تاریخ: 18 آبان 1388
شماره دادنامه: 621
کلاسه پرونده: 88/346
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای فرج اله صداقت
موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده 235 آییننامه اجرایی سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور
مقدمه: شاکی به شرح دادخواست تقدیمی اعلام داشته است، با عنایت به جزء (ح) از بند 8 ماده 4 قانون نیروی انتظامی مصوب 1369 که دستگیری متهمین و مجرمین و همچنین جلوگیری از فرار و اختفای آنها را از وظایف ذاتی نیروی انتظامی در مقام ضابط دستگاه قضایی دانسته بدین وصف امر اعزام و بدرقه نیز از این مقوله خارج نمیباشد. از طرفی بر اساس ماده 235 آییننامه اجرایی سازمان زندانها و... مصوب 1384 که به موجب آن امر اعزام و بدرقه و نقل و انتقال محکومین و متهمین به مراجع قضایی، مراکز درمانی، تربیتی، آموزشی، مرخصی تحت الحفظ و یا سایر مراجع مربوط بر اساس ضوابطی که از سوی سازمان اعلام میشود به عهده یگان حفاظت سازمان میباشد. حالیه با عنایت به اینکه اعزام و بدرقه زندانیان از حساسیت ویژهای برخوردار بوده و میطلبد مجریان این امر واجد تخصص و مهارتهای ویژه برای این منظور باشند تا احتمال فرار و اختفای آنها به حداقل ممکن برسد که انجام این امر توسط یگان حفاظت سازمان ضمن آنکه اقدام موازی ودخالت در وظایف نیروی انتظامی میباشد مغایر با بند (ج) ماده 2 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و نیز ماده 137 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در بخش مربوط به اصلاح ساختار اداری و مدیریت و نیز نوسازی دولت و ارتقاء اثربخشی حاکمیت میباشد علیایحال نظر به اینکه نیروی انتظامی به نحو احسن در سنوات ماضی و هم اکنون وظیفه خود را در این راستا محقق نموده و تجربه بسیار خوبی را کسب نموده است که مالاً جلوگیری از اطاله دادرسی و اختلال در امر اعزام را در پی داشته و در صورت واگذاری این مهم به یگان حفاظت سازمان زندانها که بر اساس قانون تشکیل یگانهای حفاظت که مسئولیت حفاظت فیزیکی زندانها را عهدهدار میباشد و تخصص در امر اعزام و بدرقه زندانیان نداشته واحتمال اختلال در رونددادرسیهای محاکم را در پیخواهد خواهد داشت و ایضاً به منظور جلوگیری از اثربخشی ناقص و تعارض دستگاهی و غیر کارآمدی و عدم جامعیت و تمرکز امور و موازی کاریها که مغایر با اهداف انجام بهینه امور و از طرفی مغایرت با مصوبات قانون برنامه سوم و چهارم توسعه داشته بدین وسیله تقاضای ابطال ماده 235 آییننامه اجرایی سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور و استمرار امر اعزام و بدرقه توسط نیروی انتظامی با ملحوظات صدرالذکر مورد استدعا میباشد. مدیرکل زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی استان تهران در پاسخ به شکایت شاکی طی نامه شماره 11096/205/2 مورخ 2/6/1388 مبادرت به ارسال تصویری از ماده 235 آییننامه اجرایی سازمان زندانها مصوب 1384 نموده است. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسا و مستشاران و دادرسان علیالبدل شعب دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
قطع نظر از اینکه در هیچ یک از مقررات قانونی، اعزام و بدرقه افراد بازداشت شده و زندانی از تکالیف و وظایف ذاتی نیروی انتظامی مقرر نگردیده است، با توجه به تکالیف قانونی سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور به اداره کلیه امور مربوط به زندانها و بازداشتگاهها به شرح ماده 2 قانون تبدیل شورای سرپرستی زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور به سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور و نیز اجازه تشکیل یگان انتظامی جهت امور حفاظت و انتظامی زندانها و بازداشتگاهها طبق ماده 6 قانون مذکور، مقررات ماده 235 آییننامه اجرایی سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور در جهت اجرای مقررات مرقوم و وظایف و اختیارات سازمان مذکور بوده و مغایرتی با قانون ندارد.
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - منتظری