تاریخ نظریه: 1404/11/21
شماره نظریه: 7/1404/138
شماره پرونده: 1404-168-138ک
استعلام:
با عنایت به آنی بودن جرم تغییر کاربری اراضی زراعی و باغها و از آنجا که تشخیص زمان وقوع بزه برای تعیین مرور زمان، امری ضروری است در تغییر کاربری به نحو احداث بنا یا استخر و مانند آن، آیا زمان گودبرداری و حفاری ملاک است و یا زمان شروع به احداث بنا یا استخر؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
با لحاظ رای وحدت رویه شماره 822 مورخ 1401/3/31 هیات عمومی دیوان عالی کشور و عنایت به اینکه بزه تغییر غیر مجاز کاربری اراضی زراعی و باغها موضوع قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب 1374 با اصلاحات و الحاقات بعدی جرم مستمر محسوب نمیشود و به موجب ماده 10 (الحاقی 1385) قانون یادشده و دستورالعمل تعیین مصادیق تغییر کاربری غیر مجاز موضوع ماده 10 آن قانون، هرگونه اقدام از قبیل ایجاد بنا و تاسیسات، برداشتن یا افزایش شن و ماسه، گودبرداری، خاکریزی مصوب 1386/6/13 وزیر جهاد کشاورزی مصداق تغییر کاربری غیر مجاز محسوب شده است، عنصر مادی این جرم در زمانی محقق میشود که اقدامات اولیه انجام و سبب تغییر کاربری غیر مجاز شده است.
بر این اساس در فرض استعلام، با انجام عملیاتی که ملک را از وضعیت زراعی و یا باغی خارج میکند؛ مانند گودبرداری یا خاکریزی، بزه مذکور واقع شده و مبدا مرور زمان محسوب میشود و تداوم عملیات ساخت و ساز و احداث و تکمیل بنا در ملک تغییر کاربری داده شده، در تعیین تاریخ وقوع جرم تاثیری ندارد.