حبس بدل از جزای نقدی

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1402/03/02
برگزار شده توسط: استان سازمان قضایی نیروهای مسلح/ شهر ایلام

موضوع

حبس بدل از جزای نقدی

پرسش

آیا حبس بدل از جزای نقدی می‌تواند می‌تواند مشمول ماده 62 قانون مجازات اسلامی قرار گیرد یا خیر؟

نظر هیات عالی

با توجه به تصریح ماده 62 قانون مجازات اسلامی در محکوم به حبس، با شرایطی تحت نظارت سامانه قرار می‌گیرد اما محکومی که به علت عجز از پرداخت جزای نقدی بازداشت می‌شود مطابق تصریح ماده 29 قانون مجازات اسلامی عنوان محبوس را ندارد بلکه در بازداشت بدل از جزای نقدی می‌گردد. بنابر این به نظر می‌رسد که ماده 62 فقط در مورد محکومینی قابل اجرا است که محکوم به حبس شده اند نظریه مشورتی اداره حقوقی به شماره 7/1401/214 مورخ 1401/03/22 نیز موید این نظر می‌باشد.

نظر اتفاقی

هرچند ماده 62 قانون مجازات اسلامی صراحت در مجازات حبس دارد اما نباید فراموش نمود که تفسیر قضات از مواد قانونی باید تفسیری منطقی و منطبق بر واقع گرایی و سودمندی مجازات باشد. در فرضی که محکوم به حبس سزوار و شایسته مجازات حبس بوده و قانونگذار به جهت بعضی ملاحظات از قبیل عدم کارایی مجازات حبس در پیشگیری از تکرار جرم، بالا بودن آمار زندانیان، هزینه های زندان برای دولت و آثار و پیامدهای نامطلوب مجازات حبس برای خانواده محبوس، آزادی تحت نظارت سامانه های الکترونیکی را پیش بینی نموده است به طریق اولی می توان این تاسیس را به حبس بدل از جزای نقدی تعمیم داد. بنابراین با توجه به فلسفه تاسیس نهاد آزادی تحت نظارت سامانه های الکترونیکی پاسخ به سوال مثبت است.