مقدمه
پیرو مصوبه جلسه 348 مورخ 15 /1 /74 شورای عالی انقلاب فرهنگی درباره همکاری دانشگاههای داخلی و خارجی، این آیین نامه به منظور بهره گیری بیشتر از امکانات بالقوه آموزشی، پژوهشی دانشگاههای کشور از یک سو، استفاده از دستاوردهای علمی و تجارب آموزشی و پژوهشی دانشگاههای خارج از سوی دیگر، و پاسخگویی به علاقمندیهای موجود در زمینه های بالا، تدوین شده است.
تعاریف:
ماده 1 - در این آیین نامه، تعاریف زیر به منظور رعایت اختصار مورد استفاده قرار می گیرد:
1 - 1 - دانشگاه داخلی: دانشگاهها، موسسات آموزش عالی و مراکز پژوهشی داخل کشور که دارای مجوز از شورای گسترش آموزش عالی باشند.
2 - 1 - دانشگاه خارجی: دانشگاهها و مراکز پژوهشی خارج از کشور که دارای مجوزهای رسمی از کشور متبوع بوده و مورد تایید وزارت فرهنگ و آموزش عالی جمهوری اسلامی ایران باشند.
3 - 1 - واحد خارجی: شعب دانشگاههای داخلی در خارج از کشور.
بخش اول - فعالیت برون مرزی دانشگاههای داخلی
اهداف :
ماده 2 - فعالیتهای برون مرزی دانشگاههای داخلی با اهداف زیر صورت می گیرد:
- توسعه مبادلات آموزشی و پژوهشی و فرهنگی با کشورهای خارج.
- گسترش کمی و کیفی حوزه فعالیت دانشگاهها.
- افزایش پویایی در زمینه های تخصصی استادان و پژوهشگران.
- استفاده بیشتر از امکانات آموزشی، پژوهشی و خدماتی موجود در دانشگاهها.
- معرفی و ترویج فرهنگ و ادب ایرانی و اسلامی.
- توسعه فعالیتهای پژوهشی مشترک.
- کمک به توسعه آموزش عالی غیردولتی.
- کمک به تنوع بخشیدن منابع مالی دانشگاهها.
ماده 3 - دانشگاههای داخلی می توانند در جهت تحقق اهداف مندرج در ماده 2، به یکی از طرق زیر فعالیت برون مرزی داشته باشند:
1 - 3 - ایجاد واحد دانشگاهی در خارج از کشور با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی.
2 - 3 - همکاری با دانشگاههای خارجی به منظور برگزاری دوره های آموزشی در دانشگاه خارجی با کسب مجوز از شورای گسترش آموزش عالی.
3 - 3 - برگزاری دوره های کوتاه مدت آموزشی در دانشگاه خارجی با کسب مجوز از شورای گسترش آموزش عالی.
4 - 3 - اجرای طرحهای مشترک پژوهشی دانشگاهها در چارچوب ضوابط وزارتین.
تبصره 1 - دانشگاه داخلی متقاضی باید دارای هیات ممیزه بوده و در مقاطع تحصیلات تکمیلی دارای سابقه فعالیت باشد.
تبصره 2 - دانشگاههائی که دارای هیات ممیزه نیستند می توانند از طریق همکاری با یک دانشگاه داخلی دارای هیات ممیزه، فعالیت برون مرزی داشته باشند.
ماده 4 - هزینه های فعالیتهای برون مرزی دانشگاههای داخلی از محل درآمدهای حاصل از آن تامین می شود و کسب درآمد برای دانشگاهها از این محل بلامانع است. همچنین مسئولیت تامین هیات علمی، هزینه های ارزی و ریالی مورد نیاز برای راه اندازی و برگزاری دوره های آموزشی، ایجاد امکانات آموزشی، پژوهشی و خدماتی به عهده دانشگاه داخلی بوده و نباید برای دولت بار مالی داشته باشد.
تبصره: در موارد خاص به پیشنهاد وزارت فرهنگ و آموزش عالی و یا وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و با تصویب هیات وزیران، ایجاد واحدهای خارجی با کمک دولت صورت می پذیرد.
ماده 5 - برگزاری دوره های آموزشی در خارج از کشور که منجر به صدور مدرک تحصیلی رسمی شود، مشمول آیین نامه های آموزشی و پژوهشی وزارت فرهنگ و آموزش عالی بوده و باید دارای برنامه مصوب شورای عالی برنامه ریزی باشد.
تبصره: رعایت مقررات آموزشی کشور میزبان علاوه بر مقررات فوق بلامانع است.
ماده 6 - نحوه گزینش و پذیرش دانشجو در واحد خارجی برای دوره هائی که منجر به مدرک تحصیلی رسمی شود توسط دانشگاه داخلی پیشنهاد و در چهارچوب مقررات وزارت فرهنگ و آموزش عالی به تصویب خواهد رسید.
ماده 7 - دانشگاه متقاضی ایجاد واحد خارجی باید به منظور همگامی با سیاست خارجی کشور، موافقت وزارت امور خارجه را نیز کسب کند.
ماده 8 - دانشگاه متقاضی ایجاد واحد خارجی باید موافقت های لازم کشور میزبان را کسب و به تایید نمایندگی های جمهوری اسلامی ایران برساند.
بخش دوم - همکاری دانشگاههای داخلی و خارجی
اهداف:
ماده 9 - همکاری دانشگاههای داخلی و دانشگاههای خارجی در دانشگاههای داخل کشور با اهداف زیر صورت می گیرد:
1 - 9 - بهره گیری بیشتر از اندوخته های علمی و تجارب آموزشی - پژوهشی دانشگاههای خارج از کشور.
2 - 9 - سریع در ایجاد دوره های جدید و افزایش ظرفیت پذیرش دانشجو در مقاطع تحصیلات تکمیلی در داخل کشور.
3 - 9 - افزایش توان پژوهشی کشور.
4 - 9 - به حداقل رساندن هزینه های اعزام دانشجو به خارج از کشور.
ماده 10 - دانشگاههای داخلی می توانند در جهت تحقق اهداف مندرج در ماده (9) به طرق زیر با دانشگاههای خارجی همکاری داشته باشند:
1 - 10 - برگزاری دوره های مشترک آموزشی در دانشگاه داخلی در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری.
تبصره 1: در موارد استثنایی به تشخیص شورای گسترش آموزش عالی دوره های مشترک می تواند در مقطع کارشناسی برگزار شود.
2 - 10 - برگزاری دوره های تخصصی کوتاه مدت در دانشگاه داخلی.
3 - 10 - انجام طرحهای مشترک پژوهشی.
4 - 10 - مبادله استاد و دانشجو و همکاری علمی تحت عنوان دانشگاههای همزاد و یا همکاری با سازمانهای بین المللی.
تبصره 2 - همکاری در زمینه مندرج در بند (1) ماده (10) مستلزم اخذ مجوز از شورای گسترش آموزش عالی است.
تبصره 3 - همکاری در زمینه های مندرج در بندهای 2 الی 4 ماده 10 در چهارچوب ضوابط و آیین نامه های جاری وزارت فرهنگ و آموزش عالی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی صورت می گیرد.
ماده 11 - برگزاری دوره های آموزشی و پژوهشی مشترک در داخل کشور نباید دارای بار مالی برای دولت باشد. نحوه تامین هیات علمی، هزینه های ریالی و ارزی، راه اندازی و برگزاری دوره ها، ایجاد امکانات آموزشی - پژوهشی و خدماتی باید در قرارداد فیمابین دانشگاه داخلی و خارجی مشخص شود.
تبصره: در موارد خاص حسب مورد به پیشنهاد وزارت فرهنگ و آموزش عالی و با تصویب هیات وزیران یا سایر مراجع ذی صلاح، همکاری دانشگاههای داخلی با دانشگاههای خارجی با کمک دولت صورت می پذیرد.
ماده 12 - مدارک تحصیلی دانش آموختگان دوره های مشترک آموزشی موضوع بند 1 ماده 10 می تواند مشترکاً توسط دانشگاه خارجی و داخلی اعطاء شود.
تبصره: در صورت عدم تداوم همکاری دانشگاه خارجی به هر دلیل، دانشگاه داخلی طرف قرارداد مسئولیت استمرار دوره آموزشی تا مرحله فراغت از تحصیل را بر عهده داشته و مدرک تحصیلی توسط دانشگاه داخلی اعطاء خواهد شد.
ماده 13 - نحوه گزینش و پذیرش دانشجو در دوره های مشترک آموزشی موضوع بند 1 ماده 10 توسط دانشگاه داخلی پیشنهاد و به تایید وزارت فرهنگ و آموزش عالی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خواهد رسید.
ماده 14 - دانشگاه داخلی متقاضی همکاری با دانشگاه خارجی، موظف است در قرارداد فیمابین، قوانین کشوری ذی ربط را رعایت و برای همگامی با سیاست خارجی کشور هماهنگی لازم را با وزارت امور خارجه به عمل آورد.
ماده 15 - دانشگاه آزاد اسلامی در صورتی که دارای مجوز خاص از مراجع قانونی در مورد هر یک از مواد این آیین نامه باشد، از شمول آن مواد مستثنی می شود در غیر این صورت تابع شمول آیین نامه خواهد بود.
این آیین نامه در 15 ماده و 9 تبصره در جلسه 290 مورخ 14 /1 /75 شورای مشترک کمیسیونهای شورای عالی انقلاب فرهنگی بررسی و به تصویب رسید و در جلسه 374 مورخ 25 /2 /75 شورای عالی انقلاب فرهنگی تایید شد.