هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی
شماره پرونده: ه- ع/95/469 دادنامه: 304 تاریخ: 10/12/95
شاکی: حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی (با ریاست آقای محسن مومنی شریف)
طرف شکایت: سازمان تامین اجتماعی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره 1/58 مورخ 24/1/90 به نهادهای مستثنی شده در قوانین موضوعه و پذیرش مقررات داخلی در چارچوب تبصره ذیل ماده 2 آییننامه اجرایی قانون شمول قانون استخدام کشوری به کارکنان سازمان تبلیغات اسلامی مصوبه شماره 120243 مورخ 26/12/75
متن مقرره مورد شکایت: بخشنامه شماره 1/58 مورخ 24/1/90 سازمان تامین اجتماعی
در مورد ماده 59 برنامه پنجم (موضوع بازنشستگی کارکنان دستگاه های اجرایی)
در اجرای ماده 59 قانون برنامه پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران مصوب 15/10/89 مجلس شورای اسلامی کارکنان دستگاههای اجرایی مشمول قانون تامین اجتماعی از هر جهت از جمله شرایط بازنشستگی و سایر مزایا تابع قانون مذکور و اصلاحات آن میشوند لذا لازم است واحد های اجرایی به نکات ذیل توجه نمایند.
1-مفاد ماده 76 قانون تامین اجتماعی در خصوص کارکنان مشمول قانون تامین اجتماعی کلیه دستگاهها اعم از وزارتخانه ها موسسات یا نهادهای عمومی غیر دولتی، شرکت های دولتی وکلیه دستگاههایی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر و یا تصریح نام است از قبیل شرکت ملی نفت ایران، سازمان گسترش و نوسازی صنایع، بانک مرکزی، بانک ها و بیمه های دولتی قابل تسری است.
تذکر: با توجه به مفاد تبصره 5 ماده 76 قانون مذکور، زنان مشمول قانون تامین اجتماعی که دارای آییننامه استخدامی خاص بوده و مشمولین قانون کار نمیباشند از شمول این تبصره خارج میباشند.
2-نحوه محاسبه مستمری بازنشستگی مشمولین این بخشنامه مطابق با مفاد ماده 77 و تبصره ذیل آن خواهد بود.
3- بخشنامه شماره 58 مستمری ها از ابتدای سال 90 تا پایان برنامه پنجم توسعه قابلیت اجرا نخواهد داشت.
4-به منظور شناسایی و تفکیک اطلاعات این قبیل افراد لازم است در زمان صدور حکم برقراری مستمری فیلد مستند قانونی با محتوای قانون برنامه پنجم توسعه، تکمیل گردد.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت (حسب مورد با تصریح به مغایرت با قانون یا شرع یا خروج از حدود اختیارات)
حوزه هنری بر اساس ماده 117 قانون مدیریت خدمات کشوری و ماده 188 قانون کار و معطوف به مصوبه سال 59 شورای عالی انقلاب اسلامی تابع مقررات خاص خود بوده و از شمول بخشنامه معنونه خارج میباشد در حالی که سازمان تامین اجتماعی بر اساس بخشنامه مذکور که در راستای ماده 59 قانون برنامه پنجم توسعه صادر نموده این حوزه را تابع ماده 76 قانون تامین اجتماعی (شرایط بازنشستگی کارکنان حوزه هنری صرفا به تقاضای آنان منوط گردیده) دانسته است، این در حالی است که مفاد بخشنامه بدون توجه به تقدم و تاخر قوانین (قانون مدیریت خدمات کشوری و قانون برنامه پنجم) و نیز بدون توجه به حکم فوت مقرر در ماده 222 قانون برنامه پنجم به صورت یکسان تعمیم داده شده است نهایتاً اینکه کلیه ضوابط و شرایط مندرج در قانون تامین اجتماعی به کارکنان سازمان مذکور و سایر موسسات و دستگاه های که به لحاظ بیمه ای تابع صندوق تامین اجتماعی هستند حاکمیت دارد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت: 1- قانون مدیریت خدمات کشوری ناظر به تبیین احکام و ضوابط استخدامی و اداری بخش دولتی است که در مورد کارکنان دستگاههای دولتی و غیر دولتی اجرا میگردد و استثناء مندرج در ماده 117 قانون مذکور به لحاظ استخدامی است. 2- احکام مندرج در قانون مذکور ارتباطی به سیستم خدمات صندوقهای بازنشستگی مربوط ندارد و کلیه دستگاهها به لحاظ مقررات بازنشستگی تابع قوانین حاکم بر صندوق بازنشستگی هستند که در آن عضویت دارند، بنابراین این قبیل دستگاهها در مقررات داخلی خود نمی توانند شرایطی را برای بازنشستگی و سایر حمایت های بیمه ای پیش بینی کنند. 3- سازمان تبلیغات اسلامی مطابق بند 9 ماده واحده قانون فهرست نهادهای عمومی و غیردولتی مصوب 1373 و ماده 5 قانون مدیریت خدمات کشوری دستگاه اجرایی تلقی میشود. 4- کارکنان حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی مطابق ماده 4 قانون تامین اجتماعی مشمول صندوق بازنشستگی تامین اجتماعی بوده و بالتبع کلیه مشمولین تامین اجتماعی به لحاظ بازنشستگی تابع ماده 76 قانون مذکور خواهند بود و ماده 59 قانون برنامه پنجم توسعه در تاکید آن آمده است.
رای هیات تخصصی
اعضاء هیات تخصصی به اتفاق عقیده دارند که بخشنامه شماره 1/58 مورخ 24/1/1390 مغایرتی با قوانین نداشته و قابل ابطال نمیباشد چرا که حوزه هنری از لحاظ اداری واستخدامی تابع قوانین و اساسنامه های خاص خود بوده ولی به لحاظ امور بیمه ای و صندوق بازنشستگی تابع صندوقی است که در آن عضویت دارد و این صندوق همان سازمان تامین اجتماعی است و بخشنامه استنادی شاکی (حوزه هنری) نیز در راستای ماده 59 قانون برنامه پنجم توسعه تصویب شده و تاکیدی بر ماده 76 قانون تامین اجتماعی میباشد، بنابراین به استناد بند ب ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر و اعلام میگردد. رای صادره ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور از سوی رئیس محترم دیوان و یا ده نفر از قضات دیوان قابل اعتراض میباشد.
نبی اله کرمی- رئیس هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری