ماده واحده - موافقتنامه حمل و نقل هوایی دوجانبه بین دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت انتقالی اسلامی افغانستان مشتمل بر یک مقدمه، هجده ماده و یک پیوست به شرح ضمیمه تصویب و اجازه مبادله اسناد آن داده میشود.
بسمالله الرحمن الرحیم
موافقتنامه حمل و نقل هوایی دوجانبه بین دولت جمهوریاسلامی ایران و دولت انتقالی اسلامی افغانستان
مقدمه
دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت انتقالی اسلامی افغانستان که عضو کنوانسیون هواپیمایی کشوری بینالمللی مورخ شانزدهم آذرماه 1323 هجری شمسی برابر با هفتم دسامبر 1944 میلادی میباشند و از این پس طرفهای متعاهد نامیده میشوند، به منظور تاسیس و بهرهبرداری از سرویسهای هوایی فی مابین و ماورای سرزمینهای خود به شرح زیر موافقت کردند:
ماده 1 - تعاریف
از نظر این موافقتنامه:
الف - اصطلاح «کنوانسیون» به کنوانسیون هواپیمایی کشوری بینالمللی که درتاریخ شانزدهم آذر ماه 1323 هجری شمسی برابر با هفتم دسامبر 1944 میلادی در شیکاگو برای امضا مفتوح گردید، اطلاق میشود و شامل اصلاحات کنوانسیون که به موجب ماده (94) آن تصویب شده و برای طرفهای متعاهد لازمالاجراء گردیده و نیز ضمائم کنوانسیون و اصلاحات آنها که به موجب ماده (90) آن به تصویب رسیده و برای طرفهای متعاهد لازمالاجراء شده است، خواهد بود.
ب - اصطلاح «مقامات هوانوردی» در مورد جمهوری اسلامی ایران به «سازمانهواپیمایی کشوری» و هر شخص یا سازمانی که مجاز به انجام وظایف فعلی آن سازمان باشد اطلاق میگردد و درمورد دولت انتقالی اسلامی افغانستان به وزارت هوانوردی کشوری و توریسم و هر شخص یا سازمانی که مجاز به انجام وظایف فعلی آن وزارتخانه باشد، اطلاق میشود.
پ - اصطلاح «شرکت هواپیمایی تعیین شده» به یک یا چند شرکت هواپیمایی اطلاق میشود که به موجب مفاد ماده (3) این موافقتنامه تعیین شوند و اجازه فعالیت بیابند.
ت - اصطلاح «ظرفیت» در مورد هواپیما، به میزان بارگیری موثر آن هواپیما در یک مسیر یا قسمتی از مسیر و اصطلاح «ظرفیت» در مورد «سرویس مورد توافق» به حاصل ضرب ظرفیت هواپیما در چنین سرویسی در دفعات پرواز هواپیمای مزبور طی زمان معین در تمام یا قسمتی از مسیر، اطلاق میشود.
ث - اصطلاح «سرزمین» درمورد هر یک از طرفهای متعاهد به مناطق خشکی و آبی که تحت حاکمیت آن قرار دارد، اطلاق و شامل فضای محاذی آنها نیز میشود.
ج - اصطلاحات «سرویس هوایی»، «سرویس هوایی بینالمللی»، «شرکتهواپیمایی» و «توقف به منظورهای غیرحمل و نقل» دارای همان معانی است که در ماده(96) کنوانسیون برای آنها ذکر شده است.
چ - اصطلاح «نرخ» به قیمتی اطلاق میشود که برای حمل مسافر، بار همراه و غیرهمراه پرداخت گردد و شامل شرایطی که به موجب آن قیمتهای مزبور اعمال میشود از جمله قیمتها و شرایط مقرر برای نمایندگیها و سایر خدمات جنبی به استثناء دستمزدها و شرایط حمل پست، میباشد.
ماده 2 - اعطای حقوق
1 - هر طرف متعاهد جهت انجام سرویسهای هوایی بینالمللی منظم به وسیله شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر حقوق زیر را به طرف متعاهد دیگر اعطاء مینماید:
الف - پرواز بدون فرود از فراز سرزمین طرف متعاهد دیگر؛
ب - توقف در سرزمین مذکور به منظورهای غیر حمل و نقل؛
پ - توقف در سرزمین مذکور به منظور سوار و پیاده کردن مسافر، بارگیری و تخلیهبار و پست در حمل و نقل بینالمللی در نقاط مشخص شده در جدول مسیر پیوست این موافقتنامه.
2 - استفاده از حقوق حمل و نقل در نقاط واسط و ماوراء مندرج در جدول مسیر پیوست این موافقتنامه مشروط به مذاکره و موافقت شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد و تصویب مقامات هواپیمایی آنها خواهد بود.
3 - هیچ یک از مفاد این موافقتنامه نباید به نحوی تفسیر شود که به شرکتهواپیمایی یک طرف متعاهد این حق را اعطاء کند که در داخل سرزمین طرف متعاهد دیگر از نقطهای به نقطه دیگر مبادرت به حمل مسافر، بار و پست در قبال مزد یا کرایه نماید.
4 - در مناطقی که در آن مخاصمات مسلحانه جریان دارد و یا در اشغال نظامی است و نیز در مناطقی که تحت تاثیر مخاصمات مسلحانه یا اشغال نظامی قرار گرفته انجام سرویسهای موضوع این ماده منوط به تصویب مقامهای صلاحیتدار مربوط خواهد بود.
ماده 3 - تعیین و اجازه
1 - هر طرف متعاهد حق دارد با ارسال اعلامیه کتبی به طرف متعاهد دیگر یک یاچند شرکت هواپیمایی را برای انجام سرویسهای مورد توافق در مسیرهای مشخص شده تعیین و هر شرکت هواپیمایی تعیین شده را حذف کند یا تغییر دهد.
2 - پس از دریافت اعلامیه مذکور در بند (1) مقامات صلاحیتدار طرف متعاهد دیگر باید با رعایت مفاد بندهای (3) و (4) این ماده اجازه مقتضی را بدون تاخیر به شرکت هواپیمایی تعیین شده مزبور اعطاء کنند.
3 - مقامات هواپیمایی یک طرف متعاهد میتوانند از شرکت هواپیمایی تعیینشده طرف متعاهد دیگر بخواهند که آنان را مجاب سازد که شرایط مقرر در قوانین و مقرراتی را که معمولاً به موجب مفاد کنوانسیون توسط آن مقامات در مورد سرویسهایهوایی بینالمللی اعمال میگردد، دارا میباشد.
4 - هر طرف متعاهد حق دارد در هر مورد که مجاب نشده باشد مالکیت عمده و کنترل موثر شرکت هواپیمایی تعیین شده متعلق و در اختیار طرف متعاهد دیگر یا اتباع آن است از اعطای اجازه بهرهبرداری موضوع بند (2) این ماده امتناع ورزد و یا هر شرطی را که برای اعمال حقوق مذکور در ماده (2) این موافقتنامه توسط آن شرکت هواپیمایی تعیین شده لازم بداند، وضع نماید.
5 - شرکت هواپیمایی تعیین شده میتواند در هر زمان پس از دریافت اجازه مندرج در بند (2) فوق بهرهبرداری از سرویسهای مورد توافق را آغاز کند مشروط بر آن که نرخی مطابق ضوابط ماده (10) این موافقتنامه درمورد سرویسهای مزبور وضع شده و مجری باشد.
ماده 4 - تعلیق و لغو
1 - هر طرف متعاهد میتواند در موارد مشروح زیر مجوز بهرهبرداری را لغو یا استفاده از حقوق مندرج در ماده (2) این موافقتنامه را در مورد شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر معلق، یا هر شرطی را که برای استفاده از این حقوق لازم میداند وضع کند:
الف - چنانچه قانع نشود که مالکیت عمده و کنترل موثر شرکت هواپیمایی مذکور متعلق و در اختیار طرف متعاهد دیگر یا اتباع وی میباشد؛ یا
ب - چنانچه شرکت هواپیمایی مذکور قوانین و یا مقررات طرف متعاهدی که این حقوق را اعطاء نموده است، رعایت نکند؛ یا
پ - چنانچه شرکت هواپیمایی مذکور در انجام عملیات بهرهبرداری از مفاد این موافقتنامه تخطی کند.
2 - لغو یا تعلیق یا وضع شرایط مذکور در بند (1) این ماده جز در مواردی که برای جلوگیری از نقض بیشتر قوانین و یا مقررات و یا مفاد این موافقتنامه فوریت داشته باشد، فقط پس از مشورت با طرف متعاهد دیگر صورت خواهد گرفت.
این مشورت بین مقامات هواپیمایی پس از دریافت درخواست انجام آن در اسرع وقت شروع خواهد شد.
ماده 5 - شمول قوانین و مقررات
1 - قوانین و مقررات هر طرف متعاهد درمورد ورود یا خروج هواپیماهائی که به امرهوانوردی بینالمللی اشتغال دارند و نیز قوانین و مقررات مربوط به بهرهبرداری وهوانوردی این قبیل هواپیماها مادام که برفراز یا داخل سرزمین آن طرف متعاهد میباشند، در مورد هواپیماهای شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر اعمال خواهد شد.
2 - قوانین و مقررات هر طرف متعاهد که ناظر به ورود، اقامت موقت و خروج مسافرین، خدمه، بار یا پست از سرزمین آن میباشد از قبیل تشریفات ورود و خروج، مهاجرت و همچنین مقررات گمرکی و بهداشتی درمورد مسافرین، خدمه، بار یا محمولات پستی هواپیمای شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر مادام که در سرزمین مذکور باشند اعمال خواهد شد.
3 - هر طرف متعاهد بنا به تقاضای طرف متعاهد دیگر نسخهای از قوانین و مقررات مذکور در این ماده را در اختیار آن قرار خواهد داد.
4 - شرکت هواپیمایی تعیین شده هر طرف متعاهد حق دارد دفتر نمایندگی خود رادر سرزمین طرف متعاهد دیگر دائر نماید و یا این که برای خود عامل کل یا عامل فروش کل تعیین کند. نصب عامل کل یا عامل فروش کل براساس قوانین و مقررات طرف متعاهد دیگر صورت خواهد گرفت.
5 - انتقال درآمدهای حاصله توسط شرکت هواپیمایی تعیین شده هر طرف متعاهد طبق مقررات تسعیر ارزهای خارجی طرف متعاهد دیگر و پس از کسر هزینهها صورتخواهد گرفت.
طرفهای متعاهد بیشترین تلاش خود را برای تسهیل انتقال درآمدهای حاصله توسط شرکت هواپیمایی تعیین شده از سرویسهای موضوع این موافقتنامه به عمل خواهند آورد.
ماده 6 - معافیت از حقوق گمرکی، سود بازرگانی و سایر عوارض
1 - هواپیماهای شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهدی که سرویسهای بینالمللی را انجام میدهد و مواد سوختی، روغن موتور، سایر مواد مصرفی فنی، وسایلیدکی، لوازم مورد نیاز جاری و خواروبار موجود در هواپیماهای شرکت هواپیمایی یک طرف متعاهد که مجاز به استفاده از مسیرها و سرویسهای موضوع این موافقتنامه میباشند به هنگام ورود یا خروج از سرزمین طرف متعاهد دیگر براساس عمل متقابل از پرداخت حقوق گمرکی و سود بازرگانی و هزینههای بازرسی و سایر عوارض و هزینههای مشابه ملی و محلی معاف خواهند بود حتی اگر مواد مذکور زمانی مورد استفاده قرار گیرد یا به مصرف برسد که هواپیماهای مزبور بر فراز آن سرزمین در پرواز باشند.
2 - سوخت، روغن موتور، سایر مواد مصرفی فنی، وسایل یدکی، لوازم مورد نیاز جاری و خوارو بار که توسط یک طرف متعاهد یا اتباع آن به سرزمین طرف متعاهد دیگر وارد شود و صرفاً به منظور استفاده در هواپیماهای شرکت هواپیمایی تعیین شده آن طرف متعاهد باشد براساس عمل متقابل از پرداخت حقوق گمرکی و سود بازرگانی و هزینههای بازرسی و سایر عوارض و هزینههای مشابه ملی و محلی معاف خواهد بود.
3 - سوخت، روغن موتور، سایر مواد مصرفی فنی، وسایل یدکی، لوازم مورد نیاز جاری و خواروبار که در سرزمین یک طرف متعاهد بار هواپیماهای شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر میشود و در سرویسهای بینالمللی مورد استفاده قرارمیگیرد براساس عمل متقابل از پرداخت حقوق گمرکی و سود بازرگانی، مالیاتها وهزینههای بازرسی و سایر عوارض و هزینههای مشابه ملی و محلی، معاف خواهد بود.
4 - تجهیزات هوانوردی مورد نیاز جاری و همچنین مواد و کالاهای نگاهداری شده در هواپیماهای شرکت هواپیمایی تعیین شده هر طرف متعاهد تنها با موافقت مقامات گمرکی طرف متعاهد دیگر در آن سرزمین قابل تخلیه است. در این صورت میتوان آنها را تا زمانی که طبق مقررات گمرکی مجدداً صادر میشود و یا ترتیب دیگری در مورد آن داده شود تحت نظارت مقامات نامبرده قرار داد.
5 - مسافران، اثاثیه مسافران و باری که از سرزمین یک طرف متعاهد در ترانزیت مستقیم قرار دارند و از حریمی که در فرودگاه بدین منظور اختصاص یافته خارج نمیشوند، فقط مشمول کنترل سادهای خواهند بود. اثاثیه مسافر و بار تا زمانی که درترانزیت مستقیم است از حقوق گمرکی و سود بازرگانی و هرگونه مالیات معاف خواهدبود.
6 - اسناد رسمی حاوی آرم رسمی شرکت هواپیمایی مانند برچسب چمدان، بلیط هواپیما، بارنامه، کارت اجازه ورود به هواپیما و جدول زمانبندی که به داخل سرزمین هرطرف متعاهد برای استفاده اختصاصی شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر وارد میشود، از کلیه حقوق گمرکی و سود بازرگانی و یا مالیاتها براساس عمل متقابل معاف خواهد بود.
ماده 7 - تسهیلات و هزینههای فرودگاهی
1 - هر یک از طرفهای متعاهد در سرزمین خود فرودگاه یا فرودگاههائی را جهت استفاده شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر در مسیر مشخص شده تعیین خواهد کرد و تسهیلات ارتباطی، هوانوردی، هواشناسی و سایر خدماتی را که برای بهرهبرداری سرویسهای مورد توافق لازم است در اختیار شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر قرار خواهد داد.
2 - هر یک از طرفهای متعاهد میتواند در قبال استفاده هواپیماهای شرکت هواپیمایی تعیین شده طرف متعاهد دیگر از فرودگاهها و سایر تاسیسات آن هزینههای عادلانه و معقولی دریافت دارد، مشروط بر آن که میزان این هزینهها از آنچه شرکتهای حمل و نقل هوایی آن که در سرویسهای مشابه بینالمللی تردد میکنند، برای استفاده ازچنین فرودگاه و تاسیساتی میپردازند، تجاوز نکند.
ماده 8 - مقررات ظرفیت و تصویب برنامههای پرواز
1 - شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد از رفتار عادلانه و برابر برخوردار خواهند بود تا بتوانند برای انجام سرویسهای مورد توافق در مسیرهای مشخص شده از فرصتهای متساوی بهرهمند باشند.
2 - در انجام سرویسهای مورد توافق، شرکت هواپیمایی تعیین شده هر طرف متعاهد، منافع شرکت هواپیمایی طرف دیگر را مورد نظر قرار خواهد داد تا منغیرحق درسرویسهای طرف دیگر در تمام یا قسمتی از همان مسیرها اثر نامطلوب ایجاد نشود.
3 - هدف اصلی از برقراری سرویسهای مورد توافق توسط شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد، تامین ظرفیت کافی با ضریب بار مناسب جهت رفع نیازمندیهای جاری و پیشبینی شده معقول برای حمل مسافر و بار و پست بین سرزمین طرف متعاهد تعیین کننده شرکت هواپیمایی و سرزمین طرف متعاهد دیگر میباشد.
4 - شرکت هواپیمایی تعیین شده هر طرف متعاهد همچنین میتواند با رعایت اصول مندرج در بندهای (1)، (2) و (3) این ماده، ظرفیتی را برای رفع نیازمندیهای حمل و نقل بین سرزمینهای کشورهای ثالث مندرج در جدول مسیر پیوست این موافقتنامه و سرزمین طرف متعاهد دیگر تامین نماید.
5 - ظرفیتی که عرضه میشود شامل تعداد سرویسها و نوع هواپیماهای مورد استفاده شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد در سرویسهای مورد توافق میتواند از سوی شرکتهای هواپیمایی تعیین شده پیشنهاد شود. پیشنهاد فوق پس ازمذاکره و تبادل نظر بین شرکتهای هواپیمایی تعیین شده با رعایت اصول مندرج در بندهای(1)، (2) و (3) این ماده ارائه خواهد شد. ظرفیت مذکور با تصویب مقامات هواپیمایی طرفهای متعاهد تعیین و اجرا خواهد شد.
6 - درصورت عدم توافق بین شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد، مسائل مندرج در بند (5) ازطریق توافق بین مقامات هواپیمایی دو طرف متعاهد حل و فصل خواهد گردید. تا زمانی که این توافق حاصل نگردیده، ظرفیت عرضه شده توسط شرکتهای هواپیمایی تعیین شده بدون تغییر باقی خواهد ماند.
7 - شرکت هواپیمایی تعیین شده هر طرف متعاهد، حداکثر سی روز قبل از شروع سرویسها در مسیرهای مشخص شده، برنامههای پرواز را برای تصویب به مقامات هواپیمایی طرف متعاهد دیگر تسلیم خواهد نمود. درمورد تغییرات بعدی نیز به همین ترتیب عمل خواهد شد. در موارد خاص میتوان این محدوده زمانی را با تصویب مقامات نامبرده تغییر داد.
ماده 9 - شناسائی گواهینامهها و پروانهها
گواهینامههای قابلیت پرواز و گواهینامههای صلاحیت و پروانههائی که توسط یک طرف متعاهد صادر شده یا اعتبار یافته و هنوز به قوت خود باقی باشد، برای بهرهبرداری از مسیرها و سرویسهای موضوع این موافقتنامه، توسط طرف متعاهد دیگر معتبر شناختهخواهد شد، مشروط بر این که شرایط صدور یا اعتبار گواهینامهها و پروانههای مزبورمساوی یا بیش از حداقل استانداردهائی باشد که به موجب کنوانسیون وضع شده یاخواهد شد در هر حال هر طرف متعاهد این حق را برای خود محفوظ میدارد که درموردپرواز از فراز سرزمین خود از شناسائی گواهینامههای صلاحیت و پروانههائی که برای اتباعآن توسط طرف متعاهد دیگر یا هر دولت دیگری صادر شده یا معتبر شناخته شدهخودداری نماید.
ماده 10 - نرخهای حمل و نقل هوایی
1 - نرخهای مورد اجراء توسط شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد درسرویسهای مورد توافق در سطح معقولی خواهد بود که با توجه به کلیه عوامل مربوط از جمله هزینه بهرهبرداری و سود معقول و خصوصیات سرویس و نرخهای شرکتهای هواپیمایی دیگر که در تمام یا قسمتی از همان مسیرها سرویسهای منظم انجام میدهند، وضع میگردد.
2 - نرخهای موضوع بند (1) این ماده بر اساس قواعد زیر تعیین میگردد:
الف - در صورتی که شرکتهای هواپیمایی تعیین شده دو طرف متعاهد عضو یک اتحادیه بینالمللی شرکتهای هواپیمایی با مکانیسم تعیین نرخ باشند و یک قطعنامه نرخ، راجع به سرویسهای مورد توافق از قبل وجود داشته باشد، نرخها براساس این قطعنامه بین شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد توافق خواهد شد.
ب - درصورتی که هیچ کدام از شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد یا یکی از آنها عضو اتحادیه شرکتهای هواپیمایی نباشند و یا قطعنامه نرخ مندرج در جزء(الف) فوق وجود نداشته باشد شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد در مورد نرخهائی که برای سرویسهای مورد توافق اعمال میگردد بین خود توافق خواهند کرد.
پ - نرخهائی که به ترتیب مندرج در جزءهای (الف) و (ب) فوق مورد توافق قرارمیگیرد لااقل سی روز قبل از تاریخ پیشنهادی اجراء برای تصویب به مقامات هواپیمایی طرفهای متعاهد تسلیم خواهد گردید. این محدوده زمانی با موافقت مقامات مذکور قابل تغییر است.
ت - در صورتی که شرکتهای هواپیمایی تعیین شده طرفهای متعاهد نتوانند درباره نرخهای قابل اجراء به توافق برسند یا درصورتی که یک طرف متعاهد شرکت هواپیمایی خود را به منظور انجام سرویسهای مورد توافق تعیین ننموده باشد و یا چنانچه در فاصله پانزده روز اول از دوره سی روزه موضوع جزء (پ) این ماده، مقامات هواپیمایی یک طرف متعاهد عدم رضایت خود را از هر یک از نرخهای توافق شده بین شرکتهای هواپیمایی طرفهای متعاهد طبق جزءهای (الف) و (ب) این ماده به مقامات هواپیمایی طرف متعاهد دیگر اعلام دارند، مقامات هواپیمایی طرفهای متعاهد اهتمام خواهند نمود درموردنرخهای مناسب به توافق برسند. به طور کلی هیچ نرخی قبل از تصویب مقاماتهواپیمایی طرفهای متعاهد به مورد اجراء گذارده نخواهد شد. با وجود این درصورتی که ظرف مدت پانزده روز یاد شده، هیچ کدام از مقامات هواپیمایی طرفهای متعاهد عدم رضایت خود را نسبت به نرخهای توافق شده بین شرکتهای هواپیمایی تعیین شده اعلام ندارند، نرخهای مزبور تصویب شده تلقی خواهد شد.
3 - نرخهای تعیین شده به موجب این ماده تا زمانی که نرخهای جدید تعیین نشده باشد، به قوت خود باقی خواهد ماند.
ماده 11 - امنیت هوانوردی
1 - طرفهای متعاهد حقوق و تعهداتی را که به موجب حقوق بینالملل در قبال یکدیگر در خصوص حفظ امنیت هواپیمایی کشوری دربرابر اعمال مداخله گرایانه غیرقانونی دارند، مورد تاکید قرار میدهند.
طرفهای متعاهد بدون تحدید کلیت حقوق و تعهداتی که به موجب حقوق بینالملل به عهده دارند، به ویژه طبق مفاد کنوانسیون راجع به جرائم و برخی اعمالارتکابی دیگر در هواپیما امضا شده در توکیو به تاریخ 1342/6/23 هجری شمسی مطابق چهاردهم سپتامبر 1963 میلادی، کنوانسیون راجع به جلوگیری از تصرف غیرقانونی هواپیما امضا شده در لاهه به تاریخ 1349/9/25 هجری شمسی مطابق با شانزدهم دسامبر 1970 میلادی و کنوانسیون راجع به جلوگیری از اعمال غیرقانونی علیه امنیت هواپیمایی کشوری امضا شده در مونترال به تاریخ 1350/7/1 هجری شمسی مطابق با بیست و سوم سپتامبر 1971 میلادی عمل خواهند کرد.
2 - طرفهای متعاهد حسب تقاضا، کلیه مساعدتهای لازم را به یکدیگر جهت جلوگیری از تصرف غیرقانونی هواپیماهای کشوری و سایر اعمال غیرقانونی علیه امنیت این هواپیماها، مسافرین و خدمه آنها، فرودگاهها و تاسیسات هوانوردی و هرنوع تهدید دیگر علیه امنیت هواپیمایی کشوری ارائه خواهند کرد.
3 - طرفهای متعاهد باید در روابط دو جانبه خود طبق مقررات امنیت هوانوردی مصوب سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری که به عنوان ضمائم کنوانسیون هواپیمایی کشوری بینالمللی شناخته شدهاند تا حدودی که مقررات امنیتی مزبور در مورد طرفهایمتعاهد قابل اجراء است عمل نمایند. هر یک از طرفهای متعاهد باید از متصدیان هواپیماهائی که محل ثبت آن هواپیماها یا محل اصلی کار و یا اقامت دائمی متصدیان آنها در سرزمین وی واقع شده و نیز از متصدیان فرودگاههای واقع در سرزمین خود بخواهد که مطابق مقررات هوانوردی مزبور عمل کنند.
4 - هر طرف متعاهد میتواند از متصدیان هواپیماها بخواهد که مقررات امنیت هوانوردی مورد اشاره در بند (3) فوق را که طرف متعاهد دیگر برای ورود به سرزمین خود، خروج از آن یا در مدت توقف در آنجا مقرر کرده است، رعایت کنند. هر طرف متعاهد باید اطمینان حاصل کند که در سرزمین آن اقدامات کافی برای حفاظت ازهواپیماها و بازرسی مسافران، خدمه، لوازم همراه مسافر، اثاثیه مسافر، بار و خواروبار هواپیما پیش از سوار شدن مسافران یا بارگیری و به هنگام آن به نحو موثر انجام میشود.همچنین هر طرف متعاهد باید هر درخواستی را که طرف متعاهد دیگر برای انجام اقدامات امنیتی ویژه معقول جهت مقابله با تهدیدی خاص به عمل آورد، با نظر مساعد مورد توجه قرار دهد.
5 - هرگاه هواپیماهای کشوری به طور غیرقانونی تصرف شود و یا اعمال غیرقانونی دیگری علیه امنیت این هواپیماها، مسافرین و خدمه آنها، فرودگاهها یا تاسیسات هوانوردی صورت پذیرد و یا تهدیدی در این مورد انجام گیرد، طرفهای متعاهد باید از طریق تسهیل ارتباطات و اتخاذ تدابیر مناسب دیگر به منظور ختم سریع و بیخطر حادثه و یا خنثی کردن تهدید مزبور به یکدیگر یاری رسانند.
ماده 12 - تسلیم آمار
مقامات هواپیمایی هر طرف متعاهد اطلاعات و آمار مربوط به حمل و نقل انجام شده در سرویسهای مورد توافق توسط شرکت هواپیمایی تعیین شده خود به سرزمین طرف متعاهد دیگر یا از آن سرزمین را که معمولاً توسط شرکت هواپیمایی تعیین شده برای مقامات هواپیمایی ملی خود تهیه و به آنها ارائه میگردد، بنابر تقاضا دراختیار مقامات هواپیمایی طرف متعاهد دیگر قرار خواهند داد. ارائه هرگونه اطلاعات اضافی آماری حمل و نقل مورد درخواست مقامات هواپیمایی یک طرف متعاهد از مقامات هواپیمایی طرف متعاهد دیگر منوط به مذاکره و توافق طرفهای متعاهد خواهد بود.
ماده 13 - مشاوره، تغییر و اصلاح
1 - طرفهای متعاهد جهت حسن اجرای این موافقتنامه از طریق مقامات هواپیمایی خود با یکدیگر همکاری لازم معمول خواهند داشت و به این منظور مقامات هواپیمایی یک طرف متعاهد میتوانند در هر زمان از مقامات هواپیمایی طرف متعاهد دیگر تقاضایمشاوره کنند.
2 - مشاوره مورد تقاضای مقامات هواپیمایی هر طرف متعاهد ظرف مدت شصت روز از تاریخ دریافت تقاضا آغاز خواهد شد.
3 - هر یک از طرفهای متعاهد میتواند در هر زمان که لازم بداند خواستار تغییر یا اصلاح مفاد این موافقتنامه شود و در این صورت طرفهای متعاهد باید ظرف مدت شصت روز از تاریخ دریافت تقاضای مذاکره توسط طرف متعاهد دیگر در این خصوص به مذاکره بپردازند.
4 - هرگونه تغییر یا اصلاح این موافقتنامه با رعایت مفاد ماده (18) این موافقتنامه،به مورد اجراء نهاده خواهد شد.
5 - علیرغم مفاد بند (4) اصلاحات جدول مسیر پیوست این موافقتنامه میتواند به طور مستقیم بین مقامات هواپیمایی طرفهای متعاهد مورد توافق قرار گیرد. این اصلاحات با مبادله یادداشت از طریق دیپلماتیک لازمالاجراء خواهد گردید.
ماده 14 - حل اختلافات
1 - هرگاه درمورد تفسیر یا اجرای این موافقتنامه و پیوست (پیوستهای) آن بین طرفهای متعاهد اختلافی بروز نماید، طرفهای متعاهد درمرحله نخست اهتمام خواهند کرد که اختلاف را از طریق مذاکره حل و فصل نمایند.
2 - هرگاه طرفهای متعاهد نتوانند اختلاف را از طریق مذاکره حل و فصل کنند، میتوانند با توافق موضوع را جهت کسب نظر مشورتی به هر شخص یا هیاتی ارجاع کنند.
3 - چنانچه طرفهای متعاهد به موجب بندهای (1) و (2) فوق درمورد حل اختلاف به نتیجه نرسند هر یک از طرفهای متعاهد میتواند با رعایت قوانین و مقررات مربوط خود، ضمن ارسال اطلاعیهای برای طرف متعاهد دیگر موضوع را به هیات داوری سه نفره مرکب از دو داور منتخب طرفهای متعاهد و یک سرداور ارجاع نماید.
درصورت ارجاع امر به داوری، هر یک از طرفهای متعاهد ظرف مدت شصت روزاز تاریخ دریافت اطلاعیه ارجاع اختلاف به داوری، نسبت به معرفی یک داور اقدام میکند و داوران منتخب طرفهای متعاهد ظرف مدت شصت روز از تاریخ آخرین انتخاب، سرداور را تعیین خواهند کرد. چنانچه هر یک از طرفهای متعاهد ظرف مدت مقرر داور خود را تعیین نکند و یا داوران منتخب ظرف مدت مذکور، در مورد انتخاب سرداور به توافق نرسند، هر یک از طرفهای متعاهد میتواند از رئیس شورای سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری بخواهد که حسب مورد داور طرف ممتنع یا سرداور را تعیین نماید.
سرداور باید در هر صورت تابعیت کشوری را دارا باشد که در زمان انتخاب باطرفهای متعاهد روابط سیاسی دارد.
4 - در مواردی که سرداور باید توسط رئیس شورای سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری تعیین شود، چنانچه رئیس شورای سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری از انجام وظیفه مذکور معذور یا تبعه یکی از طرفهای متعاهد باشد، انتصاب توسط معاون رئیس انجام خواهد شد و چنانچه معاون رئیس نیز از انجام وظیفه مذکور معذور یا تبعه یکی ازطرفهای متعاهد باشد، این انتصاب توسط عضو ارشد شورا که تابعیت هیچ یک از طرفهای متعاهد را نداشته باشد، انجام خواهد شد.
5 - هیات داوری با توجه به سایر مواردی که طرفهای متعاهد توافق نمودهاند آیین و محل داوری را تعیین خواهد نمود.
6 - تصمیمات هیات داوری برای طرفهای متعاهد لازمالاتباع است.
7 - مخارج داوری، شامل هزینهها و دستمزدهای داوران به نسبت مساوی توسط طرفهای متعاهد پرداخت خواهد گردید. هرگونه مخارجی که توسط شورای سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری در رابطه با نصب سرداور و یا داور طرف ممتنع به شرح مندرج در بند (3) این ماده به وجود آید به عنوان بخشی از هزینههای داوری محسوب خواهد گردید.
ماده 15 - فسخ
هر طرف متعاهد میتواند در هر زمان قصد خود را مبنی بر فسخ این موافقتنامه طی اطلاعیه کتبی به طرف متعاهد دیگر اعلام نماید. این اطلاعیه همزمان به آگاهی سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری نیز خواهد رسید و در این صورت موافقتنامه دوازده ماه پساز اعلام دریافت اطلاعیه فسخ توسط طرف متعاهد دیگر فسخ شده تلقی خواهد شد، مگرآن که اطلاعیه فسخ قبل از انقضای این مدت با تراضی طرفهای متعاهد مسترد شود. هرگاه طرف متعاهد دیگر دریافت اطلاعیه فسخ را اعلام نکند، اطلاعیه مزبور چهارده روز پس ازوصول آن به سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری دریافت شده تلقی خواهد شد.
ماده 16 - مطابقت با کنوانسیونها یا موافقتنامههای چندجانبه
چنانچه کنوانسیون یا موافقتنامه چندجانبه حمل و نقل هوایی درمورد هر دو طرف متعاهد لازمالاجراء گردد، این موافقتنامه و پیوست (پیوستهای) آن باید از طریق مذاکره به شرح مندرج در ماده (13) به نحوی اصلاح شود که مفاد آن با مقررات کنوانسیون یا موافقتنامه مزبور انطباق یابد.
ماده 17 - ثبت
این موافقتنامه و پیوست (پیوستهای) آن و هرگونه اصلاحیه آن نزد سازمان بینالمللی هواپیمایی کشوری به ثبت خواهد رسید.
ماده 18 - لازمالاجراء شدن
این موافقتنامه از تاریخ آخرین اطلاعیه هر طرف متعاهد به طرف متعاهد دیگر مبنی بر این که اقدامات لازم را طبق قوانین و مقررات خود برای لازمالاجراء شدن این موافقتنامه به عمل آورده، به مورد اجراء گذارده خواهد شد.
با تایید مفاد این موافقتنامه، نمایندگان تامالاختیار امضاءکننده زیر که از طرف دولتهای متبوع خود مجاز میباشند این موافقتنامه را امضا نمودند.
این موافقتنامه در یک مقدمه و هجده ماده و یک پیوست در تهران در تاریخ 1382/2/15 هجری شمسی برابر با پنجم می 2003 میلادی در دو نسخه اصلی به زبانهای فارسی و انگلیسی که هر دو متن دارای اعتبار یکسان میباشند، تنظیم گردید. درصورت اختلاف در تفسیر متون هر دو متن ملاک خواهد بود.
از طرف دولت جمهوری اسلامی ایران - محمد میرویس صادق - رئیس سازمان هواپیمایی و معاون وزیر راه و ترابری کشوری
از طرف دولت انتقالی اسلامی افغانستان - روحالدین ابوطالبی وزیر هوانوردی ملکی و توریسم
پیوست
1 - مسیرهائی که ممکن است توسط شرکت(های) هواپیمایی تعیین شده جمهوری اسلامی ایران مورد بهرهبرداری قرار گیرد.
نقاط مبداء نقاط واسط نقاط مقصد نقاط ماوراء
---------------------------------------------------------------------------------------------
هرنقطه درایران متعاقباً تعیین خواهد شد کابل هرات مزار شریف دهلی حیدرآباد
2 - مسیرهائی که ممکن است توسط شرکت(های) هواپیمایی تعیین شده دولتانتقالی اسلامی افغانستان مورد بهرهبرداری قرار گیرد.
نقاط مبداء نقاط واسط نقاط مقصد نقاط ماوراء
-------------------------------------------------------------------------------------------------------
هرنقطه در افغانستان متعاقباً تعیین خواهد شد تهران مشهد بندرعباس استانبول فرانکفورت
تذکر
1 - هر شرکت هواپیمایی تعیین شده میتواند نقاط واسط و نقاط ماوراء مشخص شده در پیوست موافقتنامه حاضر را در شرایطی مورد بهرهبرداری قرار دهد که حق بهرهبرداری از آزادی پنجم حمل و نقل بین این گونه نقاط و سرزمین طرف متعاهد دیگر اعمال نگردد مگر این که در این مورد بین دو طرف متعاهد براساس توصیههای شرکتهای هواپیمایی تعیین شده توافقی به عمل آمده باشد.
2 - تعداد پروازها و انواع هواپیماهای شرکتهای هواپیمایی تعیین شده به شرط تایید مقامات هواپیمایی دو طرف متعاهد بین شرکتهای هواپیمایی تعیین شده مورد توافق قرار خواهد گرفت.
قانون فوق مشتمل بر ماده واحده منضم به متن موافقتنامه شامل مقدمه و هجده ماده و یک پیوست در جلسه علنی روز سهشنبه مورخ بیست و سوم دی ماه یکهزار وسیصد و هشتاد و دو مجلس شورای اسلامی تصویب و نظر شورای نگهبان در مهلت مقرر موضوع اصل نود و چهارم (94) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران واصل نگردید.
رئیس مجلس شورای اسلامی - مهدی کروبی