وزیران عضو کمیسیون امور زیربنایی، صنعت و محیط زیست بنا به پیشنهاد شماره 14754 مورخ 1388/3/9موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران و به استناد ماده (15) قانون اصلاح قوانین و مقررات موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران مصوب 1371 و با رعایت تصویب نامه شماره 164082 /ت 373ه- مورخ 1386/10/10 «آییننامه نحوه انتخاب کارشناسان استاندارد» را به شرح زیر تصویب نمودند:
ماده 1 - در این آییننامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:
الف - موسسه: موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران.
ب - کارشناس استاندارد: اشخاص حقیقی یا حقوقی که صلاحیت آنها طبق ضوابط این آییننامه توسط موسسه تایید میشود و پروانه کارشناسی دریافت می نمایند.
ج - کمیسیون: کمیسیون انتخاب کارشناسان استاندارد موضوع ماده (8).
ماده 2 (منسوخ 1403/08/27)- شرایط انتخاب اشخاص حقیقی به شرح زیر تعیین میشود:
1 - متدین به دین مبین اسلام و یا یکی از اقلیت های دینی شناخته شده در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
2 - داشتن تابعیت ایرانی.
3- عدم محکومیت به محرومیت از حقوق اجتماعی.
4 - عدم اعتیاد به مواد مخدر.
5 - دارا بودن مدرک علمی دکتری و سه سال سابقه کار و تجربه یا کارشناسی ارشد و پنج سال سابقه کار و تجربه یا کارشناسی و هشت سال سابقه کار و تجربه در رشته مربوط و مورد تقاضا.
6 - قبولی در آزمون کتبی.
تبصره 1 - در مواردی که رشته تحصیلی با رشته فعالیت مورد تقاضا منطبق نباشد لیکن متقاضی دارای تجربه حداقل دو سال بیشتر از سوابق موضوع بند (5) باشد، متقاضی میتواند با تایید کمیسیون پروانه کارشناسی دریافت نماید.
تبصره 2 - متقاضیان دارای یکی از شرایط زیر، میتوانند با تایید کمیسیون و تصویب رئیس موسسه بدون شرکت در آزمون کتبی پروانه کارشناسی دریافت نمایند:
1 - دارا بودن مدرک تحصیلی دکترا در یکی از رشته های تخصصی مرتبط و دارای رتبه علمی استادی در یکی از دانشگاه های معتبر کشور.
2 - داشتن حداقل ده سال سابقه کار مرتبط در موسسه.
3 - داشتن حداقل پنج سال سابقه کار در موسسه و مشارکت در تدوین حداقل سه استاندارد ملی (به عنوان دبیر یا رئیس) یا حداقل یکصد ساعت آموزش (تدریس) در زمینه استاندارد یا ارائه حداقل دو طرح تحقیقاتی مرتبط.
4 - داشتن پنج سال سابقه کار در پست های مدیریتی موسسه.
تبصره 3 - کارکنان موسسه فقط در صورت قطع ارتباط استخدامی با موسسه و در دوران بازنشستگی میتوانند با رعایت ضوابط مندرج در این آییننامه جهت دریافت پروانه کارشناسی استاندارد اقدام نمایند.
تبصره 4- انطباق مستندات و مدارک ارائه شده توسط متقاضیان در هنگام ثبت نام با شرایط و مدارک تعیین شده در این آییننامه به عهده دبیرخانه کمیسیون میباشد.
ماده 3- موسسه موظف است ترتیبی اتخاذ نماید که آزمون کتبی کارشناسان استاندارد حداقل سالی یکبار برگزار گردد.
تبصره- دستور العمل نحوه برگزاری آزمون، نصاب نمره قبولی، مقررات رشته های تخصصی و شاخص های بررسی مستندات و نحوه احراز سوابق تجربی و برگزاری دوره های آموزشی ضمن خدمت کارشناسان استاندارد توسط موسسه تدوین و ابلاغ میشود.
ماده 4- اشخاص حقوقی نظیر شرکت های بازرسی، آزمایشگاه های همکار، موسسات آموزشی و مانند آنها که در چارچوب قوانین و مقررات مربوط و توسط نظام تایید صلاحیت ایران یا بخش های صالح درون موسسه تایید صلاحیت میشوند، به شرط دارا بودن حداقل یک نفر کارشناس استاندارد که به موجب این آییننامه پروانه کارشناسی دریافت نموده است، میتوانند پروانه کارشناسی دریافت نمایند. کلیه خدمات کارشناسی اشخاص حقوقی باید به تایید کارشناس حقیقی یاد شده برسد.
تبصره 1 - آن دسته از آزمایشگاه های همکار و شرکت های بازرسی که بر اساس مقررات موجود تایید صلاحیت شده اند موظفند ظرف یک سال نسبت به انطباق خود با شرایط این آییننامه اقدام نمایند. موسسه نیز موظف است ضمن برگزاری آزمون اختصاصی، آنان را در اولویت صدور پروانه کارشناسی قرار دهد. در غیر این صورت خدماتی که توسط شرکت و آزمایشگاه همکار مذکور به عنوان کارشناس استاندارد ارائه میگردد فاقد اعتبار میباشد.
تبصره 2 - موسسه بر اشتغال کارشناس حقیقی استاندارد در موسسه یا شرکت متقاضی نظارت می نماید.
ماده 5- داوطلبان واجد شرایط مندرج در ماده (2) و تبصره های مربوط در این آییننامه، برای دریافت پروانه باید ضمن حضور در جلسه کمیسیون که با حضور معاون برنامه ریزی و تدوین استاندارد موسسه (رئیس کمیسیون) یا نماینده وی تشکیل میگردد پس از ادای سوگند به شرح متن پیوست که به مهر «پیوست تصویب نامه هیات وزیران» تایید شده است و امضا سوگندنامه، پروانه کارشناسی استاندارد را با امضای رئیس موسسه یا مقام مجاز از سوی وی دریافت خواهند نمود.
تبصره -پروانه کارشناسی استاندارد اشخاص حقوقی (اعم از موسسات و شرکت ها) نیز پس از ادای سوگند و امضا سوگندنامه توسط مدیرعامل یا بالاترین مقام موسسه یا شرکت مربوط به ایشان اعطا میشود.
ماده 6- مدت اعتبار پروانه کارشناسی استاندارد سه سال از زمان صدور خواهد بود.
تبصره- تمدید یا تجدید پروانه کارشناسی استاندارد اشخاص حقیقی منوط به گذراندن دوره های آموزشی مربوطه (حداقل بیست ساعت در سال) و اجرای دقیق وظایف و دستورالعمل های مرتبط، ارائه گزارش فعالیت و اخذ تایید معاونت برنامه ریزی و تدوین استاندارد موسسه میباشد.
ماده 7 - در موارد زیر پروانه کارشناسی لغو خواهد شد:
1 - از دست دادن شرایط تایید صلاحیت به تشخیص کمیسیون.
2 - صدور حکم قطعی به محرومیت از حقوق اجتماعی توسط مراجع صالح.
3 - اخراج یا انفصال از خدمت کارشناس حقیقی دارای پروانه استاندارد از شرکت و موسسه تایید صلاحیت شده و عدم بکارگیری فرد جایگزین.
ماده 8 - اعضای کمیسیون به شرح زیر تعیین میشود:
1 - معاون برنامه ریزی و تدوین استاندارد موسسه (رئیس)
2 - معاون نظارت بر اجرای استاندارد و سیستم های کیفیت یا یکی از مدیران کل موسسه به نمایندگی از وی.
3 - مدیر کل امور استانها و دبیرخانه شورای عالی استاندارد.
4 - دو نفر از کارشناس فنی خبره به پیشنهاد معاون برنامه ریزی و تدوین استاندارد موسسه و تایید رئیس موسسه.
5 - نماینده جامعه کارشناسان استاندارد با تایید رئیس موسسه.
6 - مدیر امور آموزش و ترویج موسسه (دبیر و رئیس دبیرخانه)
تبصره- جلسات کمیسیون با حضور حداقل پنج نفر از اعضا رسمیت می یابد و تصمیمات با رای چهار عضو حاضر در جلسه لازم الاجرا میباشد.
ماده 9 - مجموعه وظایفی که به موجب قانون اصلاح قوانین و مقررات موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران مصوب 1371 - و اصلاحات بعدی آن به عهده موسسه میباشد، جزء وظایف کارشناس استاندارد خواهد بود.
ماده 10- دستگاه های موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386 موظفند در مواردی که نیاز به استفاده از خدمات موسسات، شرکت ها و اشخاص حقیقی فعال در حوزه استاندارد دارند، از کارشناسان حقیقی و حقوقی دارای پروانه کارشناسی استاندارد استفاده نمایند.
تبصره 1 - موسسه میتواند در موارد لزوم انجام وظایف و خدمات کارشناسی مورد نیاز خود را از طریق عقد قرارداد با اشخاص حقیقی و حقوقی به ترتیبی که شرح خدمات مورد نظر در آن درج گردیده، براساس بند «ه-» ماده (29) قانون برگزاری مناقصات مصوب 1383 - و مفاد فصل سوم آییننامه آن موضوع تصویب نامه شماره 84178 /ت 34162 ه- مورخ 1385/7/16، به کارشناس واگذار نماید.
تبصره 2 - در مواردی که کارشناس استاندارد خدماتی را در رابطه با موضوع وظایف موسسه به بخش های دولتی و غیردولتی ارائه می دهد مکلف است یک نسخه از گزارش عملکرد و کارشناسی خود را به نحوی که موسسه تعیین خواهد نمود، به دبیرخانه کمیسیون تسلیم نماید.
ماده 11 - اظهارنظر کارشناس باید مستدل، صریح و شامل کلیه نکات و توضیحاتی که برای تبیین نظریه ضروری است یا توسط کمیسیون مشخص میشود باشد. کارشناس استاندارد موظف است در حدود صلاحیت خود نظر کارشناسی را به طور کتبی و در مهلت مقرر به مراجع ذیربط تسلیم و نسخه ای از آن را تا مدت پنج سال بعداز تاریخ تسلیم نگهداری نماید.
ماده 12 - کارشناس استاندارد موظف است در امور ارجاعی در صورت وجود جهات رد، موضوع را به طور کتبی اعلام و از مبادرت به کارشناسی امتناع نماید، در غیر این صورت متخلف محسوب و به مجازات های مقرر محکوم میشود. جهات رد کارشناس همان جهات رد دادرس مندرج در ماده (46) قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری - مصوب 1378 میباشد.
ماده 13 - حق الزحمه اشخاص حقیقی دارای پروانه کارشناسی استاندارد برای انجام وظایفی که به آنان ارجاع میگردد به شرح زیر تعیین میشود:
الف - دارندگان درجه دکتری به ازاء هر ساعت کار کارشناسی (150) درصد قیمت پایه.
ب - دارندگان درجه کارشناسی ارشد به ازاء هر ساعت کار کارشناسی (120) درصد قیمت پایه.
ج - دارندگان درجه کارشناسی به ازاء هر ساعت کار کارشناسی (100) درصد قیمت پایه.
تبصره 1 - قیمت پایه هر سال توسط کمیسیون تعیین و پس از تایید رئیس موسسه اعلام میشود.
تبصره 2 - موسسه میتواند بابت ایاب و ذهاب کارشناسان استاندارد به ازاء هر دو ساعت حداکثر معادل یک ساعت حق الزحمه رده کارشناسی مربوط اضافه پرداخت نماید.
تبصره 3 - در صورتی که انجام کار کارشناسی حسب درخواست اشخاصی غیر از موسسه انجام شده باشد پرداخت حق الزحمه کارشناس به عهده درخواست کننده خواهد بود.
ماده 14 - تخلفات کارشناسان استاندارد به شرح زیر میباشد:
1 - عدم حضور در مراجع صالحه برای انجام کارشناسی در وقت مقرر بدون عذر موجه.
2 - عدم انجام به موقع امر کارشناسی و یا امتناع از کارشناسی در مواقعی که کار از طریق موسسه ارجاع شده باشد.
3 - مسامحه و سهل انگاری در اظهارنظر کارشناسی هر چند در تصمیمات مراجع صلاحیت دار تاثیر گذار نباشد.
4 - تسلیم اسناد و مدارک به اشخاصی که قانوناً حق دریافت آن را ندارد و یا امتناع از تسلیم آنها به اشخاصی که حق دریافت آن را دارند.
5 - سوء رفتار و اعمال خلاف شئونات شغلی.
6 - نقض قوانین ومقررات در اظهارنظر کارشناسی.
7 - انجام کارشناسی و اظهارنظر در اموری که خارج از صلاحیت کارشناس است.
8 - انجام کارشناسی و اظهارنظر با وجود جهات رد کارشناسی.
9 - اظهارنظر خلاف واقع.
10 - انجام کارشناسی و اظهارنظر با پروانه ای که اعتبار آن منقضی شده است.
11 - افشاء اسرار و اسناد محرمانه و تخلف از سوگند.
12 - اخذ وجه یا مال مازاد بر تعرفه دستمزد.
13 - انجام کارشناسی و اظهارنظر در زمان تعلیق پروانه کارشناسی.
ماده 15 - تنبیهات به ترتیب درجه عبارتند از:
1 - تذکر بدون درج در پرونده کارشناس.
2 - تذکر با درج در پرونده کارشناس.
3- تعلیق پروانه کارشناسی حداقل به مدت سه ماه و حداکثر تا پایان مدت اعتبار پروانه.
4 - عدم تمدید و صدور مجدد پروانه از یک سال تا سه سال در استان مربوطه.
5 - عدم تمدید و صدور پروانه در سطح کشور.
6 - لغو پروانه کارشناسی در صورت احراز زایل شدن یکی از شرایط تایید صلاحیت اشخاص حقیقی و حقوقی.
ماده 16 - کمیسیون مرجع تشخیص تخلف و صدور رای محکومیت به یکی از تنبیهات مندرج در آیین نامه با رعایت تناسب تخلف و تنبیه میباشد که با دعوت از یکی از قضات دادگستری به انتخاب رئیس کل دادگستری استان (درصورت معرفی) تشکیل میشود.
تبصره 1- در صورتی که اعمال ارتکابی کارشناس علاوه بر تخلف، به دلیل وجود شاکی خصوصی واجد وصف حقوقی یا کیفری باشد کمیسیون موظف است پرونده امر را به مرجع قضایی صلاحیت دار ارسال نماید. رای مراجع قضایی مانع از اجرای تنبیه های تعیین شده در این آییننامه نخواهد بود.
تبصره 2- در صورت اثبات غرض مجرمانه در رابطه با تصمیمات کمیسیون، می توان اعضای کمیسیون را تحت تعقیب قضایی قرار داد.
این تصویب نامه در تاریخ 1389/6/1 به تایید مقام محترم ریاست جمهوری رسیده است.
معاون اول رئیس جمهور - محمدرضا رحیمی
سوگند نامه
به نام خداوند یکتا
«به خداوند متعال سوگند یاد می کنم تا در کلیه اموری که برای کارشناسی به من /به این شرکت /موسسه محول میشود به راستی و درستی اظهارنظر نمایم و اغراض شخصی خود را در آن دخالت ندهم و ضمن رعایت جانب عدالت و انصاف، رازدار و امین باشم و خداوند متعال را در همه حال ناظر م شاهد اعمال خود بدانم.»
تاریخ امضاء