هیات وزیران در جلسه مورخ 30 /10 /40 بنا به پیشنهاد شماره 6734 /آب - 15 /9 /40 وزارت کشاورزی آیین نامه سازمان آبیاری سیستان را به شرح زیر تصویب نمودند:
فصل اول)- طرز استفاده از آب و تحصیل اجازه برای تاسیسات جدید
ماده 1)- کلیه کسانی که تا تاریخ دیماه / 1339 از آب رودخانه هیرمند دارای حقابه بوده اند بدون پرداخت آب بها میتوانند پس از پرداخت هزینه های دیگر به شرح مذکور در تبصره 1 ماده 11 تا میزان مصرف مفیدی که تا تاریخ مزبور استفاده میکرده اند از آب آن رودخانه برای امور کشاورزی و یا هر مصرف دیگری که قبلا" عمل میکرده اند استفاده نمایند.
ماده 2)- چنانچه این قبیل اشخاص بخواهند از آب بیشتری برای توسعه یا بهبود کشاورزی خود استفاده کنند باید علاوه بر پرداخت هزینه های دیگر به شرح مذکور در تبصره (1) ماده (17) برای اضافه مصرف خود آب بها پرداخت کنند.
ماده 3)- غیر از صاحبان حقابه مذکور در ماده 1 هر کس بخواهد برای امور کشاورزی یا صنعتی و غیره از آب رودخانه استفاده کند باید قبلا" مقدار آب مورد نیاز خود را تعیین و موافقت سازمان آبیاری سیستان را جلب و بهای آب را طبق مقررات فصل چهارم به سازمان نامبرده پرداخت نماید.
ماده 4)- هیچکس نمیتواند آب مورد نیاز خود را جز از مجاری و شبکه آبیاری که سازمان آبیاری سیستان تعیین مینماید مصرف کند.
ماده 5)- مالکین اراضی نمیتوانند در مجاری و شبکه آبیاری تغییراتی داده یا مانع عبود آب با ملاک مجاور و یا باعث اختلال در امر آبیاری بشوند. والا سازمان وسیله مامورین انتظامی و ضابطین دادگستری عملیات متخلف را متوقف نموده و با اعاده وضع بحال اول برای وصول خسارات وارده از طریق مراجع صلاحیت دار اقدام مینماید.
ماده 6)- ایجاد هرگونه مستحدثاث جدید آبیاری و یا تغییر در وضع تاسیسات آبیاری موجود در حوزه عملیات سازمان آبیاری سیستان به شرح مندرج در اساسنامه باید با اجازه سازمان مزبور به عمل آید و کسانی که بخواهند بایجاد این قبیل تاسیسات و یا اصلاح و یا تغییر در وضع موجود اقدام نمایند باید طبق نمونه های مخصوص که از طرف سازمان تهیه و مجانا" در دسترس متقاضیان قرارداده میشود منظور خود را تشریح نمایند تا در صورتی که سازمان انجام تقاضا را مخالف اصول فنی و مانع وظایف و مسئولیتهای خود نداند اجازه ایجاد یا اصلاح یا تغییر تاسیسات را صادر نماید. متقاضی نمیتواند علاوه بر آنچه تحصیل اجازه کرده است اقداماتی نماید.
ماده 7)- سازمان آبیاری سیستان ترتیب استفاده از آب را به نحوی خواهد داد که مصرف کنندگان آب بتوانند بنوبت مقرر برای مصرف مفید از آب مورد نیاز استفاده کنند. هیچکس نمیتواند بر خلاف ترتیب و بدون رعایت نوبت و یا بیش از آنچه مقرر است از آب رودخانه استفاده کند مگر با اجازه قبلی سازمان.
تخلف از این امر اختلال در امرآبیاری و مورد مشمول ماده (5) این آیین نامه خواهد بود.
ماده 8)- سازمان آبیاری سیستان در صورت لزوم برای تعیین مقدار آبیکه مورد مصرف استفاده کنندگان قرار میگیرد ترتیبات فنی خواهد داد تا مقدار آب مصرف شده هر یک از آنها معلوم گردد.
فصل دوم) طرز اداره و کنترل رودخانه و تنظیم آب
ماده 9)- سازمان آبیاری سیستان برای توزیع و تقسیم آب مبادرت بساختن یک شبکه نوین آبیاری مینماید.
ماده 10)- سازمان آبیاری سیستان باید طبق اصول فنی و علمی ترتیب اداره و کنترل رودخانه را بدهد به نحویکه از اتلاف آب جلوگیری شده و حداکثر استفاده کشاورزی و اقتصادی از آب رودخانه و تاسیسات به عمل آید.
ماده 11)- تنظیم آب و ساختنمان شبکه اصلی آبیاری به نحوی که منطبق با برنامه کشاورزی هر ناحیه باشد به عهده سازمان آبیاری سیستان خواهد بود ولی ساختن یا اصلاح شبکه های آبیاری در داخل املاک طبق تعلیم سازمان و در ضرب الاجلی که سازمان متناسب با حجم کار تعیین مینماید به عهده مالکین است.
فصل سوم) تنظیم امور کشاورزی و بهره برداری از اراضی
ماده 12)- سازمان آبیاری سیستان به منظور بهره برداری کامل از اراضی با همکاری مالکین و در حدود امکانات خود برای هر ملک برنامه کاملی مبتنی بر ایجاد یا اصلاح شبکه داخلی آبیاری اصلاح طرز آبیاری و تعیین محصول و نوع کشت و کود شیمیائی لازم و عمران اراضی و به طور کلی هر گونه عملیات کشاورزی یا عمرانی که منتج بازدیاد در آمد کشاورزی باشد تنظیم و امور مربوط به آب را بر اساس آن برنامه تطبیق خواهد داد.
ماده 13)- در صورت تقاضای مالکین سازمان آبیاری سیستان میتواند طبق توافقی که با مالکین حاصل میشود و بر اساس اصول صحیح اقدام بساختمان شبکه فرعی آبیاری در داخل املاک آنها نموده و همچنین به سایر عملیات و راهنمائیهای کشاورزی مبادرت نماید. در این صورت هزینه های مربوطه به عهده تقاضا کننده خواهد بود که طبق موافقتی که با سازمان آبیاری سیستان مینماید پرداخت کند کند و در مورد املاک مشاع در صورت تقاضای حداقل مالکین یک ثلث از اراضی سازمان اقدام بساختمان شبکه فرعی آبیاری در داخل آن املاک و سایر عملیات و راهنمائیهای کشاورزی مینماید در این صورت هزینه عملیات طبق دفاتر و محاسبات سازمان از تمام مالکین به نسبت سهم هر یک وصول میشود و در صورت استنکاف مالکین از پرداخت بدهی مذکور مطالبات سازمان بر اساس آیین نامه اجراء مفاد اسناد رسمی از طریق اجراء ثبت وصول خواهد شد.
ماده 14)- هیچ مالکی نمیتواند تمام یا قسمتی (با رعایت آیش) از اراضی قابل استفاده واقع در آبخور رودخانه و تاسیسات سد و شبکه آبیاری را بلا استفاده گذارد والا سازمان میتواند اراضی مرقوم را طبق مقررات ماده (16) قانون برنامه عمرانی هفت ساله دوم و آیین نامه آن خریداری نموده و بزارعین و اشخاص و موسسات دیگر به طریقی که اطمینان از استفاده مفید و بیشتر حاصل شود واگذار کند.
ماده 15)- مالکین اراضی واقع در حوزه عملیات سازمان باید وضع زارعین را از حیث مقدار زمین زیر کشت و ادامه کشت آنها در قطعه معین و میزان سهم زارع و سایر امور مربوطه تعیین نماید.
هرگاه مالک و یا مالکین به عللی غیر از آنچه که خرج از قدرت آنها است از انجام این وظیفه قصور ورزند سازمان آبیاری سیستان میتواند از آنها دعوت نماید که در مدت متناسبی وضع زارع را روشن کند و چنانچه مالک پس از سه نوبت دعوت حاضر بانجام این امر نگردد سازمان اختیار خواهد داشت بر طبق قسمت آخر تبصره (2) قانون تحصیل 42 میلیون دلار وام از بانک بین المللی اقدام بخرید اراضی و تاسیسات و ابنیه مالک بنماید و بعدا" آن را بفروش برساند.
ماده 16)- در صورتی که بین هر یک از زارعین و یا مالکین و بین آنها با یکدیگر یا سازمان اختلافی مربوط به آب و سطح اراضی قابل کشت یا مقدار متصرفی یا ملکی آنها یا سهم هر یک موجود باشد و یا بعدا" بوجود آید این اختلاف مانع انجام وظایف سازمان نخواهد گردید و تا وقتی که اختلاف در مرجع قانونی فیصله نیافته سازمان ترتیب مقتضی خواهد داد و آن ترتیب بدون اینکه در حقوق و دعاوی طرفین موثر باشد به موقع اجراء گذارده خواهد شد.
فصل چهارم) تعیین و وصول بهای آب و هزینه های دیگر
ماده 17)- سازمان باید تعرفه های مربوطه را معین و بر طبق آن بهای آب و هزینه های دیگر را وصول نماید.
تبصره 1)- مقصود از هزینه های دیگر عبارت است از هزینه های لاروبی و میرآبی و شبکه و هزینه های عمومی و تاسیساتی و استهلاک سرمایه و تامین ذخیره لازم که حتی الامکان باید ضمن تعرفه ها منظور شود.
تبصره 2)- تعرفه ها باید طوری تعیین شود که موجب تشویق مصرف کنندگان برای استفاده بیشتر باشد و سازمان بتواند بنا بنوع استفاده مثلا" در مودر آب برای انواع مختلف کشاورزی در مناطق مختلفه تعرفه های متفاوتی تعیین نماید و بهای آب را به میزان مقدار مصرفی اندازه گیری های فنی و یا بر اساس سطح اراضی تحت کشت بنا بر کیفیات مختلفه کشاورزی تعیین نماید.
ماده 18)- مصرف کنندگان باید به ترتیبی که سازمان تعیین میکند در مواعد معینه بهای آب و هزینه های دیگر را بپردازند و در صورت استنکاف آنها سازمان میتواند برای وصول مطالبات طبق نمونه های مخصوص که مقدار آب مصرف شده یا هزینه های دیگر را نشان دهد بر اساس تعرفه مربوطه از طریق اجراء ثبت مبادرت بصدر اجراییه و وصول مطالبات کند و همچنین میتواند جریان آب و برای استفاده مصرف کنندگان قطع نماید.
ادارات ثبت مکلفند ظرف 48 ساعت پس از وصول تقاضای سازمان مبادرت به صدور اجراییه و شروع عملیات اجرایی بر طبق آیین نامه اجراء مفاد اساسنامه رسمی نمایند.
ماده 19)- مطالبات سازمان بابت بهای آب و هزینه های دیگر نسبت بمحصول عملیات کشاورزی و صنعتی مطالبات مرجّح است و بنابراین در صورت تقاضای سازمان آبیاری سیستان در موقع برداشته محصول کشاورزی یا صنعتی باید قبلا" به میزان مطالبات سازمان از آن تامین گردد.
ماده 20)- هرگاه ملک یا تاسیساتی بابت بهای آب و مخارج دیگر به سازمان بدهی داشته باشد در صورتی که به نحوی اموال مزبور بدیگری منتقل شود منتقل الیه نیز متضامنا" مسئول پرداخت مطالبات سازمان خواهد بود که طبق مواد 17 و 18 و 19 اقدام بوصول آن به عمل خواهد آمد.
فصل پنجم) استخدام
ماده 21)- سازمان آبیاری سیستان باید تشکیلات اداری و فنی خود را طوری انجام بدهد که بنا بر احتیاجات قابل توسعه یا کاهش باشد. سازمان میتواند کارمندان لازم و متخصصین و کارگران مورد نیاز را به طور موقت استخدام نماید تا در موقع عدم احتیاج بخدمت آنها بتواند خاتمه دهد.
ماده 22)- شرایط عمومی ورود بخدمت سازمان عبارت است از
الف- تابعیت ایران
ب- صحت مزاج و قدرت کار
ج- انجام خدمت زیر پرچم یا معافیت به علتی که مانع خدمت نباشد
د- عدم اعتیاد باستعمال مواد مخدره و الکل
ه- - نداشتن سابقه محکومیت جنائی مطلقا" و جنحه هائیکه به موجب قوانین کیفری مستلزم محرومیت موقت یا دائم از خدمت دولت باشد.
و- دارا بودن معلومات و شرایط لازم برای شغلی که در نظر گرفته میشود
ماده 23)- سازمان آبیاری سیستان میتواند اشخاصی را که منحصرا" دارای تجارب یا تخصص کافی تشخیص میدهد برای مدت و کار معینی بکارگمارده و شرایط استخدام و وظایف این قبیل اشخاص طبق موافقتی که بین سازمان و آنان حاصل میشود معین خواهد گردید.
ماده 24)(منسوخ 1400/10/08)- صورت سازمانی و جدول حقوقی و مزایا و طرز ترفیع و ترمیم حقوق و مرخصی و معذوریت و تخلفات کارمندان و نحوه رسیدگی بآن و حساب پس انداز و خاتمه خدمت و غیره طبق مقررات داخلی که به تصویب وزیر کشاورزی میرسد معین خواهد شد.
ماده 25)- استخدام متخصص خارجی طبق قسمت آخر ماده (20) قانون برنامه عمرانی هفت ساله دوم به عمل خواهد آمد.
ماده 26)- سازمان آبیاری سیستان میتواند برای تامین کادر اداری و فنی اقدام به تعلیم افراد مورد نیاز و پس از طی دوره کارآموزی کسانی را که شایسته بداند به کار بگمارد.
فصل ششم - مقررات مختلفه
ماده 27)- سازمان آبیاری سیستان ترتیبات اداری برای حفظ اموال و تاسیسات و نحوه استعمال و استفاده از آنها را طبق مقررات داخلی تعیین خواهد نمود و کسانی که در رعایت مقررات مزبور قصور نمایند مسئول خسارات وارده خواهند بود.
ماده 28)- ماموران سازمان آبیاری سیستان میتوانند برای بررسی و تنظیم و اصلاح تاسیسات یا مطالعات مقدماتی با مراقبت در شبکه های آبیاری و ترمیم آنها در املاکی که لازم باشد وارد شوند و عملیات مزبور را انجام دهند.
ماده 29)- هرگاه زمینی که جهت تاسیسات و استفاده بیشتر کشاورزی و یا تحصیل هر گونه حقوق ارتفاقی در آن مورد نیاز سازمان است زمین موقوفه باشد سازمان میتواند زمین مورد لزوم را با رعایت تشریفات مصرحه در ماده (16) قانون برنامه عمرانی هفت ساله دوم و آیین نامه آن با موافقت متوالی به صورت اجاره و برای مدتی که لازم باشد باختیار خود بگیرند.
در مورد مواد 14 و 15 این آیین نامه نیز هرگاه ملک مشمول آن مواد موقوفه نباشد به ترتیب فوق عمل خواهد شد.
ماده 30)- حقوق گمرکی و سود بازرگانی و عوارض مربوط به کالاهائیکه برای انجام وظائف سازمان وارد کشور شود غیر از مواردیکه قانونا" معاف میباشند با صدور سند جمعا" و خرجا" به حساب وزارت کشاورزی منظور خواهد شد.
نخست وزیر