هیئتوزیران درجلسه مورخ 1386/6/11 بنابه پیشنهاد شماره 10900 - 1 مورخ 1385/9/5 و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، طرح جامع کاهش آلودگی هوای شهر اراک را به شرح زیر تصویب نمود:
ماده 1- استانداری مرکزی مکلف است تا پایان سال 1386 با همکاری شورای شهر و سایر دستگاههای اجرایی مربوط نسبت به تهیه برنامههای اجرایی و عملیاتی طرح ساماندهی ترافیک شهر اراک از طریق تکمیل طرح جامع حمل و نقل عمومی شهر اراک و حومه و اجرای سریع آن و بر اساس جدول شماره (1) پیوست که تایید شده مهر دفتر هیات دولت است، اقدام نماید.
الف - اصلاح هندسی معابر و تقاطعهای ترافیکی شهر.
ب - گسترش، بهسازی و نوسازی شبکه حمل و نقل عمومی شهر اراک و حومه.
ج - گاز سوز نمودن ناوگان شبکه حمل و نقل عمومی شهر.
د - گسترش پارکینگهای عمومی.
ه- - ساماندهی پایانهای حمل بار و مسافر درون شهری و برون شهری اراک.
و - هوشمندسازی حمل و نقل و ترافیک.
ز - اولویت خروج خودروهای فرسوده از چرخه ترافیک شهر اراک به ویژه «اتوبوس، مینی بوس و تاکسی».
ح - اجرای مدیریت ترافیک شهر اراک نظیر تعیین محدوده طرحهای ترافیکی.
ط - تسهیل زمینههای توسعه دولت الکترونیک به منظور کاهش تقاضای سفرهای درون شهری.
ماده 2 - شهرداری اراک مکلف است با همکاری بخش خصوصی نسبت به راه اندازی مراکز معاینه فنی خودرو اقدام نماید.
ماده 3 - وزارت نفت مکلف است با همکاری بخش خصوصی نسبت به احداث و راه اندازی بیست (20) جایگاه درون شهری CNG در شهرستان اراک اقدام نماید.
ماده 4 - وزارت راه و ترابری و شهرداری اراک مکلفند به ترتیب نسبت به تکمیل کنارگذر و اصلاح، توسعه و ترمیم کمربندی شمال اراک تسریع نمایند.
ماده 5 (منسوخ 1400/06/17)- احداث صنایع و واحدهای تولیدی در شهر اراک و پیرامون آن طبق نقشه پیوست که به تایید سازمان حفاظت محیط زیست و استانداری مرکزی رسیده است، محدود به صنایع کدهای «الف» و «ب» ضوابط استقرار صنایع موضوع تصویب نامه شماره 64677/ت 18591 ه- مورخ 1378/12/26 هیئتوزیران و صنایع پاک و پیشرفته (الکترونیک، الکترومکانیک، سیستمهای اتوماسیون، صنایع هوا و فضا و سیستمهای لیزر) میباشد.
تبصره 1 (منسوخ 1400/06/17)- صنایع کد (ج) ضوابط استقرار صنایع به شرط استقرار در داخل شهرکها و نواحی صنعتی مصوب دولت، مستثنی میباشد.
تبصره 2 - برای صنایع موضوع این ماده استاندارد درجه یک آلودگی هوا مورد عمل قرار خواهد گرفت.
تبصره 3(الحاقی 1389/03/16)- توسعه، تغییر خط تولید و افزایش ظرفیت صنایع موجود در محدوده موضوع این ماده و با رعایت مفاد آن به تشخیص اداره کل حفاظت محیط زیست استان و تصویب کمیته ماده (4) ضوابط و معیارهای استقرار صنایع (موضوع تصویبنامه شماره 64677 /ت 18591 ه- مورخ 1378/12/26) امکان پذیر میباشد.
ماده 6 - وزارت صنایع و معادن مکلف است تا پایان خرداد ماه سال 1387 نسبت به اتمام فازهای (2) و (3) موضوع طرح جایگزینی خطوط احیای کارخانه آلومینیومسازی اراک اقدام نماید.
تبصره - شرکت آلومینیومسازی ایران (ایرالکو) موظف است با اجرای ماده (6)، نسبت به جمعآوری خطوط قدیمی تولید (احیا و آندسازی) اقدام نماید.
ماده 7 - وزارت صنایع و معادن مکلف است با تایید سازمان حفاظت محیط زیست مکانی را خارج از سایت فعلی و همچنین خارج از محدوده نقشه موضوع ماده (5) که دارای توجیه فنی، اقتصادی و زیست محیطی باشد جهت احداث کارخانه آندسازی تعیین و نسبت به احداث واحد آندسازی جدید طی دو سال اقدام نماید.
تبصره 1 - جهت تامین منابع مالی این ماده، استانداری استان مرکزی موظف است مبلغ دویست میلیارد (000/000/000 /200) ریال در قالب تسهیلات میان مدت در اختیار شرکت آلومینیوم سازی ایران (ایرالکو) قرار دهد. همچنین مبلغ سیصد میلیارد ریال تسهیلات نیز از محل منابع در اختیار دولت، به شرکت مذکور پرداخت خواهد شد.
تبصره 2 - استاندارد زیست محیطی واحد آندسازی انتقال یافته، استاندارد مصوب ملی میباشد.
تبصره 3 - زمان شروع احداث واحد آندسازی پس از تقاضا و تخصیص زمین بوده و استانداری و دستگاههای مربوط، موظف به همکاری برای ایجاد تاسیسات زیربنایی مورد نیاز (آب و برق، گاز و راه) خواهند بود.
ماده 8 (منسوخ 1400/06/17)- کلیه کارخانجات، کارگاهها، شهرکهای صنعتی و کورههای آجرپزی صنعتی مستقر در نقشه موضوع ماده یک، طبق ماده (20) قانون نحوه جلوگیری از آلودگی هوا - مصوب1374- مکلفند ظرف (3) سال نسبت به گاز سوز نمودن فرآیندهای احتراقی واحد خود اقدام نمایند.
تبصره 1 - شرکت ملی گاز ایران مکلف است حسب تبصره ذیل ماده (20) قانون یاد شده حداکثر تا یک سال از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه نسبت به تکمیل شبکه گازرسانی به مناطق صنعتی داخل نقشه موضوع ماده (5) اقدام نماید.
تبصره 2 - سازمان صنایع و معادن استان با همکاری اداره کل حفاظت محیط زیست استان نسبت به تغییر فرآیند کورههای آجرپزی از سنتی به صنعتی و انتقال به محل مناسب مورد تایید سازمان حفاظت محیط زیست اقدام نمایند. استانداری استان مرکزی همکاری لازم را در این خصوص به عمل خواهد آورد.
ماده 9 - وزارتخانههای نفت و نیرو موظفند، به منظور کاهش سطح آلودگی هوای شهر اراک، نسبت به تامین گاز لازم جهت مصرف سالیانه نیروگاه شازند اراک اقدام نمایند.
ماده 10 (منسوخ 1389/03/16)- توسعه و افزایش ظرفیت صنایع موجود در محدوده شهر اراک به استثنای صنایع موضوع ماده (5) این آییننامه ممنوع است.
ماده 10 (اصلاحی 1389/03/16)- کلیه صنایع و واحدهای تولیدی موجود در داخل محدوده و حریم شهر اراک مکلفند ظرف مدت دو سال حداقل 10% از کل عرصه تحت اختیار خود را به فضای سبز مشجر تبدیل نمایند. در هر حال بهره برداری از صنایع و واحدهای یادشده منوط به رعایت ماده (19) قانون جلوگیری از آلودگی هوا و ایجاد فضای سبز مناسب برای رفع آلودگی با رعایت سایر مواد قانون میباشد.
ماده 11 (اصلاحی 1389/03/16)- در راستای بند «الف» ماده (61) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1383 - کلیه واحدهای صنعتی موجود در داخل محدوده و حریم شهر اراک مکلفند ظرف مدت یک سال از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه نسبت به اعلام وضعیت زیست محیطی خود در پایگاه اطلاع رسانی اداره کل حفاظت محیط زیست استان مرکزی اقدام نمایند.
ماده 12 (اصلاحی 1389/03/16)- سازمان جهادکشاورزی و سازمان مسکن و شهرسازی استان مرکزی مکلفند طی مدت پنج سال، سالیانه دویست (200) هکتار از اراضی ملی و دولتی اطراف شهر اراک را با رعایت ضوابط و مقررات مربوط جهت ایجاد پارک جنگلی و کمربندی فضای سبز، در اختیار اداره کل منابع طبیعی استان قرار داده تا پس از ایجاد، جهت نگهداری و بهرهبرداری در اختیار شهرداری اراک قرار گیرد.
تبصره - شهرداری اراک به هیچ عنوان حق واگذاری و تبدیل کاربری و همچنین تخریب این اراضی را نداشته و استانداری و سازمان حفاظت محیط زیست مسئولیت نظارت بر حسن اجرای این تبصره را بر عهده دارند.
ماده 13 (اصلاحی 1389/03/16)- وزارت نیرو مکلف است ظرف مدت یک سال آب مورد نیاز کمربند فضای سبز مورد اشاره را تامین و از محل اعتبارات منظور شده نسبت به اجرای عملیات احداث تاسیسات و تجهیزات مربوط اقدام نماید.
ماده 14 (اصلاحی 1389/03/16)- اداره کل حفاظت محیط زیست استان مکلف است از محل اعتبارات منظور شده، نسبت به تجهیز و تکمیل و راه اندازی شبکه پایش برخط (Online) آلودگی هوای شهر اراک ظرف مدت (2) سال از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه اقدام نماید.
ماده 15 (اصلاحی 1389/03/16)- سازمان حفاظت محیط زیست مکلف است از محل اعتبارات عمومی خود نسبت به تکمیل و تجهیز آزمایشگاههای تخصصی سنجش آلودگی هوای شهر اراک اقدام نماید.
ماده 16(اصلاحی 1389/03/16)- اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان موظف است با تخصیص اعتبارات لازم و همکاری اداره کل حفاظت محیط زیست استان و اداره کل صدا و سیمای استان نسبت به تهیه و پخش برنامههای تنویر افکار عمومی و اشاعه فرهنگ زیست محیطی مرتبط به میزان حداقل 4 ساعت در هفته (حداقل یک ساعت در سیما) اقدام نماید.
ماده 17(اصلاحی 1389/03/16)- اعتبار مورد نیاز برای اجرای مواد 13 الی 18 این طرح حسب مورد توسط دستگاههای اجرایی ملی ذیربط و شورای برنامهریزی و توسعه استان از محل اعتبارات مربوط تامین خواهد شد، همچنین تسهیلات مورد نیاز پس از جمعبندی و ارایه توسط استانداری با تصویب دولت به سرجمع تسهیلات اختصاص یافته به استان اضافه میشود.
تبصره 1 - تخصیص اعتبارات و تسهیلات مربوط به طرحهای شهرداری، منوط به تصویب طرحها در شورای اسلامی شهر اراک میباشد.
تبصره 2 - کلیه پروژههای موضوع مواد (13) الی (18) در جدول شماره (2) پیوست که تایید شده به مهر دفتر هیات دولت است، منظور شده است.
ماده 18 (اصلاحی 1389/03/16)- اداره کل هواشناسی و اداره کل حفاظت محیط زیست استان موظفند اطلاعات هواشناسی و سنجش آلودگی هوا را به طور روزانه در اختیار دانشگاه علوم پزشکی اراک قرار دهند و دانشگاه علوم پزشکی اراک حسب مورد وضعیتهای مخاطره آمیز کیفیت هوای اراک را ظرف حداقل زمان ممکن به سازمان حفاظت محیط زیست کتباً گزارش خواهد کرد. سازمان محیط زیست در این ارتباط مکلف است کلیه تکالیف مقرر در قانون نحوه جلوگیری از آلودگی هوا را با همکاری دستگاههای ذیربط به مورد اجرا گذارد.
پرویز داودی - معاون اول رئیسجمهور
جدول شماره یک پیوست تصویب نامه طرح جامع کاهش آلودگی هوای شهر اراک
| ردیف | اقدامات و پروژه ها | متولی اجرا و پیگیری | برآورد اعتبار مورد نیاز (میلیارد ریال) | زمان بندی | منابع تامین اعتبار |
| 1 | مطالعه امکان سنجی شبکه حمل و نقل ریلی شهر اراک و حومه | استاندار مرکزی | 3 | یک سال | بودجه عمومی |
| 2 | اصلاح وضعیت ترافیکی ورودی های شهر از طریق احداث 4 گذرگاه غیرهمسطح با توجه به عملکرد ملی | اداره کل راه و ترابری استان | |||
| 3 | |||||
| 4 | |||||
| 5 | |||||
| 6 | |||||
| 7 | |||||
| 8 | |||||
| 9 | |||||
| 10 | |||||
| 11 | |||||
| 12 | |||||
| 13 | |||||
| 14 | |||||
| 15 | |||||
| 16 |
جدول شماره دو پیوست پیش نویس مصوبه طرح جامع کاهش آلودگی هوای شهر اراک
جدول شماره سه پیوست پیش نویس مصوبه طرح جامع کاهش آلودگی هوای شهر اراک
(پرژه های خاص)
| ردیف | اقدامات و پروژه ها | متولی اجرا و پیگیری | برآورد اعتبار مورد نیاز (میلیارد ریال) | زمان بندی | منابع تامین اعتبار |
| 1 | 500 | 5 سال | |||
| 2 | 450 | 5 سال |