نقض رای طلاق به دلیل عدم استماع شهادت شهود و اظهارات فرزند مشترک توسط دیوان عالی کشور

تاریخ دادنامه قطعی: 1400/03/25

خلاصه جریان پرونده:

در این پرونده س. ح. ح. به وکالت از ز. ح. پ. در مورخه 98/9/10 با تقدیم دادخواست به خواسته طلاق به لحاظ عسروحرج شدید و کراهت به طرفیت اقای ق. توفیق طرح دعوی نموده و اعلام کرده زوجین یک فرزند 17 ساله دارند. و سه سال است.جدا زندگی می کنند. شعبه *در 98/10/23 با حضور قاضی مشاور تشکیل جلسه داده است. طرفین تقاضای مهلت جهت سازش نموده اند. به موجب دادنامه مورخه 96/9/22 زوجه ملزم به تمکین شده است. دادگاه در 98/12/4 تشکیل جلسه داده است. وکیل زوجه گفته: زوجین 4 سال است.که اختلاف دارند. و این اختلاف موجب کراهت موکل شده که حاضر است. 50 میلیون تومان بابت ان به زوج بپردازد. و نمی تواند با زوج زندگی کند. وکیل زوج پاسخ داده: موکل قبول ندارد. پرونده های کیفری منجر به منع تعقیب و موقوفی تعقیب شده است.و زوجه مهریه را دریافت نموده است.و محکوم به تمکین شده است.عسروحرج وجود ندارد. دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. گزارش تحقیق نیروی انتظامی به شرح ص 55 حاکیست که مدت سه سال است.که زوج منزل را ترک کرده و زوجه جدا زندگی می کند. و درگیری و اختلافات و عربده کشی توسط اقا همیشه در منزل اشکار بوده است. اداره بهزیستی مراغه نیز اعلام کرده با چهار جلسه مشاوره زوجین امکان سازش وجود ندارد. قاضی مشاور نظر به رد دعوی خواهان داده است.دادگاه نیز به موجب دادنامه شماره *- 99/3/1 حکم بر بطلان دعوی خواهان صادر نموده است. اقای س. ح. س. به وکالت از ز. ح. پ. نسبت به دادنامه اعتراض نموده است. شعبه *به موجب دادنامه شماره *- 99/4/25 دادنامه بدوی را تایید نموده است. س. ح. ح. س. به وکالت از ز. ح. پ. از دادنامه فرجامخواهی نموده است.که متن لایحه تقدیمی ایشان و پاسخ وکیل فرجامخوانده ر. ش. در زمان شور قرائت می‌گردد.

هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره *- 99/4/25 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رای شعبه

فرجامخواهی س. ح. ح. س. به وکالت از ز. ح. پ. د. ا. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 99/4/25 صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی حکم بر بطلان دعوی فرجامخواه از جهت درخواست صدور حکم طلاق به لحاظ عسروحرج صادر گردیده وارد و موجه می‌باشد. زیرا اولا مطابق محتویات پرونده داوران نظر به عدم امکان سازش داده اند و مضافا اداره بهزیستی نیز اعلام نموده علیرغم جلسات مکرر مشاوره با زوجین امکان سازش بین ایشان وجود ندارد. لیکن دادگاه در رد نظریه داوری و امکان سازش طرفین مطابق ماده 27 قانون حمایت خانواده هیچ گونه استدلالی ننموده و دادنامه های صادره از این جهت دارای نقص است. ثانیا اینکه اعلام شده زوجین از سال 94 جدا از هم زندگی می کنند که خود نشانگر اوج اختلافات است.و همین موضوع باعث جدایی عاطفی و کراهت زوجه گردیده که حاضر شده حقوق قانونی خود را در قبال طلاق بذل نموده و اعلام کرد حاضر است.مبلغ پنجاه میلیون تومان در زمان طلاق از باب کراهت به زوج پرداخت نماید.ثالثا اگر چه شکایت کیفری زوجه علیه زوج به دلیل ضرب و شتم و توهین منجر به رضایت شده لیکن گواهی های پزشکی قانونی ارائه شده و گزارش تحقیق نیروی انتظامی به شرح ص 55 حکایت از سوی رفتار شدید زوج نسبت به خانواده اش دارد. رابعا اینکه اگرچه زوج حکم تمکین زوجه را اخذ نموده لیکن رفتار وی و نظریه مشاوران بهزیستی بر عدم امکان سازش ایشان بر خلاف اقدام وی در اخذ حکم تمکین دارد. لذا با استناد به بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده رای منقوض ارجاع می‌نماید.

با نقض دادنامه و اعاده پرونده دادگاه تجدیدنظر در مورخه 99/12/3 تشکیل جلسه داده است. وکیل زوجه اعلام کرده موکل از سال 94 با زوج اختلاف شدید داشته و پرونده های متعدد در مورد نفقه مهریه تمکین وغیره دارند. و تنفر قلبی نسبت به زوج دارد. وجلسات داوری هم منجربه سازش نشده است. و مدارک و گواهی پزشکی قانونی و اظهارات شهود حکایت از سوی رفتار زوج دارد. و بیش از 5 سال است. که زوجین جدا زندگی می کنند و اظهارات موکله در تحقیقات نیروی انتظامی از محل نیز توسط شهود تایید شده است.تقاضای استماع شهادت شهود وجود دارد. موکله با بذل تمامی حقوق مالی خود حاضر است. 50 میلیون تومان در زمان طلاق به زوج بپردازد. زوجه نیز به سوی رفتار زوج و خشونت و عصبانیت و بد دهنی و بدرفتاری وشعور اجتماعی ضعیف وی اشاره نموده و اینکه عربده کشی وی در اپارتمان مورد تایید ساکنین است.که کلانتری تحقیق نموده چندین بار به خاطر این رفتار به فکر خودکشی افتادم. من انسان هستم نیاز به محبت دارم. اگر حرف من را باور ندارید از فرزند مان بپرسید رفتارهای پدرش را بگوید. وکیل زوج گفته حرفهای زوجه بی اساس است. هیچ حکمی ایشان ارائه نداده است. زوجه محکوم به تمکین شده و تمکین نکرده است. ادعای سوی رفتار و کراهت موجب طلاق و قبول موکل نیست. زوج گفته: حاضر به طلاق نیستم علاقه زیاد به همسرم دارم. مهریه را داده ام. همیشه خوش رفتار بوده ام. و در قبال پنجاه میلیون تومان حاضر به طلاق نیستم یک اپارتمان به ایشان داده ام. دادگاه تجدیدنظر به موجب دادنامه شماره * 99/12/6 با رد اعتراض دادنامه بدوی را و اینکه ضرب و جرح موجب سوی رفتار نیست و کراهت نیز موجب طلاق با عدم قبول بذل توسط زوج نمی شود. تایید نموده است. اقای س. ح. به وکالت از ز. ح. پ. د. انان از دادنامه فرجامخواهی نموده واعلام کرده علیرغم حضور فرزند مشترک زوجین و دو نفر شهود دادگاه از استماع شهادت خودداری نموده است.

هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره * 99/12/6 فرجامخواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رای شعبه

فرجامخواهی اقای س. ح. ح. به وکالت از ز. ح. پ. د. انان نسبت به دادنامه شماره *مورخه 99/12/6 صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی حکم بر بطلان دعوی فرجامخواه از جهت درخواست صدور حکم طلاق به لحاظ عسر وحرج صادر گردیده وارد و موجه است. زیرا در جلسه دادگاه تجدیدنظر وکیل و زوجه تقاضای استماع شهادت شهود و استماع اظهارات فرزند مشترک زوجین را در جهت سوی رفتار مستمر زوج نموده‌اند لیکن مورد توجه قرار نگرفته ورسیدگی از این جهت دارای نقص است. لذا مستندا به بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌نماید./ا 400/3/31

شعبه *

رییس شعبه: ج. ق. مستشار: س. م. ت.