برنامه کلاس کتابداری

مصوب 1317/03/04 شورای عالی معارف

برنامه کلاس کتابداری در جلسه 366 مطرح و مقرر شده بود کمیسیونی مرکب از آقایانی که آن برنامه را تهیه کرده‌اند و آقایان رشید یا سمی و دکتر شایگان، دکتر زنگنه تشکیل و با رعایت نظریاتی که در شوری اظهار گردیده برنامه کلاس مزبور را تنظیم و برای تصویب به شوری ارسال دارند. در این جلسه برنامه مزبور که توسط کمیسیون تهیه و در ضمیمه نامه شماره 2017 مورخ 1317/3/4 اداره انطباعات ارسال شده بود مطرح و با چند فقره اصلاح به شرح ذیل به تصویب رسید.

1- روش الفبایی کتابداری علماً و عملاً و سایر روشهای کتابداری علماً 30 ساعت
(مقصود از روش الفبایی تنظیم کتاب روی برگه‌های مخصوص برحسب تقسیم‌نامه کتاب - نام مولف - موضوع می‌باشد.)

2- کلیات کتابداری به شرح ذیل:

الف - کتابخانه (ساختمان - اثاثیه - تالار مطالعه)

ب - وظایف (خریداری کتاب - انتخاب مجلات و روزنامه‌ها - اهداء کتاب - مبادله کتاب)

ج - ارتباط با مردم (نگاهداری آمار - امانت دادن کتاب - مناسبات با مراجعه‌کنندگان - آیین‌نامه و وضع تالار مطالعه - ساعات کار)

د - ارتبا ط (ارتباط با کتابخانه‌ها و کتابفروشیها)

ه- - وسایل محافظت (تخلیه و صحافی - بازرسی - حفظ کتاب و کتابخانه - مهر کردن کتاب - وسایل جلوگیری از دزدی و گم شدن کتاب - وسایل جلوگیری از حریق)

و - وسایل کار (کتابهای عمده که یک کتابخانه را تشکیل می‌کند - کتابهایی که برای تشکیل یک کتابخانه مفید است - کتابفروشیهای معروف داخله کشور - کتابفروشیهای معروف خارجی)

ز - نمونه‌های چاپی (دفتر ثبت کتاب - دفتر ثبت مراجعه‌کنندگان - نمونه درخواست کتاب برگه‌ها)

3- تاریخ مختصر کتاب - تاریخ مختصر کتابخانههای قدیم و جدید ایران - شناساندن کتابخانه‌های بزرگ کشورهای دنیا - شناسایی فهرست‌های کتاب مربوط به ایران 10 ساعت

4- شناساندن کتابهای قدیمی و خطی - تذهیب و نقاشی - تجلید - تاریخ کاغذ - تاریخ چاپ 10 ساعت
معرفی نسخه‌های قدیمی و اهمیت آن - راه شناختن خط مولف در صورت نداشتن رقم یا سابقه به خط مولف - علت، اهمیت نسخه‌های خطی - راه شناختن مولف و نام کتابی که در مقدمه و خاتمه نامی از آن دو نباشد و یا اول و آخرکتاب افتاده باشد - چاپهای کهنه که ارزش و اهمیت دارد - فرق میان اقسام تذهیب و نقاشی - صحافی قدیم و جدید و امتیاز هر یک - اقسام جلدها - تاریخ پیدایش کاغذ و اقسام آن - صنعت و حاشیه کردن اورراق کتاب - تاریخ چاپ و تحولات آن

5 - تاریخ خط و خطاطان معروف 10 ساعت
پیدایش و تحول خط - انواع خطهای ایرانی بیش از اسلام و بعد از اسلام - تحول حروف و رسم‌الخط فارسی در دوره‌های مختلف - تاریخ خطاطان معروف که مبتکر سبک بودند و معرفی از سبک آنها

6- اقسام مقدمه‌نویسی و سبک نگارش کتاب از روی نمونه‌هایی که شکل منتخبات اختیار می‌شود - تاریخ اجمالی سیر زبان فارسی و عربی و سبکهای نظم و نثر در دوره‌های مختلف تاریخ ایران و شرح احوال و صورت کتابهای مشهور نویسندگان معروف ایران و نام بزرگان و شاهان و وزیران که مشوق تالیف بوده‌اند و به نام آنان کتابهایی نوشته شده است 30 ساعت

7- برای قسمت عملی و تمرین در کتابخانه‌ها

تبصره - تقسیم ساعات و محل دروس نظری و تمرین عملیات با نظر رئیس کلاس و تصویب وزارت معارف است.