدثه - زمینی است که در نتیجه خشک افتادن آب دریاها، دریاچه ها و تغییر بستر رودخانه ها یا خشک شدن تالاب ها ایجاد شده باشد.
9 - اراضی ساحلی - زمینهایی است که در مجاورت حریم دریا و دریاچه یا اراضی مستحدثه قرار دارد و با توجه به تعریف انواع اراضی مذکور در این قانون بر حسب مورد در حکم یکی از آنها محسوب خواهد شد.
10- اراضی دولتی اعم از ثبت شده و ثبت نشده:دایر و بایر عبارت است از:
الف - اراضی موات
ب - اراضی که به نحوی از انحاء به دولت منتقل شده است اعم از طریق اصلاحات ارضی، خالصه، مجهول المالک و غیره.
ج - اراضی متعلق به دولت که در اختیار اشخاص حقیقی و حقوقی و یا موسسات دولتی قراردارد و به علت عدم استفاده و یا عدم اجراء مفاد قرارداد به دولت برگردانده شده است.
11- سایر اراضی - غیر از اراضی فوق الذکر زمینهایی که به نحوی از انحاء در رژیم سابق ملی اعلام شده (زمینهایی که جهت محیط زیست و شکارگاه و جلوگیری از بدی آب و هوا به ملکیت دولت درآمده است.)
12- حریم اراضی عبارت است از مقدار زمینی که در اطراف و جوانب اراضی احیاء شده مورد نیاز عادی استفاده از اراضی احیاء شده باشد و مقدار آن بتناسب عنوان ذوی الحریم متفاوت است.
مبحث دوم - انواع اراضی قابل واگذاری
بخش الف :
ماده 2 - کلیه اراضی که در اختیار دولت جمهوری اسلامی ایران میباشد و نیز اراضی منابع طبیعی با رعایت کلیه ضوابط مربوطه قابل واگذاری بواجدین شرایط میباشد مگر در موارد زیر که واگذاری آنها مطلقاً ممنوع است:
الف - جنگلها و بیشه های طبیعی
ب - مراتع عمومی از حریم روستاها که به تشخیص هیات هفت نفره جهت تعلیف احشام ضروری است.
ج - نهالستانهای عمومی.
د - پارکهای جنگلی و جنگلهای دست کاشت عمومی
ه-- حریم قانونی تاسیسات دولتی
و - راههای مسیر کوچ ایل نشینها و حریم مربوط بآنها.
تبصره 1 - ستاد مرکزی واگذاری زمین پس از تصویب این آیین نامه وسیله وزارت کشاورزی و عمران روستائی با کلیه وزارتخانه ها و ادارات و سازمانها و شرکتهای دولتی تماس و مذاکره و تکلیف اراضی را که در اختیار آنها میباشد معین و آن قسمت از اراضی که مورد نیاز آنها نمیباشد وسیله هیات هفت نفره در ماده 10 بواجدین شرایط واگذار مینماید.
تبصره 2 - وزارت کشاورزی و عمران روستائی باید قراردادهای طویل المدت را که با اشخاص (اعم از حقیقی یا حقوقی) منعقد نموده مورد رسیدگی قرارداده و در صورتی که در اجرای قرارداد تعلل و یا مسامحه و یا تاخیر شده باشد با تفویض مهلت برداشت محصول موجود بر روی زمین و انقضاء آن قرارداد را برای بقیه مدت ملغی نماید و در غیر این صورت و مقرون بصرفه و صلاح بودن تا پایان مدت، قرارداد معتبر خواهد بود.
ماده 3 - اراضی که توسط دادگاههای انقلاب اسلامی مصادره شده بدو گروه تقسیم میشود:
الف - اراضی که به صورت واحدهای بزرگ کشت صنعت و مکانیزه و باغات میباشد و تقسیم آنها بمصلحت جامعه نیست، در مورد این اراضی هیات 7 نفری موظف است با مشورت متخصصین تصمیمات مقتضی درباره آنها اخذ نماید.
ب - سایر اراضی مصادره شده و قابل واگذاری است، توسط هیئتهای هفت نفره با رعایت شرایط و ضوابط در اختیار واجدین شرایط قرارداده خواهد شد.
در مورد تاسیسات اینگونه اراضی بشکل زیر عمل میشود:
1 - اگر تاسیسات موجود در آنها مربوط بامر کشاورزی باشد از قبیل چاه آب، موتور و ادوات کشاورزی و غیره. در اینگونه موارد تاسیسات به وسیله کارشناسانی که از طرف هیات هفت نفره تعیین میشوند ارزیابی و بهای آن طی قراردادهای طویل المدت توسط کسانی که زمین و تاسیسات بآنها واگذار شده به وزارت کشاورزی یا سازمان مربوطه پرداخت میگردد.
2 - اگر تاسیسات موجود در آنها مربوط بامر کشاورزی نباشد، با رعایت حریم و جوانب قانونی توسط هیات هفت نفره طبق ماده 2 قانون بکارهای عام المنفعه اختصاص داده میشود.
تبصره - بنیاد مستضعفان موظف است صورت کامل زمینهایی را که در اختیار دارد به هیات های هفت نفره در مناطق مربوطه جهت اجرای این آیین نامه قانونی تحویل دهد.
بخش سوم :
ماده 4 - اراضی بایر- چنانچه اینگونه اراضی بیش از 5 سال بدون عذر موجه بایر مانده باشد یا بماند هیات میتواند این اراضی را با رعایت کلیه شرایط و ضوابط در اختیار واجدین شرایط قراردهد تا بامر کشاورزی بپردازند.
تبصره چنانچه اینگونه اراضی کمتر از پنجسال و بیش از سه سال معطل مانده باشد تا دو برابر عرف محل زمین در اختیار صاحب آن قرارمیگیرد و مابقی با رعایت اولویتهای ذکر شده در مواد بعدی به واجدین شرایط واگذار میشود.
بخش چهارم :
ماده 5 - اراضی دایر بزرگ - اینگونه اراضی که به دو صورت زیر به ملکیت صاحبان آنها درآمده است:
الف - تصرف اراضی از راه مشروع و صحیح - در مواردی که اراضی دایر از راه مشروع به ملکیت زمینداران بزرگ درآمده باشد بشکل زیر عمل میشود:
1 - چنانچه متصرف شخصاً بامر کشاورزی اشتغال داشته با رعایت شرایط اقلیمی و اجتماعی محل فقط تا حد سه برابر عرف محل زمین در اختیار او می ماند.
2 - چنانچه متصرف شخصاً بامر کشاورزی اشتغال نداشته ونیز منبع درآمد کافی دیگر برای تامین زندگی خود و خانواده نداشته باشد فقط تا دو برابر عرف محل زمین در اختیار او قرار میگیرد و بقیه طبق موازین این قانون و با رعایت اولویتهای ذکر شده در مواد بعدی واگذار میگردد.
تبصره - اراضی بزرگ و مکانیزه اینگونه افراد طبق بند الف ماده 3 عمل خواهد شد.
3 - بغیر از دو مورد فوق هیات اقدام به واگذاری تمامی اراضی خواهد نمود.
ب - تصرف اراضی از راههای غیر مشروع زیر:
1 - خرید و اجاره اراضی با پول حرام و غیر مشروع مانند پول ربا، رشوه، فروش مسکرات، مواد مخدر، قمار، اختلاس و سوء استفاده از اموال دولتی، دزدی و غیره بتفصیلی که در کتب فقهیه ذکر شده است.
2 - تصرفات غاصبانه توسط اشخاص متعدی و ایادی رژیم گذشته و خارج کردن زمین از تحت مالکیت رعایا با توسل به زور اداری و غیر اداری.
3 - تصرف اراضی از راه فریب، تزویر و جعل اسناد و مدارک ساختگی به وسیله صاحبان دفاتر اسناد رسمی و نیز به انحاء کلاهبرداریها.
4 - تملک و احیای زمینهای موات بمقدار بیش از استحقاق که با اعمال زور و جلوگیری از حیازت و احیای دیگران انجام گرفته و در موقعیکه اراضی قابل احیاء کم و نیازمندان زیاد هستند حکومت اسلامی با اعمال ولایت میتواند مازاد آن را بگیرد.
تبصره 1 - تحقیق و تشخیص موارد فوق از وظایف هیات هفت نفره است و در موارد اعمال ولایت صرفاً نظر نماینده حاکم شرع معتبر است.
تبصره 2 - در موارد بالا توسط هیات هفت نفره زمین بصاحب اصلیش بازگردانده میشود.
در صورت مشخص نبودن صاحب زمین بدون پرداخت هیچگونه بهائی در اختیار هیات قرارمیگیرد تا با توجه به اولویتها، شرایط و ضوابط، واگذار گردد.
ماده 6 - بهای نسق اراضی دایر - با رعایت موازین این قانون و پس از کسر بدهیهای قانونی و شرعی براساس ماده 28 این آیین نامه پرداخت خواهد شد.
ماده 7 - تاسیساتی که مستقیماً بامر کشاورزی مربوط باشند و زائد بر احتیاج قانونی مالک باشد توسط هیات ها واگذار و بهای ارزیابی شده به وسیله متقاضی بدو صورت زیر پرداخت میشود:
1 - بدهیهای شرعی و قانونی مالک توسط متقاضی به بیت المال باید پرداخت گردد.
2 - مابقی با اقساط طویل المدت بمالک پرداخت میگردد.
ماده 8 - وزارت کشاورزی و عمران روستائی کلیه اعتبارات لازم را برای اجرای مفاد قانون با رعایت شرایط و امکانات و اولویتها تامین خواهد نمود.
مبحث سوم - تشکیلات و وظائف هیئتها.
الف - تشکیلات:
ماده 9 - مسئولیت اجرای این طرح به عهده هیئتی مرکب از افراد ذیل میباشد که به نام ستاد مرکزی واگذاری زمین نامیده میشود:
1 - نماینده تام الاختیار حاکم شرع و ولی امر
2 - نماینده تام الاختیار جهاد سازندگی
3 - نماینده تام الاختیار وزارت کشاورزی
4 - نماینده تام الاختیار وزارت کشور
5 - نماینده تام الاختیار وزارت دادگستری
تبصره - ستاد مرکزی باید در اولین جلسه خود محلی را در تهران جهت استقرار مشخص و به اطلاع سایر سازمانهای ذیربط برساند.
ماده 10 - ستاد مرکز ی باید پس از تصویب این آییننامه هیئتهای هفت نفره را که پنج نفر از آنها ثابت و دو نفر دیگر متغیر میباشد در استانها و شهرستانها به صورت و به ترتیب زیر تشکیل دهد:
الف - دو نفر نماینده وزارت کشاورزی
ب - یکنفر نماینده جهاد سازندگی
ج - یکنفر نماینده حاکم شرع و ولی امر
د - یکنفر نماینده وزارت کشور
ه-- دو نفر عضو متغیر که نمایندگان مورد اعتماد اهالی محل میباشند، با نظارت نماینده استانداری توسط مردم محل انتخاب و پس از تایید نماینده حاکم شرع معرفی میگردند.
تبصره 1 - ستاد مرکزی حق دارد با مشخص نمودن حوزه فعالیت برای هر استان بیش از یک هیات تشکیل دهد و نیز هیات استان میتواند برای شهرستانهای تابعه خود هیات مربوطه را معرفی نماید.
تبصره 2 - هیچ یک از اعضا هیات هفت نفره نباید از زمینداران بزرگ باشند.
تبصره 3 - دو عضو متغیر بهتر است از کشاورزان بدون زمین یا کم زمین هر روستا باشند.
ماده 11 - دفتر هیات هفت نفره ادارات کشاورزی و یا سازمانهای عمران روستائی درصورت نبودن آنها هر محل مناسب دیگر در مرکز استان یا یکی از شهرستانهای آن میباشند و واحدهای کشاورزی امکانات مورد نیاز را در اختیار هیات های مذکور خواهند گذاشت.
ماده 12 - مرجع تصمیم گیری و صدور اجازه واگذاری در هر استان، شهرستان، بخش و روستاهای تابعه هیات هفت نفره میباشد.
ماده 13 - ستاد مرکزی موظف است مقررات و دستورالعملهای مقرر در قانون را تهیه و ابلاغ نماید.
ماده 14 - کلیه سازمانهای کشوری و نهادهای انقلابی ملزم باجرای تصمیمات هیئتهای فوق میباشند.
ماده 15 - ستاد مرکزی موظف است دقیقا کارهای هیات های هفت نفره را در سراسر کشور زیر نظر گرفته که از حدود قانون و شرع تجاوز ننماید.
تبصره - رسیدگی به شکایات و چگونگی آن به عهده ستاد مرکزی است و در صورت لزوم مامورینی را بدینمنظور بمحل اعزام خواهند داشت.
ماده 16 - در صورت عدم کفایت و تخلفات هیئتهای استانها و شهرستانها اعم از عدم رعایت آیین نامه ها، تبعیض و غیره، ستاد مرکزی میتواند هیئتهای مزبور را منحل و یا بعضی از اعضای آنها را عزل و جانشینان آن را طبق آیین نامه تعیین نماید.
ب - وظایف هیات ها به قرار زیر است:
1 - حل و فصل قضایای مورد نزاع مربوط باجرای این قانون اعم از زمین و آب.
2 - تعیین عرف محل، اولویتها، رعایت ضوابط و شرایط و نحوه واگذاری.
تبصره - هیات هفت نفره جهت تسهیل انجام وظایف محوله باید نقشه های کاملی از حوزه فعالیت خود که شامل اطلاعات ذیل باشد تهیه نماید:
الف - زمینهای مالکین بزرگ که مطابق قانون باید واگذار شود. ب - مراتع موجود در منطقه اعم از حریم روستاها و مراتع عمومی. ج - سایر اراضی قابل واگذاری. د - سایر اطلاعات مورد لزوم جهت اجرای این قانون. ه- - تشخیص صلاحیت و میزان استحقاق وام گیرندگان و امکانات کشاورزی در طول اجرای این قانون. و - کنترل و نظارت انواع کشت اراضی واگذار شده با توجه به نیاز جامعه و جلوگیری از اتلاف زمین.
ماده 17 - از تاریخ اجرای این قانون کلیه وامهای کشاورزی مربوط به اراضی واگذار شده که توسط بانک کشاورزی (توسعه کشاورزی، تعاون کشاورزی) جهاد سازندگی و غیره پرداخت میشود، باید با تشخیص و تایید این هیات باشد.
ماده 18 - ادوات و ماشین آلات کشاورزی و امکانات تعمیر آنها و نیز تهیه بذر، کود، سموم، و سایر تسهیلات مورد نیاز اراضی واگذار شده توسط واحدهای مختلف وزارت کشاورزی و عمران روستائی تامین و با تشخیص این هیات توزیع میگردد
مبحث چهارم - نحوه و ضوابط واگذاری
ماده 19 - نحوه و ضوابط واگذاری اراضی به ترتیب زیر است:
1 - تهیه لیست اسامی متقاضیان زمین همراه با مشخصات کامل آنها (نام و نام خانوادگی، محل تولد، محل سکونت، تعداد افراد خانواده، منبع درآمد، امکانات رفاهی و سایر اطلاعات لازم مطابق فرم ضمیمه) و بررسی و درجه بندی افراد متقاضی بر اساس اولولیتهای مذکور در این آیین نامه.
2 - انجام تحقیقات درباره اراضی مورد واگذاری (سابقه زمین، مساحت زمین، موقعیت جغرافیائی، نوع کشت و غیره).
تبصره - برای انجام تحقیقات فوق هیات میتواند از اطلاعات مردم هر روستا یا سازمانهای دولتی از قبیل اداره اصلاحات ارضی و یا ثبت اسناد و غیره استفاده نموده و سازمانهای مذکور مکلف بهمکاری با هیات ها میباشند.
ماده 20 - ضوابط واگذاری اراضی به شرح زیر میباشد:
1 - تشخیص واگذاری به صورت شرکت، تعاونی و مشاع و یا به صورت فردی به عهده هیات هفت نفره است که طبق عرف محل و انتخاب احسن تصمیم میگیرند.
تبصره - حداقل اعضاء هر شرکت تعاونی 5 نفر در نظر گرفته میشود که یکنفر از آنها باید با مسائل کشاورزی آشنائی داشته باشد.
2 - هر خانوار یک واحد عرف محل دریافت میدارد.
تبصره 1 - چنانچه افراد خانوار بیش از 5 نفر باشند برای بقیه حداکثر نصف واحد عرف محل منظور میگردد و زمین به رئیس خانواده واگذار میشود.
تبصره 2 - اشخاصی که دارای سن بیش از 18 سال و یا متاهل باشند مستقلا یک سهم دریافت خواهند داشت به شرط اشتغال به کشاورزی.
تبصره 3 (منسوخ 1364/07/14)- در مناطقی که اراضی منابع ملی، موات و دولتی بیشتر از نیاز روستائیان منطقه وجود داشته باشد هیات واگذاری زمین میتواند میزان بهرهبرداری از این قبیلاراضی را متناسب با طرحهای ارائه شده بمقداری که در توان اشخاص حقیقی و حقوقی باشد واگذار نماید."در موارد فوق که بیش از یک عرف تشخیص داده میشود، مشخص آن وزارت کشاورزی خواهد بود."
3 1364/07/14- کسانی که زمین بآنها واگذار میشود باید کتباً متعهد شوند که در مجموع بیش از عرف محل زمین در اختیار نداشته باشند.
4 - زمینهای واگذاری را نمیتوان منتقل کرد و در صورت اعراض، زمین مسترد میشود.
5 - اراضی واگذار شده قابل فروش نمیباشد و گیرندگان زمین موظفند حدود اراضی را حفظ و با اراضی دیگران تجاوز ننمایند.
6 - اراضی واگذار شده به متقاضیان نباید بدون عذر موجه معطل بماند.
7 - گیرندگان زمین متعهد باجرای برنامه کشت اعلام شده از طرف وزارت کشاورزی میباشند.
ماده 21 - در صورتی که گیرندگان زمین مرتکب تخلف از هر یک از تعهدات و یا مقررات قانون گردند علاوه بر خسارت وارده مکلف به رفع ید از اراضی و متعلقات آن میباشند.
ماده 22 - نمونه برگ واگذاری که باید توسط هیئتهای 7 نفره تنظیم و مبادله شود طبق فرم ضمیمه این آیین نامه است.
مبحث پنجم - اولویتها در واگذاری
الف - اولویت افراد:
ماده 23 - اولویتها را میتوان به چهار دسته کلی تقسیم نمود:
1 - کلیه زارعینی که در محل ساکن هستند و بدون زمین اند و یا کمتر از عرف محل زمین دارند با رعایت موارد زیر، زمین بآنها واگذار میگردد:
الف - زارعینی که بیش از سه سال است که در اراضی مورد نظر به کار اشتغال دارند.
ب - زارعینی که قبلا روی این اراضی کار کرده و به عللی از جمله ایجاد تضییقات مالک اخراج شده و ممر درآمد دیگری نداشته باشند.
ج - خوش نشینان و یا کارگران کشاورزی.
د - افراد بیکار ساکن روستا یا محل.
2 - زارعینی که قبلا ساکن محل بوده ولی به علت شرایط نامساعد کشاورزی محل را رها نموده و بشهرها مهاجرت کرده اند اینقبیل افراد درصورت تعهد سکونت در محل میتوانند زمین دریافت دارند.
3 - فارغ التحصیلان دیپلمه یا بالاتر در رشته های کشاورزی مشروط براینکه ممر درآمد دیگری نداشته باشند.
4 - کلیه علاقمندان به کار کشاورزی به شرح زیر:
الف - افراد بیکار (اعم از تحصیل کرده و یا تحصیل نکرده) که متعهد بسکونت در محل شوند و به کار کشاورزی اشتغال ورزند.
ب - کارمندان دولت مشروط به ترک اشتغال و یا بازخرید از خدمت و یا بازنشستگی.
تبصره - افراد مذکور در بندهای الف و ب باید آشنائی نسبی با کار کشاورزی داشته باشند تا کار آنان موجب رکود کشاورزی نشود.
ماده 24 - هیات موظف است با توجه به اولویتها، بتقاضای سازمان گسترش تعاونیهای تولید، زمین در اختیار سازمان مذکور قرار دهد.
ب - اولویت اراضی:
ماده 25 - اولویت اراضی قابل واگذاری به ترتیب زیر میباشد:
1 - اراضی مصادره شده مربوط به بند ب قانون در صورتی که در منطقه وجود داشته باشد با توجه به ماده 3 آیین نامه.
2 - اراضی مربوط به بند ج قانون در صورت وجود امکانات لازم جهت بهره برداری با توجه به آیین نامه.
3 - اراضی مربوط به بند الف قانون در صورت وجود امکانات لازم جهت بهره برداری.
4 - اراضی مربوط به بند د قانون
مبحث ششم - مواد متفرقه
ماده 26 - واگذاری اراضی از طریق فرمی که طبق ماده 22 تهیه و در اختیار هیات ها گذارده شده انجام خواهد شد.
ماده 27 - متصرفین (صاحبان) اراضی نباید دارای بدهیهای شرعی و قانونی به بیت المال باشند (در صورت داشتن بدهی طبق مواد 6و7 عمل خواهد شد) این بدهیها به پنج نوع تقسیم میشود:
الف - حقوق شرعیه مربوطه
ب - بدهیهای مربوط باخذ وامهای بانکی
ج - بدهیهای مالیاتی معوقه که مورد تصویب و تایید دولت جمهوری اسلامی باشد.
د - بدهیهائیکه مربوط به ضایع کردن حقوق و اموال عمومی یا دولتی است.
ه-- بدهی بکسانی که فوت کرده اند و ورثه آنان شناخته نشده اند.
تبصره 1 - بدهیهای مربوط باخذ وامهای بانکی عبارت از وامهائی است که جهت احیاء و توسعه کشاورزی آن اراضی اخذ شده باشد اعم از کوتاه مدت، بلند مدت و وام مذکور در تبصره 60 و بلاعوض و غیره
تبصره 2 - چنانچه ثابت شود مقدار وامی که جهت پروژه خاصی گرفته شده در جائی غیر از آن مصرف شده باشد هرچند زمین در وثیقه یا رهن باشد، مالک موظف بپرداخت آن وام میباشد.
تبصره 3 - چنانچه زمینهای بزرگی توسط طلبکاران و یا سازمانهای مربوط قبلا تصرف شده باشد ولی آن اراضی را بایر نگهداشته اند، آنها دیگر نسبت باین اراضی هیچگونه حقی نخواهند داشت.
ماده 28 - بهای نسق بشکل زیر پرداخت میشود:
الف - تمام قیمت زمین تا میزان پنج برابر عرف محل
ب - از5 برابر تا 25 برابر، یک چهارم نسبت بمازاد 5 برابر
ج - از 25 برابر تا 50 برابر، یکدهم نسبت بمازاد 25 برابر
ماده 29 - اراضی وقفی توسط هیات هفت نفره با نظر سازمان اوقاف طبق موازین شرعی به متقاضیان داده میشود و اجاره آن به وسیله دریافت کنندگان زمین به سازمان مزبور پرداخت میگردد.
تبصره - در صورتی که صاحب نسق ممر درآمدی جز زمین مزبور نداشته باشد بهای آن باقساطی که مخارج روزمره او را تامین نماید پرداخت میگردد در غیر این صورت به طریق مقتضی خواهد شد.
ماده 30 - مقدار زمینی که در عرف محل برای تامین معاش یک کشاورز و خانواده اش در طول یک سال لازم است، مقداری است که با توجه بشرایط زیر تعیین میگردد:
الف - شرایط اجتماعی و اقتصادی محل با توجه به:
1 - جلوگیری از مهاجرت بشهرها که غالبا در اثر کمی درآمد حاصل میگردد.
2 - نیازهای روبتزاید روستائیان و تعداد عائله آنها
3 - هزینه های کاشت، داشت و برداشت محصول که در مناطق مختلف متفاوت است.
ب - شرایط جغرافیائی منطقه با توجه به:
1 - محدودیت اراضی کشت منطقه
2 - نوع زمین از نظر پستی و بلندی
3 - ظرفیت شناخته شده منابع آب تحت الارضی و سطح الارضی و میزان استحصال آن
4 - انواع زمین آبی، دیم، حاصلخیزی خاک از نظر مرغوبیت، فرسایش و غیره
4 - شرایط رویش زراعتهای غالب در هر منطقه
5 - آیش و تناوب زراعتی
درهرصورت مقدار عرف باید بتواند معاش یک کشاورز را در حد رفاه نسبی تامین کند.
ماده 31 (اصلاحی 1364/07/14)- به منظور کمک به توسعه و ایجاد موسسات دامداری و پرورش طیور و آبزیان و واحدهای وابسته بآنها، وزارت کشاورزی و عمران روستائی مجاز است طرحهای اشخاص حقیقی یا حقوقی ایرانی را مورد بررسی قراردهد و در صورت تصویب راساً نسبت به واگذاری اراضی متناسب با طرح مصوبه از اراضی ملی شده یا سایر زمینهای دولتی از طریق اجاره اقدام نماید. موقعیت و مساحت و اجاره بها و سایر شرایط مربوط در هر مورد به وسیله کارشناسان منتخب وزارت مذکور و متناسب برا طرح مصوبه تعیین خواهد گردید. وزارت کشاورزی و عمران روستائی بر اجرای طرحهای مذکور نظارت خواهد داشت. و اجاره بهای وصولی پس از کسر هزینه های کارشناسی بخزانه دولت واریز خواهد کرد.
ماده 32 (اصلاحی 1364/07/14)- اراضی مورد احتیاج وزارتخانه ها و سازمانها و شرکتهای دولتی و موسسات خیریه و عام المنفعه و همچنین اراضی مورد نیاز برای مصارف غیر کشاورزی، بر اساس طرحهای مصوبه سازمانهای مربوطه به وسیله وزارت کشاورزی و عمران روستائی بررسی و از زمینهای ملی شده و دولتی اختصاص و با شرایط متناسب با طرح راساً توسط وزارت مذکور واگذار خواهد شد.
تبصره 1 (الحاقی 1368/11/08)- از تاریخ تصویب این قانون،عرصه و اعیانی کارگاههای صنعتی و تولیدی که به بهرهبرداری رسیده و پروانه بهره برداری آن از طرف وزارتخانه مربوطه صادر گردیده در صورت تمایل صاحب کارگاه، زمین واگذار شده به صورت اجارهای به طور قطعی با قیمت روز واگذار میشود.
تبصره 2 (الحاقی 1368/11/08)- همهساله درآمد وصولی از فروش اینگونه اراضی نزد خزانهداری کل واریز خواهد شد و از محل اعتبار ردیف خاصی که به همین منظور درقانون بودجه کل کشور پیشبینی میشود هرساله تا سقف سه میلیارد ریال در اختیار وزارت کشاورزی قرار خواهد گرفت تا منحصراً جهت تامین هزینههای مربوط به امور زیربنائی اراضی از قبیل زهکشی و تسطیح به مصرف برساند.
ماده 33 - این آییننامه از تاریخ تصویب قابل اجرا میباشد و کلیه قوانین و نظامات مغایر با آن ملغی میگردد.
شورای انقلاب جمهوری اسلامی ایران.
غیر قابل انتقال
الله
دولت جمهوری اسلامی ایران
اجازه نامه بهره برداری از اراضی واگذاری
استان..........
شهرستان..............
به نام خدا
شماره مسلسل..................
تاریخ صدور و اجازه نامه...................
مشخصات مالک
نام. ..........
نام خانوادگی................
فرزند........................
شماره شناسنامه.................
محل صدور شهر......................./ ناحیه..........................
تاریخ تولد: روز................. ماه..................... سال..........................
تاریخ صدور شناسنامه...............................
1- تعداد قطعات زمین واگذار شده به زارع نامبرده
2- مشخصات انواع زمین واگذار شده
الف: زمین های آبی
پلاک اصلی....................... پلاک یا پلاک فرعی.......................
تعداد قطعات واگذار شده از زمینهای آبی........................
تعداد زارعین دیگر که با صاحب این سند مشترکا روی اینگونه زمینها کار می کنند
حدود و مشخصات اینگونه زمین (شمال جنوب شرق غرب)
ملک و محل زمین آبی (شامل پلاک اصلی و فرعی، روستا، بخش، شهرستان، استان)
سهم مشاعی آقای. .................. از زمین آبی عبارت است از. ...................هکتار
مقدار کل سهم عبارت است از.......................... هکتار......................
ب: زمین های دیم
پلاک اصلی...................... پلاک یا پلاک فرعی...........................
تعداد قطعات واگذار شده از زمینهای دیم.......................
تعداد زارعین دیگر که با صاحب این سند روی اینگونه زمین ها کار میکنند..................
حدود و مشخصات اینگونه زمینها (شمال جنوب غرب شرق)
ملک و محل اینگونه زمین ها (پلاک اصلی، فرعی، روستا، بخش، شهرستان، استان)
سهم مشاعی آقای. ....... از زمینهای دیم عبارت است از. ........هکتار از مقدار کل سهم............ هکتار
ملاحظات
مشخصات تمدید اجازه نامه بهره برداری
نظر هیات 7 نفره در مورد عملکرد و رعایت تعهدات انتقال گیرنده:
کاملا رضایت بخش بوده و قابل میباشد / نمیباشد
کاملا رضایت بخش نبوده ولی فرصت داده میشود یک بار دیگر بامر کشاورزی بپردازد
کلا رضایت بخش نمیباشد و قابل تمدید نمیباشد.
| این اجازه نامه قابل تمدید میباشد از سال........ تا سال...... مهر و امضا هیات | این اجازه نامه قابل تمدید میباشد از سال........ تا سال...... مهر و امضا هیات |
| تاریخ | نوع وام یا خدمات | نام موسسه پرداخت کننده | مبلغ وام یا بهای خدمات پرداختی | تاریخ سررسید بهای وام | -امضا و مهر موسسه پرداخت کننده وام | -امضا گیرنده وام |
| نوع تاسیسات | سال تاسیس اجازه بهره برداری | نوع مالکیت تاسیسات عمومی - خصوصی | در صورت عمومی زاورع چند سهم دارد | حریم تاسیسات | موسسه ناظر بر تاسیسات | ارزش تاسیسات |
| منبع آب رودخانه نهر، چاه | طرق آبیاری زمینی | مقدار کل آب | نوع مالکیت آب عمومی - خصوصی | در صورت عمومی سهم مشاعی زارع | بهای آب | موافقت موسسات مربوط به ایجاد تاسیسات برای آب | ملاحظات |