اساسنامه کمیته امداد امام خمینی (ره)

مقدمه
کمیته امداد امام خمینی(ره) بر اساس اندیشه و تفکر دینی و فقهی حضرت امام خمینی(ره) و به دست ایشان با هویت دینی و مردمی، جهادی، عام‌المنفعه و غیرانتفاعی تاسیس شد تا پیام آور فرهنگ احسان، ایثار، انفاق و نیکوکاری در جامعه اسلامی بوده و غیرت و کرامت انسانی را در حمایت از محرومان حفظ کند.

ماده 1- نام کمیته امداد امام خمینی (ره) در این اساسنامه به اختصار امداد امام نامیده می‌شود.

ماده 2- هدف از تشکیل امداد امام، توانمندسازی و شکوفایی استعدادها و تامین خوداتکایی، تقویت و رشد ایمانی و اعتقادی نیازمندان و محرومان با ارائه خدمات اجتماعی، حمایتی، فرهنگی و معیشتی به آنان می‌باشد.

ماده 3- امداد امام دارای شخصیت حقوقی و مقررات مالی و اداری و استخدامی مستقل است که تحت نظارت عالیه ی مقام معظم ولایت مطلقه فقیه و طبق مفاد این اساسنامه اداره می‌شود.

ماده 4- مرکز اصلی امداد امام تهران است که می‌تواند در سایر نقاط داخل یا خارج از کشور شعباتی را طبق ضوابط تاسیس کند.

تبصره - ایجاد واحدهای خارج از کشور طبق ضوابط ابلاغی دفتر مقام معظم رهبری خواهد بود.

ماده 5 - امداد امام (ره) دارای تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران است.

ماده 6 - وظایف امداد امام عبارت است از:

1- بررسی و شناخت انواع محرومیت های مادی و معنوی نیازمندان و تبیین آنها و شناسایی افراد و خانواده های لازم الحمایه در شهر، روستا و عشایر.

2- پیشنهاد خط مشی، سیاست های اجرایی و طرح و برنامه های موثر برای رفع محرومیت ها در ابعاد مختلف به مراجع ذیربط با استفاده از تمام ظرفیت های مردمی، دینی و قانونی.

3- فراهم آوردن امکانات لازم به منظور توانمندسازی، خوداتکایی، استقلال اقتصادی افراد و خانواده های نیازمند از طریق استعداد سنجی، مهارت آموزی، ایجاد اشتغال، آموزش های فنی و حرفه ای و اعطای وام خدمات در حد توان.

4- ایجاد تسهیلات لازم در جهت سلامت خانواده های نیازمند و تامین خدمات بهداشتی و درمانی و اقدام به بیمه های درمانی و اجتماعی آنان در حد امکانات و قوانین و مقررات مربوطه.

5 - پرداخت نقدی و مساعدت های غیرنقدی از قبیل تامین مسکن، جهیزیه و کمک به ازدواج نیازمندان.

6 - ارائه تسهیلات قرض‌الحسنه به نیازمندان در چهارچوب ضوابط مصوب هیات‌امناء امداد امام از طریق:
الف - ایجاد صندوق قرض‌الحسنه با جذب سپرده‌های مردمی.
ب - بهره‌گیری از امکانات سایر صندوق‌های قرض‌الحسنه.
ج - بهره‌گیری از قرض‌الحسنه و تسهیلات بانک‌ها و مراکز دولتی.
د - استفاده از سایر ظرفیت‌های قانونی.

7- ارائه خدمات فرهنگی به افراد و خانواده‌های نیازمند و ارتقاء باورهای دینی و سبک زندگی اسلامی آنان از طریق فعالیت‌های آموزشی، تربیتی با بهره‌گیری از ظرفیت حوزه‌های علمیه و دیگر مراکز فرهنگی.

8 - صیانت از نهاد خانواده و ارائه خدمات مشاوره، مددکاری و حمایت‌های لازم حقوقی و قضایی از افراد و خانواده‌های نیازمند.

9- انتقال تجربیات و راهکارهای رفع فقر و کمک به نیازمندان دیگر کشورها در چهارچوب سیاست‌های نظام جمهوری اسلامی ایران.

10- ترویج و احیاء فرهنگ احسان و نیکوکاری و اکرام ایتام و نشر سنّت‌های حسنه‌ی اسلامی، جذب و جلب، تمرکز و مدیریت زکوات، صدقات، انفاقات، اعانات و درآمد موقوفات حمایتی و توانمندسازی که به نام امداد امام وقف می‌شود و مصرف آنها در جهت رفع انواع محرومیت‌های نیازمندان مطابق ضوابط اسلامی.

11- ارتباط و هماهنگی با موسسات خیریه و تشکل‌های نیکوکاری مردمی داخل و خارج کشور به منظور تعامل و تبادل تجربه و بهره‌گیری از ظرفیت‌های آنها در جهت انجام حمایت‌های مادی و معنوی از محرومان با تقویت و گسترش مشارکت مردمی.

12- ایجاد ساز و کار قانونی به منظور هماهنگی و ساماندهی نظارت بر حسن عمل موسسات خیریه رسمی مرتبط با فعالیت‌های امداد امام.

13- انجام ماموریت‌هایی در چهارچوب اهداف و وظایف امداد امام که توسط مراجع قانونی تعیین و تامین اعتبار می‌شود.

ماده 7- دارایی‌های امداد امام عبارت است از خالص کلیه‌ی دارایی‌ها اعم از منقول و غیرمنقول و حقوق مادی و معنوی که به امداد امام واگذار شده و می‌شود یا از محل منابع مالی تامین شده یا خواهد شد و در دفاتر امداد امام ثبت گردیده یا خواهد گردید که مجموعاً اموال ولی‌فقیه محسوب می‌گردد.

تبصره هرگونه نقل و انتقال در دارایی‌ها و اموال و املاک و افزایش یا کاهش سرمایه براساس آیین‌نامه‌های مصوب هیات‌امناء توسط رئیس امداد امام انجام خواهد شد.

ماده 8 - منابع مالی امداد امام عبارت است از:
الف - عنایات مقام معظم رهبری مدظله‌العالی.
ب - اعتبارات و کمک‌های دولت جمهوری اسلامی ایران.
ج - هدایا و کمک‌های مردمی، موسسات، سازمان‌ها و نهادهای داخل و خارج از کشور.
د - صدقات، نذورات، زکوات، انفاقات، هبه و ثلث و موقوفاتی که به نام امداد امام وقف می‌شود.
ه- - درآمد حاصل از فعالیت‌های اقتصادی شرکت‌ها و موسسات وابسته براساس سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری مدظله‌العالی.
و - فروش اموال (منقول و غیرمنقول).

ماده 9- ارکان امداد امام عبارت است از:
الف - هیات امناء
ب - رئیس امداد امام
ج - حسابرس و بازرس (رکن نظارتی)

ماده 10- هیات‌امناء مرکب از 5 یا 7 نفر است که به انتخاب و حکم مقام معظم رهبری مدظله‌العالی برای مدت پنج سال تعیین می‌گردند.

تبصره 1: هیات‌امناء در اولین جلسه از بین اعضای خود دو نفر را به عنوان رئیس و نایب رئیس انتخاب می‌کند.

تبصره 2: هیات‌امناء دارای دبیرخانه‌ای است که وظائف، اختیارات و مسئولیت‌های آن طبق آیین‌نامه‌ی مصوب ایشان تعیین می‌گردد.

تبصره 3: هیات‌امناء فردی را به عنوان دبیر انتخاب می‌کند.

تبصره 4: هیات‌امناء با حضور اکثریت اعضاء رسمیت یافته و تصمیمات آن متناسب با تعداد اعضاء با رای موافق حداقل 3 یا 4 نفر از اعضاء تصویب می‌شود.

ماده 11- وظائف و اختیارات هیات‌امناء عبارت است از:

1- پیشنهاد رئیس امداد امام از میان اعضاء خود به مقام معظم رهبری مدظله‌العالی جهت تایید و صدور حکم توسط معظم له.

2- بررسی تغییرات لازم در اساسنامه و پیشنهاد آن به مقام معظم رهبری مدظله‌العالی.

3- پیشنهاد سیاست‌های کلان جهت تصویب مقام معظم رهبری مدظله‌العالی.

4- بررسی و تصویب سیاست‌ها و خط‌مشی‌های امداد امام به پیشنهاد رئیس امداد امام.

5 - بررسی و تصویب تشکیلات، شرح وظائف کلان واحدهای سازمانی امداد امام با رویکرد مدیریت جهادی و مردمی به پیشنهاد رئیس امداد امام براساس ضوابط ابلاغی دفتر مقام معظم رهبری.

6 - بررسی و تصویب برنامه و بودجه سالانه امداد امام در چارچوب ضوابط ابلاغی دفتر مقام معظم رهبری به پیشنهاد رئیس امداد امام.

7- رسیدگی به گزارش عملکرد سالانه امداد امام و تایید آن جهت ارائه به مقام معظم رهبری مدظله‌العالی.

8 - استماع گزارش رئیس امداد امام و تصویب صورت‌های مالی و عملکرد براساس گزارش حسابرس و بازرس قانونی.

9- بررسی و تصویب آیین‌نامه‌های مالی، معاملاتی، استخدامی و سایر آیین‌نامه‌های مورد نیاز امداد امام در چارچوب ضوابط ابلاغی دفتر مقام معظم رهبری.

10- تصویب اساسنامه سازمان‌ها و موسسات وابسته به پیشنهاد رئیس امداد امام در چارچوب ضوابط ابلاغی دفتر مقام معظم رهبری.

11- تایید قائم‌مقام رئیس امداد امام با پیشنهاد وی.

12- تعیین حق‌الزحمه رئیس امداد امام، قائم‌مقام ایشان و دبیر هیات امناء.

13- نظارت بر حسن اجرای اوامر و سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری مدظله‌العالی و مصوبات هیات امناء.

14- تایید، ایجاد یا انحلال دفاتر و واحدهای اصلی.

ماده 12- وظائف رکن نظارتی امداد امام و موسسات و واحدهای تابعه و وابسته آن برعهده معاونت نظارت و حسابرسی دفتر مقام معظم رهبری است.

ماده 13- رئیس امداد امام به پیشنهاد هیات‌امناء و حکم مقام معظم رهبری مدظله‌العالی به مدت 5 سال منصوب و بالاترین مقام اجرایی امداد امام محسوب می‌شود. تمامی مجتمع‌ها، شرکت‌ها، موسسات، واحدهای تابعه و وابسته امداد امام (اعم از اقتصادی، خدماتی، حمایتی) زیر نظر رئیس امداد امام اداره خواهد شد. ایشان مسئول اجرای کلیه‌ی امور و هدایت فعالیت‌ها و حفظ حقوق و منافع امداد امام است و وظائف خود را در چارچوب منویات مقام معظم رهبریمدظله‌العالی و این اساسنامه و مصوبات هیات‌امناء به انجام می‌رساند.

ماده 14- وظائف و اختیارات رئیس امداد امام عبارت است از:

1- پیشنهاد اصلاح یا تغییر تشکیلات به هیات‌امناء جهت تصویب.

2- نمایندگی امداد امام در کلیه‌ی مراجع و امضا اسناد و اوراق بهادار تعهدآور.

3- تهیه و تنظیم اهداف، سیاست‌ها، خط‌مشی‌ها، برنامه‌های میان‌مدت و بلندمدت و بودجه‌ی سالیانه‌ی امداد امام برای پیشنهاد به هیات‌امناء جهت بررسی و تصویب.

4- ارائه گزارش عملکرد و صورت‌های مالی سالانه امداد امام به هیات‌امناء جهت بررسی و تصویب.

5 - تهیه آیین‌نامه‌های مالی، معاملاتی و استخدامی و سایر ضوابط و مقررات کلان مورد نیاز امداد امام برای پیشنهاد به هیات‌امناء جهت بررسی و تصویب.

6 - نصب و عزل معاونین و مدیران کل استان‌ها، روساء و اعضاء هیات‌مدیره، مجتمع‌ها، شرکت‌ها، موسسات و واحدهای تابعه اعم از اقتصادی، خدماتی، حمایتی با رعایت سیاست‌های مصوب هیات‌امناء.

7- تعامل با سایر نهادها و سازمان‌های دولتی و غیردولتی در جهت تامین اهداف امداد امام.

8 - تخصیص اعتبارات مصوب، وصول مطالبات، پرداخت دیون و عقد قراردادهای مورد نیاز با حق تفویض اختیار.

9- حفظ امکانات امداد امام و استیفای کلیه‌ی حقوق مربوطه از اشخاص حقیقی و حقوقی، اقامه‌ی هر نوع دعوی نزد مراجع ذی‌صلاح و صلح و سازش و ارجاع امر به داوری با حق توکیل.

10- اعطای وام و استقراض و تحصیل هر نوع اعتبار در چهارچوب اساسنامه و برنامه و بودجه و سیاست‌های مصوب هیات‌امناء.

11- پذیرش نذورات، تبرعات، زکوات، صدقات، موقوفات، هبه، هدایا و کمک‌های داخلی و خارجی برای امداد امام.

تبصره پذیرش هبه و هدایا و کمک‌ها در چهارچوب آیین‌نامه مصوب هیات‌امناء خواهد بود.

12- افتتاح و انسداد حساب جاری و پس‌انداز و سپرده‌ی مورد نیاز در بانک‌ها و سایر موسسات اعتباری و مالی داخل و خارج از کشور و نگهداری حساب‌های امداد امام و صدور مجوز افتتاح حساب برای موسسات و سازمان‌های وابسته.

13- تایید، صدور و ابلاغ دستورالعمل‌ها، بخشنامه‌ها و روش‌های اجرایی.

14- تشخیص، تعهد، تسجیل و صدور اجازه پرداخت تعهدات بودجه‌ای، هدایا و سایر درآمدها در چهارچوب برنامه و بودجه‌ی مصوب.

15- رئیس امداد امام می‌تواند نسبت به معرفی فردی به عنوان قائم‌مقام به هیات‌امناء اقدام نماید.

تبصره قائم‌مقام پس از تایید هیات‌امناء با حکم رئیس امداد امام منصوب و در چارچوب اختیاراتی که از سوی رئیس امداد امام به ایشان تفویض می‌گردد، انجام وظیفه می‌نماید.

16- اسناد مالی حساب خزانه‌ای امداد امام با امضای رئیس یا قائم‌مقام امداد امام و معاون مربوطه و مهر امداد امام صادر خواهد شد.

ماده 15- سال مالی امداد امام از اول فروردین ماه هر سال شروع و در آخر اسفند ماه همان سال پایان می‌پذیرد.

تبصره 1: حساب‌های سالانه، کمک‌ها و اعتبارات دولتی در چهارچوب ضوابط و مقررات مربوطه و مصوبات هیات‌امناء تهیه و تنظیم می‌گردد.

تبصره 2: صورت حساب‌های مالی و محاسباتی و یادداشت‌های همراه و اعتبارات مربوط به ولی‌فقیه و درآمدهای اختصاصی امداد امام مطابق ضوابط مربوطه توسط رئیس امداد امام تهیه و به همراه گزارش عملکرد سالانه به هیات‌امناء ارائه می‌گردد.

تبصره 3: گزارش عملکرد سالانه و گزارش‌های سالیانه‌ی مالی و محاسباتی (موضوع تبصره 2) می‌بایستی توسط رئیس امداد امام حداکثر تا پایان مرداد ماه سال بعد به بازرس (حسابرس) ارائه و گزارش بازرسی حداکثر تا پایان مهر ماه به هیات‌امناء تحویل گردد و حداکثر تا پایان آبان ماه همان سال به تصویب هیات‌امناء برسد.

تبصره 4: تصویب عملکرد و حساب‌های امداد امام (موضوع تبصره 2و 3) توسط هیات‌امناء به منزله‌ی ارائه مفاصا حساب به رئیس امداد امام است.

تبصره 5: یک نسخه از گزارش مصوب عملکرد و حساب‌های سالانه مالی و محاسباتی امداد امام با امضا رئیس هیات امناء به محضر مبارک مقام معظم رهبری مدظله‌العالی ارسال می‌گردد.

ماده 16- محدودیت ها:
الف - معاملات امداد امام با اعضاء هیات‌امناء، روساء و مدیران و اقارب سببی و نسبی آنها تا درجه سوم اعم از مستقیم و غیرمستقیم ممنوع خواهد بود.
ب - انجام فعالیت‌ها و معاملات نظیر وظایف امداد امام برای مدیران و مسئولین آن ممنوع است.

ماده 17- انحلال امداد امام صرفاً با حکم مقام معظم رهبری مدظله‌العالی قابل انجام خواهد بود.

ماده 18- اساسنامه‌ی اولیه کمیته‌ی امداد امام خمینی (ره) که در تاریخ 1366/3/20 تنظیم و به توشیح رهبر کبیر انقلاب اسلامی حضرت امام خمینی (ره) رسیده است با اذن مقام معظم رهبری حضرت آیت الله العظمی خامنه ای مدظله‌العالی در تاریخ 1380/9/29 با تغییراتی به توشیح معظم له رسید و مجدداً در تاریخ 1394/1/15 بازنگری و در 18 ماده و 13 تبصره مورد تایید ایشان قرار گرفت.