صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1402/04/21
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر شیراز
موضوع
لزوم رعایت ماده 165 از قانون آیین دادرسی کیفری جهت جلوگیری از پذیرش اعتراض به نوبت سوم کارشناسی
پرسش
چنانچه موضوع تقصیر پزشکی سه نوبت در کمیسیونهای پزشکی قانونی مطرح شود، آیا باز مقام قضایی میتواند در مقام رسیدگی به اعتراض طرفین موضوع را به کمیسیون چهارم پزشکی قانونی ارجاع دهد؟
نظر هیات عالی
طبق ماده 165 قانون آیین دادرسی کیفری مقام قضایی در صورت اعتراض به نظریه کارشناس تا دو بار دیگر میتواند موضوع را به کارشناس ارجاع نماید. نظریه اکثریت قضات محترم شهر شیراز که با این نظر هماهنگ است، تایید میشود.
نظر اکثریت
همانطور که قانونگذار در ماده 165 از قانون آیین دادرسی کیفری تشریح کرده پس از اینکه موضوع توسط کارشناس اولیه مورد بررسی قرار گرفت و این نظریه مورد اعتراض قرار گرفت و با اوضاع و احوال محقق و معلوم قضیه نیز منطبق نباشد، مقام قضایی تنها تا دو بار دیگر میتواند از نظریه کارشناسان استفاده کند. بهعبارتدیگر در فرض سوال موضوع ارجاع به کمیسیون چهارم منتفی و غیرقانونی میباشد؛ ضمن اینکه هدف قانونگذار از وضع این ماده جلوگیری از اطاله دادرسی به لحاظ ارجاعات متعدد و بدون ضرورت به نظریات کارشناسی بوده است. همچنین اینکه این ماده به هیچوجه برخلاف عدالت نبوده و موجبات تضییع حقوق هیچیک طرفین را فراهم نمیآورد؛ چراکه حتی اگر مقام قضایی از نظر کمیسیون سوم اقناع نگردید میتواند به کمیسیونهای قبل جهت اقناع وجدان مراجعه کرده و یا حتی چنانچه در خصوص موضوع، خود نیز به مسئله اشراف داشته باشد نظریات را تغییر و در هر حال آنچه موجبات حصول علم و اقناع وجدان را فراهم کرده و با اوضاع و احوال محقق و معلوم قضیه نیز منطبق باشد در رای خود انشاء کند.
نظر اقلیت
در موضوعات کیفری، مهم، رسیدن به اقناع وجدان قضایی میباشد و در این صورت است که قاضی میتواند انشاء رای کند؛ لذا ماده 165 هیچگونه محدودیتی را نمیتواند در باب ارجاع مکرر به هیئتهای کارشناسی و یا کمیسیونهای بعدی پزشکی قانونی برای قاضی ایجاد کند؛ لذا در فرض سوال پاسخ مثبت بوده و قاضی جهت جلوگیری از تضییع حقوق طرفین تا آنجایی که به اقناع وجدان برسد میتواند از نظرات کمیسیونهای بعدی استفاده کرده و موضوع را برای بررسی به آنان ارجاع کند.