ماده واحده - به دولت اجازه داده میشود در «اتحادیه جهانی بهرهبرداران هستهای» بهشرح اساسنامه پیوست عضویت یابد و نسبت به پرداخت حق عضویت مربوط، اقدام نماید.
تبصره - اعمال بند(5) این اساسنامه در خصوص جمهوری اسلامی ایران با رعایت اصل هفتاد و هفتم(77) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران است.
بسم الله الرحمن الرحیم
اساسنامه اتحادیه جهانی بهرهبرداران هستهای
1 فوریه 1989 (1367/11/12)
1- مقدمه
برخورداری تمام مردم دنیا از مزایای انرژی هسته ای منوط به ارتقاء عملکرد ایمنی هسته ای به بالاترین سطح میباشد. در این راستا مسئولیت تامین ایمنی انرژی هسته ای بر عهده سازمانهایی است که بهرهبرداران نیروگاههای هسته ای به شمار میآیند. به بیان دیگر هر بهرهبردار به تنهایی مسئولیت تضمین ایمنی هسته ای را برعهده دارد. بهرهبرداران مسئولیت جمعی فراهم نمودن زمینه همکاری مشترک، بهبود عملکرد و ارتقاء ایمنی نیروگاههای فعال هسته ای را نیز بر عهده دارند.
یک روش موثر در بهبود سطح ایمنی و افزایش قابلیتهای انرژی هسته ای، تبادل اطلاعات متقابل در خصوص بهرهبرداری از نیروگاههای هستهای بین بهرهبرداران میباشد.
یکی از مسئولیتهای جمعی مدیران ارشد هسته ای اطمینان از تبادل تجارب بهشکلی موثر در تمامی سطوح مدیریتی است. بدین شکل بهرهبرداران از تجارب یکدیگر استفاده میکنند و یکدیگر را در رسیدن به سطح استاندارد مطلوب یاری میرسانند.
به منظور تامین اهداف فوق، بهرهبرداران نیروگاههای اتمی از سراسر دنیا تصمیم به تشکیل این اتحادیه جهانی گرفتند. این اساسنامه به منظور تعیین اهداف و ساختار اتحادیه جهانی بهرهبرداران هسته ای که از این پس اتحادیه نامیده میشود و براساس دلایل فوقالذکر بنا شده، ارائه گردیده است.
2- اهداف
هدف اتحادیه ارتقاء سطح ایمنی و بهرهبرداری مطمئن از نیروگاههای هستهای به واسطه تبادل اطلاعات و تشویق ارتباطات، تطبیق و تقلید بین اعضاء میباشد.
در راستای دستیابی به این اهداف، اتحادیه میکوشد:
- تبادل اطلاعات در زمینه بهرهبرداری و تجارب مطلوب به دست آمده را بهصورت دوجانبه یا چندجانبه در میان اعضاء ارتقاء بخشد.
- به گردآوری و نگهداری دادههای مربوط به بهرهبرداری از نیروگاههای هستهای پرداخته و امکان دسترسی اعضاء اتحادیه را به این اطلاعات فراهم آورد.
- در زمینه اطلاعرسانی به موقع در خصوص اطلاعات به دست آمده از حوادث واقعشده، فعال باشد.
- به تجزیه و تحلیل حوادث رخ داده در نیروگاههای هسته ای سرتاسر جهان بپردازد و در ضمن شناسایی عوامل حوادث، نتایج به دست آمده را منتشر نماید.
- روشها و استانداردها را از طریق برگزاری کارگاههای آموزشی، سمینارها و بازدیدهای فنی میان اعضاء به اشتراک گذارد.
- زمینه حمایتهای فنی و ساختاری میان اعضاء را شناسایی نماید.
- برقراری ارتباط نزدیک با دیگر سازمانهای بینالمللی مانند آژانس بینالمللی انرژی اتمی و همکاری در جهت ارتقاء ایمنی و کارکرد مطمئن نیروگاههای هسته ای
3- اعضاء
با توجه به اینکه ایمنی هر نیروگاه هسته ای تاثیر مهمی در موجودیت و پذیرش دیگر نیروگاههای هسته ای در سرتاسر جهان دارد تمامی اعضاء اتحادیه باید اهداف این اساسنامه را پیگیری و اجراء نمایند. تمامی اعضاء باید مسئولیت بهرهبرداری نیروگاههای تحت پوشش را برعهده بگیرند و در عین حال تجارب بهرهبرداری خود را در اختیار دیگر بهرهبرداران قرار دهند و به آنها کمک نمایند. برای روانسازی جریان اطلاعات وارده به اتحادیه، هرعضو باید اطلاعات دریافتی را حفظ کرده و تنها زمانی به نشر اطلاعات در خارج از چهارچوب اتحادیه بپردازد که مجوز انتشار را از عضو اتحادیه که خبر، مربوط به آن میباشد، کسب کرده باشد.
4- سازماندهی اتحادیه
1- ساختار
ساختار اتحادیه از یک مجمع عمومی، هیات مدیره اصلی، مرکز هماهنگی و مراکز منطقهای تشکیل شده است که در ادامه به تشریح آنها پرداخته میشود.
2- عضویت
هر بهرهبردار نیروگاه هسته ای میتواند به اتحادیه بپیوندد به شرط آن که اهداف اتحادیه را پشتیبانی و حمایت نماید و به آن پایبند باشد. ثبتنام در اتحادیه میتواند بهطرق زیر باشد:
- به عنوان یک بهرهبردار مستقل یا
- از طریق مشارکت یک سازمان بهرهبردار، به نمایندگی از گروه بهرهبرداران بهعنوان یک عضو اتحادیه
یک بهرهبردار یا سازمان بهرهبردار نمیتواند عضوی از اتحادیه باشد مگر اینکه در یک مرکز منطقهای فعالیت نماید. هر بهرهبردار یا سازمان بهرهدار در پیوستن به هر مرکز منطقهای یا مراکز مطلوب مورد نیاز خود مختار است.
عضویت در یک مرکز منطقهای امتیازات زیر را به هر عضو میدهد:
- به اطلاعات بهرهبرداری از نیروگاههای هسته ای دیگر اعضاء دسترسی داشته باشد.
- در ارتباط مستقیم با هر عضو دیگر اتحادیه باشد.
فعالیتهای بین منطقهای مهم و برجسته با توافق طرفین مورد نظر به طور مجزا اجراء میشود.
اعضاء هر مرکز منطقهای خود تصمیم میگیرند که چگونه مرکز خود را سازماندهی و اداره نمایند. رهنمودهای ارائه شده در این اساسنامه در مورد سازماندهی مرکز منطقهای تنها جهت کسب اطمینان از سازگاری روشهای کاری مراکز منطقهای و مراکز هماهنگکننده میباشد.
5 - مجمع عمومی
هر عضو اتحادیه میتواند نماینده یا ناظری رسمی در مجمع عمومی داشته باشد.
مجمع عمومی وظیفه تصویب تغییرات پیشنهادی در اساسنامه اتحادیه و بررسی نقطه نظرات هیات مدیره را برعهده دارد.
مجمع عمومی یک نشست عمومی سالانه دارد. دیگر نشستها تحت عنوان نشستهای عمومی فوق العاده تشکیل میشوند.
مجمع عمومی هر دو سال یکبار رئیسی برای اتحادیه انتخاب مینماید که طی این دو سال در نشستهای عمومی سالانه وظایف خود را به انجام میرساند.
ریاست سمتی افتخاری است که از سوی هیاتمدیره به فردی که در راستای اهداف اتحادیه تلاش میکند، تخصیص مییابد. رئیس، مسئولیت سازماندهی نشست دو سالانه را بر عهده دارد. در این نشست دو سالانه، هیاتمدیره فعالیتها و پیشرفتها را برای اعضاء اتحادیه تشریح مینماید.
اتفاق نظر در تمامی موضوعات، اصل وجودی اتحادیه است. به هرحال اگر رای قطعی ضروری باشد، مراتب طبق مفاد اساسنامه اتحادیه صورت میپذیرد.
6 - هیات مدیره
هیاتمدیره اتحادیه کلیه فعالیتهای اتحادیه را مدیریت کرده و مرکب از هشت یا نه عضو دارای رای به شرح زیر میباشد:
- رئیس هیاتمدیره هر مرکز منطقهای
- یک عضو منتخب از سوی هیاتمدیره در هر مرکز منطقهای
- رئیسی که از سوی اعضاء هیات انتخاب میشود میتواند خارج از اعضاء هیات انتخاب شده و یا یک عضو ملحق شده به اعضاء هیات باشد.
رئیس برای مدت دو سال انتخاب شده و تنها برای چهار سال پیاپی میتواند انجام وظیفه نماید، مگر آنکه هیاتمدیره تصمیم دیگری اتخاذ نماید.
مدیر مرکز هماهنگی و مدیران مراکز چهارگانه از اعضاء بدون حق رای هیاتمدیره هستند.
تصمیمات هیات با تصویب اکثریت پذیرفته میشود. در صورت تساوی، رئیس حق رای نهایی را داراست.
هیاتمدیره در صوت لزوم میتواند کمیتههای مشورتی را تشکیل دهد.
7- مرکز هماهنگی
1- سازماندهی
مرکز هماهنگی باید تحت نظر هیاتمدیره اتحادیه عمل نماید.
2- عملکرد
مسئولیت اولیه مرکز هماهنگی، کمک به مراکز منطقهای جهت ایجاد هماهنگی در کلیات امور و برقراری ارتباط مناسب جهت اجرای اهداف اتحادیه میباشد. اهداف مرکز هماهنگی در این راستا عبارتند از:
- هماهنگی اهداف و رهنمودهای اتحادیه در مراکز منطقهای
- استفاده از اساسنامهها، روشهای کاری و ساختارهای سازمانی همسان در میان مراکز منطقهای
- اطمینان از هماهنگی سامانه(سیستم)های پردازش دادهها و ارتباطات دراتحادیه
- حمایت و پشتیبانی در زمینه رفع موانع و محدودیتهای زبانی، جغرافیایی و دیگر مرزها در زمان اجرای مسئولیتها و اهداف اتحادیه
- پرهیز از دوبارهکاری در میان مراکز منطقهای
مرکز هماهنگی همچنین وظایف زیر را بر عهده دارد:
- مساعدت و همکاری با مراکز منطقهای در دایر ساختن سازمانها
- مساعدت و همکاری با مجمع عمومی و هیاتمدیره در انجام وظایف
- تشکیل نشستهای مجمع عمومی و نشستهای هیات مدیره
- تهیه گزارش سالانه در خصوص کارهای انجام گرفته اتحادیه
- تداوم همکاری نزدیک با سازمانهای بینالمللی همچون آژانس بینالمللی انرژی اتمی، به منظور ارتقاء سطح ایمنی و کارکرد مطمئن نیروگاههای هسته ای
3- کارکنان
کارکنان این مرکز متشکل از یک مدیر بهعلاوه حداقل یک نماینده از هر مرکز منطقهای میباشند. کارکنان دائم دیگری نیز استخدام میشوند و تعداد کل کارکنان توسط هیات مدیره تعیین میشود.
مدیر را هیاتمدیره انتخاب مینماید. انتصاب برای مدت دو سال میباشد و درصورت لزوم تمدید میشود.
4- بودجه
مرکز هماهنگی از سوی مراکز منطقهای و به طور تساوی تامین بودجه میشود. هرگونه استثنائی در این خصوص و تامین بودجه برای هرگونه سرمایهگذاری خاص با تصمیمات هیاتمدیره انجام میشود.
8 - مراکز منطقهای
1- سازماندهی
هر مرکز منطقهای تحت مدیریت هیاتمدیره انجام وظیفه مینماید. این هیات، مدیری را برای مرکز انتخاب مینماید که به عنوان یک عضو بدون حق رای در هیاتمدیره فعالیت مینماید.
2- عملکرد
در راستای پیشبرد اهداف اتحادیه، هر مرکز منطقهای در ارتباط نزدیک با مرکز هماهنگی و دیگر مراکز منطقهای قرار دارد. مرکز منطقهای همچنین به منظور برقراری ارتباط موثر در میان اعضاء منطقه فعالیت مینماید. هر مرکز منطقهای فعالیتهای زیر را انجام میدهد. البته تنها به موارد زیر محدود نمیشود. بخشی از فعالیتهای هر مرکز منطقهای به قرار زیر میباشد. با در نظر داشتن این مطلب که لزوماً محدود به این موارد نخواهد بود.
- گردآوری، تحلیل و تجزیه دادهها مرتبط با بهرهبرداری ایمن
- انتشار اطلاعات مربوط به تجارب بهرهبرداری در میان اعضاء مرکز منطقهای و مرکز هماهنگی
- مدیریت سایر روشهای انتقال اطلاعات نظیر:
بازدید به منظور تبادل اطلاعات فنی در میان اعضاء مراکز منطقهای کارگاهها
تماس با سایر اعضاء در دیگر مراکز منطقهای
3- کارکنان
کارکنان هر مرکز منطقهای تحت مدیریت مدیر آن مرکز منطقهای قرار دارند و سیاستها و بودجه هر مرکز به تصویب هیات مدیره آن مرکز منطقهای میرسد.
4- بودجه
تامین بودجه هرمرکز منطقهای به طور کامل به عهده اعضاء آن میباشد.
9- تاسیس اتحادیه
نشست افتتاحیه، اتحادیه را تاسیس و اولین رئیس و همچنین اولین رئیس هیاتمدیره اتحادیه را انتخاب می نماید.
اولین مدیر مراکز هماهنگی در این نشست افتتاحیه تعیین میشود و تا یکسال پس از تشکیل اتحادیه در این پست ابقاء میشود.
قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و یک تبصره منضم به متن اساسنامه در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ نهم بهمنماه یکهزار و سیصد و نود مجلس شورای اسلامی تصویب شد و در تاریخ 1390/11/26 به تایید شورای نگهبان رسید.
رئیس مجلس شورای اسلامی - علی لاریجانی