اثر اعلام آمادگی زوج به پرداخت نفقه پس از صدور اجراییه

تاریخ دادنامه قطعی: 1395/05/12
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: در صورتی که حکم الزام زوج به پرداخت نفقه و اجراییه آن از دادگاه صادر شده باشد، اما زوج با پذیرش این بدهی، آمادگی خود جهت پرداخت را اعلام کند، عدم امکان الزام او به پرداخت، ثابت نشده، بند 1 از شروط ضمن عقد و وکالت زوجه در طلاق محقق نمی شود.

شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- شعبه: شعبه شانزدهم دیوان عالی کشور تاریخ: 1395/05/12 - 11 : 08 قاضی: عبدالعلی ناصح فورگ قاضی: عباسعلی علیزاده بایگی قاضی: سعید عالم

خلاصه جریان پرونده

خانم ع. ف. به طرفیت ر. ن. دادخواستی به خواسته طلاق مستند به بند 1 موارد 12 گانه مندرج در سند نکاحیه و تحقق شرط ضمن العقد در تاریخ 94/10/2 در محاکم خانواده مشهد مطرح نموده است. در متن دادخواست خواهان با استناد به سند نکاحیه مورخ 77/1/12 که بین او و خوانده عقد زوجیت دائم منعقد شده که حاصل زندگی مشترک دو فرزند پسر و دختر می‌باشند و اینکه در حال حاضر قادر به ادامه زندگی مشترک نمی‌باشد و عسر و حرج وارد چون شرط عقد نکاح محقق است و دادنامه --- و برگ جلب مورخ 94/10/17 موید این امر است درخواست صدور حکم طلاق را دارد. پرونده به شعبه --- دادگاه خانواده تهران ارجاع شده است. دادگاه برای تاریخ 94/12/9 ساعت 11 صبح وقت جهت رسیدگی تعیین نموده است. در جلسه مذکور زوجین حضور داشته اند خواهان گفته است حدود 17 سال است به عقد خوانده در آمده ام مراسم زناشوئی انجام شده دو فرزند مشترک داریم خوانده گفته است وجود علقه زوجیت را قبول دارم. دو فرزند مشترک داریم با طلاق موافق نیستم. خواهان اظهار می‌دارد خوانده بیش از شش ماه است نفقه ام را پرداخت نکرده است. شرط ضمن العقد محقق شده است. درخواست صدور اجازه اعمال وکالت مندرج در عقدنامه را دارم. خوانده گفته است نفقه همسرم را پرداخت نکرده ام و چهل میلیون تومان به وی بدهکارم حاضرم پرداخت کنم ده ماه نفقه همسرم را نداده ام دادگاه در اجرای ماده 27 قانون حمایت خانواده قرار ارجاع امر به داوری صادر نموده است. و به طرفین حضورا ابلاغ نموده است. زوج آقای ر. ن. را به عنوان داور خود معرفی کرده و زوجه حسین ف. را به عنوان داور معرفی کرده است. نظریه داوران در برگ 13 پرونده که متضمن اظهارات زوجین است اعلام شده است. دادگاه در تاریخ 94/12/25 در وقت فوق العاده با حضور زوجین و اینکه خواهان خواسته خود را به شرح دادخواست تقدیمی اعلام داشته و چون زوجه اصرار بر طلاق داشته و در مورد حقوق زوجه به شرح ذیل توافق دارند 1 - در مورد مهر زوجه بابت قسمتی از مهر 40 عدد سکه طلای بهار آزادی به صورت قسطی از قرار هر چهار ماه یک سکه دریافت می کند. باقی مهر که 60 عدد سکه طلا می‌باشد و سایر حقوق خود را در قبال اجرای صیغه طلاق بذل می‌نماید. و زوج ضمن تعهد به پرداخت اقساط مذکور از تاریخ اجرای صیغه طلاق و قبول بذل با طلاق زوجه موافق است. 2 - در مورد جهیزیه زوجه اقرار دارد جهیزیه نزد خودش می‌باشد و ادعائی نسبت به آن ندارد. 3 - در مورد حضانت فرزند توافق شد به این که دو فرزند مشترک به نام فاطمه 10 ساله و محمد 15 ساله نیاز به حضانت ندارند ولکن تا زمانی که نزد مادر بمانند مادر بدون دریافت نفقه از آنها نگهداری می کند و پدر حق دارد هفته ای یک نوبت از ساعت 15 روز پنجشنبه فرزندان را از محل اقامت زوجه تحویل گرفته و ساعت 20 روز بعد در همان محل تحویل دهد و طرفین اقرار دارند زوجه حامله نمی‌باشد طرفین ذیل صورت جلسه را امضا کرده اند. دادگاه اعلام ختم دادرسی به شرح جداگانه مبادرت به انشاء رای نموده است. رای دادگاه: در خصوص دادخواست خانم ع. ف. فرزند علی به طرفیت آقای ر. ن. فرزند حسین به خواسته طلاق با عنایت به سند نکاحیه و اینکه خواهان مدعی شده است بیش از شش ماه است خوانده از پرداخت نفقه او خودداری و امتناع ورزید و حسب اجراییه شماره 345 مورخ 94/9/15 الزام وی به پرداخت نفقه نیز مرثر واقع نشده درنتیجه ادامه زندگی مشترک موجب عسر و حرج برای زوجه شده است و با توجه به تحقق شرایط ضمن عقد درخواست اجازه اعمال وکالت مندرج در سند نکاحیه را دارد طرفین با حضور در جلسه دادگاه در مورد حقوق زوجه به شرح ذیل توافق کرده اند 1 - در مورد مهریه زوجه بابت قسمتی از مهر تعدد 4 عدد سکه طلای تمام بهار آزادی به صورت قسطی از قرار هر چهار ماه یک سکه دریافت می کند و مابقی مهر که 6 عدد سکه طلا می‌باشد و سایر حقوق خود را در قبال اجرای صیغه طلاق بذل می‌نماید و زوج ضمن تعهد به پرداخت اقساط مذکور از تاریخ اجرای صیغه طلاق و قبول بذل با طلاق زوجه موافق است. 2 - در مورد جهیزیه زوجه اقرار دارد نزد خودش می‌باشد و ادعائی نسبت به آن ندارد 3 - در مورد حضانت فرزند توافق شد با عنایت به اینکه دو فرزند مشترک به نام های فاطمه 16 ساله و محمد 15 ساله حضانت نیاز ندارند لکن تا زمانی که نزد مادر بمانند مادر بدون دریافت نفقه از آنها نگهداری کند و پدر حق دارد هفته ای یک نوبت از ساعت 15 روز پنجشنبه فرزندان را از محل اقامت زوجه تحویل گرفته و ساعت 20 روز بعد در همان محل تحویل دهد و طرفین اقرار دارند زوجه حامله نمی‌باشد. موضوع به داوری ارجاع شده و داوران نیز قادر به اصلاح ذات البین نبوده اند. دادگاه با توجه به تحقیقات انجام شده و اجراییه استنادی خواهان و نظر داوران و سایر قراین و امارات موجود در پرونده تحقق ردیف 1 از بند ب شرایط ضمن العقد سند نکاحیه فوق الذکر را محرز می داند و با استناد به مواد 1119 و 1146 قانون مدنی و 26 و 29 قانون حمایت خانواده با صدور گواهی عدم امکان سازش به زوجه اجازه می دهد با مراجعه به یکی از دفاتر رسمی ثبت طلاق و با استفاده از حق وکالت بلاعزل با حق توکیل به غیر که در ضمن عقد نکاح یا عقد خارج لازم به وی اعطا شده است نسبت به اجرای صیغه طلاق خلع نوبت اول با رعایت موازین شرعی و قانونی و ثبت آن اقدام نماید اعتبار این گواهی در اجرای ماده 34 قانون حمایت خانواده از تاریخ قطعیت سه ماه می‌باشد رای صادره حضوری است.»; از این رای که در تاریخ 94/12/25 به طرفین ابلاغ شده است هر دو با اسقاط حق تجدیدنظرخواهی و فرجام خواهی از خود آن را قطعی اعلام نموده اند. در تاریخ 95/1/17 آقای ر. نوروزی به دادگاه بدوی اعلام نموده چون درخواست تجدیدنظرخواهی داده برای ارائه به محضر طلاق گواهی صادر فرمایند که به دستور دادگاه دفتر به وی گواهی داده است دادخواست تجدیدنظرخواهی آقای ر. ن. در تاریخ 95/1/8 به دادگاه بدوی تقدیم شده که به شماره 3 - 95/1/8 ثبت دفتر شده در لایحه تقدیم ر. نوروزی به لحاظ عدم تحقق شرط ضمن العقد و با توجه به اینکه ازمورخ 94/8/5 تا 94/12/2 یعنی 4 ماه محکوم به پرداخت نفقه شده و با این مدت شرط بند 1 احراز نمی شود ولی دادگاه به استناد بند 1 حکم طلاق صادر کرده است. نقض رای را خواستار شده است. پرونده پس از پاسخ لایحه تجدیدنظرخواهی زوج از جانب زوجه به دادگاه‌های تجدیدنظر استان خراسان رضوی ارجاع شده است. هیات شعبه --- تجدیدنظر خراسان رضوی اعتراض را وارد ندانسته و رای تجدیدنظرخواسته را عینا تایید نموده است. اکنون از این رای وکیل آقای ر. ن. فرجام خواهی کرده که هنگام شور لایحه وی با گزارش پرونده قرائت می‌شود. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای عبدالعلی ناصح عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد.

رای شعبه

رای دادگاه بدوی گرچه بر اساس توافق زوجین در خصوص حقوق مالی زوجه و میزان بذل مورد نظر زوجه در قبال طلاق صحیحا صادر شده است لیکن با توجه به اینکه دادگاه محترم در اساس دعوی زوجین یعنی طلاق را به ادعای تحقق بند 1 از موارد 12 گانه مندرج در سند نکاحیه ثابت دانسته است صحیحا صادر نشده است. زیرا گرچه زوج به این امر که به مدت 10 ماه بدهی بابت نفقه زوجه دارد اذعان نموده است ولی گفته است حاضرم آن را پرداخت نمایم چون رای مورد استناد زوجه یعنی دادنامه قطعی که به مرحله اجراییه رسیده است برابر مفاد اجراییه صادره که در برگ 14 پرونده پیوست است از تاریخ 93/10/21 به بعد یعنی تا زمان صدور حکم یعنی 94/8/5 که مقدمات تمکین را زوج فراهم ننموده است محکوم گردیده است و بدهی خود را زوج بابت این اجراییه قبول داشته و گفته است حاضرم پرداخت نمایم. با توجه به اینکه در صورتی بند 1 از موارد 12 گانه مندرج در سند نکاحیه احراز می‌شود که اولا زوج ثابت شود بیش از 6 ماه نفقه زوجه را نپرداخته ثانیا الزام او به پرداخت میسر نباشد عدم پرداخت نفقه زوجه بابت 10 ماه حسب اقرار زوج ثابت گردیده لیکن عدم امکان الزام او به پرداخت در پرونده محرز نگردیده است و زمانی این امر محرز می‌شود که اجراییه به مرحله اجرا رسیده باشد و زوج ترتیب پرداخت نفقه موضوع اجراییه را ندهد و مالی برای پرداخت آن از او به دست نیاید یا معرفی نشود که در پرونده چنین دلیلی مبنی بر عدم معرفی مال و یا عدم امکان الزام زوج به پرداخت محکوم به ارائه نگردیده است. بنابه مراتب چون رای دادگاه بدوی خلاف دلایل موجود در پرونده بدون احراز تخلف زوج از شرط 1 موارد 12 گانه مندرج در سند نکاحیه صادر شده است و حق استفاده زوجه از وکالت موضوع شرط «ب»; ضمن العقد در سند نکاحیه محرز نگردیده و دادگاه محترم تجدیدنظر نیز بدون توجه به مراتب آن را عینا تایید کرده است لذا مستندا به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی رای فرجام خواسته نقض و پرونده جهت رسیدگی مجدد به یکی از شعب دیگر محاکم تجدیدنظر استان خراسان رضوی ارجاع می‌گردد.

شعبه شانزدهم دیوان عالی کشور رئیس: عبدالعلی ناصح مستشار: ع. علیزاده عضو معاون: سعید عالم