اول - کلیات
ماده 1 - به منظور اظهارنظر نهایی درباره متن قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران که به تصویب مجلس بررسی نهایی قانون اساسی رسیده است، برنامه همه پرسی از آحاد ملت ایران مطابق مقررات این قانون انجام میگیرد، به نحویکه همه اقشار جامعه با آزادی کامل نظر خود را به یکی از دو حالت زیر به صورت مخفی اعلام نمایند:
الف - با اصول قانون اساسی مصوب مجلس بررسی نهایی قانون اساسی (مجلس خبرگان) موافقت دارید؟آری
ب - با اصول قانون اساسی مصوب مجلس بررسی نهایی قانون اساسی (مجلس خبرگان) موافقت دارید؟ نه
ماده 2 - برنامه همه پرسی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران عمومی و اخذ رای به صورت مستقیم و مخفی خواهد بود و هیچکس نمیتواند بیش از یکبار رای دهد.
ماده 3 - اخذ رای در مدت دو روز (هر روز حداقل 10 ساعت) در تمام کشور در یکزمان انجام میشود. وزارت کشور ضمن صدور دستور شروع همه پرسی، تاریخ اخذ رای را تعیین و به حوزه های انتخاباتی اعلام خواهد کرد.
تبصره - ایرانیان مقیم خارج از کشور از طریق سفارتخانه ها و کنسولگریها و نمایندگیهای رسمی در این همه پرسی شرکت خواهند نمود.
ماده 4 - رای دهندگان باید دارای شرایط زیر باشند:
1ر4 - تابعیت ایران
2ر4 - داشتن حداقل شانزده سال تمام
3ر4 - عدم محرومیت از حقوق اجتماعی
دوم - انجمن نظارت
ماده 5 - در مرکز هر شهرستان با دستور وزارت کشور هیات اجرایی رفراندم به ریاست فرماندار (یا سرپرست) و عضویت بالاترین مقام دادگستری محل - مدیرکل یا رئیس آموزش و پرورش - مدیرکل یا رئیس ثبت احوال و پنج نفر از معتمدان محل با انتخاب اشخاص مذکور تشکیل میشود.
تبصره 1 - در غیاب یا استعفای هریک از اعضای هیات اجرایی رفراندم فرماندار از جانشین یا روسای سایر ادارات محل یا معتمدان محل دعوت به عمل میآورد و عدم حضور بیش از دو جلسه متوالی اعضاء به منزله استعفاء تلقی میشود.
ماده 6 - هیات اجرایی رفراندم در اولین جلسه نسبت به تعیین 25 نفر از مردم طبقات مختلف حوزه شهرستان که دارای شرایط رای دهنده باشند اقدام مینماید و فرماندار متعاقباً برای تشکیل انجمن نظارت رفراندم از آنان دعوت به عمل میآورد.
ماده 7 - پس از حضور دو سوم دعوت شدگان (17 نفر) با رای مخفی و اکثریت نسبی از بین آنان یا از خارج 7 نفر به عنوان عضو اصلی انجمن نظارت مرکزی و 7 نفر به عنوان عضو علی البدل انتخاب میشوند. اعضای اصلی انجمن نظارت مرکزی از بین خود یک رئیس، یک نایب رئیس و سه منشی انتخاب مینمایند.
ماده 8 - انجمن نظارت مرکزی در اولین جلسه نسبت به تشکیل انجمنهای نظارت فرعی در بخشهای تابع شهرستان توسط فرماندار اقدام مینماید.
ماده 9 - بخشداران تابع شهرستان بمحض وصول دستور فرماندار برای تشکیل انجمن نظارت فرعی مطابق مقررات مواد 5 و 6 و 7 این قانون اقدام مینمایند.
ماده 10 - انجمنهای نظارت مرکزی و فرعی رفراندم مکلفند بدون وقفه نسبت به تعیین محل شعب ثبت نام و اخذ رای به تعداد کافی و همچنین اعضای شعب رفراندم شامل 5 نفر مرکب یک روحانی - یک کارگر یا کشاورز - یک فرهنگی یا دانشگاهی - یکنفر از اصناف یا پیشه وران و یک خانم خانه دار اقدام نمایند.
تبصره - برگزاری رفراندم در بخش مرکزی شهرستان به عهده انجمن نظارت مرکزی میباشد.
ماده 11 - انجمن نظارت رفراندم قانون اساسی غیرقابل تغییر و انحلال میباشد مگر در صورتی که موجبات تعطیل یا تعویق برنامه همه پرسی را فراهم نمایند. در این صورت فرماندار یا بخشدار با تصویب هیات اجرایی نسبت به تعیین جانشین یا تجدید اعضای آن انجمن اقدام مینماید.
سوم - اخذ رای رفراندم
ماده 12 - انجمنهای نظارت رفراندم باید یکهفته قبل از روز همه پرسی آگهی انجام رفراندم حاوی محل شعب ثبت نام و اخذ رای و اوقات اخذ رای را در تمام حوزه شهرستان منتشر نمایند.
ماده 13 - هرگاه برای ثبت نام و اخذ رای در مناطق شهری و روستائی یا کوهستانی تشکیل شعب ثابت مقدور نباشد انجمنهای نظارت میتوانند شعب سیار در نواحی موردنظر تعیین نمایند.
ماده 14 - برگهای رفراندم شامل چهار قسمت است: قسمت اول و دوم که تعرفه انتخابات محسوب خواهد شد و روی آنها محل ثبت مشخصات رای دهنده و محل حوزه رفراندم چاپ شده است. قسمت سوم و چهارم ورقه رای محسوب خواهد شد. قسمت اول هنگام ثبت نام رای دهنده در دفتر شعب رفراندم باقی میماند و قسمت دوم و سوم و چهارم به متقاضیان شرکت در همه پرسی تسلیم خواهد شد. رای دهندگان رفراندم قسمت دوم برگ رفراندم را هنگام اخذ رای از محل پرفراژ جدا نموده تسلیم انجمن نظارت مینمایند.
قسمت سوم و چهارم که نمایانگر نظر رای دهنده در موافقت یا مخالفت با متن قانون اساسی میباشد بنا به تشخیص صاحب رای از محل پرفراژ جدا شده و توسط خود او داخل صندوق رای قرار میگیرد.
ماده 15 - صدور برگ رفراندم فقط در قبال ارائه شناسنامه به متقاضیان تسلیم میشود و ترتیب ثبت نام و اخذ رای قرائت آراء مطابق دستورالعملی خواهد بود که توسط وزارت کشور تهیه و ابلاغ خواهد شد.
ماده 16 - مسئولیت نگاهداری و حفاظت کلیه لوازم و اوراق رفراندم و صندوقهای اخذ رای با نمایندگان فرمانداری و بخشداری خواهد بود.
ماده 17 - حفظ نظم در انجمن نظارت مرکزی و فرعی با رئیس و در غیاب با نایب رئیس و حفظ انتظامات در نواحی شعب ثبت نام و اخذ رای با مامورین انتظامی (مامورین شهربانی - ژاندارمری - پاسداران انقلاب) میباشد.
چهارم - شکایات. مقررات جزایی و متفرقه
ماده 18 - انجمنهای نظارت مرکزی رفراندم تا دو روز پس از ختم اخذ رای رفراندم شکایات و اعتراضات واصله را میپذیرند و متعاقباً ظرف سه روز به آنها رسیدگی نموده و نظر خود را توسط فرماندار به اطلاع هیات اجرایی رفراندم میرسانند.
ماده 19 - در صورتی که پس از رسیدگی به شکایات، انجمن نظارت مرکزی یا هیات اجرایی رفراندم تشخیص دهد که امور ثبت نام و اخذ رای رفراندم در یک یا چند شعبه به طور صحیح انجام نشده است با اعلام نظر هیات اجرایی رفراندم، همه پرسی همان شعب باطل میشود. نظر هیات اجرایی رفراندم در کلیه مواردیکه مورد رسیدگی قرار میدهد قطعی خواهد بود.
ماده 20 - هرکس برگ رفراندم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران را بخرد یا بفروشد و یا در اوراق تعرفه رفراندم تقلب نماید و یا در امر همه پرسی اخلال نماید و یا تقلب و تزویر و خیانت نماید و یا به تهدید و تطمیع متوسل شود و یا با شناسنامه متعلق به دیگری یا شناسنامه مجعول با علم به جعلیت آن برگ رفراندم بگیرد و رای بدهد علاوه بر محرومیت از حقوق اجتماعی به حبس جنحه از شش ماه الی سه سال و به جزای نقدی از 5001 تا 50000 ریال و یا به یکی از دو مجازات مذکور محکوم میشود.
ماده 21 - وزارت کشور مامور اجرای این قانون و ناظر بر حسن جریان همه پرسی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران میباشد.
ماده 22 - به منظور انجام هزینه هائیکه برای برگزاری برنامه همه پرسی قانون اساسی لازم است مبلغ دویست میلیون ریال اختصاص داده میشود که بنابه فوریت و ضرورت امر بدون رعایت قانون محاسبات عمومی و تشریفات دست و پاگیر بهر نحو که ستاد مرکزی انتخابات کشور مصلحت میداند با گواهی وزیر کشور هزینه و به حساب قطعی منظور دارد.
در جلسه بیستم آبانماه پنجاه و هشت شورای انقلاب جمهوری اسلامی ایران تصویب گردید.
شورای انقلاب جمهوری اسلامی ایران