تکلیف دادگاه تجدیدنظر در صورت تشخیص صلاحیت از سوی دیوان عالی کشور

تاریخ دادنامه قطعی: 1392/11/05
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: چنانچه دیوان عالی کشور میان دو دادگاه بدوی حل اختلاف در صلاحیت نموده باشد حتی اگر دادگاه تجدیدنظر استان تشخیص دهد که مرجع مرجوعٌ الیه صالح نبوده نمی تواند قرار عدم صلاحیت صادر کند.

حسب مندرجات پرونده خانم الف.الف. با وکالت مع الواسطه آقای ی.الف. دادخواستتی به طرفیت آقای ف.س. فرزند م. و به خواسته مطالبه عین 74 سکه تمام بهار آزادی مقوم به سیصد میلیون ریال و صدور قرار تامین خواسته تقدیم کرده است که شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز به موجب رای شماره --- - 1391/04/24 قرار عدم صلاحتیت خود را به صلاحیت دادگاه‌های عمومی حقوقی تهران صادر کرده است سپس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران (خانواده) به موجب رای شماره --- - 1391/06/04 از خود نفی صلاحیت نموده و با توجه به اختلاف در صلاحیت بین دو دادگاه مستقر در دو حوزه قضایی استان پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و این شعبه به موجب رای شماره --- - 1391/08/16 با تایید قرار عدم صلاحیت شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران پرونده را جهت رسیدگی به شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز ارسال کرده است دادنامه این شعبه حسب صفحات 32 و 33 پرونده حاضر موجود است. شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز پس از حل اختلاف وقت رسیدگی برای 1391/09/27 تعیین و طرفین را جهت رسیدگی دعوت کرده است و پس از استماع اظهارات وکلای زوجین با تعیین وقت احتیاطی مقرر نموده پس از وصول لایحه وکیل خوانده پرونده به نظر برسد سپس به موجب دادنامه شماره --- - 1391/10/13 در خصوص دعوی خانم الف.الف. به طرفیت آقای ف.س. و به خواسته مطالبه عین مهریه 74 عدد سکه تمام بهار آزادی با استدلال منعکس در رای حکم بر ردّ دعوی خواهان صادر کرده است. خانم الف.الف. با وکالت آقای ی.الف. نسبت به دادنامه یادشده تجدیدنظرخواهی به عمل آورده است و ضمن آن تقاضای صدور حکم اعسار از پرداخت هزینه دادرسی را نموده است که دادگاه در مورد اعسار رسیدگی و به موجب رای شماره --- - 1392/03/23 ضمن قبول اعسار تجدیدنظرخواه وی را موقتا معاف از هزینه دادرسی مرحله تجدیدنظر کرده است. به موجب رونوشت دادنامه شماره --- - 1392/03/23 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز در خصوص دعوی آقای ف.س. با وکالت آقای م.م. و به طرفیت خانم الف.الف. با وکالت آقای ی.الف. و به خواسته تنفیذ حکم طلاق صادره در دادگاه استیناف بخش هارفورد آمریکا دادگاه حکم بر بطلان دعوی خواهان صادر کرده است. به موجب فتوکپی دادنامه شماره --- - 25/6/92 شعبه نهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای ف.س. با وکالت آقای م.م. و به طرفیت الف.الف. با وکالت آقای ی.الف. و به طرفیت یکدیگر نسبت به صدور حکم بر بطلان دعوی تجدیدنظرخواه ردیف اول و به خواسته در تنفیذ حکم طلاق صادره از دادگاه استیناف هارفورد آمریکا به شرح دادنامه شماره --- مورخه 1392/03/23 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز و نیز نسبت به صدور حکم بر ردّ دعوی تجدیدنظر خوانده ردیف دوم و به خواسته ((مطالبه مهریه عین 74 قطعه سکه تمام بهار آزادی با احتساب کلیه خسارات قانونی و حق الوکاله)) به شرح دادنامه --- - 1391/10/13 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز نظر به محتویات پرونده های مذکور و با توجه به اینکه رسیدگی در خصوص احکام صادره از محاکم خارج از کشور در تاریخ تقدیم دادخواست ( 1391/08/03 قبل از قابلیت اجرای قانون حمایت خانواده مصوب اسفندماه 1391 ) به موجب تبصره ذیل ماده 7 قانون حمایت خانواده مصوب 1353 در صلاحیت محاکم حقوقی تهران بوده و می‌بایست درمحاکم عمومی تهران رسیدگی شود و چون این قسمت موثر در مطالبه مهریه می‌باشد به استناد ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه های تجدیدنظر خواسته را نقض و به استناد ماده 352 قانون اخیرالذکر به مرجع ذیصلاح ارسال می‌گردد و قید نموده رای صادره قطعی است. پس از صدور دادنامه مذکور و ارسال پرونده به دادگاه‌های عمومی حقوقی تهران شبه 242 دادگاه عمومی حقوقی تهران پس از ذکر جریان پرونده ها مقرر می‌دارد 1 - پرونده های فوق (تنفیذ طلاق مهریه) با دقت و مرتب جداسازی گردد 2 - از دادخواست و دادنامه های مورداشاره در گردش کار در صفحات 6 - 10 - 23 - 26 تا 28 - 32 - 33 - 56 - 78 - 86 کپی تهیه و ضمیمه پرونده تنفیذ گردد 3 - از دادخواست و دادنامه شماره --- در صفحات 13 - 46 - 47 - 62 کپی تهیه و ضمیمه پرونده مهریه گردد 4 - پرونده تنفیذ طلاق مقید به وقت رسیدگی گردد و وکلای اصحاب دعوی دعوت به ادامه رسیدگی شوند 5 - قرار عدم صلاحیت آتی الذکر خارج نویسی و به ضمیمه پرونده مطالبه مهریه به دیوان عالی کشور ارسال گردد سپس به موجب رای شماره --- - 1392/08/29 در خصوص دعوی خانم الف.الف. با وکالت آقای ع. و به طرفیت آقای ف.س. و به خواسته مطالبه مهریه و خسارات دادرسی از مدلول رای مورخ 24/6/92 شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی که طبق تبصره ماده 7 قانون حمایت خانواده مصوب 1353 در خصوص دعوی تنفیذ حکم طلاق قرار عدم صلاحیت صادر نموده این گونه مستفاد می‌گردد که در ضمن رای مذکور به دلیل موثر بودن این پرونده در دعوی مطالبه مهریه مبادرت به نقض رای بدوی و صدور قرار عدم صلاحیت جهت پرونده مطالبه مهریه نیز نموده است این در حالی است که اولا سابقا به واسطه حدوث اختلاف به موجب دادنامه شماره --- شعبه --- دیوان عالی کشور راجع به این موضوع اظهارنظر و حل اختلاف گردیده است ثانیا: طبق صریح ماده 19 قانون آیین دادرسی مدنی هرگاه رسیدگی به دعوی منوط به اثبات ادعایی باشد که رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه دیگری است رسیدگی به دعوی تا اتخاذ تصمیم از مرجع صلاحیت دار متوقف می‌شود نه اینکه پرونده مورد رسیدگی (مطالبه مهریه) نیز به دادگاهی فرستاده شود که صلاحیت رسیدگی به دعوی مذکور (تنفیذ حکم طلاق) را دارد لذا با استدلال فوق دادگاه یادشده خود را صالح به رسیدگی نسبت به پرونده مطالبه مهریه ندانسته و قرار عدم صلاحیت به اعتبار و شایستگی شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز را صادر و اعلام داشته و پرونده را برای حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال داشته است که پس از ارجاع پرونده به این شعبه پرونده تحت نظر است.

هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای اسلامی عضو ممیّز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص اختلاف در صلاحیت بین شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران و شعبه نهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی مشاوره نموده چنین رای می دهد:

به موجب رای شماره --- - 1391/08/16 این شعبه در خصوص اختلاف در صلاحیت بین شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز و شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران در دعوی خانم الف.الف. به طرفیت آقای ف.س. و به خواسته مطالبه عین 74 سکه تمام بهار آزادی مقوم به سیصد میلیون ریال حل اختلاف شده است و پرونده جهت رسیدگی در ماهیت امر به شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز ارسال که منتهی به صدور حکم گردیده است. لذا با توجه به مفاد تبصره ماده 27 و ماده 28 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی رای دیوان عالی کشور در خصوص تشخیص صلاحیت لازم الاتباع است و صدور قرار عدم صلاحیت در مورد دعوی مذکور برخلاف قوانین موضوعه می‌باشد لذا ضمن اصلاح رای دادگاه عمومی حقوقی تهران در قسمت اخیر قرار عدم صلاحیت که به صلاحیت شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز صادر کرده که منظور دادگاه مخالفت با صدور قرار عدم صلاحیت شعبه نهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی به موجب رای شماره --- - 25/6/92 و در قسمت دعوی مطالبه مهریه است با نقض قرار عدم صلاحیت اخیرالذکر که مغایر با رای این شعبه به شماره 0639 - 1391/08/16 می‌باشد پرونده در قسمت مطالبه مهریه جهت رسیدگی در مرحله تجدیدنظر به شعبه نهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی ارسال می‌گردد و بدین نحو نتیجتا حل اختلاف می‌شود.

رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار

طیبی - اسلامی