صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/09/21
برگزار شده توسط: استان خراسان رضوی/ شهر گناباد
موضوع
معرفی مال مرهونه جهت اجرای مزایده توسط محکوم علیه
پرسش
شخصی بنا بر رای هیئت تشخیص اداره کار محکوم به پرداخت مال میشود محکوم له تقاضای اجرائیه از دادگستری مینماید اجرائیه صادر میشود مامورین به محل دفتر محکوم علیه میروند در آنجا یک دستگاه پرس را به عنوان مال معرفی می کند و توسط مامورین صورت جلسه تنظیم و دستگاه تحویل شخص امین میشود تا مرحله مزایده ادامه پیدا می کند تا اینکه که در این مرحله مشخص میشود مال معرفی شده در رهن بانک میباشد بیان فرمائید با توجه مفاد مواد 117 قانون ثبت و قانون مجازات اشخاصی که مال غیر را به عنوان مال خود معرفی می کنند آیا مرتکب عمل مجرمانه شده اند؟
نظر هیئت عالی
با توجه به اینکه با رهن، مال از مالکیت راهن خارج نمیشود بلکه مرتهن نسبت به عین مرهونه حق عینی پیدا میکند و از سویی عقد رهن از مصادیق تعهد محسوب نمی شود بلکه نوعی قرار داد است نتیجتاً نظریه اکثریت موافق با قانون میباشد.
نظر اکثریت
با توجه به اینکه در قانون « مجازات اشخاصی که مال غیر را به عوض مال خود معرفی نمایند » صراحتا قید شده که مال باید متعلق به غیر باشد اما در مالی که رهن گذاشته شده است فقط غیر حق عینی پیدا کرده است ولی مال از ملکیت راهن خارج نشده است لذا مورد سوال مشمول این قانون نمیباشد.
و هم چنین در خصوص ماده 117 قانون ثبت (هر چند صورتجلسه ی مذکور، سند رسمی حساب میشود) با توجه به اینکه در فرض سوال، معرفی کننده مال، تعهد یا معامله ای به موجب سند رسمی انجام نداده است و فقط آن را برای وصول دین معرفی کرده است جرمی انجام نشده است.
نظر اقلیت
مورد سوال فقط مشمول ماده 117 قانون ثبت میباشد زیرا معرفی کننده با علم به اینکه مال در رهن میباشد و حق عینی مرتهن به آن تعلق گرفته است، آن را جهت فروش و انجام عملیات مزایده معرفی کرده است و این تعهدی است معارض با حق مرتهن کما اینکه این امر از نظریه ی مشورتی شماره 4760/ 7- 23/ 10/ 1374 برداشت میشود که بیان داشته « چنانچه مرتهن با علم به اینکه مورد رهن به موجب سند عادی به دیگری فروخته شده است آن را قبول کند جرمی نسبت به او واقع نشده است. امّا اگر از این امر بی اطلاع بوده و راهن او را فریب داده و مال مرهونه را ملک خود معرفی کرده و بدین نحو توانسته است از مرتهن پولی قرض کند کلاهبرداری خواهد بود».