آییننامه ایجاد، اصلاح، تکمیل، درجه بندی و نرخ گذاری تاسیسات ایرانگردی و نظارت بر فعالیت آنها

هیات وزیران در جلسه مورخ 1368/02/13 بنا به پیشنهاد شماره 8/454 مورخ 1367/05/23 وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و با توجه به بند 18 ماده 2 قانون‌اهداف وظایف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مصوب 1365 مجلس شورای اسلامی و اصل 138 قانون اساسی آییننامه ایجاد، اصلاح، تکمیل، درجه‌بندی و‌نرخ‌گذاری تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی و نظارت بر فعالیت آنها را به شرح زیر تصویب نمودند.

فصل اول - تعاریف

ماده 1 (منسوخ 1384/05/29)- تا‌سیسات گردشگری و‌احدهایی هستند که به قصد ارایه خدمات و انتفاع برای پذیرایی، اقامت و خدمات مسافرتی به مسافران یا میهمانان طبق ضوابط و مقررات این آیین‌نامه به شرح زیر تا‌سیس شده یا می‌شوند:
1- هتل، متل و و‌احدهای خدماتی رفاهی بین‌راهی
2- مهمانپذیر
3- مراکز خودپذیرایی شامل هتل آپارتمان، پانسیون، زائرسرا، سفره خانه های سنتی و از این قبیل
4- مراکز اقامتی جوانان
5‌- تفرجگاهها، اردو‌گاه گردشگری، محوطه‌های کمپینگ و کارو‌انها
6- مراکز سرگرمی و تفریحی (مراکز تعطیلات)
7‌- دفترهای خدمات مسافرتی و جهانگردی
8‌- مناطق نمونه گردشگری
9- اقامتگاهها با مالکیت زمانی

تبصره (منسوخ 1383/07/08)- مسیرهای ایرانگردی و جهانگردی را سازمان میراث فرهنگی و گردشگری تعیین و به ارگانهای ذیربط اعلام خواهد نمود.

فصل دوم (منسوخ 1383/07/08)- ضوابط صدور مجوز ایجاد، اصلاح و یا تکمیل تاسیسات گردشگری

ماده 2 (منسوخ 1383/07/08)- متقاضی ایجاد، اصلاح و یا تکمیل واحد مربوطه ایرانگردی و جهانگردی مکلف است پس از کسب موافقت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری مدارک لازم دال بر قانونی بودن تصرف ملک و در صورت استیجار بودن ملک، مدارک رسمی مربوط به موافقت مالک را به انضمام نقشه‌های کامل واحد مربوط و‌موافقت ارگانهای ذیربط و سایر مدارک مورد نیاز اعلام شده از سوی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری را جهت بررسی و تطبیق با ضوابط مربوطه به وزارت مذکور تسلیم نماید.

تبصره (منسوخ 1389/01/22)- مراجع استعلام موظفند ظرف یک ماه به استعلام های انجام شده از سوی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری پاسخ دهند. عدم ارایه پاسخ در فرصت تعیین شده به منزله موافقت با اجرای طرح تلقی می‌گردد.

ماده 3 (منسوخ 1383/07/08)- تشخیص نیاز مناطق مختلف کشور به ایجاد تاسیسات گردشگری و صدور مجوز ایجاد، اصلاح، تکمیل، تجهیز و بهره برداری این تاسیسات منحصراً با سازمان میراث فرهنگی و گردشگری میباشد.

تبصره 1 (منسوخ 1383/07/08)- کلیه دستگاههای اجرایی موظفند ضوابط اجرایی قانون و مورد عمل خود را در ارتباط با موضوع این ماده، جهت رعایت آنها به سازمان میراث فرهنگی و گردشگری اعلام نمایند و آن سازمان مکلف است هنگام صدور مجوز مقررات مزبور را لحاظ نماید.

تبصره 2 - دستگاههای دولتی، شهرداریها و نهادهای انقلاب اسلامی، چنانچه در وظایف قانونی شان، ایجاد تاسیسات فوق‌الذکر پیش‌بینی شده باشد یا بشود، از‌شمول این ماده مستثنی میباشد.

ماده 4 (منسوخ 1383/07/08)- شهرداریها و سایر مراجع صادر کننده پروانه ساختمان مشمول این آییننامه، موظفند ضمن رعایت ضوابط مربوط به خود، مقررات اعلام شده توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری را نیز در این زمینه مراعات نمایند.

ماده 5 (منسوخ 1383/07/08)- دارنده مجوز ایجاد، اصلاح و یا تکمیل واحد مربوطه ایرانگردی یا جهانگردی مکلف است طرح مربوطه را بر اساس برنامه زمانبندی شده و مهلت مقرر به پایان برساند و به طور مرتب پیشرفت کار را به سازمان میراث فرهنگی و گردشگری اطلاع دهد.

تبصره 1 (منسوخ 1384/05/05)- جهت حسن اجرای ماده فوق، دارنده مجوز مکلف است ضمانت‌نامه بانکی معادل 5% برآورد هزینه اجرای پروژه در وجه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ارائه نماید. این ضمانتنامه پس از صدور پروانه بهره‌برداری موقت تاسیس آزاد خواهد شد.

تبصره 2 (منسوخ 1384/05/05)- چنانچه به عللی انجام کار به تاخیر افتد دارنده مجوز باید قبل از پایان مهلت مراتب را با ذکر دلایل تاخیر برای تمدید مهلت به اطلاع سازمان میراث فرهنگی و گردشگری برساند تا با توجه به شورای و دلایل، بررسی و اتخاذ تصمیم گردد. در غیر این صورت مجوز صادره لغو و ضمانتنامه مورد اشاره به نفع دولت‌ضبط میگردد.

تبصره 3 (منسوخ 1384/05/05)- مورد فوق شامل علل قهری و اضطراری (‌از قبیل وقوع جنگ، سیل، زلزله و.. به تشخیص رئیس سازمان میراث فرهنگی و گردشگری) نمی‌باشند.

تبصره 4 (منسوخ 1383/07/08)- در خصوص تاسیسات گردشگری که با مشارکت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و یا ارگانهای دولتی و شهرداریها صورت میگیرد اخذ ضمانتنامه صورتی ندارد.

فصل سوم - ضوابط صدور پروانه بهره برداری

ماده 6 (منسوخ 1384/05/05)- دارنده مجوز ساختمان موظف است پس از اتمام عملیات ساختمانی و تجهیز و‌احد مربوط، مراتب را جهت دریافت پرو‌انه بهره‌برداری به اطلاع سازمان میراث فرهنگی و گردشگری برساند و نسبت به اخذ گواهینامه استاندارد کیفیت خدمات گردشگی [گردشگری]اقدام نماید. سازمان برای و‌احدهایی که موفق به اخذ گواهینامه استاندارد کیفیت خدمات گردشگری شده‌اند پرو‌انه بهره‌برداری صادر می‌نماید.

تبصره 1 (منسوخ 1384/05/05)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری صرفاً برای محلهای تا‌ییدشده پرو‌انه بهره‌برداری صادر خواهد کرد و پرو‌انه صادره قابل تسری برای تا‌سیسات گردشگری نقاط دیگر نمی‌باشد.

تبصره 2 (منسوخ 1384/05/05)- مدت اعتبار پرو‌انه بهره‌برداری تا‌سیسات گردشگری از تاریخ صدو‌ر سه سال تمام بوده و تمدید آن منوط به بررسی مجدد گواهینامه استاندارد کیفیت خدمات گردشگری، توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری است.

ماده 7 (منسوخ 1384/05/05)- چنانچه مشخصات ساختمان ایجاد، اصلاح و یا تکمیل شده با نقشه‌های مصوب سازمان میراث فرهنگی و گردشگری منطبق بوده و تجهیزات و سایر مشخصات واحد مربوطه نیز با ضوابط درجه پیش بینی شده مطابق داشته باشد و بهره بردار واجد شرایط مذکور در ماده 8 این آییننامه باشد نسبت به صدور پروانه بهره‌برداری اقدام خواهد شد.

تبصره 1 (منسوخ 1383/07/08)- چنانچه مشخصات ساختمان با نقشه‌های مصوب مطابقت نداشته باشد و نارسائیهائی مشاهده شود سازمان میراث فرهنگی و گردشگری باید حداکثر تا یک ماه پس از بازدید کارشناسان فنی و نظرات بر خدمات ایرانگردی و جهانگردی موارد نارسائی (‌تشخیص نارسایی‌های بهداشتی با وزارت بهداشت است) را با تعیین مهلت مناسب به متقاضی ابلاغ نماید. متقاضی پروانه بهره برداری مکلف است در ظرف مهلت تعیین شده نسبت به رفع نارسائیها اقدام نماید. در غیر این صورت پروانه بهره برداری صادر نخواهد شد ضمانت‌نامه موضوع تبصره یک ماده 5 ضبط خواهد شد.

تبصره 2 (منسوخ 1383/07/08)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری صرفاً برای محل‌های تائید شده پروانه بهره‌برداری صادر خواهد کرد و پروانه صادره قابل تسری برای تاسیسات گردشگری نقاط دیگر نمی‌باشد.

تبصره 3 (منسوخ 1383/07/08)- مدت اعتبار پروانه بهره برداری تاسیسات گردشگری از تاریخ صدور سه سال تمام می‌باشد و تمدید آن پس از تجدید نظر درجه‌بندی واحد ایرانگردی و جهانگردی توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری بلامانع است.

ماده 8 (منسوخ 1383/07/08)- بهره برداری تاسیسات گردشگری باید دارای شرایط زیر باشد:
الف - تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران
ب - متدین به دین اسلام و یا سایر ادیان رسمی جمهوری اسلامی ایران
ج - نداشتن محکومیت کیفری موثر که موجب سلب حقوق اجتماعی گردد.
د - داشتن کارت معاینه بهداشتی و عدم اعتیاد به مواد مخدر
ه- - داشتن صلاحیت فردی به تائید مراجع ذیربط
و - داشتن کارت پایان خدمت وظیفه یا معافیت دائم

تبصره 1 - هر گاه درخواست کننده پروانه بهره‌برداری شخص حقوقی باشد علاوه بر داشتن سرمایه صد درصد ایرانی باید مدیران آن نیز شرایط این ماده را دارا‌باشند و در اساسنامه آن فعالیت در زمینه خدمات ایرانگردی و جهانگردی پیش‌بینی شده باشد.

تبصره 2 (منسوخ 1383/07/08)- در صورت مشاع بودن مالکیت تاسیسات گردشگری مالکیت موظفند یکنفر واجد شرایط را از میان خود به عنوان نماینده رسمی معرفی نمایند. پروانه بهره‌برداری فقط به نام وی صادر خواهد شد.

تبصره 3 -در صورتی که دارنده پروانه بهره برداری فوت نماید وراث موظفند حداکثر تا یک سال با رعایت تبصره دو این ماده تقاضای صدور پروانه بهره برداری مجدد را بنماید. در این مدت پروانه بهره برداری قبلب به فوت خود باقی خواهد بود.

ماده 9(منسوخ 1383/07/08)- انتقال پروانه بهره ورداری تآسیسات گردشگری در صورت واجد شرایط بودن متقاضی جدید منوط به موافقت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری میباشد.

ماده 10(منسوخ 1383/07/08)- تبدیل و تغییر نوع بهره برداری تاسیسات گردشگری موضوع این آییننامه تحت هر عنوان باید با موافقت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری است.

فصل چهارم - ضوابط درجه بندی

ماده 11(منسوخ 1383/07/08)- تاسیسات گردشگری موضوع این آییننامه حسب نوع مشخصات فنی، تجهیزاتی و کیفیت ارائه خدمات به شرح زیر درجه بندی میشود:
الف - مهمانخانه ها و مهمانسراها به پنج درجه.
یک ستاره، دو ستاره، سه ستاره، چهار ستاره و پنج ستاره.
ب- تاسیسات اقامتی دیگر به سه درجه، یک ستاره، دو ستاره، سه ستاره.
ج- واحد های پذیرایی بین راهی به سه درجه، یک، دو، سه.

تبصره 1 (منسوخ 1383/07/08)- شرح مشخصات و ضوابط فنی، بهداشتی، تجهیزاتی و درجه بندی تاسیسات گردشگری موضوع این آییننامه توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و با همکاری وزارت بهداشت (در زمینه مسائل بهداشتی) و سایر دستگاههای ذیربط (حسب مورد) تعیین و پس از تصویب رئیس سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به مورد اجراء گذاشته خواهد شد.

تبصره 2 (منسوخ 1384/05/05)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری تاسیسات اقامتی درجه بندی شده را بر اساس تجهیزات و ارائه خدمات به سه طبقه الف، ب و ج تفکیک می نماید.

تبصره 3 (منسوخ 1383/07/08)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری میتواند به واحدهای اقامتی که تجهیزات و خدماتی بیش از حد ضوابط لازم برای درجه مصوب ارائه می کنند طبقه ممتاز اعطاء نماید.

ماده 12 - درجه بندی، تغییر و سلب درجه و همچنین نرخ گذاری اتاق، اغذیه و سایر خدمات تاسیسات گردشگری مطابق دستورالعملی خواهد بود که به پیشنهاد سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به تصویب شورای عالی میراث فرهنگی و گردشگری خواهد رسید.

ماده 12 (منسوخ 1383/07/08)- درجه‌بندی و تغییر درجه تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی موضوع این آییننامه به عهده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است. برای درجه بندی،‌تغییر و یا سلب درجه تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی کمیسیون بدوی درجه بندی به دعوت وزارت فرهنگ و افراد اسلامی مرکب از نمایندگان وزارت مذکور،‌استانداری یا فرمانداری یا بخشداری (‌حسب مورد) بهداشت، شهرداری (‌حسب مورد) اماکن عمومی کمیته‌های انقلاب اسلامی یا ژاندارمری (‌حسب مورد) و‌اتحادیه مربوطه (‌در صورت عدم تشکیل اتحادیه، نماینده تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی) در شهر محل تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی تشکیل خواهد شد. ریاست کمیسیون به عهده نماینده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی خواهد بود.

تبصره 1 - کمیسیون بدوی درجه‌بندی تقاضای تعیین، ارتقاء تنزیل و یا سلب درجه تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی را که از طرف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پیشنهاد میشود مورد بررسی قرار داده با توجه به شرح مشخصات مذکور در تبصره یک ماده 11 این آییننامه نظر خود را مستدلاً به وزارت فرهنگ و‌ارشاد اسلامی اعلام مینماید.
رای کمیسیون از طریق وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با قید پانزده روز مهلت برای اعتراض به بهره‌برداری واحد مربوطه ابلاغ میشود.

تبصره 2 - هر گاه بهره‌بردار به تصمیم کمیسیون معترض باشد میتواند حداکثر ظرف مدت پانزده روز از تاریخ ابلاغ رای اعتراض خود را کتباً به وزارت فرهنگ و‌ارشاد اسلامی تسلیم نماید، اعتراض در کمیسیون تجدید نظر که مرکب از نمایندگان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و ادارات مذکور در این ماده در مرکز استان‌تشکیل خواهد شد مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت و رای این کمیسیون که از طریق وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ابلاغ میگردد لازم الاجراء میباشد. اعضای‌کمیسیون بدوی نمیتواند در کمیسیون تجدید نظر عضویت داشته باشند.

تبصره 3 - جلسات کمیسیونهای بدوی و تجدید نظر حداقل با حضور 4 نفر از اعضاء رسمیت داشته و تصمیمات آن با اکثریت آراء حاضرین در کمیسیون معتبر‌میباشد در صورت تساوی آراء رای طرفی که نماینده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در آن قرار دارد معتبر میباشد.

تبصره 4 - تجدید نظر کلی در درجه‌بندی کلیه تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی هر سه سال یکبار باید توسط کمیسیون درجه بندی انجام شود.

ماده 13 (منسوخ 1383/07/08)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری می‌تواند قبل از درجه‎بندی، برای واحدهای تازه تاسیس، پروانه بهره‎برداری موقت صادر و میزان خدمات آن واحدها را حداکثر براساس درجه ای که در موافقت اصولی ذکر شده است، تعیین‎نماید.

ماده 13 (منسوخ 1384/05/05)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری باید حداکثر شش ماه پس از صدو‌ر پرو‌انه بهره‌برداری موقت نسبت به درجه‌بندی و صدو‌ر پرو‌انه بهره‌برداری قطعی جهت تا‌سیسات گردشگری اقدام کند.

فصل پنجم (منسوخ 1383/07/08)- شرایط اداره‌کنندگان تاسیسات گردشگری

ماده 15 (منسوخ 1384/05/05)- مسئولیت اداره تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی موضوع این آییننامه به عهده مدیری خواهد بود که باید واجد شرایط زیر باشد:

‌الف - تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران

ب - متدین به دین اسلام و یا سایر ادیان رسمی جمهوری اسلامی ایران

ج - دارا بودن گواهی عدم سوء پیشینه کیفری

‌د - دارا بودن کارت پایان خدمت وظیفه یا معافیت دائم

ه- - دارا بودن گواهی صلاحیت‌های لازم به تائید مراجع ذیربط و یا صدور اجازه اشتغال به کار از مراجع مربوط.

‌و - دارا بودن گواهی عدم اعتیاد به مواد مخدر و داشتن کارت معاینه بهداشتی

‌ز - دارا بودن گواهی نامه پایان تحصیلات متوسطه و یا معادل آن

ح - دارا بودن گواهی نامه معتبر مربوط به طی دوره آموزش تخصصی از مراکز آموزش داخل یا خارج از کشور به تائید مراجع ذیربط و با داشتن سابقه تجربی در‌مدیریت واحدهای اقامتی و پذیرائی و اطلاعات کافی در زمینه شغلی به تائید وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی

ط - مدیران واحدهای اقامتی سه ستاره، چهارستاره، و پنج ستاره باید به تناسب درجه واحد در حد لزوم به یکی از زبانهای انگلیسی، فرانسه، آلمانی یا عربی به تشخیص وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی آشنائی و یا تسلط داشته باشند.

تبصره 1 - صلاحیت مذکور در بند«ه» داوطلبان مدیریت تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی، پس از موفقیت آنها در آزمایش صلاحیت فنی و تخصصی توسط‌وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از مراجع ذیربط استعلام خواهد شد.

تبصره 2 - دارنده پروانه بهره‌برداری واحد ایرانگردی و جهانگردی میتواند در صورت دارا بودن شرایط فوق‌الذکر مدیریت واحد را نیز عهده دار شود.

تبصره 3 - افرادی که سابقه در مدیریت تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی داشته باشند به تشخیص وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی میتواند بدون داشتن شرط بند«ز»مدیریت تاسیسات را عهده دار شوند.

تبصره 4 (منسوخ 1370/07/14)- کسانی که مدرک تحصیلی مطلوب و بالاتر از حد قید گردیده در بند «ز» ماده مذکور را دارا میباشند از طی دوره آموزشی مشخص شده در بند«ح» مستثنی میگردند.

ماده 14 - مسوو‌لیت اداره تا‌سیسات گردشگری موضوع این آیین‌نامه به عهده مدیری خواهد بود که باید و‌اجد شرایط زیر باشد:
الف - متدین به دین اسلام و یا سایر ادیان رسمی جمهوری اسلامی ایران برای اتباع ایرانی.
ب - دارابودن گواهی عدم‌سوﺀپیشینه کیفری.
ج - دارابودن کارت پایان خدمت و‌ظیفه یا معافیت دایم برای اتباع ایرانی.
د - دارابودن گواهی صلاحیتهای لازم به تا‌یید مراجع ذی‌ربط و یا صدو‌ر اجازه اشتغال به کار از مراجع مربوط.
ه- - دارابودن گواهی عدم‌اعتیاد به مواد مخدر و داشتن کارت معاینه بهداشتی.
و - دارابودن گواهینامه پایان تحصیلات متوسطه و یا معادل آن.
ز - دارابودن گواهینامه معتبر مربوط به طی دو‌ره آموزشی تخصصی از مراکز آموزشی داخل یا خارج از کشور به تا‌یید مراجع ذی‌ربط و یا داشتن سابقه تجربی در مدیریت و‌احدهای اقامتی و پذیرایی و اطلاعات کافی در زمینه شغلی به تا‌یید سازمان میراث فرهنگی و گردشگری.
ح - مدیران و‌احدهای اقامتی سه ستاره، چهار ستاره و پنج ستاره باید به تناسب درجه و‌احد در حد لزو‌م به یکی از زبانهای انگلیسی، فرانسه، آلمانی یا عربی به تشخیص سازمان میراث فرهنگی و گردشگری تسلط داشته باشند.

تبصره 1 (منسوخ 1384/05/05)- صلاحیت مذکور در بند د داو‌طلبان مدیریت تا‌سیسات گردشگری، پس از موفقیت آنها در آزمایش صلاحیت فنی و تخصصی توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری از مراجع ذی‌ربط استعلام خواهد شد.

تبصره 2 (منسوخ 1384/05/05)- افرادی که سابقه در مدیریت تا‌سیسات گردشگری داشته باشند به تشخیص سازمان میراث فرهنگی و گردشگری می‌توانند بدو‌ن داشتن شرط بند و مدیریت تا‌سیسات را عهده‌دار شوند.

ماده 16 (منسوخ 1383/07/08)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری برای مدیران واحدهای تاسیسات گردشگری واجد شرایط این ماده کارت مدیریت صادر خواهد کرد. مدت اعتبار این کارت سه سال خواهد بود و مدیران موظفند در پایان مدت نسبت به تجدید این کارت اقدام نمایند.

تبصره 1 - هر شخص فقط میتواند مدیریت یک واحد ایران‌گردی و جهانگردی را عهده دار شود.

تبصره 2 (منسوخ 1383/07/08)- مدیران تاسیسات گردشگری غیر از اشتغال در واحد مربوطه نباید شغل دیگری داشته باشند.

ماده 16 (منسوخ 1384/05/05)- دارندگان پرو‌انه بهره‌برداری از تا‌سیسات گردشگری در صورت غیبت مدیر و‌احد به مدت بیش از یک ماه موظفند ضمن معرفی جانشین و‌اجد شرایط، قبلا موافقت کتبی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری را اخذ نمایند. جانشین مربوط، در مدت تعیین‌شده می‌تواند اداره و‌احد گردشگری را عهده‌دار شود. در صورتی‌که مدیر در پایان مدت موافقت شده حضور خود را در محل کار کتباً اعلام ننماید، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری می‌تواند او را از مدیریت عزل و با و‌احد مربوط برابر ماده (18) این آیین‌نامه رفتار نماید.

فصل ششم (منسوخ 1383/07/08)- نظارت بر فعالیت تاسیسات گردشگری

ماده 18 (منسوخ 1383/07/08)- نظارت بر فعالیت تاسیسات گردشگری موضوع این آییننامه از جهت کیفیت و سطح ارائه خدمات و رعایت ضوابط درجه‌بندی و نرخهای تعیین شده به عهده سازمان میراث فرهنگی و گردشگری است در صورت مشاهده مسامحه در حسن اداره و نگهداری تاسیسات گردشگری و یا‌هر گونه نارسائی و تخلف از مفاد این آییننامه به شرح زیر عمل خواهد شد:

1 - تذکر کتبی

2 - اختیار کتبی با تعیین مهلت منابع جهت رفع اشکال و نارسائیها

3 - تنزیل طبقه (‌در خصوص واحدهای اقامتی)

4 - لغو موقت اجازه بهره برداری تا رفع اشکال و نارسائی‌ها (‌در خصوص واحدهای پذیرائی حداکثر تا یک ماه)

5 - ارجاع موضوع به کمیسیون درجه‌بندی جهت اتخاذ تصمیم‌های زیر.
اول - تنزیل درجه واحد
دوم - تعطیل موقت واحد تا رفع نارسائیها
سوم - لغو کارت مدیریت مدیر واحد ایرانگردی و جهانگردی در صورتی که فاقد شرایط و صلاحیت لازم گردد و یا ضوابط مقرر را رعایت ننماید.
چهارم - لغو پروانه بهره برداری

تبصره 1 (منسوخ 1383/07/08)- مواد مذکور در ردیف‌های 1 و 2 و 3 و 4 این ماده راساً توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری اعمال خواهد شد.

تبصره 2 (منسوخ 1384/05/05)- در موارد ضرو‌ری برحسب تشخیص سازمان میراث فرهنگی و گردشگری مراتب تخلف بدو‌ن رعایت ترتیب‌های ماده (17) مستقیماً جهت اتخاذ تصمیم به کمیسیون درجه‌بندی ارجاع خواهد شد.

تبصره 3 (منسوخ 1384/05/05)- در صورت گرانفرو‌شی و کم‌فرو‌شی و‌احدهای پذیرایی بین‌راهی، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری می‌تواند برابر ردیف (4) ماده (17) و یا تبصره (2) این ماده اقدام نماید.

ماده 18 (منسوخ 1384/05/05)- در صورت فوت، استعفا یا لغو کارت مدیریت و‌احد گردشگری، بهره‌بردار موظف است ظرف حداکثر یک ماه نسبت به تعیین و معرفی مدیر و‌اجد شرایط طبق ماده (14) این آیین‌نامه اقدام نماید. در صورت عدم اقدام و‌احد مزبور تعطیل و پرو‌انه بهره‌برداری آن لغو خواهد شد.

ماده 20 (منسوخ 1383/07/08)- چنانچه رسیدگی به خلاف واحد ایرانگردی و جهانگردی از حیطه اختیارات سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خارج باشد باید فوراً موضوع به مراجع ذیصلاح جهت اقدام قانونی اعلام شود.

ماده 21 (منسوخ 1383/07/08)- چنانچه واحد ایرانگردی و جهانگردی بدون داشتن مجوز و یا عذر موجه سه ماه تعطیل باشد، پروانه بهره‌برداری آن راساً توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری لغو و برای شروع بهره‌برداری مجدد رعایت کلیه مواد این آییننامه الزامی است.

تبصره 1 (منسوخ 1383/07/08)- تشخیص موجه یا غیر موجه بودن علت «‌تعطیل» با سازمان میراث فرهنگی و گردشگری است.

تبصره 2 (منسوخ 1383/07/08)- تاسیسات گردشگری که فعالیت آنها فصلی است به تشخیص سازمان میراث فرهنگی و گردشگری مشمول این ماده نخواهند بود.

ماده 22 (منسوخ 1383/07/08)- مدیران تاسیسات گردشگری موظف به رعایت مقررات و موازین جمهوری اسلامی ایران میباشند.

ماده 23 (منسوخ 1383/07/08)- نرخ اتاق اغذیه و خدمات تاسیسات ایرانگردی و چهاردرجه و طبقه واحد مربوطه توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پیشنهاد و در کمیسیونی‌مرکب از نمایندگان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزارت بازرگانی و اتحادیه مربوطه (‌در صورت عدم تشکیل اتحادیه نماینده واحد مربوط ایرانگردی و‌جهانگردی) مورد رسیدگی و تصویب قرار خواهد گرفت که پس از تائید وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، به واحد مربوطه ایرانگردی و جهانگردی ابلاغ خواهد شد.

ماده 23 (منسوخ 1383/07/08)- مدیران تاسیسات گردشگری موظفند فهرست نرخ اتاق، اغذیه، آشامیدنی‌ها و سایر خدمات واحد مربوطه را در فرم و اندازه های استاندارد در محلی مناسب در معرض دید مسافران و میهمانان نصب نموده و مسئول رعایت آن نیز میباشند.

تبصره - زبان جهانگردی در کشور، انگلیسی، فرانسه، آلمانی و عربی است و تاسیسات جهانگردی حسب نیاز موظفند صورتحساب‌ها و فهرست نرخ اغذیه و‌سایر خدمات خود را روی نمونه‌هائی که به زبان فارسی و یکی از زبانهای فوق الذکر تهیه شده است به مشتریان ارائه نمایند.

ماده 24 (منسوخ 1384/05/05)- مدیر واحد اقامتی موظف است گزارش روزانه ورود و خروج میهمان و سایر اطلاعات آماری مورد نیاز سازمان میراث فرهنگی و گردشگری را طبق دستور العملهای صادره تهیه و به سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ارائه نماید.

ماده 25 (منسوخ 1383/07/08)- تاسیسات گردشگری موظفند نیروی انسانی مورد نیاز خود را طبق دستورالعملهای سازمان میراث فرهنگی و گردشگری با رعایت اولویت از فارغ التحصیلان و کارآموختگان مدارس و مراکز آموزش خدمات ایرانگردی و جهانگردی و موسسات مشابه داخلی یا خارجی تامین کنند و کارکنانی را که آموزش ندیده‌اند برای اخذ تعلیمات لازم به مراکز آموزش مربوطه معرفی نمایند.

ماده 26 (منسوخ 1384/05/05)- سازمان میراث فرهنگی و گردشگری موظف است حداکثر ظرف 6 ماه پس از تصویب این آیین‌نامه، پیش‌نویس دستورالعمل نحوه تشکیل و فعالیت تشکلهای صنفی تا‌سیسات گردشگری را تهیه و جهت تصویب به شورای‌عالی میراث فرهنگی و گردشگری ارایه نماید.

فصل هفتم - مواد متفرقه

ماده 24 (منسوخ 1384/05/05)- ادارات نظارت بر اماکن عمومی نیرو‌ی انتظامی جمهوری اسلامی ایران مکلفند به تقاضای سازمان میراث فرهنگی و گردشگری راساً از ادامه فعالیت تا‌سیسات گردشگری که خلاف مقررات این آیین‌نامه عمل کنند و همچنین تا‌سیسات غیرمجاز که به اسکان و پذیرایی میهمانان و مسافران مبادرت می‌نمایند جلوگیری نموده و نتیجه را کتباً به سازمان میراث فرهنگی و گردشگری اعلام نمایند.

تبصره 1 (منسوخ 1383/07/08)- جلوگیری از ادامه فعالیت تاسیسات گردشگری متخلف و غیر مجاز باید پس از تعیین مهارت مناسب به تشخیص سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و در صورت لزوم توام با لاک و مهر یا پلمپ مام یا قسمتی از واحد صورت گیرد که حدود آن بنا به اعلام سازمان میراث فرهنگی و گردشگری میباشد.

تبصره 2 (منسوخ 1384/05/05)- در موارد سلب درجه و تعطیل دایم و‌احد گردشگری مراجع مذکور در ماده (24) موظفند همزمان با اجرای دستور تعطیل نسبت به محو نام و سایر علایم و آثار و‌احد گردشگری از رو‌ی تابلوها و غیره نیز اقدام نمایند.

ماده 27 (منسوخ 1383/07/08)- تاسیسات گردشگری ارگان‌های دولتی، شهرداریها و نهادهای انقلاب اسلامی نیز مشمول مفاد این آییننامه میباشد بدیهی است موسسات دولتی مشمول این آییننامه ملزم به احراز آندسته از شرایط مندرج در این آییننامه که بر اساس دولتی بودن آنها موضوعیت ندارند، نمی‌باشند.

ماده 28 (منسوخ 1384/05/05)- امور تاسیسات گردشگری در غیر از مواردی که طبق بند 18 ماده 2 قانون وظایف و اهداف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مصوب65/3/12 و این آییننامه بر عهده سازمان میراث فرهنگی و گردشگری است تابع مقررات قانون نظام صنفی خواهد بود.

ماده 29 (منسوخ 1383/07/08)- این آییننامه مشتمل بر 30 ماده و 32 تبصره به تصویب رسید و از تاریخ تصویب کلیه آییننامه‌های قبلی و مقررات و ضوابطی که مغایر با آن باشد از‌درجه اعتبار ساقط است.

نخست‌وزیر-‌میرحسین موسوی