شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در جلسه مورخ 1382/2/15 طرح جامع ناحیه شیراز و محدوده مجموعه شهری شهر مذکور را برای افق زمانی سال 1400 با جمعیتی معادل 3190563 نفر(1 /72 درصد شهری و 9 /27 درصد روستایی) برای پایان دوره طرح در محدوده ای مشتمل بر 3 شهرستان (شیراز، مرودشت، سپیدان) و 10 شهر (شیراز، خرامه، سروستان، کوار، زرقان، مرودشت،ارسنجان، سعادت شهر، قادرآباد، سپیدان) و 15 بخش و 51 دهستان و 1715 آبادی در مساحتی بالغ بر 9 /21003 کیلومتر مربع پیرو مباحث جلسه مورخ 1381/11/21 خود و جلسه مورخ 1382/1/31 کمیته فنی2 مورد بررسی قرار داد و ضمن تاکید بر رعایت دقیق صورتجلسه مورخ 1382/1/31 کمیته فنی طرح مذکور و محدوده پیشنهادی (تصویر پیوست) را مورد تصویب نهایی قرار داد. اسناد طرح به شرح زیر است:
1- نقشه منطقه بندی و کاربری اراضی (سند شماره 1):
شامل مناطق زیر به عنوان راهنمای تعیین کاربری های عمده - اراضی مناسب برای کشاورزی
- اراضی مناسب برای مرتع داری
- اراضی حفاظتی از نظر محیط زیست، چشم اندازهای زیبا، تفریحی، مناطق و آثار تاریخی
- اراضی حفاظتی از نظر معادن، جنگل ها، آبخیزداری و منابع آب و سایر موارد
- محدوده حریم طبیعی و مصنوعی مانند رودخانه، شبکه انتقال نیرو و آب، راه، آثار تاریخی، مناطق حفاظت شده
- اراضی مناسب برای ایجاد شهرک ها و مراکز عمده صنعتی
- تعیین موقعیت شهرها شامل: شهرهای موجود، روستاهای قابل تبدیل به شهر و جهات اصلی توسعه آن ها
2- ضوابط نحوه استفاده از اراضی (سند شماره 2):
شامل ضوابط استفاده از اراضی و کاربری های مجاز در هر یک از مناطق 7 گانه فوق
3- گروه بندی مراکز جمعیتی (سند شماره 3)
با هدف ساماندهی نظام فعالیتی در فضا و دسترسی به آستانه های مناسب خدمات و تولیدات برای جمعیت ساکن از طریق تشکیل یک منطقه (به مرکزیت شیراز)، 5 ناحیه (به مرکزیت شیراز، کوار، سروستان، مرودشت، صدرا- گویم)، 17 منظومه، 39 مجموعه و 126 حوزه صورت میگیرد که خدمات مورد نیاز را در سطوح 1 الی 5 ارائه میدهند.
1- متن نظریه عمومی کمیته فنی:
کمیته فنی شورای عالی مرحله اول طرح مجموعه شهری شیراز (به عنوان اولین طرح مجموعه شهری به استثناء تهران) را که براساس ماده 1 مصوبه 1374/8/13 هیات محترم دولت با عنوان «طرح ریزی و مدیریت مجموعه شهری تهران وسایر شهرهای بزرگ کشور و شهرهای اطراف آن ها» تهیه شده و در تاریخ 1379/7/4 به تایید شورای برنامه ریزی استان رسیده است را پیرو تصمیم مورخ 1381/11/21 شورای عالی طی 4 جلسه مورد بررسی قرار داده به شرح ذیل تصمیم گیری نمود:
براساس مصوبه هیات محترم وزیران، مرحله اول طرح مجموعه ی شهری چهار کلان شهر کشور، تعیین محدوده مجموعه های مذکور میباشد. به همین جهت تهیه طرح ناحیه ای با شرح خدمات مصوب تیپ 19 به عنوان طرح بالادست مبنای مطالعات برای تعیین محدوده مجموعه های شهری قرار گرفته که طرح مجموعه شهری در مرحله دوم و پس از تعیین محدوده تهیه خواهد شد. لذا در این طرح نیز طبق روش فوق ضمن تهیه طرح ناحیه مزبور به کلانشهر ذیربط، نسبت به تعیین محدوده مذکور نیز اقدام شده است.
در همین راستا کمیته فنی ضمن بررسی و تایید طرح ناحیه شیراز شامل شهرستان های شیراز، مرودشت و سپیدان، محدوده پیشنهادی مجموعه شهری مشاور شامل محدوده شهرهای شیراز، مرودشت، صدرا، گویم، کوار، زرقان، خانزینان و داریون را در افق 1400 با رعایت موارد ذیل مورد تایید قرار داد:
1 - صورتجلسه مورخ 1379/7/4 شورای شهرسازی استان فارس در خصوص طرح ناحیه فراگیر مجموعه شهری شیراز به جز تعداد نقاط سکونتگاهی مراکز سطح یک روستایی، سطح 2 خدمات روستایی و سطح 3 خدمات روستایی که به ترتیب به 16، 42 و 122 منطقه سکونتگاهی اصلاح شده است مورد تایید میباشد.
2 - جهات تعیین شده توسط شهرها داخل ناحیه مورد تایید بوده لیکن جهات توسعه شهرها و محورهای داخل محدوده مجموعه شهری در مرحله دوم طرح مجموعه شهری به عنوان طرح پایین دست تعیین گردد.
3- نظر به اهمیت فرهنگی و تاریخی شهر شیراز در مقیاس محلی، ملی و بین المللی و ناحیه مورد مطالعه مشاوربه دلیل وجود شهرها، مجموعه ها، محورها و بناهای تاریخی منحصر به فرد، موضوع حفظ میراث فرهنگی- تاریخی و احیاء و معرفی جاذبه های آن از نظر گردشگری، تاثیر آن بر سیمای ناحیه و مجموعه شهری و. .. به عنوان یک محور اساسی و اصلی توسعه استان در نظر گرفته شود.
4- کمیته فنی با توجه به اهمیت شیوه مدیریت مجموعه های شهری و نیاز به مدیریت یکپارچه شهرهای واقع درآن ها، موکداً پیشنهاد مینماید در تهیه مطالعات مربوط به مدیریت طرح های مجموعه های شهری که توسطوزارت کشور در دست انجام میباشد تسریع گردد.
ضمناً کمیته فنی ضمن تشکر از مشاور تهیه کننده طرح به دلیل مطالعات انجام شده و نحوه ارائه ابتکار در آن، پیشنهاد مینماید از مشاور مذکور به نحو مقتضی تقدیر گردد.