شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در جلسه مورخ 1401/09/22؛ در اجرای بند (3) و (5) - ماده 4 قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب 1396/8/24 مجلس شورای اسلامی و به پیشنهاد کارگروه راهبری و هماهنگی در سیاست گذاری موضوع بند (الف) ماده (6) آیین نامه اجرایی قانون مذکور با هدف ایجاد یکپارچگی و هماهنگی در سیاست گذاری و مدیریت در برنامه ریزی فعالیت های آموزشی و تربیتی زمینه سازی فرصت های برابر برای کسب شایستگی حرفه ای و شکل دهی به نظام عادلانه اشتغال «سند ساز و کار لازم برای تقویت ارتباط بین نظام اطلاعات بازار کار نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای و نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل» (بند (4) قسمت (ب) ماده (7) آیین نامه اجرایی قانون) را به شرح ذیل تصویب نمود:
ماده 1 - تعاریف و اصلاحات:
در این سند، واژگان و اصطلاحات در معانی مشروح زیر به کار می روند:
قانون: قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب 1396/08/24 مجلس شورای اسلامی
شورای عالی: شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی موضوع بند 4 ماده 2 قانون
دبیرخانه: دبیرخانه شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی موضوع تبصره (2) ماده (6) قانون
آییننامه اجرایی: آییننامه اجرایی موضوع ماده 11 قانون، مصوب 1397 هیات وزیران
نظام اطلاعات بازار کار: مجموعه ای از موجودیت های اطلاعاتی است که به منظور جمع آوری، ارزیابی و انتشار داده ها و تحلیل ها در حوزه بازار کار، روند عرضه و تقاضا، ترکیب و مشخصات عرضه نیروی کار، پیش بینی آینده عرضه و تقاضا، فرصت ها و چالش های بازار کار و سایر اطلاعاتی که تصمیمات مرتبط با بازار کار را شکل می دهد، با هم در ارتباط و تعامل هستند. اطلاعات این نظام باید بر اساس نیازسنجی و آمایش سرزمین و نیازهای اطلاعاتی سایر نظام های مرتبط تعریف شده و از تحلیل روندها در طول زمان، تحلیل تفاوت های جغرافیایی، صنایع و مشاغل، تحلیل مختص به موارد خاص و نمایش گرافیکی داده ها، پشتیبانی نماید.
نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی: مجموعه ای از موجودیت های اطلاعاتی است که به منظور جمع آوری، ارزیابی و انتشار داده ها و تحلیل ها در حوزه آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، پیش بینی آینده آموزش ها و رشته های تحصیلی، نیازسنجی مبتنی بر آمایش سرزمین ایجاد و با یکدیگر در ارتباط و تعامل هستند.
نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل: مجموعه ای از موجودیت های اطلاعاتی است که به منظور جمع آوری، تحلیل، ارزیابی و انتشار داده ها در حوزه وظایف، گروه های شغلی، شایستگی، توانمندی و سطح مسئولیت ها و شرایط احراز مشاغل بر مبنای استانداردهای معتبر ایجاد و با یکدیگر در ارتباط و تعامل هستند. اطلاعات این نظام باید بر اساس یافته ها، تجارب و استانداردهای داخلی و بین المللی تعریف شده و از سایر نظام های اطلاعاتی پشتیبانی نماید.
نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای: مجموعه ای از موجودیت های اطلاعاتی است که به منظور جمع آوری، ارزیابی و انتشار داده ها و تحلیل ها در حوزه مهارت ها، تجارب، استانداردهای شغلی و روش های سنجش بر مبنای استانداردهای معتبر ایجاد و با یکدیگر در ارتباط و تعامل هستند. این نظام قابلیت جمع آوری اطلاعات برای احراز شایستگی یک شغل مشخص در تمامی، جایگاه ها، بوم ها و شرایط مختلف بدون ملاحظه زمان و مکان را دارا میباشد.
نظام های اطلاعاتی چهارگانه: شامل نظام اطلاعات بازار کار، نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل و نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای میشود.
شغل: مجموعه ای از وظایف و مسئولیت های به هم مرتبط برای به انجام رساندن یک هدف مشخص میباشد.
حرفه: از مجموعه ای مشاغل که شباهت معقولی از نظر کارها، دانش مهارت و نگرش های مورد نیاز داشته و از چند شغل همگن که در یک گروه بزرگ دسته بندی و در مبانی و اصول مشترک میباشند، تشکیل شده است.
زیست بوم ملی اشتغال: شامل کلیه دستگاه های اجرایی سازمان ها و نهادهای عمومی، خصوصی، انقلابی و مردمی که مداخلات و برنامه های اجرایی آن ها بر فضای کسب و کار، اشتغال و کارآفرینی تاثیرگذار میباشد. این زیست بوم با اطلاع رسانی و فرهنگ سازی و نیز استفاده از همه ظرفیت های کشور، حلقه های مختلف اشتغال و تولید را در کنار هم و متناسب با نوع مخاطب تعریف می کند.
سکوی جامع اطلاعات اشتغال: سامانه ای است که برای میزبانی ارائه خدمات، پشتیبانی، هماهنگی و بسترسازی ارتباط و تبادل اطلاعات بین نظام های اطلاعاتی چهارگانه و نیز مدیریت اطلاعات متمرکز آن ها در حوزه اشتغال کشور، به منظور تضمین موفقیت اهداف از پیش تعیین شده، ایجاد و تحت مدیریت شورای عالی عمل می نماید. عملکرد نهایی این سکو، منجر به ایجاد فرصت برابر، برای دسترسی به اطلاعات فضای کسب و کار در راستای تامین منفعت عمومی و شکل دهی به نظام عادلانه اشتغال خواهد بود.
ماده 2 - اهداف:
1. تبیین معماری ارتباط بین نظام های اطلاعاتی چهارگانه
2. شناسایی دستگاه های متولی و همکار و تقسیم کار بین آن ها برای مدیریت و ایجاد جریان اطلاعاتی ملی بین نظام های اطلاعاتی چهارگانه در راستای توسعه اشتغال
3. بسترسازی برای هم سویی و انسجام ملی نظام های اطلاعاتی مسئول در جهت توسعه منابع انسانی متخصص و ماهر متناسب با نیاز بازار کار
4. ایجاد ارتباط بین شوراهای عالی مرتبط از قبیل علوم، تحقیقات و فناوری؛ آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی آموزش و پرورش؛ اشتغال؛ کار و، در راستای هم افزایی و مشارکت سایر ارکان در تصمیم گیری ها
ماده 3 - نظام اطلاعات بازار کار:
3 - 1 - متولی:
• وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی
3 - 2 - تکالیف:
الف - پیاده سازی نظام اطلاعات بازار کار ملی در قالب سکوی جامع اطلاعات اشتغال، بر اساس الگوی راهبردی مشخص و بر مبنای استانداردهای مرتبط و با جلب همکاری سایر دستگاه ها و استفاده از بانک های اطلاعاتی مورد نیاز
ب - جمع آوری، ارزیابی و انتشار داده ها و تحلیل ها در حوزه بازار کار، روند عرضه و تقاضا و نیازها، ترکیب و مشخصات عرضه نیروی کار
ج - تامین زیرساخت های لازم برای تحقق نظام اطلاعات بازار کار
د - پیش بینی آینده عرضه و تقاضا، فرصت ها و چالش های بازار کار و سایر اطلاعات کسب و کارها که تصمیمات مرتبط با بازار کار را شکل می دهد.
3 - 3 - نحوه ارتباط با سایر نظام ها:
این نظام، جریان اطلاعاتی بین کارفرمایان و کارجویان، احصاء فرصت های شغلی موجود و آتی، تجمیع داده های بانک های اطلاعاتی مرتبط و نیز گزارش ظرفیت های بازار کار استانی، منطقه ای، ملی و فراملی در رسته های مشخص شده را فراهم می آورد و با نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل (به عنوان خروجی)، از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد.
ماده -4 - نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل:
4 - 1 - متولیان:
• وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در حوزه مشاغل موضوع قانون کار جمهوری اسلامی ایران
• سازمان اداری و استخدامی کشور در حوزه مشاغل موضوع قانون مدیریت خدمات کشوری
4 - 2 - تکالیف:
الف - ایجاد و به روزرسانی بانک اطلاعاتی جامع مشاغل از طریق مطالعه و آینده پژوهی در حوزه مشاغل موجود و آتی متناسب با پیشرفت فنَاوری و رصد روند تغییرات فناوری ها و کسب و کارهای نوظهور، ذیل سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال
ب - جمع آوری، ارزیابی و انتشار داده ها و تحلیل ها در حوزه طبقه بندی مشاغل
ج - تامین زیرساخت های لازم برای تحقق نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل
4 - 3 - نحوه ارتباط با سایر نظام ها:
این نظام، جریان اطلاعاتی بین بازار کار و متولیان آموزشی، احصاء اطلاعات مشاغل، گروه بندی شغلی، تجمیع داده های بانک های اطلاعاتی مرتبط در زمینه های مشخص شده را فراهم می آورد و با نظام اطلاعات بازار کار (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات آموزش (به عنوان خروجی)، از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد.
ماده 5 - نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی:
5 - 1 - متولیان:
• وزارت علوم، تحقیقات و فناوری برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزش عالی (شامل آموزش های مقطع دار، تکمیلی بین سطوح و آزاد)
• وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزش های پزشکی (شامل آموزش های مقطع دار، تکمیلی بین سطوح و آزاد)
• وزارت آموزش و پرورش برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزش های رسمی عمومی
• وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزش های غیررسمی
5 - 2 - تکالیف:
الف - ایجاد و به روزرسانی بانک های جامع اطلاعاتی مرتبط با تکالیف موضوع ماده (4) قانون، در حوزه آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی
ب - تامین زیرساخت های لازم برای تحقق نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی
ج - نیازسنجی آموزشی بر مبنای مشاغل احصا شده در نظام طبقه بندی مشاغل
د - نیازسنجی آموزشی مبتنی بر مشاغل آینده
تبصره- سایر دستگاه های مجری آموزشهای غیررسمی در سطح کشور برای تکمیل اطلاعات مرتبط ملزم به هماهنگی با یکی از متولیان زیرنظام های اطلاعاتی فوق الذکر میباشند.
5 - 3 - نحوه ارتباط با سایر نظام ها:
این نظام، جریان اطلاعاتی بین نیازهای آموزشی بازار کار و مجریان آموزش، احصاء دوره های آموزشی موجود و آتی تجمیع داده های بانک های اطلاعاتی مرتبط و نیز گزارش ظرفیت های آموزشی استانی، منطقه ای، ملی و فراملی در زمینه های مشخص شده را فراهم می آورد و با نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای (به عنوان خروجی)، از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد.
ماده 6 - نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای:
6 - 1 - متولیان:
• وزارت علوم، تحقیقات و فناوری برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزش های عالی
• وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزشهای پزشکی
• وزارت آموزش و پرورش برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزش های عمومی
• وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزش های غیررسمی
6 - 2 - تکالیف:
الف - ایجاد و به روزرسانی بانک اطلاعاتی جامع صلاحیت حرفه ای، شامل داده ها و اطلاعات شایستگی شغلی، ارزیابی و سنجش شایستگی و مجریان سنجش، ارزیابان و آزمون شوندگان، ذیل سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال
ب - جمع آوری، ارزیابی و انتشار داده ها و تحلیل ها در حوزه صلاحیت حرفه ای
ج - تامین زیرساخت های لازم برای تحقق نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای
6 - 3 - نحوه ارتباط با سایر نظام ها:
این نظام، جریان اطلاعاتی بین آموزش و بازار کار را برقرار و تجمیع داده های بانک های اطلاعاتی مرتبط در زمینه های مشخص شده از قبیل استانداردهای شغلی، شایستگی ها، بسته های آزمون و سایر موارد را به تفکیک حرف و مشاغل فراهم می آورد و با نظام های اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و طبقه بندی مشاغل (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات بازار کار (به عنوان خروجی) از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد.
ماده 7 - شورای عالی موظف است در راستای ایفای نقش سیاست گذاری و تنظیم گری نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، ضمن ایجاد سکو (پلتفرم) جامع اطلاعات اشتغال، دسترسی های لازم به منظور بهره برداری و تبادل جریان اطلاعات بین نظام های اطلاعاتی چهارگانه را به متولیان ذی ربط و بهره برداران ارائه و بر روند استفاده صحیح و ایمن اطلاعات، مدیریت نماید. کلیه دستگاه ها موظف اند متناسب با رسالت خود، در راستای ایجاد و تبادل اطلاعات بین نظام های اطلاعاتی چهارگانه، ذیل سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال همکاری نمایند.
ماده 8 - با توجه به ضرورت همسویی با سیاست ها و اسناد بالادستی مرتبط با اشتغال، متولیان هر یک از نظام های اطلاعاتی چهارگانه، موظف اند اسناد بالادستی در استقرار و به کارگیری نظام ها تبعیت نموده و چالش های احتمالی اثرگذار بر اجرایی شدن مفاد مصوبه را از طریق شوراهای عالی متناظر، شامل: آموزش و پرورش؛ علوم، تحقیقات و فناوری، اشتغال و کار برای بررسی و پیگیری رفع موانع به دبیرخانه عالی گزارش نمایند.
ماده 9 - سازمان برنامه و بودجه مکلف است در سقف اعتبارات درآمدی، اعتبارات و تسهیلات فنی و اعتباری لازم، برای اجرای تکالیف مواد (3)، (4)، (5)، (6) و (7) این مصوبه را در بودجه سنواتی دستگاه های متولی و مجری پیش بینی نماید.
ماده 10 - مسئولیت حسن اجرای این مصوبه که در 10 ماده و 1 تبصره در ششمین جلسه شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مورخ 1401/9/22 به تصویب رسیده است، بر عهده بالاترین مقام دستگاه یا نهاد متولی میباشد.
مفاد این مصوبه از تاریخ ابلاغ، لازم الاجرا میباشد.