ماده 1 - در اجرای بند شش از اصل یکصد و دهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به مناسبتهای زیر:
الف - مبعث حضرت رسول اکرم (ص) 27 رجب.
ب - عید فطر.
ج - عید قربان (دهم ذیحجه).
د - میلاد پیامبر اکرم (ص) 17 ربیع.
ه - عید غدیر.
و - جشن پانزدهم شعبان.
ز - 22 بهمن روز پیروزی انقلاب.
ح - 12 فروردین سالروز تاسیس جمهوری اسلامی ایران.
ط - به مناسبت عید نوروز.
کمیسیون عفو و بخشودگی تحت نظر و به دعوت رئیس اداره سجل کیفری و عفو و بخشودگی با شرکت یک قاضی آگاه بر موازین کیفری اسلام به انتخاب رئیس دیوان عالی کشور، مدیرکل قضایی وزارت دادگستری و دادستان تهران یا نماینده او و دادستان نیروهای مسلح یا نماینده او (در مواردی که عفو و بخشودگی مربوط به پرونده های نیروهای مسلح باشد) و رئیس یا مدیرکل اداره حقوقی و رئیس یا مدیرکل سازمان امور زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی و رئیس انجمن حمایت از زندانیان تشکیل میشود و جلسات این کمیسیون با حضور حداقل پنج عضو رسمیت خواهد داشت.
تبصره - علاوه بر موارد بالا در صورت اقتضاء به پیشنهاد رئیس دیوان عالی کشور یا رئیس شورای سازمان امور زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی (هرگاه طبق اعلام رئیس اداره عفو و بخشودگی تعداد پیشنهادهای عفو واصله به اداره عفو و بخشودگی به 25 فقره برسد) جلسه فوق العاده کمیسیون به دعوت رئیس اداره عفو و بخشودگی از اشخاص مندرج در ماده یک تشکیل میشود تا به پیشنهادها رسیدگی و اتخاذ تصمیم کند، چنانچه کسی مشمول عفو و بخشودگی شناخته شود پس از انجام تشریفات قانونی از عفو برخوردار خواهد شد.
ماده 2 - پیشنهاد عفو برحسب مورد از طرف دادسرای عمومی یا دادسرای نظامی و شورای سرپرستی زندانهای کشور که حکم محکومیت به دستور او اجرا میشود و ناظر بر رفتار وکردار زندانی در زندان است به عمل میآید و در کمیسیون مقرر در ماده یک مورد رسیدگی قرار میگیرد.
تبصره (منسوخ 1363/08/17)- در مواردی که مصلحت و ضرورت ایجاب نماید به تشخیص و پیشنهاد دادستان کل کشور و موافقت شورای عالی قضایی کمیسیون در جلسه فوق العاده نسبت به عفو و بخشودگی محکومیت محکوم به حبس یا تبعید بدون توجه به ضوابط مذکور اقدام مینماید.
ماده 3 - دادسرای عمومی و دادسرای نظامی و شورای سرپرستی زندانهای کشور عفو محکوم علیه را وقتی پیشنهاد می کند که شرایط زیر را دارا باشد:
1 - در مورد مجازات اعدام: محکوم علیه در زندان باشد، چنانچه در فاصله صدور حکم لازم الاجرا و اجرای حکم، محکوم به اعدام درخواست عفو نماید در مواردی که طبق موازین اسلامی امکان عفو باشد به درخواست رئیس شورای سازمان امور زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی در کمیسیون فوق العاده مطرح رد یا قبول درخواست عفو ظرف 15 روز اعلام خواهد شد و تا اعلام نتیجه از طرف کمیسیون فوق العاده عفو و بخشودگی اجرای حکم اعدام به تاخیر خواهد افتاد.
2 - در مورد مجازات حبس: مجازات در حال اجرا باشد و از حبس دائم دو سال و از حبس جنائی درجه یک، یک سال و از حبس جنائی درجه 2 شش ماه و از حبس جنحه ای یک پنجم به موقع اجرا گذاشته شده و مجازات در روحیه محکوم علیه موثر واقع و موجب تنبیه او شده و به راه صلاح بازگشته باشد و اگر از زندان آزاد شود، در جامعه زندگی انسانی و اسلامی خواهد داشت.
3 - در محکومیت به جزای نقدی: محکوم علیه به علت عجز از پرداخت محکوم به در زندان باشد.
4 - در تمامی موارد مذکور زندانی نسبت به پرداخت ضرر و زیان مورد حکم اقدام کرده یا قراری در این خصوص گذاشته یا رضایت مدعی خصوصی را جلب کرده باشد.
تبصره 1 - مجازات حبس ناشی از عدم پرداخت محکوم به در محکومیتهای به جزای نقدی و ضرر و زیان ناشی از جرم سازمان امور زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی مکلف است درباره وضعیت مالی محکوم علیه به وسیله مددکاران اجتماعی تحقیق نماید تا چنانچه محکوم علیه امکان پرداخت جزای نقدی را نداشته باشد مراتب را با مدارک کافی به وسیله رئیس اداره عفو و بخشودگی در کمیسیون عادی یا فوق العاده مطرح و نظر کمیسیون را در مورد عفو بقیه محکومیت ناشی از جزای نقدی را درخواست نماید.
تبصره 2 - چنانچه محکوم علیه با توجه به عدم امکانات قادر به پرداخت ضرر و زیان مورد حکم نباشد، به هر طریق ممکن سازمان امور زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی با احراز ندامت محکوم علیه نسبت به پرداخت ضرر و زیان مورد حکم در حق زیان دیده کوشش خواهد کرد و پس از توفیق در جلب رضایت زیان دیده درخواست عفو به ترتیب مقرر در تبصره یک در کمیسیون های عادی یا فوق العاده عفو و بخشودگی مطرح و اتخاذ تصمیم خواهد شد.
تبصره 3 - تشخیص میزان بخشودگی با توجه به ضوابط فوق و اوضاع و احوال محکوم علیه با کمیسیون خواهد بود.
تبصره 4 - در مواقع فوق العاده از قبیل (جنگ، قحطی، سیل، زلزله و شیوع امراض مسری و غیره) کمیسیون میتواند بدون توجه به ضوابط مذکور در ماده 3 این آیین نامه نسبت به عفو و بخشودگی اقدام نماید مشروط بر اینکه رئیس دیوانعالی کشور و دادستان کل وضع فوق العاده را تایید نمایند و چنانچه امور فوق العاده در یک محل یا منطقه باشد فقط نسبت به آن محل یا منطقه اتخاذ تصمیم خواهد شد.
ماده 4 - دادسرای عمومی یا دادسرای نظامی یا شورای سرپرستی زندانهای کشور در مورد کسانی که به هر صورت یک بار از بخشودگی استفاده کرده اند میتواند پیشنهاد عفو کند.
ماده 5 - دادسرای عمومی یا دادسرای نظامی و شورای سرپرستی زندانهای کشور به ضمیمه پیشنهاد خود رونوشت کیفرخواست و دادنامه فرجامی یا گواهی قطعیت رای دادگاه و گذشت نامه زیان دیده از جرم را «در صورتی که وجود داشته باشد» و چگونگی حالات و رفتار و کردار زندانی و مراتب ندامت آن را به اداره سجل کیفری و عفو و بخشودگی ارسال خواهد داشت.
ماده 6 - در پیشنهاد عفو باید مطالب زیر درج شود:
1 - نوع جرم.
2 - هویت و سن محکوم علیه.
3 - تاریخ شروع اجرای مجازات و مدتی که محکوم علیه قبل از آن زندانی بوده است.
4 - تعداد عائله محکوم علیه با تعیین تاریخ تولد آنها و گزارشی در مورد معیشت آنان.
5 - میزان تاثیر اجرای مجازات در روحیه محکوم علیه.
6 - جهات پیشنهاد عفو به طور کلی.
ماده 7 - اداره سجل کیفری و عفو و بخشودگی دادگستری دارای دفتری خواهد بود که پیشنهادهای عفو با ذکر خصوصیات آن به محض وصول به ترتیب در آن ثبت و تدریجاً در کمیسیون عفو و بخشودگی مطرح میشود دفتر مزبور دارای ستونهایی خواهد بود که تاریخ طرح پیشنهاد در کمیسیون و مفاد تصمیم آن و تاریخ تصویب نهایی و تاریخ و شماره ابلاغ عفو و بخشودگی به مراجع مربوط یا به شخص محکوم علیه در آنها درج شود و محل آن در اداره زندانها خواهد بود.
ماده 8 - اظهار نظر کمیسیون عفو و بخشودگی با مقام تصویب کننده و یا نظر به آراء کمیسیون درباره رد یا قبول پیشنهاد عفو به هر صورت باید صریح یا مدلل باشد.
ماده 9 - رد پیشنهاد عفو مانع طرح مجدد آن در کمیسیون عادی دوره بعد نخواهد بود.
ماده 10 - پیشنهاد عفو در فهرست جامعی از طرف اداره سجل کیفری و عفو و بخشودگی تهیه میشود و به ترتیب درج و حداقل پانزده روز قبل از روزهای مذکور در ماده یک برای ملاحظه ریاست دیوانعالی کشور ارسال میگردد.
ماده 11 - رئیس دیوانعالی کشور پس از بررسی تصمیمات کمیسیون عفو و بخشودگی واخذ توضیحات لازم از نماینده کمیسیون و تصویب مقام رهبری مراتب را برای اجراء تصمیمات گرفته شده به اداره سجل کیفری و عفو و بخشودگی ابلاغ خواهد کرد.
تبصره - در کلیه مواردی که فهرست اسامی عفو شدگان به دیوانعالی کشور فرستاده میشود رئیس شورای اداره زندانها یا نماینده او به نام سخنگوی کمیسیون مسئول ادای توضیحات لازم و ارائه مدارک به رئیس دیوانعالی کشور خواهد بود.
ماده 12 - اداره عفو و بخشودگی و سجل کیفری حداکثر 24 ساعت پس از دریافت نتیجه نهایی از رئیس دیوان عالی کشور فهرست اسامی عفو شدگان را به شورای امور زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی تسلیم و رونوشت آن را به دادسراهای پیشنهاد کننده با وسایل ممکنه به فوریت ابلاغ خواهد کرد و تا اجراء تصمیم تایید شده کمیسیون اول فهرست در دفتر شورای امور زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی حفظ و در قبال گزارش اداره سجل کیفری و عفو و بخشودگی دایر به اجرای کامل تصمیمات کمیسیون طبق فهرست مذکور جهت بایگانی به اداره عفو و بخشودگی تسلیم خواهد شد.
ماده 13 - مقامات یاد شده در ماده 2 این آیین نامه چنانچه در ارسال اسامی واجدین شرایط عفو و بخشودگی مندرج در این آیین نامه مسامحه ورزند قانوناً مسئول خواهند بود.
ماده 14 - از تاریخ تصویب این آیین نامه کلیه آیین نامه هائی که قبلاً مورد عمل بوده ملغی است.
این آیین نامه مشتمل بر 14 ماده و 6 تبصره در جلسه 83 مورخ 59/11/6 [1359] شورای عالی قضایی به تصویب رسید.
از طرف شورای عالی قضایی - سید عبدالکریم موسوی اردبیلی