با توجه به ضرورت تنظیم و تعمیق روابط دولت با مجلس شورای اسلامی که از این پس "مجلس" نامیده میشود و تسهیل همکاری های لازم و با عنایت به لزوم هماهنگی و گسترش مناسبات دولت و مجلس و حسن اجرای وظایف دستگاه های اجرایی نسبت به مجلس و با رعایت آییننامه داخلی دولت، مراتب ذیل مقرر میگردد:
الف - برگزار جلسات مشترک دولت و مجلس
جلسات مشترک دولت و مجلس عبارتند از:
1 - جلسات مشترک هیات دولت و نمایندگان مجلس با شرکت معاونان امور مجلس وزارتخانه ها و سازمان های دولتی که هر سه ماه، یک بار برگزار میشود.
2 - جلسات مشترک هیات دولت، هیات رئیسه و روسای کمیسیون های مجلس با شرکت معاونان امور مجلس وزارتخانه ها و سازمان های دولتی.
تبصره - جلسات موضوع بندهای (1) و (2) که به منظور بحث و تبادل نظر پیرامون مسایل مهم کشور خواهد بود، به تناوب در محل مجلس و نهاد ریاست جمهوری تشکیل میگردد. زمان و دستور جلسات فوق توسط "کارگروه هماهنگی روابط دولت و مجلس" تعیین میشود.
3 - هر یک از وزیران و روسای سازمان های دولتی، حسب نیاز، با دعوت از مجمع نمایندگان استان ها یا قبول دعوت آنان و برگزاری جلسات، مسایل هر یک از استان ها را در حوزه مسئولیت خود بررسی می کنند و نتیجه اقدامات را به اطلاع رئیس جمهور می رسانند.
ب - حضور مسئولان اجرایی در مجلس و ملاقات با نمایندگان
4 - کلیه وزیران و معاونان رئیس جمهور و روسای سازمان های دولتی، به دعوت هیات رئیسه مجلس یا با تقاضای خود، با حضور در جلسه غیرعلنی غیررسمی مجلس، از حوزه مسئولیت خود به مجلس گزارش ارائه می کنند. ترتیب حضور مسئولان اجرایی با رعایت ترتیب کار مجلس خواهد بود.
5 - وزیران و معاونان رئیس جمهور، ترتیبی فراهم می آورند تا هفته ای یک روز در مجلس حضور یافته و با نمایندگان به دیدار و گفتگو بپردازند.
6 - معاونان امور مجلس موظفند به هنگام بررسی طرح ها و لوایحی که به وزارتخانه یا سازمان متبوع آنان مربوط میشود، در مجلس حضور یابند.
7 - در صورت تقاضای ملاقات فردی یا جمعی نمایندگان، وزیران و معاونان رئیس جمهور حداقل دو ساعت وقت در هفته به این منظور اختصاص می دهند.
8 - در مراسم افتتاح طرح های ملی توسط رئیس جمهور، معاونان وی و یا وزراء از نمایندگان مجلس دعوت میشود.
پ - پاسخ مکاتبات و درخواست های نمایندگان
9 - پاسخ به تذکرات نمایندگان، موضوع ماده (192) آییننامه داخلی مجلس، به صورت مکتوب و با امضای وزراء و معاونان رئیس جمهور ارسال میگردد.
10 - وزیران و معاونان رئیس جمهور موظفند ترتیبی را فراهم آورند تا به مکاتبات نمایندگان پاسخ داده شود. پاسخ مکاتبات با امضای وزیر یا معاون امور مجلس هر دستگاه و بر اساس مقررات جاری خواهد بود.
11 - دستگاه های اجرایی موظفند پاسخ مکاتبات کمیسیون اصول (88) و (90) قانون اساسی و پاسخ هیات های تحقیق و تفحص مجلس، موضوع مواد (198) تا (201) آییننامه داخلی مجلس را در مهلت مقرر تهیه و ارسال کرده و هرگونه همکاری لازم را با کمیسیون و هیات های یاد شده به عمل آورند.
12 - معاونت حقوقی و امور مجلس ریاست جمهوری با هماهنگی هیات رئیسه مجلس ترتیبی اتخاذ می کند تا مکاتبات نمایندگان با دستگاه های اجرایی و پاسخ به آن ها از طریق معاونت های امور مجلس انجام گیرد. کلیه مکاتبات نهاد ریاست جمهوری با مجلس، از طریق معاونت حقوقی و امور مجلس ریاست جمهوری انجام میشود.
13 - وزرا و مسئولان دستگاه های اجرایی به درخواست های نمایندگان در مواردی که به لحاظ قانونی و اجرایی انجام آن ها امکان پذیر نیست، پاسخ مناسب با ذکر دلایل ارائه می نمایند. در موارد فوق، معاونان امور مجلس وزارتخانه ها و سازمان های دولتی موظفند هر شش ماه یک بار گزارش آماری شامل تعداد این گونه مکاتبات و درخواست ها با ذکر نام نمایندگان درخواست کننده و عنوان موضوعات درخواست شده به معاونت حقوقی و امور مجلس ریاست جمهوری ارسال نمایند تا مراتب به اطلاع هیات رئیسه مجلس رسانده شود.
ت - مناسبات کلی مسئولان اجرایی و نمایندگان
14 - به منظور حفظ و تقویت مناسبات سالم دولت و مجلس، مسئولان دستگاه های اجرایی از دادن وعده ای مغایر با وظایف دولت و مجلس به نمایندگان یا وعده اجرای طرح های عمرانی خارج از مصوبات اجتناب نمایند.
15 - وزارت امور خارجه موظف است سفرها و ماموریت های خارجی نمایندگان را به اطلاع هیات رئیسه مجلس برساند.
همچنین دستگاه های اجرایی برای دعوت نمایندگان به سفرهای خارجی لازم است مفاد بخشنامه های هیات رئیسه مجلس را رعایت نمایند.
16 - وزیران و معاونان ترتیبی به عمل آورند که عزل و نصب مدیران و دلایل آن به طریق مقتضی به اطلاع معاونان امور مجلس دستگاه مربوط برسد.
17 - وزرا و معاونان رئیس جمهور اختیار و مسئولیت نصب و عزل مدیران و مسئولان دستگاه های اجرایی وابسته را به عهده دارند، لکن در مواردی که نمایندگان اطلاعاتی در خصوص عملکرد برخی مدیران و مسئولان اجرایی کسب می نمایند، با رعایت شوونات مراتب را به اطلاع وزرای مربوط رسانده و وزرا موظفند موضوع را در اولین فرصت مورد بررسی قرار داد و بر اساس نتایج حاصل شده اقدام مقتضی معمول دارند.
ث - وظایف دستگاه ها نسبت به طرح ها و لوایح
18 - بر اساس ماده (32) آییننامه داخلی دولت، نمایندگان دولت هنگام بررسی لوایح در کمیسیون ها و جلسات علنی مجلس، مجاز به مخالفت با مفاد لایحه دولت یا تلاش برای رد، تغییر و اصلاح آن نیستند. همچنین لازم است ارائه نظرات دستگاه ها به مجلس و با رعایت مصالح عمومی کشور و سیاست های کلی دولت و با در نظر گرفتن قانون برنامه توسعه و قوانین بودجه سالانه انجام گیرد و چنانچه پس از اصلاحات کمیسیون در لوایح و طرح ها، تداخل در امور دو یا چند وزارتخانه یا سازمان به وجود آید، نظر نهایی توسط معاونت حقوقی و امور مجلس رئیس جمهور اعلام میگردد.
19 - معاون حقوقی و امور مجلس رئیس جمهور بر حسن اجرای این دستورالعمل نظارت نموده و در صورت لزوم تصمیمات مقتضی اتخاذ خواهد نمود.
محمدرضا عارف
معاون اول رئیس جمهور