فصل اول - کلیات
ماده 1 - در این قانون عبارات اختصاری زیر جایگزین عناوین کامل آنها میگردد:
الف - «فرماندهی کل قوا» به جای «فرماندهی کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران».
ب - «نیروهای مسلح» به جای «نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران».
ج - «ستاد کل» به جای «ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران».
د - «ارتش» به جای «ارتش جمهوری اسلامی ایران».
ه- - «سپاه» به جای «سپاه پاسداران انقلاب اسلامی».
و - «نیروی انتظامی» به جای «نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران».
ز - «سازمان عقیدتی - سیاسی» به جای «سازمان عقیدتی - سیاسی نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران».
ح - «سازمان حفاظت اطلاعات» به جای «سازمان حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران».
ط - «سازمان تامین خدمات درمانی» به جای «سازمان تامین خدمات درمانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران».
ماده 2 - نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در این قانون عبارتند از: ارتش، سپاه و نیروی انتظامی.
ماده 3 - کارکنان مشمول این قانون عبارتند از کسانی که برابر با مقررات این قانون به استخدام نیروی انتظامی در می آیند.
تبصره 1 - سازمانهای عقیدتی - سیاسی و حفاظت اطلاعات و سایر مجموعه های وابسته به نیروی انتظامی از نظر مقررات استخدام تابع این قانون میباشند.
تبصره 2 - کلیه کارکنانی که بر اساس مقررات سابق به استخدام نیروی انتظامی درآمده اند، مشمول این قانون خواهند بود.
فصل دوم - شرایط عمومی استخدام و طبقه بندی
بخش اول - تعاریف:
ماده 4 - استخدام در نیروی انتظامی عبارت است از پذیرفتن شخص واجد شرایط برای انجام خدمت در یکی از مشاغل پیش بینی شده در این قانون.
ماده 5 - شغل عبارت است از مجموع وظایف و مسئولیتها و اختیارات مرتبط و مستمر که به عنوان کار واحد برای یک فرد در نظر گرفته میشود.
ماده 6 - مشاغل نیروی انتظامی به سه گروه تقسیم میشود:
الف - شغل انتظامی - عبارت است از مجموعه وظایف و اختیارات مشخصی که در جداول سازمان برای کارکنان انتظامی پیش بینی شده است. مشاغل فرماندهی جزو مشاغل انتظامی محسوب میگردد.
ب - شغل کارمندی - عبارت است از مجموعه وظایف و اختیارات مشخصی که در جداول سازمان برای کارمندان پیش بینی شده است.
ج - شغل مشترک - عبارت است از مجموعه وظایف و اختیارات مشخصی که در جداول سازمان با این عنوان تعیین شده و منحصر به کارکنان انتظامی یا کارمندان نبوده و قابل تخصیص به هر دو میباشد.
تبصره 1 - در مشاغل مشترک شرایط احراز شغل باید به نحوی تعیین گردد که شایسته ترین کارکنان اعم از انتظامی و کارمند منصوب گردند.
تبصره 2 - مشاغل انتظامی، کارمندی و مشترک با رعایت مفاد این قانون در قالب محلهای سازمانی در جداول سازمان مشخص میشود.
ماده 7 - رشته شغلی عبارت است از مجموعه مشاغلی که به لحاظ نزدیکی و سنخیت از نظر اطلاعات و دانستنی های علمی دارای محتوای مشترک باشند.
ماده 8 - رسته عبارت است از مجموعه رشته های شغلی که از نظر تخصص یا نوع کار یا نوع آموزش وابستگی و ارتباط نزدیک داشته باشند.
ماده 9 - کارکنان نیروی انتظامی کسانی هستند که برابر شرایط و مقررات مندرج در این قانون یا قانون خدمت وظیفه عمومی به خدمت پذیرفته میشوند و عبارتند از:
الف - پایور ب - پیمانی ج - وظیفه
ماده 10 - کارکنان پایور به کسانی اطلاق میگردد که برای انجام خدمت مستمر در نیروی انتظامی استخدام میشوند و عبارتند از:
الف - پایور انتظامی ب - پایور کارمند ج - پایور محصل
ماده 11 - پایوران انتظامی کارکنانی هستند که پس از طی آموزشهای لازم به یکی از درجات پیش بینی شده در این قانون نائل و از لباس و علائم انتظامی استفاده می نمایند.
ماده 12 - پایوران کارمند کارکنانی هستند که بر اساس مدارج تحصیلی و یا مهارت تجربی و تخصصی استخدام و بدون استفاده از لباس، درجات و علائم انتظامی به یکی از رتبه های پیش بینی شده در این قانون نائل میشوند.
ماده 13 - پایوران محصل کارکنانی هستند که به منظور خدمت استخدام و قبل از انتصاب در یکی از مشاغل مندرج در این قانون در یکی از مراکز آموزشی نیروی انتظامی یا سایر موسسات آموزشی به هزینه نیروی انتظامی مشغول تحصیل میباشند.
ماده 14 - کارکنان پیمانی به کسانی اطلاق میگردد که خدمت پیمانی را به صورت انتظامی یا کارمندی برابر مقررات مندرج در این قانون انجام می دهند.
ماده 15 (منسوخ 1390/08/22)- کارکنان وظیفه کسانی هستند که مطابق قانون خدمت وظیفه عمومی در یکی از دوره های ضرورت، احتیاط یا ذخیره مشغول خدمت میباشند.
ماده15 مکرر (الحاقی 1390/04/08)- کارکنان خریدخدمت، به کسانی اطلاق میشود که طبق مقررات مربوط، خدمت مشخصی را برابر قرارداد معین انجام می دهند. خریدخدمت اشخاص بنا به ضرورت و برای مدت محدود به موجب آییننامه ای است که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه میشود و پس از تایید ستاد کل به تصویب هیات وزیران میرسد.
بخش دوم - شرایط عمومی استخدام:
ماده 16 - شرایط عمومی استخدام کارکنان پایور و پیمانی به شرح زیر میباشد:
الف - اعتقاد و التزام عملی به دین مبین اسلام.
ب (اصلاحی 1390/04/08)- اعتقاد و التزام عملی به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و ولایت مطلقه فقیه و آمادگی فداکاری در راه تحقق اهداف آنها
ج - تابعیت جمهوری اسلامی ایران.
د - عدم سابقه عضویت یا وابستگی به احزاب و گروههای سیاسی معارض با نظام جمهوری اسلامی ایران.
ه- - عدم عضویت یا وابستگی به احزاب و گروههای سیاسی در زمان تقاضای استخدام.
و - عدم محکومیت به محرومیت از خدمات دولتی.
ز - نداشتن سوء پیشینه کیفری.
ح - عدم اعتیاد به مواد مخدر.
ط - داشتن شرایط تحصیلی و یا تخصصی لازم برای خدمت مورد نظر.
ی - دارا بودن حداقل هفده سال سن و حداکثر سی و پنج سال.
ک - داشتن سلامت و توانائی جسمی و روانی متناسب با خدمت مورد نظر.
تبصره - مراحل استخدام و چگونگی انجام مسابقه و آزمون ورودی بر اساس آییننامه ای خواهد بود که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور تهیه و با تایید ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
ماده 17 - هیات مرکزی گزینش مرکب از وزیر کشور یا معاون امنیتی و انتظامی، فرمانده نیروی انتظامی یا جانشین وی، رئیس سازمان عقیدتی سیاسی یا جانشین وی، رئیس سازمان حفاظت اطلاعات یا جانشین وی و معاون نیروی انسانی نیروی انتظامی به عنوان دبیر هیات تشکیل میگردد و در چهارچوب مفاد این قانون وظیفه تعیین سیاست های گزینش کارکنان و تدوین دستورالعملهای مورد نیاز با همکاری سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور و نظارت بر کار هسته های گزینش در نیروی انتظامی را به عهده دارد. هسته های گزینش در نیروی انتظامی توسط هیات مرکزی تشکیل میگردد.
ماده 18 - استخدام کارکنان انتظامی برای خدمت به صورت پایور منحصراً بر اساس یکی از مقاطع تحصیلی پایان دوره های راهنمایی، متوسطه، کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد، دکترا و بالاتر انجام میگیرد.
ماده 19 - کارمندان به دو صورت ذیل استخدام میشوند:
الف - بر اساس مدارک تحصیلی در یکی از مقاطع پایان دوره متوسطه، کاردانی،کارشناسی، کارشناسی ارشد، دکترا و بالاتر.
ب - بر اساس مهارت عملی با حداقل مدرک نهضت سوادآموزی.
ماده 20 - نیروی انتظامی میتواند زنان را با حفظ موازین اسلامی در مشاغلی که مستلزم به کارگیری زنان است به صورت کارکنان انتظامی یا کارمند استخدام نماید.
تبصره 1 - مشاغل خاص زنان و امور انضباطی آنان بنا به مورد در جداول سازمانی و آییننامه انضباطی تعیین میشود.
تبصره 2 - کلیه کارکنان زن که در اجرای ماده (196) قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1366/7/7 - از وضعیت انتظامی به کارمند معادل خود تبدیل شده اند در صورت تمایل میتوانند به وضعیت سابق اعاده شده و برابر مقررات این قانون به درجات متناسب نائل گردند.
ماده 21 - نیروی انتظامی میتواند به منظور تامین نیاز سازمانی خود، داوطلبانی را که حداقل دارای مدرک تحصیلی پایان دوره راهنمایی میباشند با اخذ تعهد پنج سال خدمت انتظامی و یا شش سال خدمت کارمندی به صورت پیمانی استخدام نماید. تمدید مدت یا تجدید قرارداد مجاز نمیباشد.
تبصره 1 - استخدام کارمند پیمانی بر اساس تخصص و مهارت عملی، از لحاظ مدرک تحصیلی مشمول بند (ب) ماده (19) خواهد بود.
تبصره 2 - خدمت کارکنان پیمانی که خدمت دوره ضرورت را انجام ندادهاند به منزله انجام خدمت دوره ضرورت تلقی میگردد و در صورتی که قبل از خاتمه تعهد به هر علت از خدمت مستعفی یا برکنار گردند برابر مقررات قانون وظیفه عمومی با آنان رفتار خواهد شد.
تبصره 3 - نیروی انتظامی میتواند کارکنانی را که در حال انجام خدمت دوره ضرورت میباشند به صورت پیمانی استخدام نماید.
ماده 22 - جداول سازمانی باید به نحوی تنظیم گردد که حداقل هفتاد درصد (70%) از کارکنان پایور و مابقی به ترتیب از کارکنان پیمانی و وظیفه استفاده شود.
تبصره - به کارگیری کارکنان وظیفه دیپلمه و پائین تر در مشاغلی غیر از نگهبانی و خدماتی مطابق با دستورالعملی میباشد که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و پس از تایید ستاد کل به اجراء گذارده خواهد شد.
ماده 23 - نیروی انتظامی میتواند به منظور تامین نیروی انسانی، در صورت نیاز از کارکنان سایر نیروهای مسلح و سازمانها و وزارتخانه ها و نهادهای انقلاب اسلامی با آموزش های لازم و با رعایت مقررات نیروی انتظامی و همچنین رعایت مقررات نیروها و سازمانها و وزارتخانه های ذی ربط به صورت انتقال یا مامور به خدمت استفاده نماید.
تبصره 1 - سابقه خدمت کارکنان منتقل شده به نیروی انتظامی از لحاظ پایه خدمتی و سنوات بازنشستگی قابل احتساب است.
تبصره 2 - نیروی انتظامی میتواند در مواقع ضروری و برای مدت محدود از بسیجیان برای اجرای ماموریت های قانونی خود به صورت مامور استفاده نماید. نحوه به کارگیری و وضعیت خدمتی و حقوق و مزایای آنان به موجب دستورالعملی خواهد بود که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی سپاه، وزارت کشور، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور و ستاد کل تهیه و به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
تبصره 3 - نیروی انتظامی به منظور بهره گیری از مشارکتهای مردمی در تحکیم و توسعه نظم و امنیت اجتماعی میتواند عده ای را به عنوان پلیس افتخاری از بین افراد داوطلب واجد صلاحیت، انتخاب و پس از آموزش و سازماندهی لازم، با عناوینی چون پلیس محلی به کار گیرد.
چگونگی اجرای این تبصره به موجب آیین نامه ای خواهد بود که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد.
ماده 24 - نیروی انتظامی میتواند در صورت نیاز از کارکنان وظیفه در حین خدمت دوره ضرورت و احتیاط و همچنین از کارکنان پیمانی در طول مدت قرارداد با دارا بودن شرایط لازم به عنوان پایور استخدام نماید. این قبیل داوطلبان در شرایط مساوی نسبت به سایر داوطلبان از اولویت برخوردارند. آموزش و ترفیعات آنان نیز تابع مقررات مندرج در این قانون خواهد بود.
ماده 25 - نیروی انتظامی میتواند به منظور تامین استاد و تکمیل اعضاء هیات علمی موسسات آموزش عالی خود، کارکنان مورد نیاز را بر اساس مقررات استخدامی هیات علمی دانشگاهها و موسسات آموزش عالی استخدام و به مشاغل آموزشی و پژوهشی منصوب نماید.
تبصره - کارکنان پایور که دارای شرایط لازم برای عضویت در هیات علمی موضوع این ماده باشند میتوانند به عضویت هیات علمی موسسات آموزش عالی نیروی انتظامی درآیند.
ماده 26 - استخدام جز برای مشاغل پیش بینی شده در جداول سازمان و همچنین تغییر نوع استخدام کارکنان، جز در موارد مذکور در این قانون ممنوع است.
بخش سوم - سازمان و طبقه بندی:
ماده 27 - مشاغل نیروی انتظامی در رشته ها و رسته های مختلف دسته بندی می گردند. انواع رسته ها و علائم رسته ای و لباس و علائم درجات به موجب دستورالعملی خواهد بود که به وسیله نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
ماده 28 - نیروی انتظامی موظف است کلیه کارکنان خود را متناسب با رشته های تحصیلی، دوره های آموزشی و مهارت های آنان رسته بندی نماید. تغییر رسته در موارد خاص برابر دستورالعمل رسته ها، موضوع ماده (27) خواهد بود.
ماده 29 - نیروی انتظامی موظف است مشاغل کارمندان موضوع بند (ب) ماده (19) این قانون را از نظر پیچیدگی به سه گروه (1)، (2) و (3) و میزان مهارت در انجام مشاغل هر یک از سه گروه را به سه رده (1)، (2) و (3) طبقه بندی نماید.
تخصص و مهارت فنی این قبیل کارمندان در بدو استخدام توسط کمیسیون ارزیابی مهارت فنی مورد ارزیابی قرار گرفته و رده آنان تعیین میگردد.
ماده 30 - نیروی انتظامی مکلف است حداکثر ظرف مدت دو سال در چهارچوب این قانون کلیه مشاغل مربوطه را به منظور طبقه بندی مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرارداده و بر اساس آن نسبت به تعیین شرح وظایف و شرایط احراز هر شغل با هماهنگی وزارت کشور اقدام و پس از تصویب فرماندهی کل قوا در انتصابات و ترفیعات ملاک عمل قرار دهد.
ماده 31 - تعداد و ترکیب نیروی انسانی و همچنین نسبت درجه ها و رتبه های کارکنان نیروی انتظامی بر مبنای اهداف، خط مشی و نیازها برابر جداول سازمان و تجهیزاتی که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید، مشخص میگردد.
ماده 32 - نیروی انتظامی مکلف است حداکثر ظرف دو سال پس از تصویب این قانون محلهای سازمانی نیروی انتظامی را مورد بررسی قرار داده و ضرورت انتظامی یا کارمندی یا مشترک بودن شغل را تعیین و درجات و رتبه های مناسب برای هر محل سازمانی را در نظر گرفته و با هماهنگی وزارت کشور از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا برساند.
تبصره - چنانچه برخی از محلهای سازمانی مربوط به مشاغل تخصصی و یا تجربی فاقد طیف درجات متناسب با تعداد یا ترکیب مشاغل مزبور در جداول سازمانی باشد، می توان درجه محل سازمانی این قبیل مشاغل را ضمن تعیین حداقل و حداکثر درجه مورد نیاز به صورت سیال مشخص نمود، که در این صورت برای انجام امور خدمتی، درجه شاغل ملاک تعیین درجه محل سازمانی شغل مورد تصدی خواهد بود.
فصل سوم - آموزش
ماده 33 - دوره های آموزشی کارکنان نیروی انتظامی به شرح ذیل میباشد:
الف - دوره های عمومی انتظامی.
ب - دوره های تخصصی.
ج - دوره علمی.
د - دوره های سرپرستی.
ه- - دوره های تخصصی تکمیلی.
و - دوره های کاردانی علوم و فنون انتظامی.
ز - دوره های کارشناسی علوم و فنون انتظامی.
ح - دوره های کارشناسی ارشد علوم و فنون انتظامی.
ط - دوره فرماندهی و مدیریت عالی انتظامی.
ی - دوره عالی امنیت.
تبصره 1 - عناوین دوره های بندهای (و)، (ز)، (ح)، (ط) و (ی) از نظر طبقه بندی مشاغل و استخدام و ارتقاء در نیروی انتظامی کاربرد دارد و برای اعطای مدارک تحصیلی مطابق ماده (54) اقدام خواهد شد.
تبصره 2 - نیروی انتظامی میتواند در صورت لزوم علاوه بر دوره های مذکور نیازمندیهای آموزشی دیگر خود را در قالب آموزشهای عرضی (تخصصی کوتاه مدت و ضمن خدمت) اجرا نماید.
تبصره 3 - در جهت توسعه همکاریهای مشترک، اطلاع از آخرین یافته های علمی و تخصصی در سایر نیروهای مسلح و تامین بخشی از نیازمندیهای آموزشی تخصصی، نیروی انتظامی میتواند نسبت به اعزام کارکنان واجد شرایط خود به کلیه دوره های مصوب آن نیروها اقدام و سهمیه مناسب در دوره های آموزشی خود برابر درخواست آنان پیش بینی نماید.
ماده 34 - مراکز آموزشی کارکنان نیروی انتظامی به شرح ذیل میباشد:
الف - مراکز آموزش عمومی.
ب - آموزشگاههای علمی - تخصصی.
ج - واحدهای آموزشی.
د - دانشکدههای علوم و فنون انتظامی.
ه- - دانشکده فرماندهی و ستاد.
تبصره 1 - به مجموعه دانشکده های نیروی انتظامی «دانشگاه علوم انتظامی» اطلاق میگردد.
تبصره 2 - تاسیس و ایجاد مراکز آموزشی موضوع این ماده با هماهنگی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری منوط به تامین اعتبار و تایید سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور است.
ماده 35 - دوره های عمومی انتظامی به منظور ارائه آموزشهای نظامی، انتظامی مقدماتی و آشنائی با مقررات و آیین نامه های سازمانی با اهداف ایجاد آمادگی عمومی برای خدمت در نیروی انتظامی متناسب با گونه های مختلف استخدامی موضوع ماده (9) برای کلیه کارکنان در بدو خدمت تشکیل میگردد.
ماده 36 - دوره های تخصصی به منظور ایجاد توانمندی تخصصی مورد نیاز برای کارکنان انتظامی پایور که دوره عمومی انتظامی خود را در آموزشگاههای علمی - تخصصی گذرانده اند و همچنین کارمندان پایور و پیمانی که بدون مهارت و تخصصی استخدام میشوند متناسب با رسته های ناجا بلافاصله بعد از دوره عمومی انتظامی ارائه میگردد.
برنامه آموزشی این دوره ها میبایست به گونه ای تنظیم گردد که دانش آموختگان آن بتوانند از عهده مشاغل گروهبانی و رتبه های همطراز برآیند.
تبصره - دوره تخصصی کارکنان وظیفه متناسب با مشاغل سازمانی خاص آنان ارائه میگردد.
ماده 37 - دوره علمی به منظور ارتقاء تحصیلات کارکنان پایور انتظامی که با مدرک حداقل پایان دوره راهنمایی به استخدام درآمده اند برای نیل به مدرک پایان دوره متوسطه با هماهنگی وزارت آموزش و پرورش تشکیل میگردد.
ماده 38 - دوره های تخصصی تکمیلی به منظور تکمیل تخصص و به روزآمد نمودن دانش رسته ای کارکنان پایور نیروی انتظامی برای نیل به ترفیع و یا تصدی مشاغل خاص متناسب با رسته، رشته و مشاغل نیروی انتظامی حداقل به مدت یک ماه حسب مورد در دانشکده فرماندهی و ستاد، دانشکدههای علوم و فنون، آموزشگاههای علمی - تخصصی و واحدهای آموزشی اجرا میگردد.
نیروی انتظامی مکلف است نسبت به تشکیل این دوره ها طوری اقدام نماید که کلیه کارکنان بتوانند به موقع این دوره ها را طی نمایند. برنامه آموزشی این دوره ها باید طوری تنظیم گردد که دانش آموختگان آن از عهده مشاغل در درجات یا رتبه های بالاتر برآیند.
تبصره 1 - دوره های آموزشی که در مراکز آموزش برون سازمانی ارائه میگردد و محتوای آن با نیاز دانش رسته ای نیروی انتظامی مطابقت دارد معادل دوره تخصصی تکمیلی محسوب میگردد.
تبصره 2 - کارکنانی که هر یک از دوره های آموزشی مندرج در ماده (33) این قانون را طی نمایند از طی دوره تخصصی تکمیلی همان دوره ترفیع معاف میباشند.
تبصره 3 (اصلاحی 1390/04/08)- حداقل مدت آموزش در مقاطع استوار یکمی به ستوان سومی و سروانی به سرگردی دو ماه خواهد بود.
ماده 39 - دوره سرپرستی به منظور احراز توانمندی لازم جهت تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت جزء برای کارکنانی که از درجه استوار یکمی یا رتبه معادل به درجه ستوان سومی یا رتبه معادل نایل گردیده اند به مدت حداقل سه ماه متناسب با رسته خدمتی در دانشکده های علوم و فنون اجرا میگردد نیل به درجه ستوان دومی یا رتبه معادل منوط به موفقیت در طی این دوره میباشد. دانش آموختگان این دوره از سه ماه ارشدیت برخوردار می گردند.
ماده 40 (اصلاحی 1390/04/08)- مراکز آموزش عمومی به منظور اجرای دوره های عمومی انتظامی و تخصصی بدو خدمت کارکنان وظیفه ایجاد میگردد. نیروی انتظامی میتواند با توجه به نیاز خود نسبت به ایجاد این مراکز در نقاط مختلف کشور اقدام نماید.
ماده 41 (اصلاحی 1390/04/08)- آموزشگاههای علمی - تخصصی به منظور اجرای دوره عمومی انتظامی، دوره تخصصی و دوره علمی بدو خدمت و همچنین دوره های تخصصی تکمیلی برای کسانی که حداقل با مدارک تحصیلی پایان دوره راهنمایی به عنوان پایور انتظامی و پیمانی برای خدمت در مشاغل گروهبانی و بالاتر از طریق مسابقه ورودی استخدام میشوند، ایجاد میگردد.
نیروی انتظامی میتواند متناسب با رسته های مصوب نسبت به ایجاد این مراکز در نقاط مختلف کشور اقدام نماید.
تبصره - نیروی انتظامی میتواند با رعایت ضوابط و مقررات وزارت آموزش و پرورش جهت ارتقاء تحصیلی کارکنان پایور شاغل تا سطح پایان دوره متوسطه مهارتی در آموزشگاههای علمی - تخصصی اقدام نماید.
ماده 42 - واحدهای آموزشی به منظور ارائه آموزش های تخصصی تکمیلی و عرضی ایجاد میگردد.
نیروی انتظامی میتواند با توجه به نیاز خود نسبت به ایجاد این واحدها در تابعیت یگانهای عمده خود اقدام نماید.
ماده 43 - کارمندان پایور در بدو خدمت دوره عمومی انتظامی را به مدت حداقل یک ماه و کارمندان با مدرک پایان دوره متوسطه که بدون مهارت و تخصص استخدام گردیده اند علاوه بر آن یک دوره تخصصی را به مدت حداقل یک ماه طی می نمایند.
دوره عمومی انتظامی و تخصصی کارمندان دارای مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه در آموزشگاههای علمی تخصصی و دوره عمومی کارمندان با مدرک تحصیلی کاردانی و بالاتر در دانشکده علوم و فنون برگزار میگردد.
کارمندان در طول خدمت ضمن طی حداقل یکی از دوره های تخصصی تکمیلی در فاصله هر ترفیع میتوانند با رعایت شرایط و ضوابط مورد نیاز برای تصدی مشاغل مدیریتی جزء، دوره سرپرستی و برای تصدی مشاغل مدیریت میانی، دوره فرماندهی و مدیریت و برای تصدی مشاغل مدیریت عالی، دوره عالی امنیت را طی نمایند.
تبصره - فهرست مشاغل مدیریت جزء، میانی و عالی بر اساس طبقه بندی مشاغل موضوع ماده (30) تعیین خواهد شد.
ماده 44 - کارکنان پایور انتظامی با مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه مهارتی که در نظام آموزش و پرورش طراحی و اجرا میشود و مورد نیاز نیروی انتظامی میباشد برای نیل به درجه گروهبان یکمی در بدو خدمت دوره عمومی انتظامی را حداقل به مدت شش ماه و دارندگان مدرک پایان دوره متوسطه فاقد مهارت علاوه بر دوره مذکور، دوره تخصصی را حداقل به مدت شش ماه طی می نمایند. این دوره ها در بدو خدمت و در آموزشگاههای علمی - تخصصی اجراء میگردد. کلیه کارکنان مزبور دوره های تخصصی و تکمیلی را در طول خدمت و در فاصله هر ترفیع می گذرانند. این کارکنان با رعایت شرایط و ضوابط مورد نیاز برای تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت جزء میبایست دوره سرپرستی را طی نمایند.
تبصره - کارکنان پایور انتظامی دارای مدرک پایان دوره راهنمایی در بدو خدمت دوره عمومی انتظامی، دوره تخصصی و دوره علمی را مجموعاً به مدت حداقل هجده ماه در آموزشگاههای علمی تخصصی طی می نمایند.
ماده 45 (اصلاحی 1390/04/08)- کلیه کارکنان پیمانی که به صورت انتظامی با مدرک تحصیلی پایان متوسطه و پایین تر استخدام می گردند دوره عمومی انتظامی را حداقل به مدت چهارماه و کارکنان با مدرک تحصیلی کاردانی و بالاتر این دوره را حداقل به مدت دو ماه طی می نمایند. این کارکنان در صورت دارا نبودن تخصص و مهارت مورد نیاز نیروی انتظامی بلافاصله بعد از طی دوره عمومی انتظامی، دوره تخصصی را به مدت حداقل دو ماه متناسب با رسته های نیروی انتظامی طی می نمایند. این دوره ها در بدو خدمت حسب مورد در آموزشگاههای علمی - تخصصی و دانشکده های علوم و فنون انتظامی اجراء میشود.
ماده 46 (اصلاحی 1390/04/08)- کلیه کارمندان پیمانی در بدو خدمت، دوره عمومی انتظامی را به مدت حداقل سه ماه و در صورت دارا نبودن مهارت و تخصص لازم یک دوره تخصصی به مدت حداقل یک ماه در آموزشگاههای علمی - تخصصی طی می نمایند.
تبصره (الحاقی 1390/04/08)- کارمندان پیمانی که خدمت سربازی را طی نمودهاند دوره عمومی انتظامی آنان به یک ماه تقلیل می یابد و کسانی که خدمت سربازی خود را در نیروی انتظامی گذرانده باشند در صورتی که انفکاک آنان بیشتر از شش ماه نباشد از طی دوره عمومی انتظامی معاف هستند.
ماده 47 - کلیه کارکنان پیمانی انتظامی و کارمند در طول خدمت و قبل از ترفیع یک دوره تخصصی - تکمیلی را متناسب با درجه یا رتبه در دانشکده های علوم و فنون، آموزشگاههای علمی تخصصی و واحدهای آموزشی می گذرانند.
تبصره 1 (منسوخ 1390/04/08)- کارمندان پیمانی که خدمت سربازی را طی نمودهاند دوره عمومی انتظامی آنان به یک ماه تقلیل می یابد و کسانی که خدمت سربازی خود را در نیروی انتظامی گذرانده باشند در صورتی که انفکاک آنان بیشتر از شش ماه نباشد از طی دوره عمومی انتظامی معاف هستند.
تبصره(اصلاحی 1390/04/08)- کلیه کارکنان پیمانی که برابر قوانین و مقررات تغییر وضعیت خدمتی داده و به عنوان کارکنان پایور بدون تغییر رسته به کار گرفته میشوند در صورت داشتن حداقل سه سال تجربه خدمتی و موفقیت در آزمون که از طریق مراکز آموزش ذی ربط برگزار میگردد از طی آموزشهای عمومی انتظامی و تخصصی معاف میباشند. اینگونه کارکنان در صورت به کارگیری در رسته جدید موظف به طی دوره تخصصی قبل از به کارگیری میباشند.
ماده 48 - کارکنان وظیفه در بدو خدمت دوره های عمومی انتظامی و تخصصی مورد نیاز را طی می نمایند. کارکنان وظیفه با مدرک تحصیلی کاردانی و بالاتر در صورت به کارگیری در تخصصهای منطبق با تحصیلات آنان از طی دوره تخصصی معاف میباشند. این دوره ها در مراکز آموزش عمومی اجرا میگردد.
تبصره 1 - برنامه آموزش کارکنان وظیفه در بدو خدمت متناسب با نیاز نیروی انتظامی و سطح تحصیلات آنان توسط نیروی مذکور تهیه و به مورد اجرا گذارده خواهد شد.
تبصره 2 - کارکنان وظیفه بی سواد و کم سواد دوره های سوادآموزی را برابر دستورالعملی که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی نهضت سوادآموزی تهیه و به تصویب وزیر کشور میرسد طی می نمایند.
ماده 49 - دوره های کاردانی علوم و فنون انتظامی در رشته های مختلف تحصیلی به منظور تربیت نیروی متخصص مورد نیاز نیروی انتظامی در سطح کاردانی متناسب با رسته های نیروی انتظامی جهت کارکنان پایور انتظامی که با مدرک پایان دوره متوسطه از طریق مسابقه ورودی جذب گردیده اند در بدو خدمت به مدت حداقل چهار نیمسال تحصیلی در دانشکده های علوم و فنون تشکیل میگردد.
برنامه آموزشی این دوره ها باید طوری تنظیم گردد که با طی دوره های آموزشی بعدی دانش آموختگان از عهده مشاغل ستوان سومی تا مشاغل مربوط به درجات سرهنگی برآیند.
تبصره - پایوران انتظامی و کارمندان با داشتن مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه با حداکثر بیست و هفت سال سن در صورت دارا بودن سایر شرایط لازم میتوانند در مسابقه ورودی دوره کاردانی شرکت نمایند.
ماده 50 - دوره های کارشناسی علوم و فنون انتظامی در رشته های مختلف تحصیلی به منظور تربیت نیروی متخصص مورد نیاز نیروی انتظامی در سطح کارشناسی متناسب با رسته های نیروی انتظامی برای کارکنان پایور انتظامی که با مدرک پایان دوره متوسطه از طریق مسابقه ورودی جذب گردیده اند در بدو خدمت به مدت حداقل هفت نیمسال تحصیلی در دانشکده های علوم و فنون تشکیل میگردد. برنامه آموزشی این دوره ها میبایست طوری تنظیم گردد که دانش آموختگان از عهده مشاغل ستوان دومی برآمده و با کسب تجارب حاصله از خدمت و همچنین طی دوره های بعدی از عهده کلیه مشاغل بالاتر برآیند.
تبصره 1 - در صورت ضرورت، نیروی انتظامی میتواند دوره های کارشناسی علوم و فنون انتظامی را به صورت ناپیوسته برای دانش آموختگان دوره های کاردانی علوم و فنون انتظامی در طول درجه ستوان سومی و همچنین دارندگان مدرک کاردانی موسسات و مراکز آموزش عالی متناسب با نیاز نیروی انتظامی به مدت حداقل سه نیمسال تحصیلی با دارا بودن حداکثر بیست و هفت سال سن از طریق مسابقه ورودی اجرا نماید.
تبصره 2 - دانش آموختگان آموزشگاههای علمی - تخصصی که با مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه به استخدام نیروی انتظامی درآمده اند در طول درجه گروهبان یکمی و استوار دومی و کارمندان با مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه و حداکثر بیست و هفت سال سن در صورت داشتن سایر شرایط لازم میتوانند در مسابقه ورودی کارشناسی علوم و فنون انتظامی شرکت نمایند.
ماده 51 (اصلاحی 1390/04/08)- نیروی انتظامی میتواند تا بیست درصد (20%) از ظرفیت دوره های کاردانی و کارشناسی علوم و فنون انتظامی را به کارکنان پایور شاغل واجد شرایط خود اختصاص دهد.
پذیرفته شدگان، از دوره عمومی انتظامی معاف و در زمان تحصیل بدون نصب درجه خواهند بود.
ماده 52 - تغییر رشته تحصیلی ورودی های کاردانی و کارشناسی علوم و فنون انتظامی بر اساس تقاضای شخصی یا محرز گردیدن عدم توانمندی ادامه تحصیل در رشته مربوط بنا بر ضرورت و نیاز سازمان در صورت دارا بودن شرایط و ضوابط مورد نیاز فقط برای یک بار امکان پذیر می یاشد.
شرایط و ضوابط مذکور در اساسنامه دانشکده های علوم و فنون انتظامی پیش بینی میگردد.
ماده 53 - دوره های کارشناسی ارشد علوم و فنون انتظامی به منظور گسترش دانش و تربیت متخصصان و پژوهندگان در سطح کارشناسی ارشد متناسب با رسته های نیروی انتظامی برای کارکنان پایور با مدرک تحصیلی کارشناسی از طریق مسابقه ورودی در طول درجات سروانی و سرگردی یا رتبه همطراز به مدت حداقل سه نیمسال تحصیلی در دانشکده های علوم و فنون انتظامی تشکیل میگردد.
برنامه آموزشی این دوره ها میبایست طوری تنظیم گردد که دانش آموختگان با آخرین تخصصها و یافته های علمی و مدیریتی متناسب با رسته مربوط و نیز با روشهای پژوهشی علمی آشنا شده تا توانمندی و مهارت لازم را برای مدیریت، تحقیق و تعلیم کسب نموده و از عهده مشاغل مربوط برآیند.
دانش آموختگان این دوره از یک سال ارشدیت برخوردار می گردند.
تبصره - دانش آموختگان رتبه اول دوره های کارشناسی علوم و فنون میتوانند این دوره را در صورت موفقیت در مسابقه ورودی بلافاصله پس از فراغت از تحصیل و قبل از نیل به درجه سروانی طی نمایند.
ماده 54 - نیروی انتظامی میتواند با تطبیق وضعیت دانشکده ها و محتوای دوره های تحصیلی مربوط در این قانون با مقررات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری به دانش آموختگان دوره های کاردانی و کارشناسی مدرک کاردانی و کارشناسی و به دانش آموختگان دوره های کارشناسی ارشد علوم و فنون انتظامی و فرماندهی و مدیریت عالی مدرک کارشناسی ارشد و به دانش آموختگان دوره عالی امنیت، مدرک دکترا اعطاء نماید.
ماده 55 - دوره های فرماندهی و مدیریت عالی انتظامی به منظور تربیت فرماندهان و مدیران نیروی انتظامی از طریق مسابقه ورودی برای کارکنان پایور در طول درجه سرگردی و سرهنگ دومی یا رتبه های همطراز در دانشکده فرماندهی و ستاد در سه سطح زیر تشکیل میگردد:
الف - برای کارکنان پایور با مدرک تحصیلی کارشناسی جهت تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت عالی به صورت بلند مدت حداقل به مدت سه نیمسال تحصیلی که دانش آموختگان این دوره علاوه بر احراز شرایط برای تصدی مشاغل مذکور از یک سال ارشدیت برخوردار می گردند.
ب - برای کارکنان پایور با مدرک کارشناسی ارشد به بالا جهت تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت عالی به صورت کوتاه مدت حداقل به مدت شش ماه که دانش آموختگان این دوره علاوه بر احراز شرایط برای تصدی مشاغل مذکور از سه ماه ارشدیت برخوردار می گردند.
ج - برای کارکنان پایور با مدرک کاردانی و همچنین کارشناسی که شرایط لازم برای طی دوره بلند مدت برای آنان فراهم نگردیده جهت تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت میانی به صورت کوتاه مدت حداقل به مدت شش ماه که دانش آموختگان این دوره علاوه بر احراز شرایط برای تصدی مشاغل مذکور از سه ماه ارشدیت برخوردار می گردند.
تبصره - برنامه آموزشی این دوره میبایست طوری تنظیم گردد که دانش آموختگان با روشهای فرماندهی و مدیریت فرا رسته ای آشنا شده، توانمندی لازم را برای طراحی، برنامه ریزی و هدایت در مشاغل فرماندهی و مدیریت نیروی انتظامی کسب نمایند.
ماده 56 - دوره عالی امنیت به منظور آموزش فرماندهان و مدیران عالی نیروی انتظامی در زمینه سیاست های داخلی و خط مشی کشور در امور امنیتی - انتظامی از طریق مسابقه ورودی به مدت حداقل سه نیمسال در دانشکده فرماندهی و ستاد نیروی انتظامی برای دانش آموختگان دوره فرماندهی و مدیریت عالی و دارندگان مدرک کارشناسی ارشد و بالاتر که دوره کوتاه مدت فرماندهی و مدیریت عالی را طی نمودهاند در درجه حداقل سرهنگی و رتبه همطراز تشکیل میگردد، برنامه آموزشی این دوره میبایست طوری تنظیم گردد که دانش آموختگان علاوه بر احراز شرایط لازم برای تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت عالی در نیروی انتظامی با روشهای علمی- پژوهشی آشنا شده تا توانمندی و مهارت علمی لازم را برای تحقیق، پژوهش و طراحی اجرای سیاستهای کلان امنیت عمومی و انتظامی کشور به دست آورند.
دانش آموختگان این دوره از یک سال ارشدیت برخوردار می گردند.
تبصره - فرماندهان و مدیران عالی نیروهای مسلح با معرفی بالاترین رده سازمانی و مسئولین کشوری در سطح مدیران کل و بالاتر که به نحوی در امور امنیتی و انتظامی دارای مسئولیت هستند میتوانند با داشتن شرایط مذکور در این دوره شرکت نمایند.
ماده 57 - کارکنان واجد شرایط آن دسته از دوره های مندرج در این قانون که دارای مسابقه ورودی هستند، حداکثر سه بار حق شرکت در آزمون هر یک از دوره ها را دارند.
ماده 58 - به منظور اجرای دوره عمومی انتظامی دوره های کاردانی، کارشناسی و کارشناسی ارشد علوم و فنون انتظامی و همچنین دوره های تخصصی تکمیلی و دوره سرپرستی برای کارکنان پایور، دانشکده های علوم و فنون با رعایت تبصره (1) ماده (33) و پس از کسب مجوز از فرماندهی کل قوا ایجاد می گردند.
ماده 59 - دانشکده فرماندهی و ستاد به منظور اجرای دوره های فرماندهی و مدیریت عالی انتظامی و دوره عالی امنیت تشکیل میگردد.
تبصره - دوره های تخصصی تکمیلی دانش آموختگان دوره فرماندهی و مدیریت در این دانشکده اجرا میگردد.
ماده 60 - اساسنامه های هر یک از مراکز آموزشی نیروی انتظامی جهت تحقق اهداف دوره های مربوط و ایجاد شرایط لازم برای اجرای دوره ها، با رعایت مواد مندرج در این قانون توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تدوین و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد.
ماده 61 - کارکنان پایور انتظامی با مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه برای نیل به درجه ستوان سومی دوره کاردانی علوم و فنون انتظامی را پس از طی دوره عمومی انتظامی در بدو خدمت طی می نمایند. این کارکنان در طول خدمت ضمن طی دوره های تخصصی تکمیلی در هر ترفیع با رعایت شرایط و ضوابط برای تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت میانی از طریق مسابقه ورودی دوره فرماندهی و مدیریت عالی کوتاه مدت را در طول درجه سرگردی و سرهنگ دومی طی می نمایند.
ماده 62 - کارکنان پایور انتظامی با مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه برای نیل به درجه ستوان دومی دوره کارشناسی علوم و فنون انتظامی را پس از طی دوره عمومی انتظامی در بدو خدمت طی می نمایند این کارکنان در طول خدمت ضمن طی دوره های تخصصی تکمیلی در طول هر ترفیع با رعایت شرایط و ضوابط میتوانند در طول درجه سروانی و سرگردی دوره کارشناسی ارشد علوم و فنون و یا دوره فرماندهی و مدیریت عالی را در درجات سرگردی و سرهنگ دومی طی نمایند.
دانش آموختگان دوره فرماندهی و مدیریت عالی بلند مدت میتوانند در مسابقه ورودی دوره عالی امنیت شرکت نمایند. دانش آموختگان دوره های کارشناسی ارشد علوم و فنون برای شرکت در دوره های عالی امنیت ملزم به طی دوره کوتاه مدت فرماندهی و مدیریت عالی میباشند.
ماده 63 - دانش آموختگان دوره های کاردانی و بالاتر که در دانشگاهها و موسسات آموزش عالی برون سازمانی تحصیل نمودهاند و به عنوان کارکنان پایور انتظامی استخدام گردیده اند، دوره عمومی انتظامی را در بدو خدمت به مدت حداقل سه ماه در دانشکده علوم و فنون طی نموده و در طول خدمت ضمن طی دوره های تخصصی تکمیلی برای تصدی مشاغل فرماندهی و مدیریت میتوانند دوره های آموزشی مورد نیاز را برابر مفاد ماده (62) طی نمایند.
این گونه کارکنان در صورت به کارگیری در مشاغل غیرمرتبط با رشته تحصیلی ملزم به طی یک دوره تخصصی متناسب با رسته های نیروی انتظامی حداقل به مدت سه ماه میباشند.
تبصره (اصلاحی 1390/04/08)- نیروی انتظامی میتواند هزینه های تحصیلی این کارکنان را بر اساس آییننامه ای که توسط نیروی انتظامی تهیه میشود و پس از تایید وزارت کشور و با هماهنگی ستاد کل به تصویب هیات وزیران میرسد، محاسبه و به آنان پرداخت نماید.
ماده 64 - اعزام کارکنان به هر یک از دوره های آموزشی پیش بینی شده در این قانون مشروط به آن است که امکان و فرصت ادامه خدمت و بازدهی متناسب با مدت، کیفیت و اهمیت دوره آموزشی را حداقل به مدت دو برابر زمان تحصیل داشته باشند.
تبصره - نیروی انتظامی موظف است ترتیبی اتخاذ نماید که کارکنان واجد شرایط بتوانند به موقع برای طی دوره های مندرج در این قانون اعزام شوند. در موارد استثنائی و نیازهای سازمانی با تصویب فرمانده نیروی انتظامی فقط برای یک دوره اعزام کارکنان به تعویق می افتد.
ماده 65 - نیروی انتظامی میتواند بخشی از نیازهای تخصصی خود را با هماهنگی وزارتخانه های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از طریق اخذ سهمیه و یا استخدام دانشجو از دانشگاهها و موسسات آموزشی خارج از نیروی انتظامی تامین نماید.
تبصره 1 - نیروی انتظامی موظف است همه ساله نیازمندیهای تخصصی و تحصیلی خود را اعلام کند تا کارکنان بتوانند در صورت تمایل در رشته های مزبور تحصیل نمایند.
تبصره 2 - نیروی انتظامی هزینه تحصیلی کارکنانی را که در رشته های مورد نیاز در دانشگاهها و موسسات آموزش عالی تحصیل می کنند پرداخت می نماید.
ماده 66 - نیروی انتظامی میتواند به منظور مبادله علوم و تجربیات تخصصی در امور انتظامی و در قالب سیاستهای کلی کشور نسبت به اعزام کارکنان خود به سایر کشورها و قبول افراد نیروهای انتظامی آنها جهت طی دوره های آموزشی مبادرت نماید.
ماده 67 - نیروی انتظامی میتواند تجربیات مدون و نتایج تحقیقات علمی مرتبط و مورد نیاز خدمتی کارکنان را که ممتاز شناخته میشوند به عنوان بخشی از آموزشهای تخصصی تکمیلی طول خدمت پذیرفته و برای آنها گواهی کفایت آموزش صادر نماید.
تبصره - اجرای این ماده طبق دستورالعملی خواهد بود که به تصویب فرمانده نیروی انتظامی میرسد.
ماده 68 - نیروی انتظامی میتواند به منظور ارتقاء تحصیلی کارکنان خود با استفاده از امکانات آموزش از راه دور نسبت به برگزاری تمام یا قسمتی از دوره های آموزشی موضوع ماده (33) این قانون با هماهنگی وزارتخانه های ذی ربط اقدام نماید.
ماده 69 - تغییر رسته خدمتی کارکنان نیروی انتظامی در طول خدمت بر اساس ضوابط و رعایت ماده (28) این قانون مستلزم طی نمودن دوره های تخصصی مورد نیاز و یا قبولی در آزمون های مربوط به رسته جدید میباشد.
ماده 70 - تطبیق آموزش کارکنان نیروی انتظامی که دوره های آموزشی خود را تا زمان تصویب این قانون بر اساس نظام آموزش قبل گذرانده و یا کارکنانی که به نیروی انتظامی منتقل شده اند با دوره های آموزشی مندرج در این قانون بر اساس دستورالعملی خواهد بود که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
فصل چهارم - ترفیعات، ارزشیابی و انتصابات
بخش اول - ترفیعات و ارزشیابی:
ماده 71 - ترفیع عبارت است از نیل به درجه یا رتبه بالاتر برابر مقررات این قانون.
تبصره - ترفیعات و روش اجرای آن به موجب آیین نامه ای خواهد بود که به وسیله نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد.
ماده 72 - عناوین و ترتیب درجات کارکنان انتظامی به شرح زیر میباشد:
1 - سرباز
2 - سرباز دوم
3 - سرباز یکم
4 - سرجوخه
5 - گروهبان سوم
6 - گروهبان دوم
7 - گروهبان یکم
8 - استوار دوم
9 - استوار یکم
10 - ستوان سوم
11 - ستوان دوم
12 - ستوان یکم
13 - سروان
14 - سرگرد
15 - سرهنگ دوم
16 - سرهنگ
17 - سرتیپ دوم
18 - سرتیپ
19 - سرلشگر
20 - سپهبد
21 - ارتشبد
تبصره 1 - درجات مندرج در این ماده مجموعاً به پنج گروه تقسیم می گردند:
الف - ردیفهای 1 تا 4 گروه سربازی
ب - ردیفهای 5 تا 9 گروه درجه داری
ج - ردیفهای 10 تا 13 گروه افسری جزء
د - ردیفهای 14 تا 16 گروه افسری ارشد
ه- - ردیفهای 17 و بالاتر گروه امرا
تبصره 2 - بعد از عناوین درجات پاسداران کمیته سابق انقلاب اسلامی که بر اساس دستورالعمل تعیین جایگاه خدمتی پاسداران کمیته انقلاب اسلامی (مصوب فرماندهی کل قوا) و نیز پاسدارانی که بر اساس دستورالعمل تعیین جایگاه خدمتی سپاه تطبیق شده اند و به تجویز ماده (23) این قانون به نیروی انتظامی منتقل گردیده و یا می گردند کلمه (پاسدار) اضافه میشود.
ماده 73 - حداقل مدت توقف کارکنان پایور و پیمانی در هر یک از درجات و رتبه های موضوع این قانون چهار سال میباشد.
ماده 74 - دانش آموختگان آموزشگاههای علمی - تخصصی موضوع این قانون که موفق به اخذ مدرک پایان دوره متوسطه مهارتی شده اند به درجه گروهبان یکمی و در نهایت به درجه سروانی نائل خواهند شد. در صورتی که کارکنان انتظامی مشمول این ماده در طول خدمت از ارشدیت یا درجه تشویقی برخوردار شوند، به همان میزان و حداکثر به درجه سرگردی ارتقاء می یابند.
تبصره 1 - کارکنان انتظامی که قبل از این قانون با مدرک پائین تر از پایان دوره متوسطه استخدام گردیده اند در صورتی که موفق به اخذ مدرک پایان دوره متوسطه گردند به چهار سال ارشدیت نائل می گردند.
تبصره 2 - آن دسته از کارکنانی که با مدرک پایان دوره راهنمایی استخدام میشوند و موفق به طی دوره علمی نمی گردند به درجه گروهبان دومی و در نهایت به درجه ستوان یکمی نائل خواهند شد.
ماده 75 - دانش آموختگان دوره کاردانی دانشکده های علوم و فنون انتظامی به درجه ستوان سومی و در نهایت به درجه سرهنگی خواهند رسید.
تبصره - در موارد استثنایی به پیشنهاد فرمانده نیروی انتظامی و تصویب فرماندهی کل قوا، درجه سرتیپ دومی پس از طی حداقل مدت توقف در درجه سرهنگی به صورت درجه تشویقی به آنان اعطاء میگردد.
ماده 76 - دانش آموختگان دوره کارشناسی دانشکده های علوم و فنون انتظامی به درجه ستوان دومی نائل می گردند.
تبصره - نیل به درجه سرتیپی و بالاتر منوط به طی دوره فرماندهی و مدیریت عالی انتظامی یا دارا بودن مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد و یا بالاتر مورد نیاز و قابل قبول نیروی انتظامی خواهد بود.
ماده 77 - چنانچه در اساسنامه ها (موضوع ماده «60» این قانون) طول هر یک از دوره های آموزشی بدو خدمت بر اساس نیاز نیروی انتظامی بیش از حداقل زمان مقرر در این قانون تعیین شود، کارکنان تحت آموزش پس از گذشت حداقل زمان مقرر، استحقاق نیل به درجه مربوط و برخورداری از حقوق و دیگر امتیازات درجه را خواهند داشت، لیکن نصب درجه، موکول به اتمام دوره آموزشی خواهد بود.
ماده 78 - وضعیت ترفیعات کارکنان انتظامی دانش آموخته مدارس و موسسات آموزش عالی و دانشگاهها پس از استخدام و طی دوره آموزش انتظامی، حسب مورد تابع مقررات مندرج در مواد (75) و (76) این قانون خواهد بود.
تبصره 1 - دارندگان مدارک بالاتر از کارشناسی و معادل آن در ازاء هر سال تحصیل بالاتر از دو سال ارشدیت نسبت به دارندگان مدرک کارشناسی و در ازاء هر چهار سال ارشدیت از یک درجه بالاتر برخوردار می گردند.
تبصره 2 - سالهای قابل احتساب موضوع تبصره فوق برابر حداقل زمان تعیین شده توسط وزارتخانه های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در هر یک از مقاطع تحصیلی میباشد.
ماده 79 - با کارکنان انتظامی که در طول خدمت موفق به اخذ و ارائه مدارک تحصیلی کاردانی و بالاتر مورد نیاز و قابل قبول نیروی انتظامی شوند به ترتیب زیر رفتار میشود:
الف (اصلاحی 1390/04/08)- چنانچه در زمان ارائه مدرک تحصیلی جدید درجه آنان پائین تر از درجات ورودی مدرک ارائه شده باشد، به درجات ورودی مدرک جدید نائل و به ازاء هر سال سابقه خدمت در درجات قبلی از دو ماه ارشدیت نیز برخوردار شده و ترفیعات بعدی آنان بر اساس مدرک تحصیلی جدید و با رعایت مقررات ماده (78) این قانون خواهد بود.
ب - چنانچه در زمان ارائه مدرک تحصیلی جدید درجه آنان برابر یا بالاتر از درجات ورودی مدرک ارائه شده باشد، به ازاء هر مقطع تحصیلی از یک سال و نیم ارشدیت برخوردار می گردند و ترفیعات بعدی آنان بر اساس مدرک تحصیلی جدید تابع مقررات مواد (75) و (76) این قانون خواهد بود.
ماده 80 - کارکنان پیمانی پس از طی دوره آموزش لازم به درجات یا رتبه های زیر نائل میشوند:
الف - دارندگان مدرک نهضت سوادآموزی و پایان دوره ابتدایی به رتبه 2.
ب - دارندگان مدرک پایان دوره راهنمایی به درجه گروهبان دومی یا رتبه 5.
ج - دارندگان مدرک پایان دوره متوسطه به درجه گروهبان یکمی یا رتبه 7.
د - دارندگان مدرک کاردانی به درجه ستوان سومی یا رتبه 10.
ه-- دارندگان مدرک کارشناسی به درجه ستوان دومی یا رتبه 11.
و - دارندگان مدارک بالاتر در ازاء هر سال تحصیلی بالاتر از کارشناسی از دو سال ارشدیت نسبت به دارندگان مدارک کارشناسی و در ازاء هر چهار سال ارشدیت از یک درجه یا رتبه بالاتر برخوردار میشوند.
رعایت مفاد تبصره ماده (76) در مورد این گونه کارکنان نیز الزامی خواهد بود.
تبصره 1 - رتبه کارمندان پیمانی موضوع تبصره (1) ماده (21) این قانون معادل رتبه های مذکور در ماده (84) میباشد و ارشدیت مدارک تحصیلی مذکور در تبصره (1) آن ماده در محاسبه رتبه خدمتی و حقوقی این قبیل کارکنان رعایت نمی گردد مگر این که به صورت پایور تغییر وضعیت دهند.
تبصره 2 - سابقه خدمت پیمانی کارکنانی که به صورت پایور تغییر وضعیت داده اند پس از کسر مدت آموزش بدو خدمت کارکنان همطراز جزو مدت توقف در درجه یا رتبه محاسبه خواهد شد.
ماده 81 - کارکنان وظیفه از نظر نیل به درجات، تابع مقررات خدمت وظیفه عمومی میباشند.
ماده 82 - اولین رتبه خدمتی و وضعیت ترفیعاتی کارمندان موضوع بند (الف) ماده (19) این قانون پس از استخدام و طی دوره آموزشی مربوط حسب مورد به قرار زیر است:
الف - کارمندانی که با مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه استخدام میشوند و یا در طول خدمت، مدرک مزبور را ارائه نمایند از تاریخ ارائه مدرک به رتبه خدمتی (9) نائل و حداقل مدت توقف آنان در کلیه رتبه های بعدی چهار سال بوده و نهایتاً به رتبه خدمتی (15) خواهند رسید.
ب - رتبه خدمتی کارمندان دانش آموخته موسسات آموزش عالی و دانشگاهها به قرار زیر خواهد بود:
1 - دارندگان مدرک کاردانی به رتبه خدمتی (10) نائل و حداقل مدت توقف آنان در تمامی رتبه های بعدی، چهار سال بوده و نهایتاً به رتبه خدمتی (16) خواهند رسید.
2 - دارندگان مدرک کارشناسی به رتبه خدمتی (11) نائل و حداقل مدت توقف آنان در تمامی رتبههای بعدی تا رتبه (17) چهار سال خواهد بود.
3 - دارندگان مدارک بالاتر در ازاء هر سال تحصیلی بالاتر از کارشناسی یا معادل آن از دو سال ارشدیت نسبت به دارندگان مدرک کارشناسی و در ازاء هر چهار سال ارشدیت از یک رتبه بالاتر برخوردار میگردند.
تبصره 1 - سالهای قابل احتساب موضوع بند (ب) این ماده، برابر حداقل زمان تعیین شده توسط وزارتخانه های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در هر یک از مقاطع تحصیلی میباشد.
تبصره 2 - آن دسته از کارمندانی که قبل از تصویب این قانون با مدرک تحصیلی پایین تر از پایان دوره ابتدائی استخدام شدهاند به رتبه خدمتی (1) و با مدرک تحصیلی پایان دوره ابتدایی به رتبه (3) و با مدرک تحصیلی پایان دوره راهنمائی (دوره اول متوسطه) به رتبه خدمتی (5) نائل میشوند و حداقل مدت توقف آنان در تمامی رتبه ها چهار سال خواهد بود. رتبه خدمتی نهایی کارمندان با مدرک تحصیلی پایان دوره راهنمایی (12) و کارمندان با مدرک تحصیلی پائین تر (10) خواهد بود.
تبصره 3 - اعطای رتبه های خدمتی (18)، (19) و (20) به کارمندانی که به رتبه خدمتی (17) نائل شده و دوره فرماندهی و مدیریت عالی را طی نموده یا مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد و بالاتر مورد نیاز و قابل قبول نیروی انتظامی را داشته باشند، حسب نیاز موکول به پیشنهاد فرمانده نیروی انتظامی و تصویب فرماندهی کل قوا خواهد بود.
ماده 83 - با کارمندانی که در طول خدمت موفق به اخذ و ارائه مدرک تحصیلی کاردانی و بالاتر مورد نیاز و قابل قبول نیروی انتظامی شوند، به شرح زیر رفتار میشود:
الف (اصلاحی 1390/04/08)- چنانچه در زمان ارائه مدرک تحصیلی جدید، رتبه خدمتی آنان پایین تر از رتبه های ورودی مدارک ارائه شده باشد، به رتبه های ورودی مدرک جدید نائل و به ازاء هر سال سابقه خدمت در رتبه های قبلی از دو ماه ارشدیت نیز برخوردار شده و ترفیعات بعدی آنان بر اساس مدرک تحصیلی جدید برابر بند (ب) ماده (82) این قانون خواهد بود.
ب - چنانچه در زمان ارائه مدرک تحصیلی جدید، رتبه خدمتی آنان برابر یا بالاتر از رتبه خدمتی ورودی مدارک ارائه شده باشد، به ازاء هر مقطع تحصیلی از یک سال و نیم ارشدیت برخوردار می گردند و ترفیعات بعدی آنان بر اساس مدرک تحصیلی جدید تابع مقررات بند (ب) ماده (82) این قانون خواهد بود.
تبصره - در تعیین میزان ارشدیت موضوع بند (ب) این ماده و بند (ب) ماده (79)، چنانچه مقطع تحصیلی مدرک ارائه شده کارشناسی پیوسته باشد معادل دو مقطع و کارشناسی ارشد پیوسته، معادل سه مقطع و دکترای پزشکی معادل چهار مقطع محاسبه میگردد.
ماده 84 - اولین رتبه کارمندان موضوع بند (ب) ماده (19) این قانون که با مهارت لازم در یکی از رده های یک تا سه برای مشاغلی استخدام شده یا میشوند که از نظر پیچیدگی و سختی کار در یکی از گروههای یک تا سه قرار دارند به شرح زیر میباشد:
الف - رده 1 گروه 1 (رتبه 1)
ب - رده 1 گروه 2 و رده 2 گروه 1 (رتبه 3)
ج - رده 1 گروه 3 و رده 2 گروه 2 و رده 3 گروه 1 (رتبه 5)
د - رده 2 گروه 3 و رده 3 گروه 2 (رتبه 6)
ه-- رده 3 گروه 3 (رتبه 8)
تبصره 1 - کارمندان موضوع این ماده در صورت ارائه مدرک پایان دوره ابتدایی از یک سال و مدرک پایان دوره راهنمائی از چهار سال و مدرک پایان دوره متوسطه از شش سال ارشدیت برخوردار می گردند و در صورتی که در طول خدمت موفق به اخذ و ارائه این مدارک گردند، از تاریخ ارائه مدرک تحصیلی جدید از ارشدیت مربوطه برخوردار می گردند.
تبصره 2 - رتبه نهایی کارمندان موضوع این ماده، (12) خواهد بود و چنانچه مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه را ارائه نمایند در نهایت به رتبه خدمتی (15) خواهند رسید.
تبصره 3 (اصلاحی 1390/04/08)- چنانچه رتبه حقوقی مدرک تحصیلی کارمندان موضوع این ماده از رتبه خدمتی ناشی از رده مهارت فنی بالاتر باشد، از رتبه حقوقی مدرک ارائه شده برخوردار خواهند شد.
تبصره 4 - کارمندان موضوع این ماده چنانچه مدرک هنری یا ورزشی که از طرف مراجع ذی صلاح معادل هر یک از مقاطع تحصیلی رسمی ارزیابی شده باشد را ارائه نمایند، بر اساس تبصره (3) با آنان رفتار خواهد شد.
تبصره 5 - کارمندان موضوع این ماده در صورتی که در طول خدمت موفق شوند در شغلی که در گروه بالاتری قرار دارد به تایید کمیسیون ماده (29) این قانون با یکی از رده های سه گانه مهارت انجام وظیفه نمایند، در صورت نیاز سازمان، به گروه شغلی مزبورانتقال یافته و چنانچه رتبه ورودی رده مهارت و گروه شغلی جدید بالاتر از رتبه آنان در زمان انتصاب در شغل جدید باشد از زمان انتصاب، رتبه آنان به رتبه ورودی مزبور تغییر یافته و از مزایای مقرره مربوط به آن در طول خدمت استفاده خواهند نمود.
ماده 85 - تعداد رتبه ها برای کارمندان موضوع این قانون، (20) رتبه میباشد.
ماده 86 - کارمندانی که دوره های آموزشی را در بدو استخدام در نیروی انتظامی طی نمایند، چنانچه دوره آموزشی منجر به اخذ مدرک تحصیلی در مقطع بالاتر نشده باشد، به ازاء هر سال آموزش از دو سال ارشدیت و هر دو سال آموزش از یک رتبه بالاتر برخوردار می گردند.
ماده 87 - ترفیع کارکنان با رعایت مقررات این قانون منوط به تصویب مقامات زیر خواهد بود:
الف - کارکنان انتظامی تا درجه سروانی داخل و کارمندان تا رتبه (17)، فرمانده نیروی انتظامی.
ب - کارکنان انتظامی از درجه سرگردی و به بالا و کارمندان از رتبه (18) و به بالا، فرماندهی کل قوا.
ماده 88 - وضعیت کارکنان شاغل در کلیه مراحل خدمتی، توسط نیروی انتظامی مورد ارزشیابی قرار میگیرد تا نتیجه آنها در ترفیعات و انتصابات ملاک عمل واقع شود.
تبصره - نیروی انتظامی در زمینه ارزیابی کارایی کارکنان، سازمان عقیدتی سیاسی در زمینه ارزیابی مکتبی و سازمان حفاظت اطلاعات در زمینه ارزیابی امنیتی موظفند حداکثر ظرف مدت شش ماه آییننامه اجرایی این ماده را با هماهنگی وزارت کشور تهیه و به تصویب فرماندهی کل قوا برسانند.
ضوابط و معیارهای ارزیابی کارکنان که در این آییننامه ها تعیین میگردد، میبایست به آگاهی کلیه کارکنان رسیده و در برنامه های آموزشی نیروی انتظامی نیز به نحو مقتضی گنجانده شود.
ماده89 (اصلاحی 1390/04/08)- تایید وضعیت کارکنان در هر یک از ارزیابی های سه گانه موضوع ماده (88) فقط برای مورد استعلامی ملاک عمل است و در خصوص سایر مواردی که بر طبق آییننامه های مربوطه نیاز به ارزیابی است جداگانه اقدام میشود.
ماده 90 - کارکنان میتوانند نسبت به نتایج ارزیابی سه گانه موضوع تبصره ماده (88) که در مورد آنان اعلام میشود اعتراض نمایند، در این صورت اعتراض آنان همراه با دلایل و مستندات مربوطه توسط هیات موضوع ماده (122) رسیدگی و تصمیم نهایی اتخاذ خواهد شد.
ماده 91 - کارکنان در راس موعد قانونی به ترفیع مربوط نائل میشوند مگر این که فاقد شرایط ترفیع باشند و یا عدم کارائی و یا عدم صلاحیت آنان بر اساس آییننامه های موضوع ماده (88) قبلاً اعلام شده باشد.
تبصره - در مواردی که تصویب ترفیع کارکنان به سبب انجام تشریفات اداری به تعویق افتد، تاریخ موعد قانونی ملاک عمل است.
ماده 92 - کارکنان قبل از هر ترفیع یا همزمان با آن باید در شغل سازمانی بالاتر منصوب شده باشند مگر در مورد آن دسته از کارکنانی که شغل آنان دارای محل سازمانی سیال باشد.
تبصره 1 - نیروی انتظامی مکلف است پیش بینی های لازم را در زمینه های استخدام، آموزش و گردش مشاغل سازمانی به نحوی انجام دهد که کارکنان به علت نداشتن محل سازمانی از نیل به ترفیع محروم نگردند.
تبصره 2 - وضعیت ترفیعاتی کارکنان منتسب، در حکم منتسب و همچنین کارکنان مامور به مناطق جنگی و عملیاتی مطابق دستورالعملی میباشد که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
تبصره 3 - ایجاد یا بالا بردن محل سازمانی به منظور ترفیع کارکنان ممنوع است.
ماده 93 - اعطاء ارشدیت به کارکنانی که از خود رشادت، فداکاری، تلاش، ابتکار و خلاقیت فوق العاده و ارزنده نشان می دهند تابع شرایط عمومی ترفیعات نبوده و بدون ارزیابی های سه گانه موضوع ماده (88) با پیشنهاد مستند فرماندهان یا مسئولان مربوط و تصویب مقامات مصرحه در ماده (87) این قانون خواهد بود.
ماده 94 - در موارد استثنایی به منظور تامین نیازمندیهای سازمان و حفظ تعادل در سلسله مراتب در مشاغل حساس ممکن است کارکنان انتظامی و کارمندان با پیشنهاد فرمانده نیروی انتظامی و تصویب فرماندهی کل قوا حداکثر تا دو درجه یا دو رتبه موقت ترفیع یابند.
تبصره 1 - کارکنانی که به درجه یا رتبه موقت نائل میشوند در تمام مدتی که حق استفاده از درجه یا رتبه مزبور را دارند حقوق همان درجه یا رتبه را دریافت خواهند داشت.
تبصره 2 - درجات و رتبه های موقت کارکنان به محض پایان حداقل مدت توقف در هر درجه یا رتبه در صورت طی دوره آموزشی مربوط تبدیل به دائم میشود.
تبصره 3 - در صورت رفع نیاز سازمانی یا مشاهده عدم کارایی و شایستگی و یا تصویب بازخریدی، استعفا و بازنشستگی پیش از موعد کارکنان، درجه یا رتبه موقت با تصویب مقام موضوع این ماده سلب میگردد.
تبصره4 (اصلاحی 1390/04/08)- در صورتی که مشمولین این ماده در حین استفاده از درجه یا رتبه موقت بازنشسته موضوع ماده (130) این قانون، شهید، مفقودالاثر، اسیر، ازکارافتاده، معلول و یا فوت شوند درجه یا رتبه موقت آنان به دائم تبدیل میگردد.
ماده 95 - وضع ترفیع کارکنانی که تحت تعقیب قانونی قرار می گیرند به شرح زیر خواهد بود:
الف - در صورتی که در مراجع قضایی به علت ارتکاب جرائم خاص تحت پیگیرد قانونی قرار گیرند از تاریخ صدور قرار بازداشت، ترفیع معلق میگردد مشروط بر این که تاریخ صدور قرار قبل از تاریخ استحقاق باشد.
ب - در صورتی که پرونده منتهی به صدور رای قطعی برائت یا قرارهای منع پیگرد یا موقوفی تعقیب و یا تعلیق گردد، ترفیع کارکنان از تاریخ استحقاق از این لحاظ بلامانع است.
ج - در صورت محکومیت، مدتی که بر اثر اجرای کیفر عملاً از خدمت منفک شده اند، به حداقل مدت توقف در درجه یا رتبه اضافه خواهد شد.
د - محکومیتها به میزانی که مشمول عفو، آزادی مشروط، تعلیق مجازات، تاخیر اجرای حکم و حبس با خدمت قرار گرفته اثری در ترفیع ندارند.
تبصره - عناوین جرائم خاص موضوع بند (الف) این ماده، در آیین نامه ترفیعات، موضوع تبصره ماده (71) تعیین میگردد.
بخش دوم - انتصابات:
ماده 96 - انتصاب کارکنان در مشاغل غیرمرتبط با رسته آنان ممنوع است.
ماده 97 - کارکنان باید در محل سازمانی مناسب با درجه یا رتبه خود منصوب شوند. در صورت نیاز و در مواقع لزوم حداکثر تا دو درجه یا رتبه بالاتر از درجه یا رتبه خود منصوب خواهند شد. در هر حال انتصاب آنان در محلهای پائین تر از درجه یا رتبه آنان ممنوع است.
ماده 98 - انتصاب و عزل فرماندهان و مدیران منصوب در محلهای سرتیپی و بالا با تصویب فرماندهی کل قوا و در مورد سایر کارکنان بر اساس اختیاراتی است که بنا به مورد در آیین نامه موضوع ماده (102) این قانون تعیین میگردد.
ماده 99 - کارکنانی که به سبب عدم کارائی در شغل خود یا به علت ارتکاب جرم یا تخلف انضباطی از شغل خود عزل میشوند، مادامی که به ترفیع بعدی نائل نیامده اند انتصاب آنان در شغل بالاتر از شغل قبلی ممنوع است.
ماده 100 - انتصاب اشخاص مامور به خدمت در مشاغل فرماندهی و مدیریت نیروی انتظامی جز در مواردی که با تصویب فرماندهی کل قوا یا جانشین فرماندهی کل قوا در امور نیروی انتظامی و وزیر کشور انجام می پذیرد، مجاز نمیباشد.
ماده 101 - جز در مورد کارکنان منتسب و یا در حکم منتسب، هیچ یک از کارکنان پایور و پیمانی نباید بیش از دو ماه بدون شغل باشند.
ماده 102 - جزئیات اجرایی این بخش در آیین نامه انتصابات که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد، تعیین خواهد شد.
فصل پنجم - وضعیت خدمتی کارکنان
ماده 103 - وضعیت کارکنان مشمول این قانون در طول خدمت حسب مورد به شرح زیر خواهد بود:
الف - خدمت آزمایشی
ب - خدمت آموزشی
ج - حاضر به خدمت
د - خدمت تحت امر
ه- - مامور
و - مامور به خدمت
ز - مرخصی
ح - غایب
ط - فراری
ی - بازداشت
ک - منتظر خدمت
ل - بدون کار
م - منفصل از خدمت
ن - منتسب
ماده 104 - خدمت آزمایشی - وضع خدمتی پایورانی است که برابر مقررات مربوط به خدمت پذیرفته شده و به منظور ارزیابی کارایی به مدت یک سال مرحله آزمایشی را می گذرانند.
تبصره - در صورت ادامه خدمت به صورت رسمی، این مدت از هر لحاظ جزء سابقه خدمت محسوب میگردد.
ماده 105 - خدمت آموزشی - وضع خدمتی کارکنانی است که بدون داشتن شغل سازمانی در یکی از موسسات یا مراکز آموزشی به هزینه نیروی انتظامی، آموزش می بینند.
تبصره - جز در موارد آموزشهای بدو استخدام چنانچه دوره آموزشی کمتر از شش ماه باشد کارکنان با حفظ محل سازمانی به صورت مامور، دوره را طی خواهند نمود.
ماده 106 - حاضر به خدمت - وضع خدمتی کارکنانی است که برابر مقررات مربوط در یکی از مشاغل سازمانی عملاً انجام وظیفه می نمایند.
ماده 107 - خدمت تحت امر - وضع خدمتی کارکنانی است که توسط نیروی انتظامی جذب، آموزش، سازماندهی و تجهیز شده و از لحاظ انجام وظایفی خاص زیر نظر وزارتخانه ها، سازمانها، نهادها و موسسات دولتی و وابسته به دولت قرار می گیرند.
تبصره - دستورالعمل اجرایی این ماده توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد.
ماده 108 - مامور - وضع کارکنانی است که برای مدت حداکثر یک سال در یکی از مشاغل سازمانی، غیر از شغل سازمانی خود و یا در شغل موقتی که در سازمان محلی برای آن پیش بینی نشده است، گمارده میشوند.
ماده 109 - مامور به خدمت - وضع کارکنانی است که حداکثر به مدت دو سال به یکی از وزارتخانه ها یا نهادها یا سازمانهای دولتی و یا وابسته به دولت مامور می گردند.
تبصره 1 - مامور به خدمت شدن کارکنان منوط به تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون میباشد.
تبصره 2 - مامور به خدمت شدن در سایر نیروهای مسلح و ستاد کل و وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و وزارت کشور (امور امنیتی و انتظامی) مشمول محدودیت زمانی مندرج در این ماده نمیباشد.
تبصره 3 - این گونه کارکنان پس از خاتمه مدت مقرر موظفند خود را به یگان مربوطه معرفی نمایند و عدم موافقت سازمان محل ماموریت نافی این تکلیف نخواهد بود و در صورت عدم معرفی به موقع مشمول حکم مندرج در ماده (111) این قانون خواهد بود.
ماده 110 - مرخصی - وضع کارکنانی است که به مدت معین و به طور مجاز، به یکی از صور زیر در محل خدمت حضور نداشته باشند:
الف - مرخصی استحقاقی - کارکنان اعم از پایور، وظیفه و پیمانی حق استفاده از سی روز مرخصی سالانه را با استفاده از حقوق و مزایای مربوط دارا میباشند، مدت مرخصی در محل های بد آب و هوا و محروم چهل و پنج روز خواهد بود.
ب - مرخصی استعلاجی - کارکنانی که به علت بیماری قادر به خدمت نمیباشند، میتوانند با تجویز مراکز درمانی ذی ربط حداکثر تا چهار ماه در سال با حقوق و مزایا از این مرخصی استفاده نمایند.
ج (اصلاحی 1390/04/08)- مرخصی اضطراری - کارکنانی که مرخصی ذخیره و استحقاقی سالانه ندارند لکن به اضطرار نیاز به مرخصی دارند میتوانند حداکثر به مدت پانزده روز از مرخصی استحقاقی سال بعد استفاده نمایند.
د (اصلاحی 1390/04/08)- مرخصی بدون حقوق - کارکنان پایور در شرایط خاص و ضروری میتوانند حداکثر جمعاً سه سال در طول خدمت از مرخصی بدون حقوق استفاده نمایند.این مدت از لحاظ حقوق و ترفیعات و بازنشستگی جزء سنوات خدمتی محسوب نمی گردد.
ه- - مرخصی تشویقی - به مقتضای ابراز لیاقت و شایستگی می توان حداکثر تا سی روز در طول سال به کارکنان مرخصی تشویقی با حقوق و مزایا اعطاء نمود.
و - مرخصی حج - کارکنان در طول خدمت میتوانند برای یکبار جهت انجام حج تمتع از بیست و پنج روز مرخصی با حقوق و مزایا استفاده کنند.
تبصره 1 - مرخصی استحقاقی کارکنان در طول دوره های آموزشی طبق مقررات مندرج در اساسنامه مراکز آموزشی نیروی انتظامی خواهد بود.
تبصره 2 - مرخصی دوران بارداری و شیردهی کارکنان زن مطابق با مقررات استخدام کشوری خواهد بود.
تبصره 3 - شرایط و نحوه استفاده از مرخصی های مذکور، تعیین محل های بد آب و هوا و محروم، موضوع بند (الف) این ماده و حدود اختیارات فرماندهان و روسا در اعطای مرخصی ها با لحاظ مقررات این قانون مطابق با آیین نامه مرخصی های نیروهای مسلح خواهد بود.
تبصره 4 - در شرایط جنگی و بسیج همگانی و در مواقعی که ضرورت ایجاب می نماید، اعطای مرخصی و مدت آن تابع شرایط مندرج در این ماده نبوده و در آیین نامه ای که به وسیله نیروی انتظامی تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد، مشخص خواهد شد.
تبصره 5 (منسوخ 1390/04/08)- از تاریخ تصویب این قانون استفاده حداقل از نصف مرخصی استحقاقی سالانه اجباری است و در صورت عدم استفاده، جزء مرخصی های ذخیره شده محسوب نخواهد شد.
ماده 111 - غایب - وضع کارکنانی است که بدون رعایت مقررات در محل خدمت حاضر نشوند.
ماده 112 - فراری - وضع کارکنانی است که مدت غیبت آنان در زمان صلح از پانزده روز و در زمان جنگ از پنج روز تجاوز نماید. حقوق و مزایای این قبیل کارکنان از تاریخ غیبت قطع میگردد و کارکنان فراری پس از معرفی یا دستگیری بلافاصله شروع به خدمت نموده و به اتهام فرار آنان برابر مقررات کیفری مربوط رسیدگی میشود. وضعیت خدمتی کارکنان پایور و پیمانی که مرتکب فرار از خدمت شده اند به شرح زیر خواهد بود:
الف (اصلاحی 1390/04/08)- در صورت صدور رای برائت یا قرار منع پیگرد، ایام غیبت و فرار در حکم مرخصی بدون حقوق خواهد بود مگر این که به تشخیص هیات موضوع ماده (121) از مصادیق مرخصی استعلاجی یا یکی از وضعیت های انتساب باشد که در این صورت مطابق با مقررات مربوط خواهد بود.
ب - در صورت محکومیت به مجازاتی که مستلزم اخراج از خدمت نباشد، ایام غیبت و فرار جزء خدمت محسوب نمی گردد.
ج - در صورت محکومیت به مجازاتی که مستلزم اخراج از خدمت باشد، از تاریخ قطعیت رای، اخراج خواهند شد و ایام غیبت و فرار نیز جزو خدمت محسوب نمی گردد.
تبصره 1 - هرگاه مدت فرار کارکنان پایور و پیمانی بالغ بر شش ماه گردد از زمان آغاز فرار اخراج می گردند و پس از آن برابر مقررات کیفری مربوط محاکمه شده و در صورت صدور رای برائت و یا منع پیگرد حکم اخراج لغو خواهد شد. در صورتی که محاکمه غیابی انجام گردد، کارکنان میتوانند پس از حضور به حکم صادره اعتراض نموده و در صورت صدور رای برائت یا قرار منع پیگرد در رسیدگی مجدد حکم اخراج آنان نیز لغو میگردد. مدت غیبت یا فرار کارکنان مذکور پس از بازگشت به خدمت در شمول بند (الف) قرار میگیرد.
تبصره 2 - در صورت صدور حکم محکومیتی که مستلزم اخراج از خدمت نباشد و وجود شرایط خاص خدمتی و عدم مصلحت اخراج با پیشنهاد فرمانده نیروی انتظامی و تصویب هیات ماده موضوع (121) این قانون حکم اخراج لغو خواهد شد. به هر حال مدت عدم اشتغال جزو خدمت محسوب نمی گردد.
ماده 113 - بازداشت - وضع کارکنانی است که برابر مقررات انضباطی بازداشت میشوند.
ماده 114 - منتظر خدمت - وضع کارکنانی است که برابر مقررات مربوط به علت ارتکاب تخلفات انضباطی به طور موقت از کار برکنار شده باشند. مدت انتظار خدمت،جزء ایام خدمت برای ترفیع منظور نشده و تنها از نظر بازنشستگی منظور خواهد شد. کسور بازنشستگی این مدت بر اساس آخرین حقوق و مزایای آنان قبل از انتظار خدمت به صندوق بازنشستگی واریز خواهد شد.
ماده 115 - بدون کار - وضع کارکنانی است که به یکی از علل زیر موقتاً از کار برکنار می گردند:
الف - به موجب قرارهای صادره از مراجع قضایی بازداشت و یا از شغل معلق شوند.
ب - برابر احکام صادره از دادگاهها زندانی شوند.
ج - در صورتی که محکوم به اقامت اجباری یا ممنوع از اقامت در محل معین شوند.
تبصره 1 - نیروی انتظامی میتواند کارکنان مشمول بند (ج) را به جای بدون کاری در آن محل حاضر به خدمت نماید.
تبصره 2 - مدت بدون کاری جزء ایام خدمت برای ترفیع منظور نشده و تنها از نظر بازنشستگی محسوب میگردد.
کسور بازنشستگی این مدت بر اساس آخرین حقوق و مزایای قبل از بدون کاری به صندوق بازنشستگی واریز خواهد شد.
تبصره 3 - محکومیت ها به میزانی که مشمول عفو، آزادی مشروط، تعلیق اجرای مجازات، تاخیر اجرای حکم یا حبس با خدمت قرار گیرند، باعث بدون کاری نخواهند بود.
تبصره 4 - فرمانده نیروی انتظامی میتواند حسب ضرورت و مصالح سازمان، برای کارکنانی که حداکثر تا دو سال زندان محکوم میشوند، پیشنهاد حبس با خدمت به مرجع قضایی نماید. در این صورت کارکنان مزبور بابت ایام خدمت از حقوق و مزایای مربوط برخوردار خواهند شد.
ماده 116 - منفصل از خدمت - وضع کارکنانی است که طبق احکام قطعی صادره از مراجع قضایی به طور دائم یا موقت از خدمت منفک می گردند. با کارکنان مذکور به شرح زیر رفتار میشود:
الف - انفصال دائم در حکم اخراج میباشد.
ب - انفصال موقت تا یک سال در حکم بدون کار خواهد بود.
ج - انفصال موقت بیش از یک سال در هیات موضوع ماده (121) مطرح و از لحاظ ادامه خدمت یا معافیت از خدمت اتخاذ تصمیم میگردد.
ماده 117 - منتسب - وضعیت کارکنانی است که در یکی از حالتهای زیر از شغل خود منفک می گردند. مدت انتساب جزء مدت خدمت برای ترفیع منظور میگردد.
الف - کارکنانی که به واسطه حذف یا انحلال محل سازمانی موقتاً بدون شغل میشوند. نیروی انتظامی موظف است حداکثر تا سه ماه وضعیت شغلی این قبیل کارکنان را مشخص نماید.
ب - کارکنانی که به دست دشمنان خارجی اسیر گردیده یا توسط ضدانقلاب یا اشرار یا سارقین مسلح و یا قاچاقچیان به گروگان گرفته شده باشند، برای تمام مدت اسارت یا در گروگان بودن و حداکثر تا شش ماه پس از آزادی.
نیروی انتظامی موظف است ظرف مدت مزبور وضعیت این قبیل کارکنان را مشخص نماید.
ج - کارکنانی که در نبرد با دشمنان خارجی یا رویارویی با ضدانقلاب یا اشرار یا سارقین مسلح و یا قاچاقچیان و یا به هر نحو در سایر ماموریت ها ناپدید شده اند، تا تعیین وضعیت.
د - کارکنانی که به لحاظ بیماری بیش از چهار ماه از خدمت منفک گردیده و حداکثر تا یک سال تحت معالجه باشند.
ه- - مدت بدون کاری کارکنان موضوع بند (الف) ماده (115) این قانون در صورت صدور قرار منع پیگرد و یا حکم برائت.
و - کارکنان مامور و مامور به خدمت بیش از شش ماه و همچنین کارکنانی که در طول خدمت به دوره های آموزشی بیش از شش ماه اعزام می گردند در حکم منتسب خواهند بود.
فصل ششم - امور انضباطی، تشویقات، تنبیهات و نحوه رسیدگی به شکایات
ماده 118 (اصلاحی 1390/04/08)- کارکنان نیروی انتظامی از نظر امور انضباطی تابع آیین نامه انضباطی نیروهای مسلح مصوب فرمانده کل قوا میباشند.
ماده 119 - کارکنان به اقتضای ابراز لیاقت و شایستگی به شرح زیر مورد تشویق قرار می گیرند:
الف - تشویق شفاهی.
ب - تشویق کتبی.
ج (اصلاحی 1390/04/08)- تشویق در دستور قسمتی
د (اصلاحی 1390/04/08)- تشویق در دستور نیروی انتظامی یا سازمان
ه(اصلاحی 1390/04/08)- - تشویق در فرمان همگانی
و - اعطای مرخصی تشویقی حداکثر به مدت سی روز در طول یک سال.
ز - اعطای جوایز.
ح - اعطای پاداش نقدی از یک تا سه برابر وجوه دریافتی ماهانه در طول یک سال.
ط- - اعطای یک واحد ارتقاء حقوقی با تصویب فرمانده نیروی انتظامی.
ی - سفر حج یا عمره مفرده یا عتبات عالیات و سایر اماکن متبرکه با هزینه نیروی انتظامی.
ک - اعطای ارشدیت، به میزان کمتر از حداقل مدت توقف قانونی در درجه یا رتبه مربوطه.
ل - اعطای درجه یا یک رتبه تشویقی با احتساب قدمت خدمت در درجه یا رتبه قبل.
م - اعطای نشان.
تبصره 1 - فرماندهان و مسئولین در صورت اقتضاء میتوانند در حدود اختیارات قانونی خود تنبیه در حال اجرا را به عنوان تشویق مورد عفو قرار دهند.
تبصره 2 - نیروی انتظامی میتواند با تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون همه ساله حداکثر به نسبت یک درصد از کارکنانی که بیش از بیست سال سابقه خدمت داشته و شایستگی و خلاقیت و ابتکار لازم را در جهت پیشبرد اهداف سازمان از خود بروز داده اند، برای یک بار در طول خدمت یک رتبه حقوقی تشویقی اعطاء نماید.
تبصره 3 - تشویق های موضوع بندهای (ح)، (ط-) و (ی) این ماده با رعایت دستورالعملی که توسط نیروی انتظامی تهیه و پس از تایید وزارت کشور و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور به تصویب هیات وزیران میرسد، اعطاء و به مورد اجرا گذاشته خواهد شد.
ماده 120 - تنبیهاتی که به علت تخلفات کارکنان اعمال میشود به شرح زیر است:
الف - توبیخ شفاهی.
ب - توبیخ کتبی.
ج (اصلاحی 1390/04/08)- توبیخ در دستور قسمتی
د (اصلاحی 1390/04/08)- توبیخ در دستور نیروی انتظامی یا سازمان
ه(اصلاحی 1390/04/08)- - توبیخ در فرمان همگانی
و - خدمت شبانه روزی در قسمت حداکثر به مدت سی روز.
ز - بازداشت غیرقابل تمدید در بازداشتگاه حداکثر به مدت سی روز.
ح - کسر حقوق حداکثر به میزان یک پنجم، حداکثر به مدت چهار ماه.
ط - انتظار خدمت حداکثر به مدت شش ماه.
ی - بدون کاری حداکثر تا سه ماه.
ک - محرومیت از ترفیع حداکثر به مدت چهار سال.
ل - تنزیل موقت یک درجه یا رتبه حداکثر به مدت دو سال.
م - تنزیل دائم یک درجه یا رتبه.
ن - معافیت از خدمت.
س - اخراج از خدمت.
تبصره 1 - در صورتی که تنزیل درجه یا رتبه برای مدت محدود اعمال شود، پس از انقضای مدت مذکور کارکنان مورد تنبیه، به درجه یا رتبه قبل از تنبیه با قدمتی معادل مدت قدمت قبل از تنبیه به علاوه مدت تنبیه نائل و به خدمت ادامه داده و ترفیعات بعدی آنان بر اساس درجه یا رتبه مزبور خواهد بود و در صورتی که تنزیل درجه یا رتبه به طور دائم اعمال شود، کارکنان مورد تنبیه با احتساب قدمت خدمت در درجه یا رتبه قبل از تنبیه پس از طی حداقل مدت توقف، به درجه یا رتبه بالاتر نائل شده و ترفیعات بعدی آنان طبق مقررات این قانون خواهد بود.
تبصره 2 - در معافیت از خدمت، کارکنانی که بیست سال و بیشتر سابقه خدمت دارند بازنشسته و کمتر از بیست سال بازخرید خواهند شد.
ماده 121 (منسوخ 1395/12/24)- رسیدگی به تخلفات کارکنان که فرمانده انتظامی استان یا روسا و مسئولین رده های همطراز و بالاتر برای آنان پیشنهاد محرومیت از ترفیع، تنزیل درجه یا رتبه،معافیت از خدمت و یا اخراج می دهند در هیات هایی مرکب از اعضاء مشروحه زیر به عمل میآید:
الف - معاون نیروی انسانی نیروی انتظامی یا جانشین وی.
ب - رئیس بازرسی کل نیروی انتظامی یا جانشین وی.
ج - معاون ذی ربط سازمان عقیدتی سیاسی نیروی انتظامی یا جانشین وی.
د - معاون ذی ربط سازمان حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی یا جانشین وی.
ه- - نماینده سازمان قضایی نیروهای مسلح.
تبصره 1 - در صورت تراکم کار، یا ضرورت به پیشنهاد هیات موضوع ماده (121) و تصویب هیات موضوع ماده (122) در مقاطع و درجات خاص هیات هایی با ترکیب نمایندگان ثابت مقامات مذکور در ماده (121) در استانها یا یگانهای مستقل تشکیل میشود و رای صادره توسط این هیات ها به منزله رای هیات موضوع ماده (121) میباشد.
تبصره 2 - در مورد رسیدگی به تخلفات کارکنان سازمانهای عقیدتی سیاسی و حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی هیات بدوی مستقل با ترکیب مشابه که در آیین نامه اجرایی موضوع تبصره (2) ماده (125) تعیین میشود در همان سازمانها تشکیل میگردد.
نماینده فرمانده نیروی انتظامی نیز با حق رای عضو این هیاتها خواهد بود.
تبصره 3 - تخلفات کارکنانی که با حکم یا تصویب جانشین فرماندهی کل قوا در نیروی انتظامی منصوب شده اند بنا به پیشنهاد وی توسط هیات موضوع ماده (122) مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت.
تبصره 4 - چگونگی اجرای تنبیه در مورد دارندگان درجات امیری در آییننامه موضوع تبصره (2) ماده (125) این قانون تعیین میگردد.
تبصره 5 - هیات میتواند از اشخاصی که ضروری تشخیص دهد به منظور اظهارنظر بدون حق رای دعوت نماید.
تبصره 6 - دعوت از شخص متخلف و معترض جهت استماع دفاعیات در جلسه رسیدگی و تجدیدنظر الزامی است و باید حداقل یک هفته قبل موضوع تخلف و تاریخ تشکیل جلسه کتباً به وی ابلاغ شود و در صورتی که دوبار بدون عذر موجه (به تشخیص هیات) در جلسه هیات حضور نیابد غیاباً به پرونده رسیدگی و اتخاذ تصمیم خواهد شد.
تبصره 7 - حداقل یک هفته قبل از تشکیل جلسه رسیدگی، موضوع تخلف و دلائل مربوطه و خلاصه پرونده و سوابق کارکنان متخلف به تمامی اعضاء هیات اعلام میگردد.
تبصره 8 (منسوخ 1390/04/08)- درجه یا رتبه یا جایگاه خدمتی اعضاء هیات رسیدگی میبایست یک درجه یا رتبه یا جایگاه از درجه یا رتبه یا جایگاه خدمتی کارکنان متخلف بالاتر باشد.
تبصره 9 - تصمیمات هیاتهای رسیدگی با اکثریت آراء معتبر خواهد بود و به جز در مورد تنزیل دائم درجه، معافیت و اخراج از خدمت قطعی میباشد. در این موارد نیز چنانچه حداکثر ظرف مدت یک ماه پس از ابلاغ رای مورد اعتراض قرار نگیرد قطعی میگردد.
تبصره 10 - رسیدگی به تخلفات انضباطی و آموزشی محصلین بدو خدمت به عهده شورای آموزشی مربوط بوده و تصمیمات متخذه پس از تصویب فرماندهی نیروی انتظامی قابل اجرا خواهد بود.
تبصره 11 (منسوخ 1390/04/08)- کارکنان پایور آزمایشی و پیمانی که در طول و قبل از پایان خدمت آزمایشی یا اتمام قرارداد عدم صلاحیت و یا عدم کارآیی آنان محرز شود به پیشنهاد فرمانده انتظامی استان، روسا و مسئولین همطراز و یا بالاتر و با تصویب فرمانده نیروی انتظامی از کار برکنار میشوند و استخدام آنان منتفی میگردد.
تبصره 12 - کارکنانی که رای به معافیت و اخراج از خدمت آنها صادر میگردد از تاریخ ابلاغ رای تا زمان انفکاک از نیرو، منتظر خدمت میشوند و در صورتی که توسط هیات تجدید نظر موضوع ماده (122) در خدمت ابقاء شوند ایام انتظار خدمت به انتساب تبدیل میگردد.
ماده 122 (منسوخ 1395/12/24)- هیات تجدیدنظر از اعضاء زیر تشکیل خواهد شد:
الف (منسوخ 1390/04/08)- جانشین فرمانده کل قوا یا نماینده ایشان در حد معاون.
ب - فرمانده نیروی انتظامی یا جانشین وی.
ج - رئیس سازمان عقیدتی سیاسی نیروی انتظامی یا جانشین وی.
د - رئیس سازمان حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی یا جانشین وی.
ه- - رئیس سازمان قضایی نیروهای مسلح یا جانشین وی.
تبصره - کارکنان معترض به تصمیمات هیاتهای رسیدگی موضوع ماده (121) میبایست حداکثر ظرف مدت یک ماه از تاریخ ابلاغ تصمیمات هیات، اعتراض کتبی خود را با ذکر ادله و به انضمام مدارک لازم به دبیرخانه هیات رسیدگی تسلیم و یا با پست سفارشی ارسال نمایند. هیاتهای رسیدگی موظفند حداکثر ظرف مدت یک هفته پس از انقضاء مهلت قانونی اعتراض پرونده را به دبیرخانه هیات تجدیدنظر ارسال نمایند. تصمیمات این هیات با رای اکثریت اعضاء معتبر و قطعی خواهد بود.
ماده 123 - کارکنان نسبت به آراء قابل اجراء هر یک از دو هیات میتوانند ظرف یک ماه پس از ابلاغ به محاکم صالحه شکایت نمایند. آراء قطعی محاکم مذکور در هر صورت لازم الاجراء میباشد.
تبصره - در صورت نقض آراء هر یک از هیاتها توسط محاکم، هیات ذی ربط موظف است با توجه به رای محکمه و با رعایت سایر مقررات و تشریفات قانونی مجدداً به موضوع رسیدگی و تصمیم گیری نماید. کارکنان در مدت بین صدور رای قطعی محکمه و تصمیم گیری مجدد هیات در وضعیت انتساب قرار خواهند داشت.
ماده 124 - اعلام جرم نظامی علیه هر یک از کارکنان پایور و پیمانی جز در مواردی که مستقیماً توسط سازمان قضایی کشف میشود و یا دارای شاکی خصوصی میباشد، فقط توسط فرماندهان انتظامی استانها و مقامات همطراز و بالاتر صورت می پذیرد. در صورتی که دلایل و مدارک وقوع جرم به دست نیامده و موضوع در زمره تخلف انتظامی باشد مراتب توسط فرماندهان یاد شده به هیاتهای موضوع مادتین (121) و (122) این قانون منعکس خواهد شد.
تبصره 1 (منسوخ 1390/04/08)- در مواردی که تخلف انضباطی کارکنان دارای عنوان مجرمانه نیز باشد، ابتداء به عنوان جرم توسط مرجع قضایی رسیدگی و در صورت محکومیت، رسیدگی به عنوان تخلف انضباطی منتفی خواهد شد در غیر این صورت، صدور قرار منع تعقیب یا رای برائت از سوی مرجع قضائی، مانع از رسیدگی به موضوع تحت عنوان انضباطی نخواهد بود. به هر حال رسیدگی به یک تخلف تحت دو عنوان جرم و تخلف انضباطی به طور همزمان ممنوع است.
تبصره 2 (منسوخ 1390/04/08)- چنانچه کارکنان مرتکب چندین تخلف شوند که دارای منشاء واحدی نباشد به نحوی که برخی از آنها دارای عنوان مجرمانه و برخی دیگر دارای عنوان انضباطی باشد، جرائم آنان توسط مراجع قضایی و تخلفات انضباطی آنان حسب مورد مطابق با آیین نامه رسیدگی به تخلفات یا آیین نامه انضباطی رسیدگی خواهد شد.
ماده125 (اصلاحی 1390/04/08)- به شکایات کارکنان از رده های بالاتر در امور خدمتی تا فرمانده انتظامی استان یا روسا و مسئولین رده های همطراز به ترتیب سلسله مراتب رسیدگی میشود. در صورت اصرار شاکی به اعلام شکایت خود، مراتب در هیات موضوع ماده (121) این قانون مطرح میشود. رای هیات مذکور قابل تجدیدنظر در هیات موضوع ماده (122) است.
تبصره 1 - شکایات کارکنان از فرماندهان انتظامی استانها و روسا و مسئولین همطراز و بالاتر به وسیله فرمانده نیروی انتظامی رسیدگی و در صورتی که شاکی به شکایت خود باقی باشد موضوع در هیات موضوع ماده (122) مطرح خواهد شد.
تبصره 2 - چگونگی تشکیل و نحوه رسیدگی هیاتهای رسیدگی و هیات تجدیدنظر و همچنین میزان اختیارات هیاتهای مذکور در مورد رسیدگی به شکایات به موجب آیین نامه ای خواهد بود که به وسیله نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
فصل هفتم - پایان خدمت
ماده 126 - خدمت کارکنان در نیروی انتظامی به یکی از علل زیر پایان می یابد:
الف - شهادت
ب - از کارافتادگی ناشی از جانبازی یا معلولیت
ج - بازنشستگی
د - بازخریدی
ه- - انتقال
و - فوت
ز - استعفاء
ح (اصلاحی 1390/04/08)- اتمام قرارداد یا فسخ آن (در مورد کارکنان پیمانی)
ط- - اخراج
ماده 127 - کارکنان در موارد زیر شهید محسوب میشوند و از یک روز قبل از شهادت به یک درجه یا رتبه بالاتر نائل می گردند:
الف - کشته شدن یا فوت در میدان نبرد به سبب ماموریت.
ب - کشته شدن یا فوت در اجرای ماموریت های قانونی مبارزه با اشرار و قاچاقچیان و سارقین و گروهکها و افراد ضدانقلاب و یا هرگونه ماموریت رزمی و یا جنگی و ویژه و در طول رفت و برگشت به سبب ماموریت.
ج - کشته شدن یا فوت در اسارت دشمن یا در گروگان ضدانقلاب یا اشرار یا سارقین و یا قاچاقچیان و یا سایر تبهکاران.
د - کشته شدن در حین تعقیب و مراقبت دشمن یا ضدانقلاب یا اشرار یا تبهکاران یا قاچاقچیان و یا سارقین.
ه- - کشته شدن در هر گونه حملات زمینی، هوایی و دریائی دشمن.
و - کشته شدن یا فوت در مسیر رفت و برگشت از منطقه عملیات تا محل مرخصی.
ز - کشته شدن توسط اشرار، سارقین، قاچاقچیان و متجاوزین به جان و مال و ناموس مردم و حقوق عمومی و سایر تبهکاران به سبب ماموریت.
ح - کشته شدن توسط ضدانقلاب یا به سبب عملیات خرابکاری دشمن.
ط - کشته شدن در حین آموزشهای رزمی و رزمایش ها که طبق برنامه های مصوب و توسط قسمتهای ذی ربط نیروی انتظامی اجراء میگردد.
ی - کشته شدن حین بررسی و آزمایش اسلحه و مهمات و خنثی سازی مواد منفجره و محترقه به سبب ماموریت.
ک - کشته شدن به سبب خدمت از طریق سوء قصد اعم از اینکه در ایام خدمت یا غیرخدمت باشد.
ل - کشته شدن در زمان پایان خدمت از طریق سوء قصد به سبب خدمت در زمان اشتغال.
م - فوت در اثر تشدید جراحات و صدمات حاصله از موارد مندرج در بندهای بالا، مشروط بر این که جراحات یا صدمات مذکور طبق تشخیص کمیسیون پزشکی علت فوت باشد.
ن - سایر مواردی که مطابق با مقررات بنیاد شهید از مصادیق شهادت باشد.
تبصره - منظور از ماموریتهای مندرج در این ماده کلیه وظایفی است که تحت همین عنوان به کارکنان اعم از انفرادی یا دسته جمعی از طرف یگان مربوط واگذار میشود.
ماده 128 - کارکنانی که یک یا چند عضو خود یا بخشی از آن را برای همیشه از دست دهند یا بیش از یک سال از خدمت منفک و تحت معالجه قرار گیرند و یا به علت فقدان سلامتی تمام یا بخشی از توان کاری خود را از دست بدهند و تا یک سال کارآئی خود را به دست نیاورند چنانچه ناشی از موارد مذکور در ماده فوق باشد جانباز و در سایر موارد معلول شناخته میشوند.
این کارکنان از نظر وضعیت خدمتی مشمول یکی از بندهای زیر خواهند بود:
الف - کارکنانی که خسارت وارده بر عضو یا اعضاء آنان و یا میزان کارائی از دست رفته آنها به حدی باشد که امکان ادامه خدمت برای آنان وجود داشته باشد به خدمت ادامه می دهند.
ب - کارکنانی که خسارت وارده بر عضو یا اعضاء آنان و یا میزان کارائی از دست رفته ایشان در حدی باشد که امکان ادامه خدمت را از آنان سلب نماید و یا بیش از یک سال به سبب معالجه منفک از خدمت باشند حسب مورد بازنشسته، موظف و یا مشمول قانون حالت اشتغال می گردند.
تبصره 1 - تطبیق وضعیت کارکنان با این ماده از نظر پزشکی بر عهده شورای عالی پزشکی برابر دستورالعمل مربوطه میباشد.
تبصره 2 - کارکنانی که بر اساس این ماده بازنشسته می گردند چنانچه حداکثر تا پنج سال پس از بازنشستگی سلامت خود را به نحوی بازیابند که به تشخیص شورای عالی پزشکی امکان ارجاع شغل به آنان وجود داشته باشد در صورتی که واجد صلاحیت اعاده به خدمت باشند با تمایل شخصی و با تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون با درجه و رتبه قبل از بازنشستگی به خدمت اعاده می گردند.
تبصره 3 - دستورالعمل اجرایی این ماده توسط نیروی انتظامی و با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرمانده کل قوا میرسد.
ماده 129 (اصلاحی 1390/04/08)- جانبازان به تناسب آسیب وارده از یک ماه تا چهار سال ارشدیت برخوردار می گردند.
تبصره - طبقه بندی صدمات وارده به جانبازان و میزان ارشدیت استحقاقی طبق آیین نامه ای خواهد بود که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد.
ماده130 - کارکنان مشمول این قانون با داشتن سی سال خدمت و یا شصت سال سن بازنشسته میشوند.
ماده 130 (اصلاحی 1390/04/08)- کارکنان پایور مشمول این قانون با رسیدن به حد نصاب مقرر زیر و با رعایت سایر شرایط زیر بازنشسته میگردند:
تبصره1 (الحاقی 1390/04/08)- در مواقع استثنائی و نیاز نیروی انتظامی به تشخیص و پیشنهاد فرمانده نیروی انتظامی و تمایل کارکنان، در صورت تصویب هیات مذکور در ماده (122) این قانون، بازنشستگی به مدت محدود و حداکثر به مدت سه سال به تعویق می افتد. این مدت حداکثر برای یک بار بنا به تصویب هیات مذکور تمدید میشود.
تبصره2 (الحاقی 1390/04/08)- کارکنانی که دارای حداقل بیست و پنج سال خدمت باشند، میتوانند شخصاً تقاضای بازنشستگی نمایند. قبول یا رد تقاضای آنان موکول به نظر نیروی انتظامی است و صرف تقاضای بازنشستگی رافع مسئولیتهای محوله نیست. این مدت برای زنان بیست سال است.
تبصره3 (الحاقی 1390/04/08)- کارکنان شاغل در مشاغلی که به موجب قوانین خاص شرایط ویژه ای از نظر سنوات بازنشستگی برای آنها پیش بینی شده است، از قبیل مشاغل سخت و زیان آور و کار با اشعه و نظایر آن مشمول مقررات مربوطه خواهند بود.
تبصره4 (الحاقی 1390/04/08)- در صورتی که کارکنان در طول اجرای تنبیه تنزیل موقت درجه یا رتبه بازنشسته شوند، به استثناء مشمولین تبصره (2) این ماده با درجه یا رتبه قبل از تنبیه بازنشسته میشوند.
تبصره 5 (الحاقی 1390/04/08)- تصویب بازنشستگی با رعایت مقررات این قانون به عهده مقامات مذکور در ماده (87) این قانون است.
الف - امیران و کارمندان همطراز در سن شصت سالگی.
ب - افسران ارشد و کارمندان همطراز آنان در سن پنجاه و پنج سالگی.
ج - سایر کارکنان اعم از انتظامی و کارمند در سن پنجاه و دو سالگی.
ماده 131 - نیروی انتظامی در موارد استثنایی میتواند در صورت نیاز، کارکنان بازنشسته ای را که صلاحیت اعاده به خدمت داشته باشند و بیش از پنج سال از تاریخ بازنشستگی آنان نگذشته باشد با تمایل شخصی آنان و تصویب هیات مذکور در ماده (122) این قانون با درجه یا رتبه و قدمت خدمت قبل از بازنشستگی برای مدت محدود (حداکثر سه سال) به خدمت اعاده نماید.
تبصره 1 - هیات فوق میتواند مدت یاد شده را برای یک بار دیگر به مدت حداکثر سه سال تمدید نماید.
تبصره 2 - تقاضای بازنشستگی مجدد قبل از انقضای مدت فوق ممنوع است لیکن سازمان میتواند قبل از انقضای مدت مزبور آنان را مجدداً بازنشسته نماید.
تبصره 3 - کارکنانی که به خدمت اعاده می گردند از تاریخ اعاده، حقوق بازنشستگی آنان قطع شده و از حقوق درجه یا رتبه خود و مزایای شغل مربوط استفاده می نمایند و از نظر کلیه امور استخدامی مانند سایر شاغلین با آنان رفتار و مدت خدمت جدید این قبیل کارکنان بر سنوات قبلی اضافه و موجب تجدیدنظر در حقوق بازنشستگی آنان خواهد بود.
ماده 132 - کارکنان انتظامی بازنشسته، حق استفاده از لباس انتظامی را ندارند مگر در موارد خاصی که استفاده از آن از طرف نیروی انتظامی مجاز اعلام گردد.
ماده 133 - کارکنان پس از انجام خدمت به میزان حداقل دو برابر مدت آخرین دوره آموزشی بعد از اتمام آن دوره مشروط بر اینکه حداقل دو برابر بیش از مجموع سنواتی که به هزینه نیروی انتظامی تحصیل کردهاند سابقه خدمت داشته باشند، میتوانند تقاضای بازخریدی نمایند. تصویب این تقاضا به عهده مقامات مذکور در ماده (87) این قانون خواهد بود.
تبصره - در زمان جنگ و مواقع بحرانی و شرایطی که احتمال وقوع جنگ وجود دارد تصویب بازخریدی در اختیار فرماندهی کل قوا میباشد.
ماده 134 - به کارکنانی که سوابق خدمتی آنان بازخرید میشود به ازاء هر سال خدمت قابل احتساب از نظر بازنشستگی مبلغی معادل یک و نیم برابر آخرین حقوق و مزایای ماهانه پرداخت خواهد شد. به کارکنانی که در اجرای ماده (147) بازخرید می گردند به ازاء هر سال خدمت سه برابر آخرین حقوق و مزایای ماهانه پرداخت خواهد شد.
تبصره 1 - چنانچه بر اساس قوانین استخدام کشوری یا دیگر نیروهای مسلح مبلغ بیشتری در این مورد پرداخت گردد، مبلغ بیشتر ملاک عمل خواهد بود.
تبصره 2 - کارکنانی که به تنزیل دایم درجه یا رتبه تنبیه میشوند در صورت بازخریدی با درجه یا رتبه پس از تنزیل بازخرید خواهند شد.
ماده135 (اصلاحی 1390/04/08)- مدت هر سال خدمت کارکنان در مناطق عملیاتی و مشاغل ویژه از نظر محاسبه پرداخت حقوق سنوات بازخریدی معادل یک سال و نیم محسوب میشود.
تبصره (الحاقی 1390/04/08)- امتیازات و رتبه بندی مناطق عملیاتی و ویژه طبق آییننامه ای که توسط نیروی انتظامی پیشنهاد و به تایید ستاد کل میرسد تعیین میشود و آییننامه مشاغل ویژه بنا به پیشنهاد وزارت کشور و تایید ستاد کل به تصویب هیات وزیران میرسد.
ماده 136 - نیروی انتظامی میتواند در صورت نیاز، کارکنانی را که با تقاضای شخصی بازخرید شده اند و بیش از پنج سال از زمان برکناری تا تاریخ تقاضای اعاده به خدمت آنها نگذشته باشد با تقاضای شخصی و تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون فقط برای یک بار با درجه یا رتبه و سابقه خدمت قبلی به خدمت اعاده نماید.
این قبیل کارکنان میبایست وجوهی را که بابت بازخرید سوابق خدمتی مربوطه دریافت داشته اند مسترد نمایند.
ماده 137 - در صورت درخواست هر یک از وزارتخانه ها، موسسات دولتی یا وابسته به دولت یا نهادهای انقلاب اسلامی، کارکنان چنانچه حداقل دو برابر مدت آخرین دوره آموزش، خدمت نموده باشند با تمایل شخصی و با تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون منتقل می گردند.
تبصره 1 - انتقال کارکنان به سایر نیروهای مسلح و ستاد کل و وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و بخش های امنیتی و انتظامی وزارت کشور مشمول شرط انجام خدمت به میزان حداقل دو برابر مدت آخرین دوره آموزش نمیباشد.
تبصره 2 - در زمان جنگ و شرایط بحرانی و مواقعی که احتمال وقوع جنگ وجود دارد، انتقال کارکنان با تصویب فرماندهی کل قوا امکان پذیر است.
تبصره 3 - نیروی انتظامی در صورت نیاز میتواند کارکنانی را که منتقل شده اند با تمایل شخصی آنان و با همان درجه یا رتبه قبل از انتقال و احتساب سابقه خدمت مدت انتقال از نظر پایه حقوق و بازنشستگی با تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون به خدمت اعاده نماید.
تبصره 4 - نیروی انتظامی مکلف است کسور بازنشستگی و بیمه کارکنان (اعم ازسهم دولت و کارکنان) را پس از انتقال، به صندوق سازمان یا وزارتخانه ذی ربط واریز و در صورت اعاده به نیروی انتظامی مسترد نماید.
ماده 138 - موارد فوت در حین انجام وظیفه یا به سبب آن به شرح زیر است:
الف - فوت در محل خدمت و همچنین در حال رفت و برگشت یا خارج از محل خدمتی در ارتباط با امور خدمتی
ب - فوت در طول ماموریت غیر از موارد مذکور در ماده (127) این قانون از لحظه ابلاغ تا خاتمه ماموریت در ارتباط با ماموریت.
ج - چنانچه کارکنان در ساعات خدمت یا به سبب امور خدمتی یا در طول ماموریت بیمار شده و یا در اثر حوادث و سوانح مصدوم و مجروح گردیده و بعداً به همان علت فوت شوند.
د - فوت در اثر بیماری های ناشی از موقعیت یا شرایط خاص خدمتی.
ه-- فوت در رفت و برگشت از مرخصی.
تبصره - کارکنانی که در موارد موضوع این ماده معلول شوند معلول خدمتی محسوب میشوند.
ماده 139 - فوت یا معلولیت در غیر از موارد مذکور در ماده (138) فوت یا معلولیت عادی محسوب میگردد.
ماده 140 - برای تشخیص شهادت (با رعایت ماده (4) قانون اساسنامه بنیاد شهید انقلاب اسلامی - مصوب 1377/2/27)، جانبازی (با رعایت بند (2) قانون تسهیلات استخدامی و اجتماعی جانبازان انقلاب اسلامی - مصوب 1374/3/31)، فوت در حین انجام وظیفه یا به سبب آن، فوت عادی و همچنین تشخیص موارد مختلف معلولیت، هیاتی با ترکیب زیر تشکیل میگردد:
الف (اصلاحی 1390/04/08)- معاونت نیروی انسانی نیروی انتظامی یا جانشین وی
ب (اصلاحی 1390/04/08)- نماینده رئیس بهداری نیروی انتظامی (پزشک)
ج (اصلاحی 1390/04/08)- فرمانده یگان ذی ربط یا نماینده وی
د (اصلاحی 1390/04/08)- مسئول امور ایثارگران یا نماینده وی
ه(اصلاحی 1390/04/08)- - نماینده سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح
و (الحاقی 1390/04/08)- نماینده سازمان عقیدتی - سیاسی نیروی انتظامی
ز (الحاقی 1390/04/08)- نماینده سازمان حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی
ح (الحاقی 1390/04/08)- نماینده بازرسی نیروی انتظامی
ط (الحاقی 1390/04/08)- نماینده امور قوانین معاونت نیروی انسانی نیروی انتظامی
تبصره 1 - در صورت تراکم کار یا ضرورت به پیشنهاد هیات موضوع ماده (140) و تصویب هیات موضوع ماده (141) هیات هائی با ترکیب مشابه در نواحی یا یگانها تشکیل میشود و رای صادره توسط آن هیاتها به منزله رای هیات موضوع ماده (140) میباشد.
تبصره 2 - در مورد کارکنان سازمانهای عقیدتی سیاسی و حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی، هیات مذکور رسیدگی می نماید.
ماده 141 - چنانچه نظریه هیات مندرج در ماده فوق ظرف مدت سه ماه از تاریخ ابلاغ مورد اعتراض جانباز یا معلول یا یکی از وراث متوفی قرار گیرد صدور رای نهایی به عهده هیات تجدیدنظر که از مقامات زیر تشکیل میگردد خواهد بود:
الف (اصلاحی 1390/04/08)- معاونت نیروی انسانی نیروی انتظامی یا جانشین وی
ب (اصلاحی 1390/04/08)- رئیس بهداری نیروی انتظامی یا جانشین وی
ج (اصلاحی 1390/04/08)- رئیس بازرسی نیروی انتظامی یا جانشین وی
د (اصلاحی 1390/04/08)- رئیس اداره قوانین معاونت نیروی انسانی نیروی انتظامی
ه(اصلاحی 1390/04/08)- - معاون سازمان عقیدتی - سیاسی نیروی انتظامی
و (الحاقی 1390/04/08)- معاون سازمان حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی
تبصره 1 - در مواردی که پرونده مربوط به کارکنان مامور از سایر نیروهای مسلح باشد حسب مورد نماینده مربوطه در هیات با حق رای شرکت خواهد نمود.
تبصره 2 - تشخیص شهادت یا جانبازی توسط هیات های موضوع مواد (140) و (141) برای بنیاد شهید و بنیاد جانبازان نیز ملاک عمل خواهد بود.
تبصره 3 - آراء هر یک از دو هیات مذکور ظرف مدت دو ماه پس از ابلاغ توسط جانباز یا معلول یا یکی از وراث متوفی قابل شکایت در مراجع صالحه خواهد بود.
ماده 142 - آیین نامه اجرایی مواد (127)، (138)، (140) و (141) این قانون توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
ماده 143 - استعفاء کارکنان در صورت تقاضای شخصی و تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون حسب مورد تابع یکی از بندهای زیر میباشد:
الف - محصلین در مدت طی دوره آموزشی بدو خدمت در نیروی انتظامی یا به هزینه آن یا بلافاصله پس از پایان آموزش با پرداخت دو برابر هزینه های تحصیلی مستعفی می گردند.
ب - کارکنانی که پس از آموزش، به خدمت مشغول گردیده اند به میزان یک دوم مدت خدمت مزبور از پرداخت هزینه موضوع بند (الف) معاف خواهند شد.
در مورد آخرین دوره آموزشی طی شده، سنوات خدمتی آنان پس از آن دوره ملاک محاسبه خواهد بود.
تبصره 1 - در محاسبه مبلغی که برای تحصیل کارکنان صرف شده است کمک هزینه تحصیلی، حقوق و مزایای پرداختی به آنان در مدت تحصیل، هزینه های جاری تحصیلی در مراکز آموزشی، وجوهی که بابت شهریه به موسسه های آموزشی پرداخت شده است، فوق العاده ماموریت آموزشی در داخل یا خارج از کشور و هزینه نوشت افزار و تهیه مدارک تحصیلی، خوراک و پوشاک منظور میگردد.
تبصره 2 - کارکنانی که نیروی انتظامی برای تحصیل آنان هزینه ای پرداخت نکرده است پس از خدمت به میزان مدت حداقلی که برای تقاضای استعفاء در قرارداد استخدامی تعیین گردیده مستعفی می گردند.
ماده 144 - تصویب استعفاء در زمان جنگ و شرایط بحرانی و مواقعی که احتمال وقوع جنگ وجود دارد در اختیار فرماندهی کل قوا میباشد.
ماده 145 - کارکنان مستعفی، در صورت نیاز نیروی انتظامی با تقاضای شخصی مشروط بر این که از تاریخ برکناری آنان تا زمان تسلیم تقاضا بیش از پنج سال نگذشته باشد، با تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون با حفظ درجه یا رتبه و قدمت خدمت قبل از استفعاء {استعفاء}می توانند برای یک بار به خدمت اعاده شوند.
این کارکنان باید وجوهی را که بر اثر استعفاء دریافت داشته اند به نیروی انتظامی مسترد نمایند و همچنین وجوهی را که در زمان استعفاء به موجب ماده (143) این قانون پرداخت نمودهاند، دریافت خواهند کرد.
ماده 146 - کارکنانی که تا چهار سال پس از حداقل مدت توقف در درجه یا رتبه صلاحیت نیل به ترفیع را به دست نیاورند و همچنین کارکنانی که فاقد توانایی لازم برای انجام وظایف متناسب با درجه یا رتبه و تخصص مربوط باشند و نیز کارکنانی که ادامه خدمت آنان به مصلحت نیروی انتظامی نبوده و در حد اخراج نباشند با تشخیص هیات های رسیدگی موضوع ماده (121) و رعایت تبصره (9) ماده مزبور و نیز مفاد تبصره ماده (122) از خدمت معاف گردیده و با آنان به ترتیب زیر رفتار میشود:
چنانچه حداقل بیست سال سابقه خدمت داشته باشند در ردیف بازنشستگان منظور خواهند شد و در غیر این صورت سوابق خدمتی آنان بر اساس مقررات این قانون بازخرید میگردد.
ماده 147 - نیروی انتظامی میتواند در موارد حذف و یا تعدیل سازمان و تورم درجات، کارکنان مربوط را مشروط به این که در سایر نیروهای مسلح و ستاد کل و وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح شغل مناسبی برای آنان وجود نداشته باشد با تصویب مقامات مذکور در ماده (87) این قانون با داشتن پانزده سال سابقه خدمت بازنشسته و کمتر از پانزده سال را بازخرید نماید.
به مدت خدمت مشمولین این ماده فقط از نظر احتساب وجوه بازخریدی و حقوق بازنشستگی پنج سال اضافه میگردد لیکن در هر صورت سنوات موثر در حقوق بازنشستگی آنان از سی سال بیشتر نخواهد بود.
ماده 148 - کارکنان در موارد زیر اخراج می گردند:
الف - با حکم دادگاه یا به تبع حکم دادگاه.
ب - با رای هیات های رسیدگی موضوع مواد (121) و (122) این قانون.
تبصره 1 - چنانچه اخراج محصلین و کارکنانی که مدت تعهد خدمت آنان (حداقل دو برابر مدت آموزش) به پایان نرسیده است، ناشی از عمل ارادی آنان باشد ملزم به پرداخت هزینه های تحصیلی مصروفه هستند.
تبصره 2 - تشخیص ارادی یا غیرارادی بودن عمل ارتکابی در مورد محصلین به عهده شورای آموزش و در مورد کارمندان در مدت آزمایشی به عهده فرمانده و یا رئیس مستقیم و در مورد سایر کارکنان به عهده کمیسیون موضوع ماده (121) این قانون میباشد.
فصل هشتم - دریافتی کارکنان
ماده 149 - دریافتی ماهانه کارکنان پایور و پیمانی عبارت است از مجموع حقوق، مزایای مستمر و فوق العاده های شغل و سایر پرداختها.
بخش اول - حقوق:
ماده 150 - حقوق کارکنان از حاصلضرب مجموع عوامل ذیل در ضریب ریالی تشکیل میگردد:
الف - حداقل حقوق مبلغ معینی است که به عنوان کمترین میزان حقوق دریافتی در سطح کارکنان مشمول این قانون پرداخت میگردد.
تبصره - عدد حداقل حقوق برای دارندگان مدرک تحصیلی کاردانی و پائین تر 648 واحد - برای دارندگان مدرک کارشناسی 564 واحد و برای دارندگان مدرک کارشناسی ارشد و بالاتر 530 واحد تعیین میگردد.
ب - حق کارایی مبلغی است برابر با حاصلضرب رتبه حقوقی به توان دو در واحد حق کارائی.
تبصره 1 - واحد حق کارایی برای کلیه کارکنان عدد 5 /2 میباشد.
تبصره 2 - اولین رتبه حقوقی کارکنان اعداد مشخصی است که به موجب ماده (154) این قانون برای هر یک از مقاطع تحصیلی تعیین شده است و رتبه حقوقی کارکنان برابر است با مجموع اولین رتبه حقوقی و تعداد درجات یا رتبه های خدمتی دریافتی پس از اولین درجه یا رتبه.
ج - حقوق پایه مبلغی است معادل (3) یا (4) یا (5) درصد مجموع حداقل حقوق و حق کارائی و حق پایه سالهای قبل که بر اساس ارزشیابی کارکنان پس از هر یک سال خدمت به کارکنان تعلق میگیرد و به حقوق آنان اضافه میشود.
تبصره - کارکنان نیروی انتظامی در قبال هر سال خدمت قابل قبول خود تا پایان سال 1369 از حقوق پایه به میزان سه درصد (3 %) مجموع حداقل حقوق و حق کارایی مربوط به آخرین درجه یا رتبه برخوردار می گردند.
ماده 151 - ضریب ریالی مذکور در این قانون همواره معادل ضریب ریالی حقوق کارکنان نیروهای مسلح میباشد.
ماده 152 - تعیین همطرازی مقامات نیروی انتظامی با مقامات مندرج در تبصره (2) ماده (1) قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370/6/13 و برخورداری آنان از امتیازات متعلقه به استناد ماده مذکور بر اساس دستورالعملی خواهد بود که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا میرسد.
تبصره 1 - مقامات مذکور در این ماده پس از پایان دوران تصدی به ترتیب در بالاترین گروههای جدول مربوط تخصیص می یابند و حقوق هر یک از آنان بر اساس عدد مبنای گروه مربوط تعیین و افزایش سنواتی نیز بر اساس آن محاسبه خواهد شد.
تبصره 2 - مقامات مذکور در صورت اشتغال در هر یک از دستگاههای دولتی و نهادهای انقلاب اسلامی و موسسات و شرکتهایی که شمول حکم بر آنها مستلزم ذکر نام است از افزایش سنواتی بر اساس عدد مبنای گروه مربوط برخوردار خواهند شد.
ماده 153 - با توجه به سختی و کیفیت خاص خدمت در نیروی انتظامی و به منظور حفظ قدرت جذب نیروی انسانی حداقل و حداکثر حقوق مشمولین این قانون از حداقل و حداکثر حقوق مشمولین قانون استخدام کشوری مصوب 1345/5/31 بیست درصد (20 %) اضافه خواهد بود و در کلیه مواردی که نظام پرداخت یا اعداد حقوقی کارکنان نیروهای مسلح تغییر نماید، عوامل مندرج در این قانون به همان نسبت و به طور همزمان تغییر خواهد نمود و در صورت اصلاح گروه یا گروههای ورودی مشمولین قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370/6/13 توسط هیات دولت واحد حق کارائی موضوع تبصره (1) ذیل بند (ب) ماده (150) با رعایت مفاد این ماده بر حسب مورد توسط هیات دولت یا ستاد کل برای همان مقطع یا مقاطع مشابه نیروی انتظامی افزایش می یابد.
ماده 154 - اولین رتبه حقوقی کارکنان با توجه به مدارک تحصیلی قابل قبول و مورد نیاز نیروی انتظامی به شرح زیر تعیین میگردد:
الف - پائینتر از پایان دوره ابتدایی، (1).
ب - پایان دوره ابتدائی (جدید و قدیم)، (3).
ج - پایان دوره راهنمائی یا سیکل و اول متوسطه سابق، (6).
د - پایان دوره متوسطه، (9).
ه-- پایان دوره های کاردانی و آموزشگاههای افسری و همافری سابق و دوره اول دانشکده های علوم نظامی و انتظامی و سایر دوره های آموزشی همطراز، (11).
و - پایان دوره های کارشناسی و دانشکده های افسری و خلبانی سابق و دوره دوم دانشکده علوم نظامی و انتظامی و سایر دوره های آموزشی همطراز، (13).
ز - پایان دوره های کارشناسی ارشد و همچنین دکترای رشته های درمانی به جز پزشکی عمومی، (15).
ح - دکترای پزشکی عمومی و دکترای سایر رشته های علوم، (16).
تبصره 1 - اولین رتبه حقوقی دارندگان مدرک تحصیلی چهارم و پنجم متوسطه نظام سابق که مدرکشان اساس استخدام بوده به ترتیب (7) و (8) تعیین میگردد.
تبصره 2 - به اولین رتبه حقوقی دارندگان مدرک تحصیلی دکترا در کلیه رشته ها که دوره های تخصصی و یا فوق تخصصی قابل قبول و مورد نیاز نیروی انتظامی را طی نموده باشند حسب مورد (3) و (4) واحد اضافه میگردد.
تبصره 3 - در مواردی که طول دوره های مذکور در تبصره (2) و بندهای (ز)، (ح) و (ه-) به موجب مدرک مورد تایید یکی از وزارتخانه های علوم، تحقیقات و فناوری یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بیش از سنوات مورد محاسبه در بندهای مزبور باشد به ازاء هر سال تحصیل بالاتر، یک واحد به اولین رتبه حقوقی آنان افزوده میگردد.
تبصره 4 - اولین رتبه حقوقی کارکنانی که قبل از تصویب قانون ارتش مصوب 1366/7/7 در اثر رشادت و به فرمان فرماندهی کل قوا یا در اجرای حضور در جبهه بر طبق ماده (33) قانون سابق ارتش از طریق درجه موقت ستوان سومی به درجات بالاتر نایل گردیده اند و مدرک تحصیلی آنان پایین تر از فوق دیپلم (کاردانی) باشد (11) تعیین میگردد.
تبصره 5 - مدرک تحصیلی که حسب مورد به موجب ارزیابی وزارتخانه های آموزش و پرورش، علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی معادل یکی از مقاطع مذکور در این ماده شناخته شود دارای ارزش برابر خواهد بود.
تبصره 6 - کارکنانی که به علت داشتن مدرک هنری یا ورزشی و یا تخصصی به موجب مقررات استخدامی سابق نیروهای مسلح و یا مقررات سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور از نظر استخدامی معادل هر یک از مقاطع تحصیلی فوق الذکر طبقه بندی شده یا بشوند در محاسبه حقوق آنان اولین رتبه حقوقی همان مدرک تحصیلی ملاک عمل خواهد بود.
تبصره 7 - مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه و مقاطع پائین تر استخدامی همین قانون در هر وضعیت خدمتی، مورد نیاز و قابل قبول تلقی گردیده و چنانچه اولین رتبه حقوقی این مدارک از اولین رتبه حقوقی قبلی بیشتر باشد، در مورد مدرک پایان دوره متوسطه بر اساس این ماده و سایر موارد رتبه حقوقی بالاتر ملاک محاسبه قرار خواهد گرفت.
ماده 155 - اولین رتبه حقوقی کارمندان موضوع بند (ب) ماده (19) این قانون برابر است با رتبه خدمتی موضوع ماده (84) همین قانون.
ماده 156 - به محصلینی که قبل از نیل به درجه یا رتبه در بدو استخدام دوره های آموزشی را طی می نمایند، ماهانه مبلغی به میزان یک دوم حقوق حاصله از عوامل مذکور در ماده (150) و بر اساس رتبه حقوقی مدرک تحصیلی اساس استخدام و سنوات قابل قبول آموزشی آنان تعیین و پرداخت میگردد.
تبصره - به محصلینی که در رشته های پروازی، دریانوردی و ماموریتی، آموزش می بینند حسب مورد مبالغی تا پنجاه درصد (50 %) مزایای شغلی که در آن کارآموزی می نمایند به عنوان مزایای ویژه آموزشی در طول مدت آموزش عملی پرداخت خواهد شد.
ماده 157 (اصلاحی 1390/04/08)- کلیه کارکنان پایور پس از حداقل مدت توقف در درجه یا رتبه در صورت داشتن کارایی لازم به ازاء هر چهار سال توقف یک واحد به رتبه حقوقی آنان اضافه میشود. این افزایش برای دارندگان درجات امیری، دو واحد خواهد بود.
تبصره 1 - کلیه کارکنان در آخرین سال خدمت خود به ازاء هر سال خدمت پس از آخرین ارتقاء، از یک چهارم رتبه حقوقی برخوردار خواهند شد.
تبصره 2 - کارکنان مشمول این ماده در صورت ترفیع، به جای بهره مندی از ارتقاء فوق از حقوق مربوطه به ترفیع خود استفاده خواهند نمود.
ماده 158 - کارکنانی که با اجرای این قانون حقوق آنان در مقایسه با مجموع حقوق و فوق العاده های شغل و مزایای مستمر قبل از اجرای این قانون قبل از اعمال کسورات مربوط کاهش یابد مابه التفاوت مبلغ مزبور را تا رفع کاهش به عنوان مابه التفاوت تطبیق دریافت می نمایند. این تفاوت با هر گونه افزایش بعدی به همان میزان کاهش خواهد یافت.
ماده 159 - در محاسبه حقوق پایه کارکنان، سنوات آموزشی بدو استخدام و همچنین سنوات خدمتی مازاد بر سی سال منظور خواهد شد. لیکن خدمت مذکور در ماده (179) این قانون حداکثر سی سال محاسبه میگردد.
تبصره - در مورد کارکنانی که خدمت آنان از سی سال تجاوز مینماید بابت سالهای مازاد بر سی سال، فقط از افزایش حقوق آنان در طول خدمت مذکور حق بازنشستگی کسر خواهد شد.
ماده 160 - مزایای مستمر کارکنان مبالغی است که به تناسب تعداد عائله تحت تکفل آنان به عنوان کمک هزینه مسکن و کمک هزینه عائله مندی پرداخت میگردد.
ماده 161 - کمک هزینه عائله مندی عائله تحت تکفل کارکنان شاغل، بازنشسته و موظف مشمول این قانون طبق ماده (9) قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370/6/13 مجلس شورای اسلامی و تغییرات و اصلاحات بعدی آن تعیین و پرداخت خواهد شد.
تبصره 1 - عائله تحت تکفل کارکنان مجرد مشمول این قانون از مزایای بند (1) ماده (9) قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370/6/13 بهره مند خواهند شد.
تبصره 2 - کارکنان زن مشمول این قانون که دارای همسر از کارافتاده باشند که تحت تکفل آنان هستند، از کمک هزینه عائله مندی موضوع ماده (9) قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370/6/13 برخوردار می گردند.
ماده 162 - میزان کمک هزینه مسکن کارکنانی که از خانه های سازمانی استفاده نمی کنند و میزان اجاره بهای خانه های سازمانی باید به نحوی تعیین گردد که با توجه به اجاره بهای مسکن در سطح جامعه، به کارکنان استفاده کننده از خانه های سازمانی و سایرین به میزان واحدی در امر مسکن کمک شود.
ماده 163 - میزان کمک هزینه مسکن کارکنان شاغل که از خانه های سازمانی استفاده نمی نمایند با توجه به عائله تحت تکفل آنان مبلغی معادل حاصلضرب یک سیصدم عدد حداقل حقوق مندرج در تبصره بند (الف) ماده (150) این قانون در ضریب منطقه ای در متراژ زیربنای مسکن متناسب با عائله به شرح زیر تعیین و محاسبه میگردد:
| ردیف | تعداد عائله تحت تکفل | متراژ زیر بنای مسکن متناسب با عائله |
| 1 | مجرد | 50 متر مربع |
| 2 | یک نفر | 70 متر مربع |
| 3 | دو نفر | 90 متر مربع |
| 4 | سه نفر | 100 متر مربع |
| 5 | چهار نفر | 130 متر مربع |
| 6 | پنج نفر و بیشتر | 150 متر مربع |
ماده 164 - حقوق و مزایای کارکنان وظیفه، همواره برابر «قانون چگونگی پرداخت حقوق کارکنان وظیفه نیروهای مسلح مصوب 1375/7/5» و قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1363/7/29 و اصلاحات بعدی آنها محاسبه و پرداخت خواهد شد.
بخش دوم - فوق العاده های شغل
ماده 165 - فوق العاده های شغل به مزایای شغل، فوق العاده خاص و فوق العاده سختی کار انتظامی گفته میشود که مشمول کسور بازنشستگی قرار می گیرند.
ماده 166 - به کارکنان نیروی انتظامی ماهانه مبلغی با در نظرگرفتن نوع و شرایط شغل، خطرات، مسئولیت، فرسودگی ناشی از شغل و کیفیت کار به عنوان مزایای شغل پرداخت میگردد.
تبصره 1 - میزان فوق العاده شغل کارکنان شاغل در نیروی انتظامی نباید از یکصد و پنج درصد (105 %) مجموع حداقل حقوق و حق کارائی شاغل کمتر و از یکصد و هفتاد و پنج درصد (175 %) آن بیشتر باشد و فوق العاده شغل کارکنان شاغل در مشاغل فرماندهی، مدیریت و سرپرستی و همچنین فوق العاده شغل کارکنان متصدی مشاغل تحقیقی و تخصصی و یا آموزشی هر کدام تا بیست و پنج درصد (25 %) مجموع حداقل حقوق و حق کارائی قابل افزایش است.
تبصره 2 (اصلاحی 1390/04/08)- حقوق و فوق العاده شغل دارندگان مدارک تحصیلی دکتری و فوق لیسانس و مدارک همطراز از لحاظ استخدامی که در مراکز یا واحدهای آموزشی، مطالعاتی و تحقیقاتی اشتغال به کار دارند نباید از هشتاد درصد (80%) مجموع حقوق و فوق العاده شغل کارکنان مشابه مشمول قانون اعضاء هیات علمی دانشگاهها و موسسات آموزش عالی کمتر باشد.
ماده 167 - به موجب ماده (6) قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370/6/13 به منظور جذب و نگهداری نیروهای مناسب برای مشاغل تخصصی و مدیریتی نیروی انتظامی فوق العاده خاص (جذب) پرداخت میگردد.
تبصره - هر گونه فوق العاده دیگری که بر اساس ماده (6) قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370/6/13 (مانند فوق العاده ویژه و...) به مشمولین قانون استخدام کشوری پرداخت میگردد شامل کارکنان نیروی انتظامی نیز خواهد شد.
ماده 168 (اصلاحی 1390/04/08)- علاوه بر پرداخت مزایای شغل و فوق العاده خاص، با توجه به ماموریتهای ویژه نیروی انتظامی و مسئولیتهای ناشی از ارتباط مستمر کارکنان با مردم و نیز شرایط محیطی و اجتماعی و ضریب بالای آسیب پذیری آنان، ماهانه مبلغی معادل سی درصد (30 %) حقوق و مزایای شغل تحت عنوان «فوق العاده سختی کار انتظامی » به کارکنان نیروی انتظامی پرداخت میگردد. فوقالعاده یادشده مزایای مستمر تلقی میشود.
ماده 169 - نیروی انتظامی حداکثر ظرف سه ماه آییننامه اجرایی این بخش را تهیه و توسط وزارت کشور با هماهنگی ستاد کل به تصویب هیات وزیران می رساند.
تبصره - پرداخت مزایا بر اساس این قانون تا زمان تصویب و ابلاغ آییننامه مذکور بر مبنای مقررات قبلی خواهد بود.
بخش سوم - کسورات
ماده 170 - کلیه کسورات مربوط به بازنشستگی، بیمه درمانی، بیمه عمر و حوادث و پس انداز اعم از سهم کارکنان و سهم دولت برابر قوانین و مقررات مربوط (مورد تسری به نیروی انتظامی) محاسبه و به صندوقهای ذی ربط واریز خواهد شد.
بخش چهارم - دریافتی ماهانه کارکنان در موارد خاص
ماده 171 - دریافتی ماهانه کارکنان منتسب بر حقوق و مزایای مستمر کارکنان حاضر به خدمت همطراز آنان و آخرین فوق العاده های شغل محاسبه و پرداخت میگردد.
تبصره - در مورد آن دسته از کارکنان مامور به خدمت که به موجب سایر قوانین و مقررات، الزاماً از سوی نیروی انتظامی به سازمانهایی نظیر ستاد کل، سازمان قضایی نیروهای مسلح، سازمان زندانهای نیروهای مسلح و وزارت کشور اعزام می گردند، چنانچه شغل مورد تصدی در آن سازمانها بالاتر باشد، شغل جدید ملاک عمل خواهد بود.
ماده 172 - میزان دریافتی کارکنان مامور در داخل نیروی انتظامی بر مبنای حقوق درجه یا رتبه مربوط و فوق العاده های شغل جدید آنان محاسبه میگردد.
ماده 173 - کارکنان بازنشسته ای که به موجب ماده (131) این قانون به خدمت اعاده می گردند از تاریخ اعاده به خدمت حقوق بازنشستگی آنان قطع شده و از حقوق درجه یا رتبه خود و فوق العاده های شغل مربوط که در آن انجام وظیفه خواهند کرد استفاده می نمایند و از نظر کلیه امور استخدامی مانند سایر شاغلین خواهند بود.
ماده 174 - میزان دریافتی ماهانه کارکنان منتظر خدمت بر مبنای دو سوم و کارکنان بدون کار یک دوم حقوق درجه یا رتبه آنان محاسبه و تعیین میگردد.
تبصره - مزایای مستمر کارکنان مشمول این ماده به طور کامل پرداخت میگردد.
بخش پنجم - سایر پرداختها
ماده 175 - پاداش، هزینه سفر، فوق العاده ماموریت در داخل و خارج از کشور و فوق العاده های انتقال، محل خدمت، بدی آب و هوا و محرومیت از تسهیلات زندگی به میزان مشمولین قانون استخدام کشوری به کارکنان پرداخت میگردد.
تبصره 1 - آیین نامه پرداخت فوق العاده اشتغال خارج از مرکز و بدی آب و هوا و محرومیت از تسهیلات زندگی هماهنگ با آیین نامه مربوط در مورد مشمولین نیروهای مسلح باید به نحوی تهیه گردد که مبالغ پرداختی بابت موارد مذکور جز در صورت تجدیدنظر در مورد مشمولین قانون استخدام کشوری مصوب 1345/3/31 معادل کارکنان همطراز آنان در قانون استخدام کشوری باشد.
تبصره 2 - وزارت کشور با هماهنگی ستاد کل آیین نامه فوق العاده اشتغال خارج از مرکز و بدی آب و هوا و محرومیت از تسهیلات زندگی را به گونه ای که فوق العاده شاغلین پاسگاهها و پاسگاههای کوهستانی و مرزی سردسیر و گرمسیر از فوق العاده شاغلین مراکز شهرستانها و بخشها و شهرهای مذکور بیشتر باشد تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رساند.
ماده 176 - جز در زمینه نگهبانی و مواردی که کارکنان از فوق العاده ماموریت استفاده می نمایند در مواردی که به تشخیص بالاترین مقام نیروی انتظامی ادامه کار کارکنان در غیر ساعات خدمت ضرورت پیدا کند با در نظر گرفتن افزایش بازده کار به تناسب افزایش ساعات خدمت اضافه کار پرداخت میگردد. میزان اضافه کار طبق آیین نامه ای خواهد بود که به وسیله نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
ماده 177 - کارکنان شاغل و بازنشسته نیروی انتظامی از نظر دریافت کمک هزینه های ازدواج و فوت تابع قانون و مقررات استخدام کشوری مصوب 1345/3/31 خواهند بود.
ماده 178 - تهیه و تامین لباس آن عده از کارکنان که الزاماً بایستی از لباس متحدالشکل استفاده نمایند و یا مشاغل آنان ایجاب مینماید که لباس خاصی بپوشند و همچنین خوراک و سایر هزینه های ضروری آنان در صورتی که ضرورت و مقتضیات خدمتی ادامه خدمت روزانه کارکنان را ایجاب نماید، بر عهده نیروی انتظامی خواهد بود.
فصل نهم - حقوق بازنشستگی، وظیفه و مستمری
ماده 179 - حقوق بازنشستگی، حقوق وظیفه و حقوق مستمری عبارت است از وجوهی که حسب مورد به بازنشستگان، از کارافتادگان و عائله تحت تکفل کارکنان برابر مقررات مربوط از صندوق بازنشستگی نیروی انتظامی به طور ماهانه پرداخت میگردد.
تبصره 1 - حقوق و مزایای کارکنان شهید و جانباز ازکارافتاده کلی و مفقودالاثر بر اساس قانون حالت اشتغال مستخدمین شهید، جانباز از کارافتاده و مفقودالاثر جنگ تحمیلی مصوب 1372/6/30 مجلس شورای اسلامی پرداخت خواهد شد.
تبصره 2 - حقوق کارکنان مفقودالاثر در غیر از موارد مذکور در قانون حالت اشتغال مستخدمین شهید، جانباز از کارافتاده و مفقودالاثر جنگ تحمیلی مصوب 1372/6/30بر اساس ماده (171) این قانون پرداخت میگردد.
تبصره 3 - اولین رتبه حقوقی کارکنان بازنشسته که قبل از تصویب قانون ارتش مصوب 1366/7/7 مجلس شورای اسلامی به درجات ستوان سومی و بالاتر نائل گردیده اند و مدارک تحصیلی آنان پائین تر از فوق دیپلم (کاردانی) باشد یازده(11) تعیین میگردد و مابه التفاوت آن از تاریخ 1371/1/1 قابل محاسبه میباشد.
تبصره 4 - هرگاه شخصی که دارای حقوق بازنشستگی یا وظیفه است مفقودالاثر شود و مدت شش ماه حقوق بازنشستگی یا وظیفه خود را مطالبه ننماید، وراث ذوی الحقوق چنانچه مطابق این قانون مستمری به آنها تعلق گیرد حق دارند موقتاً مستمری قانونی خود را تقاضا نمایند. چنانچه بعدها معلوم شود شخص مفقودالاثر فوت نموده، مستمری موقتی از تاریخ فوق به طور دائم برقرار میشود و در صورتی که معلوم شود در حال حیات میباشد، وضعیت حقوق آنان به حال اولیه اعاده میگردد.
تبصره 5 - حقوق بازنشستگی، وظیفه و مستمری کسانی که قبل از تاریخ 1366/7/7 خدمت آنان پایان پذیرفته بر اساس مقررات قانون ارتش و مشمولین قانون حقوق و مزایای ارتش تعیین میگردد.
ماده 180 - دریافت حقوق بازنشستگی یا وظیفه و سهمیه مستمری تواماً ممنوع بوده و در این حالت فقط مبلغ بیشتر پرداخت خواهد شد.
ماده 181 - فرزندانی که یکی از والدین آنها فوت شود حق دریافت سهمیه مستمری از حقوق وی را خواهند داشت اگر چه پدر یا مادر آنها که در حال حیات است به هر عنوان حقوق یا حقوق بازنشستگی یا وظیفه از دولت دریافت دارد.
ماده 182 - حقوق شهدا، جانبازان از کارافتاده و مفقودالاثر انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی بر اساس قانون حالت اشتغال مستخدمین شهید، جانباز از کارافتاده و مفقودالاثر انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی مصوب 1372/6/30 مجلس شورای اسلامی تعیین و افزایش حقوق پایه با ضریب پنج درصد (5 %) تا رسیدن به شرایط عمومی بازنشستگی (سی سال خدمت) محاسبه و پس از خاتمه سی سال مطابق قوانین و مقررات مربوط به حقوق مستمری تعیین و به عائله تحت تکفل آنان پرداخت میگردد.
ماده 183 - میزان حقوق وظیفه، جانبازان موضوع بند (ب) ماده (128) این قانون چنانچه در شمول قانون حالت اشتغال مستخدمین شهید، جانباز از کارافتاده و مفقودالاثر انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی قرار نگیرند به شرح زیر تعیین میگردد:
الف - در مورد کارکنان پایور و پیمانی، حقوقی معادل حقوق دو درجه یا رتبه بالاتر و آخرین فوق العاده های شغل و مزایای مستمر دو درجه یا رتبه بالاتر.
ب - در مورد محصلین، حقوقی معادل حقوق درجه یا رتبه ای که بعد از پایان دوره آموزشی به آن نائل می شدند با قدمتی معادل سابقه تحصیل.
ج - در مورد کارکنان وظیفه نه دهم حقوق کارکنان پایور همطراز.
تبصره - حقوق مستمری بگیران جانبازان بعد از فوت عبارت است از آخرین حقوق وظیفه آنان.
ماده 184 - میزان حقوق وظیفه و حقوق مستمری بگیران کارکنانی که بنا به تشخیص کمیسیون مندرج در ماده (140) این قانون در هر یک از موارد پیش بینی شده در ماده (138) این قانون در حین انجام وظیفه یا به سبب آن معلول یا فوت شوند به شرح زیر تعیین میگردد:
الف - در مورد کارکنان پایور و پیمانی معادل حقوق یک درجه یا رتبه بالاتر و آخرین و فوق العاده شغل و مزایای مستمر.
ب - در مورد محصلین چهار پنجم حقوق درجه یا رتبه ای که بعد از پایان دوره آموزش به آن نائل می شدند با قدمتی معادل سابقه تحصیل.
ج - در مورد کارکنان وظیفه حقوقی معادل حقوق کارکنان پایور همطراز.
تبصره - حقوق مستمری بگیران معلولین این ماده در صورتی که بنا به تشخیص کمیسیون مندرج در ماده (140) این قانون فوت ناشی از معلولیت باشد معادل آخرین حقوق وظیفه و در صورتی که ناشی از معلولیت نباشد نه دهم آخرین حقوق وظیفه خواهد بود.
ماده 185 - میزان حقوق وظیفه و حقوق مستمری بگیران کارکنانی که به تشخیص کمیسیون مندرج در ماده (140) این قانون به طور عادی معلول یا فوت میشوند به شرح زیر تعیین میگردد:
الف - در مورد کارکنان پایور و پیمانی، حقوقی معادل آخرین حقوق، فوق العاده های شغل و مزایای مستمر.
ب - در مورد محصلین چهار پنجم حقوق درجه یا رتبه ای که بعد از پایان دوره آموزش به آن نائل می شدند با قدمتی معادل سابقه تحصیل.
ج - در مورد کارکنان وظیفه نه دهم حقوق کارکنان پایور همطراز.
تبصره - حقوق مستمری بگیران معلولین موضوع این ماده معادل آخرین حقوق وظیفه آنان خواهد بود.
ماده 186 - با کارکنان بازنشسته در صورتی که جانباز از کارافتاده و یا شهید و یا مفقودالاثر شوند حسب مورد برابر مواد (179) و (183) این قانون رفتار خواهد شد و در صورت فوت آخرین حقوق بازنشستگی استحقاقی به عنوان حقوق مستمری به مستمری بگیران آنها پرداخت خواهد گردید.
ماده 187 - کارکنان وظیفه دوره احتیاط و ذخیره که قبل از خدمت از کارکنان دولت بوده اند در صورت شهادت، جانباز شدن، فوت و یا معلولیت، حقوق مستمری و وظیفه آنان برابر مقررات این قانون بر مبنای آخرین حقوق دریافتی از سازمان مربوطه و از بودجه همان سازمان پرداخت خواهد شد و چنانچه حقوق آنان در سازمان مربوطه کمتر از حقوق کارکنان پایور همطراز آنان باشد حقوق مستمری و وظیفه بر مبنای حقوق کارکنان پایور همطراز محاسبه شده و مابه التفاوت آن از اعتباری که بدین جهت همه ساله در بودجه نیروی انتظامی منظور میشود، پرداخت خواهد شد.
ماده 188 - هرگاه سابقه خدمت جانبازان موضوع ماده (183) این قانون و معلولینی که از حقوق وظیفه استفاده می نمایند کمتر از بیست سال باشد حقوق وظیفه مقرره را از بودجه نیروی انتظامی دریافت نموده و سالانه مبلغی معادل افزایش حقوق پایه مربوطه استفاده خواهند کرد و کسور بازنشستگی به صندوق مربوطه واریز و پس از رسیدن به بیست سال خدمت، از مبلغی معادل آخرین حقوق دریافتی از صندوق بازنشستگی نیروی انتظامی برخوردار خواهند شد.
ماده 189 - در صورتی که حقوق مستمری بگیران بیش از حقوق بازنشستگی باشد تا میزان حقوق بازنشستگی بر مبنای سنوات خدمت از صندوق بازنشستگی نیروی انتظامی و مازاد آن از محل اعتباراتی که بدین منظور همه ساله در بودجه نیروی انتظامی منظور میگردد پرداخت خواهد شد. دولت مکلف است کمبود بودجه صندوق بازنشستگی نیروی انتظامی را از نظر جبران پرداخت حقوق وظیفه جانبازان و مستمری بگیران که احکام خاصی در مورد آنها پیش بینی شده است همه ساله در لایحه بودجه کل کشور منظور نماید.
ماده190(اصلاحی 1388/09/18)- به عائله تحت تکفل آن گروه از کارکنان نیروهای مسلح که پس از سال 1368 با داشتن حداقل پانزده سال تمام سابقه خدمت بر اساس نظر مراجع قضایی و هیاتهای مربوط به رسیدگی به تخلفات نیروهای مسلح اخراج شده اند بر اساس نظر هیاتهای یاد شده، ماهانه وجوهی معادل سه پنجم حقوق بازنشستگی آنان پرداخت میشود.
تبصره - کسانی که به موجب احکام مراجع قضایی که صلاحیت تعیین حقوق بازنشستگی، مستمری و یا وظیفه را دارا باشند برای آنان مبالغ مشخصی تحت عناوین مذکور، مقرر گردیده و در مواردی که به موجب احکام بعدی مبالغ جدیدی برای آنان مقرر گردد از مبالغ جدید برخوردار خواهند شد.
به هر حال مبالغ فوق از میزان استحقاقی مندرج در این ماده تجاوز نخواهد کرد.
ماده 191 - مستمری بگیران مشمول این قانون عبارتند از:
الف - همسر دائم و شوهر در صورتی که همسرش مخارج وی را تامین می نموده است.
ب - اولاد ذکور غیرشاغل تا سن بیست سال تمام و در صورتی که مشغول تحصیل باشند تا خاتمه تحصیل حداکثر بیست و پنج سال تمام.
ج - اولاد اناث جز در صورتی که شوهر داشته یا شاغل باشند.
د - پدر و مادری که در کفالت متوفی بوده اند.
ه- - برادر محجور یا بیمار که در کفالت متوفی بوده و قادر به اداره امور خود نباشد.
و - برادر صغیری که در کفالت متوفی بوده، تا سن بیست سال تمام و در صورت تحصیل تا سن بیست و پنج سال تمام مشروط بر این که شاغل نباشد.
ز - خواهری که در کفالت متوفی بوده جز در صورتی که شوهر داشته یا شاغل باشد.
ح - نوه هایی که تحت کفالت متوفی بوده اند، پسر تا سن بیست سال و در صورت تحصیل تا سن بیست و پنج سال تمام و دختر جز در صورتی که شوهر داشته یا شاغل باشد.
تبصره 1 - هر یک از مستمری بگیران چنانچه به بیماری غیرقابل علاج و یا نقص عضو مبتلا گردند به طوری که برابر تشخیص کمیسیون عالی پزشکی برای همیشه قادر به تامین معاش خود نباشند مستمری آنان مادام العمر پرداخت خواهد شد.
تبصره 2 - پرداخت مستمری به مستمری بگیران در طول خدمت دوره ضرورت نیز صرف نظر از شرایط سنی ادامه خواهد یافت.
ماده 192 - حقوق مستمری بگیران بر اساس آخرین سوابق خدمتی یا اظهارنامه ای که از طرف کارکنان برابر ماده (191) این قانون تنظیم میگردد به طور مساوی بین آنان تقسیم خواهد شد.
تبصره (اصلاحی 1390/04/08)- برای رسیدگی به اعتراض کسانی که خود را محق به دریافت مستمری می دانند و در سوابق خدمتی کارکنان جزو افراد تحت تکفل قید نشده اند هیات رسیدگی مرکب از اعضای زیر تشکیل میشود:
الف - فرمانده نیروی انتظامی یا نماینده وی.
ب - معاون نیروی انسانی نیروی انتظامی یا نماینده وی.
ج - رئیس سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح یا نماینده وی.
ماده 193 - چنانچه هر یک از مستمری بگیران فوت شود و یا شرایط دریافت حقوق مستمری را از دست بدهد سهم وی به سهم سایر مستمری بگیران افزوده خواهد شد.
ماده 194 - جانبازان و خانواده های شهدا، علاوه بر دریافت حقوق وظیفه و مستمری از نظر کلیه خدمات رفاهی و مزایای دیگر مانند سایر جانبازان و شهدا در سطح کشور، به ترتیب تحت پوشش بنیاد شهید و امور ایثارگران قرار می گیرند.
ماده 195(اصلاحی 1383/11/27)- به کارکنانی که خدمت آنان پایان می پذیرد و به مستمری بگیران کارکنانی که شهید یا فوت میشوند به میزان مدتی که در طول مدت خدمت از مرخصی استحقاقی استفاده نکرده باشند معادل تمام مدت مرخصی استفاده نشده بر اساس آخرین حقوق و مزایای آنان از محل اعتباراتی که بدین منظور همه ساله در بودجه دستگاههای ذی ربط منظور میگردد پرداخت خواهد شد.
تبصره(اصلاحی 1383/11/27)- به کسانی که بازخرید، مستعفی و یا اخراج میشوند علاوه بر وجوه مذکور، کسور بازنشستگی و پس انداز که از حقوق آنان کسر شده است از محل صندوق های بازنشستگی و پس انداز پرداخت خواهد شد.
ماده 196 - هرگاه حقوق ماهانه کارکنان شاغل اضافه گردد به همان نسبت که در قانون آورده میشود حقوق بازنشستگان، وظیفه بگیران و مستمری بگیران اضافه خواهد شد و مبلغ اضافی از محل بودجه نیروی انتظامی تامین میگردد.
ماده 197 - کسانی که از حقوق بازنشستگی و یا حقوق وظیفه برخوردارند در صورت ترک تابعیت با عائله تحت تکفل آنان برابر مستمری بگیران فوت عادی رفتار میگردد.
تبصره - ترک تابعیت مستمری بگیران موجب قطع حقوق آنان حسب مورد به نفع صندوق بازنشستگی یا صندوق دولت یا سایر مستمری بگیران خواهد شد.
ماده 198 - در صورتی که میزان صدمات وارده به جانبازان و معلولین حین انجام وظیفه یا به سبب آن در حدی باشد که به تایید کمیسیون عالی پزشکی نیروی انتظامی در انجام کارهای روزانه زندگی محتاج کمک و معاضدت عملی دیگران باشند و در آسایشگاه جانبازان نگهداری نشوند بر حسب مورد و متناسب با میزان از کارافتادگی از حقوق نگهداری برخوردار خواهند شد. آیین نامه اجرایی این ماده و همچنین میزان هزینه درمان مبتلایان به بیماریهای سرطان و تالاسمی و سایر بیماریهای خاص توسط نیروی انتظامی و با هماهنگی وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران میرسد.
فصل دهم - امور خدماتی کارکنان
ماده 199 - کارکنان نیروی انتظامی میتوانند علاوه بر استفاده از درمانگاهها و بیمارستانهای این نیرو و امکانات سازمان تامین خدمات درمانی، از خدمات بیمه مکمل درمان نیز بهره مند شوند.
تبصره 1 - از کارافتادگان، بازنشستگان، مستمری بگیران و عائله تحت تکفل کارکنان شاغل و بازنشسته و وظیفه بگیر زیر پوشش سازمان تامین خدمات درمانی و بیمه های مکمل خواهند بود.
تبصره 2 - در مناطقی که امکانات منحصر به یگان انتظامی مستقر در آنهاست، عائله تحت تکفل کارکنان میتوانند از امکانات مزبور استفاده نمایند.
ماده 200 - نیروی انتظامی حتی المقدور ضمن تامین خانه های سازمانی موظف است کمبود آن را از طریق ارائه تسهیلاتی مانند پرداخت ودیعه مسکن و وام مسکن در جهت کمک به معیشت کارکنان شاغل تامین نماید. دولت مکلف است همه ساله اعتبارات مربوط به این ماده را در بودجه نیروی انتظامی منظور نماید.
تبصره - نحوه استفاده کارکنان از این تسهیلات برابر دستورالعملی خواهد بود که به تصویب فرمانده نیروی انتظامی میرسد.
ماده201 (اصلاحی 1390/04/08)- نیروی انتظامی موظف است کلیه کارکنان خود را در قبال حوادثی که منجر به شهادت، فوت، بیماری، نقص عضو یا از کارافتادگی آنان میگردد بیمه نماید.
تبصره1 (اصلاحی 1390/04/08)- چگونگی اجراء این ماده تابع مقررات بیمه های کارکنان نیروهای مسلح است.
تبصره2 (اصلاحی 1390/04/08)- اعتبارات این ماده از محل صندوق بیمه مربوط تامین میگردد.
ماده201 مکرر (الحاقی 1390/04/08)- نیروی انتظامی موظف است کارکنان خود را در قبال حوادثی که در ارتباط با انجام وظیفه سبب پرداخت دیه یا جبران خسارت میگردد بیمه نماید. آییننامه اجرایی این ماده به پیشنهاد نیروی انتظامی با هماهنگی ستاد کل تهیه میشود و از طریق وزارت کشور به تصویب هیات وزیران میرسد.
ماده 202 - نیروی انتظامی متناسب با امکانات موظف است خدمات فرهنگی، ورزشی و رفاهی به ایثارگران، بازنشستگان و کارکنان شاغل و خانواده تحت تکفل آنان ارائه نماید.
فصل یازدهم - مواد تکمیلی
ماده 203 - کارکنان تطبیق شده با دستورالعمل تعیین جایگاه خدمتی پاسداران کمیته انقلاب اسلامی مصوب فرماندهی کل قوا و نیز کارکنان تطبیق شده با قانون ارتش مصوب 1366/7/7 از حیث تطبیق درجه، رتبه یا ارشدیت مشمول دستورالعمل و قانون مذکور و اصلاحات بعدی آنها خواهند بود.
ماده 204 - سنوات خدمتی کارکنان کمیته انقلاب اسلامی برابر دستورالعمل تعیین جایگاه خدمتی پاسداران کمیته انقلاب اسلامی مصوب فرماندهی کل قوا حسب مورد از تاریخ تاسیس این نهاد (1357/11/23) جزء سنوات خدمت رسمی آنان محسوب گردیده و دولت موظف است پس از تصویب این قانون، کسور بازنشستگی کارکنان مذکور را تا تاریخ 1370/1/12 اعم از سهم دولت و کارکنان به صندوق بازنشستگی نیروی انتظامی پرداخت نماید.
تبصره - پاسداران کمیته انقلاب اسلامی که قبل از تصویب این قانون از خدمت منفک شده اند نیز مشمول مفاد این ماده می گردند.
ماده 205 - کارکنانی که سابقه خدمت در وزارتخانه ها و موسسات دولتی یا وابسته به دولت و یا نهادهای انقلاب اسلامی داشته و سوابق خدمتی آنان به نیروی انتظامی منتقل شده است، سابقه خدمتی مذکور جزو سنوات خدمتی آنان محسوب خواهد شد.
تبصره - در صورتی که سابقه خدمت قبلی در ارتباط با شغل آنان در نیروی انتظامی باشد تمام سنوات و در غیر این صورت یک دوم آن جزو سنوات ترفیعاتی محسوب میگردد. تشخیص ارتباط سابقه خدمت قبلی با شغل کارکنان برابر دستورالعملی خواهد بود که توسط نیروی انتظامی با هماهنگی وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران میرسد.
ماده 206 - تطبیق کارکنان موضوع تبصره ماده (1) قانون نیروی انتظامی مصوب 1369/4/27 با این قانون برابر دستورالعملی خواهد بود که توسط نیروی انتظامی تهیه و پس از تایید وزارت کشور از طریق ستاد کل به تصویب فرماندهی کل قوا خواهد رسید.
تبصره - اجرای تطبیق آن دسته از کارکنان مشمول ماده مذکور که بر اساس دستورالعمل فوق الذکر جزو کارکنان نیروی انتظامی محسوب خواهند شد، توسط نیروی انتظامی صورت خواهد گرفت.
ماده 207 - نیروی انتظامی موظف است تطبیق وضعیت و ادامه خدمت کارکنان روزمزد و قراردادی که قبل از تاریخ 1370/1/1 و همچنین تطبیق وضعیت و ادامه خدمت داوطلبان غیرنظامی (جوانمردان) که در اجرای قانون مربوط به وضع خدمتی داوطلبان غیرنظامی که در مناطق عملیاتی با نیروهای مسلح همکاری می نمایند مصوب 1360/10/14 قبل از تاریخ 1366/7/7 به کار گرفته شده اند و به علت نیاز سازمان به خدمت خود ادامه داده اند را ظرف مدت شش ماه تعیین وضعیت نماید.
تبصره - حق بیمه پرداخت شده به سازمان تامین اجتماعی (سهم بیمه شده و کارفرما) و کسورات بازنشستگی جوانمردان (سهم دولت و کارکنان) میبایست به صندوق بازنشستگی نیروی انتظامی واریز گردد.
ماده 208 - نیروی انسانی مورد نیاز سازمانهای عقیدتی سیاسی و حفاظت اطلاعات در چهارچوب جداول سازمانی مصوب توسط نیروی انتظامی تامین میگردد.
ماده 209 - روسای سازمانهای عقیدتی سیاسی و حفاظت اطلاعات در زمینه امور نیروی انسانی کارکنان خود از اختیاراتی معادل فرمانده نیروی انتظامی برخوردار میباشند.
تبصره - پذیرش استعفاء، بازخریدی و بازنشستگی و همچنین انتقال و مامور به خدمت نمودن کارکنان از شمول این ماده خارج میباشد.
ماده 210 - در اجرای بند (8) ماده (4) قانون نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1369/4/27، انجام وظایفی که به عنوان ضابط قوه قضائیه به عهده نیروی انتظامی است و همچنین هزینه های مزبور در جهت ماموریتها و نگهداری و بدرقه متهمین طبق آیین نامه ای خواهد بود که با مشارکت وزارت دادگستری، وزارت کشور و نیروی انتظامی تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
ماده 211 - نیروی انتظامی موظف است کلیه آیین نامه ها، دستورالعمل ها و اساسنامه های مندرج در این قانون را جز در مواردی که مهلت مشخصی برای آنها تعیین شده است حداکثر ظرف مدت یک سال تهیه و در سیر مراحل تصویب قرار دهد.
تبصره - در صورت عدم تهیه موارد مذکور در این ماده و مهلت های قانونی، وزارت کشور موظف است حداکثر ظرف مدت شش ماه نسبت به تهیه آنها اقدام و در سیر مراحل تصویب قرار دهد.
ماده 212 - اختیارات فرماندهی کل قوا محدود به موارد مصرحه در این قانون نمیباشد.
ماده 213 - جانشین فرمانده کل قوا در امور نیروی انتظامی و وزیر کشور، در مورد آن دسته از موارد مندرج در این قانون که موکول به تصویب فرماندهی کل قوا گردیده است، در صورت تفویض اختیار، اعمال اختیارات خواهد نمود.
قانون فوق مشتمل بر دویست و سیزده ماده و یکصد و نود و هشت تبصره طبق اصل هشتاد و پنجم (85) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در جلسه روز چهارشنبه مورخ 1382/12/20 کمیسیون مشترک اجتماعی و امنیت ملی و سیاست خارجی و برنامه و بودجه و محاسبات تصویب و در جلسه علنی روز سه شنبه مورخ 1382/11/7 با ده سال مدت اجرای آزمایشی آن موافقت شده بود، پاسخ شورای نگهبان نیز در مهلت مقرر موضوع اصل نود و چهارم (94) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران واصل نگردیده است.
رئیس مجلس شورای اسلامی - مهدی کروبی