رای وحدت رویه شماره 430 مورخ 1383/09/08 هیات عمومی دیوان عدالت اداری

خلاصه متن: برای دسترسی به تمام قسمت‌ها، لطفاً وارد شوید یا ثبت‌نام کنید .

کلاسه پرونده: 96/83

شاکی:سازمان بازنشستگی کشوری

موضوع:اعلام تعارض آراء صادره از شعب 4 و 7 و 8 و10 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری

تاریخ رای:یکشنبه 8 آذر 1383

شماره دادنامه: 430

مقدمه: الف-1- شعبه دهم در رسیدگی به پرونده‌های کلاسه 81/1754 و 81/1583 موضوع شکایت آقای محمدآقا آخوندی و خانم شهلا پاکپور به طرفیت سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته سنوات خدمت به شرح دادنامه شماره 2043 مورخ 3/9/81 و 1769 مورخ 17/7/81 چنین رای صادر نموده است، شاکی مدعی است با ارفاق … سال سنوات خدمت بازنشسته شده است. اخیراً سازمان بازنشستگی سنوات مذکور را حذف و در نتیجه حقوق وی کم شده است. سازمان بازنشستگی مستند فعل خود را بند (ل) تبصره 4 قانون بودجه سال 81 کل کشور و تبصره ذیل ماده 2 آیین‌نامه اجرایی آن مصوب هیات وزیران دانسته است از آنجا که اولاً تبصره 4 بودجه در بند (ل) فقط مبلغی را برای هماهنگی حقوق بازنشستگان کشوری اختصاص داده است و راجع به احتساب یا عدم احتساب سنوات ارفاقی حکمی اعلام ننموده است و ثانیاً هیات وزیران نمی‌تواند حقوق مکتسبه قبلی آحاد ملت را که طبق قوانین و مقررات برقرار شده نسخ و زائل نماید و آن هیات فقط ماموریت هماهنگ نمودن را داشته که نوعاً در هماهنگی افزایش حقوق افراد است به سقف حقوق زیاد نه بالعکس به استناد اصل 170 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران وماده 74 قانون استخدام کشوری شکایت شاکی وارد تشخیص و سازمان طرف شکایت مکلف است سنوات ارفاقی را در پرداخت حقوق بازنشستگی وی منظور نماید. 2- شعبه دهم تجدیدنظر در رسیدگی به پرونده کلاسه ت10/81/994 موضوع تقاضای تجدیدنظر سازمان بازنشستگی کشور به خواسته تجدیدنظر در دادنامه شماره 1769 مورخ 17/7/81 در پرونده کلاسه 81/1583 (شهلا پاکپور) به شرح دادنامه شماره 62 مورخ 18/1/82 چنین رای صادره نموده است، با توجه به بند (ل) تبصره 4 آیین‌نامه اجرایی قانون بودجه سال 81 کل کشور که به موجب مصوبه شماره 9288/ت26490ه- مورخ 4/3/81 هیات وزیران ابلاغ گردیده است و در مصوبه مذکور سنوات خدمت ارفاقی خاصی احصاء گردیده و در آن ذکری از مستندات بازنشستگی نظیر بازنشستگی تجدیدنظر خوانده (شهلا پاکپور) با خدمت ارفاقی نشده است و عنایت به اینکه مصوبه مارالذکر در هیات عمومی دیوان عدالت اداری تایید شده است، علیهذا تجدیدنظر خواهی سازمان بازنشستگی کشوری از دادنامه شماره 1769 مورخ 17/7/81 شبعه دهم دیوان موجه و وارد بوده و با فسخ دادنامه مذکور حکم به رد شکایت تجدیدنظر خوانده صادر و اعلام می‌گردد. 3- شعبه هشتم تجدیدنظر در رسیدگی به پرونده کلاسه ت8/81/1226 موضوع تقاضای تجدیدنظر سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته تجدیدنظر در دادنامه شماره 2043 مورخ3/9/81 شعبه دهم در پرونده کلاسه 81/1754 (محمدآقا آخوندی) به شرح دادنامه شماره 799 مورخ 24/8/82 چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه از طرف تجدیدنظر خواه نسبت به دادنامه تجدیدنظر خواسته اعتراض موجه و موثری به عمل نیامده و با بررسی سوابق امر بر کیفیت رسیدگی و اعمال مقررات نیز ایراد و اشکالی که فسخ دادنامه بدوی را ایجاب نماید مشهود نیست بنابراین با رد تجدیدنظر خواهی دادنامه بدوی عیناً تایید و استوار می‌گردد. ب- شعبه 23 در رسیدگی به پرونده کلاسه 81/3406 موضوع شکایت آقای محمدمهدی ناظمیان به طرفیت سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته محاسبه حقوق بازنشستگی وفق تبصره ماده 74 قانون استخدام کشوری به شرح دادنامه شماره 1042 مورخ 7/11/81 چنین رای صادر نموده است، اداره مشتکی‌عنه در تامین خواسته به استناد بند 2 آیین‌نامه اجرایی بند(ه-) تبصره 4 قانون بودجه سال 81 کل کشور محدویت دارد و خود را در چارچوب بند 2 آیین‌نامه مذکور مکلف به محاسبه می‌داند نه زائد در حالی که مفاد تبصره ماده 74 قانون مورد استناد شاکی مطلق و اعم است و فراتر از موارد مذکور در بند 2 مورد استناد اداره خوانده را شامل می‌شود با توجه به اینکه مستند اداره خوانده آیین‌نامه است که قدرت معارضه با قانون را ندارد چه رسد به اینکه بر آن مقدم باشد لذا به ورود شکایت و ذیحق بودن شاکی رای صادر می‌گردد. 2- شعبه هفتم تجدیدنظر در رسیدگی به پرونده کلاسه‌ت7/81/1492 موضوع تقاضای تجدیدنظر سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته تجدیدنظر در دادنامه شماره 142 مورخ 17/11/81 شعبه 23 دیوان عدالت اداری به شرح دادنامه شماره 406 مورخ 16/4/82 چنین رای صادر نموده است، از آنجا که تجدیدنظر خوانده (محمدمهدی ناظمیان) مستنداً به تبصره اصلاحی ماده 74 قانون استخدام کشوری مصوب 53 با سابقه خدمت 25 سال و 10 ماه و 19 روز با سنوات ارفاقی در مورخ 28/1/61 به افتخار بازنشستگی نائل آمده و آنچه که مسلم است این است که به حکم قوانین مربوطه خدمات ارفاقی متعلقه از این حیث به عنوان خدمت دولتی تجدیدنظرخوانده شناخته شده است و جزء حقوق مکتسبه وی می‌باشد و تبصره ذیل بند 2 آیین‌نامه اجرایی بند (ل) تبصره 4 قانون بودجه سال 81 کل کشور مصوب 29/2/81 هیات وزیران نیز متضمن وضع قاعده‌ای مبنی بر مستثنی نمودن اینگونه مستخدمین از برخورداری از ترمیم حقوق بازنشستگی از تاریخ 1/11/81 در اجرای بند (ل) تبصره 4 قانون بودجه سال 81 کل کشور نمی‌باشد و با عنایت به اینکه خدمات ارفاقی مشارالیه به حکم قوانین مربوطه خدمت قابل قبول در احتساب حقوق بازنشستگی وی می‌باشد ترمیم حقوق نامبرده مستنداً به قانون فوق‌الاشعار بر اساس 30 سال تمام قابل احتساب است علیهذا با رد تجدیدنظرخواهی دادنامه بدوی نتیجتاً تایید می‌گردد. د-1- شعبه نوزدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه 81/609 موضوع شکایت آقای سیدحبیب‌الله عقیلی به طرفیت شرکت مخابرات ایران و سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته محاسبه سابقه خدمت مربوط به تبصره ماده 74 به شرح دادنامه شماره 81 مورخ 28/1/82 چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه شاکی حسب مجوز تبصره یک الحاقی به ماده 74 قانون استخدام کشوری با احتساب 8 سال و 10 ماه و 25 روز سنوات ارفاقی بازنشسته گردیده و با عنایت به اینکه افزایشهای مصوبه شماره 26490 مورخ 4/3/81 مطابق تبصره ماده 2 آیین‌نامه اجرایی بند (ل) تبصره 4 قانون بودجه سال 81 کل کشور شامل سنوات ارفاقی نمی‌باشد و صرفاً با افزایش و لحاظ کردن خدمت ارفاقی موضوع قانون بازنشستگی جانبازان جنگ تحمیلی و انقلاب اسلامی و معلولان عادی و شاغلان سخت و زیان‌آور مصوب 67 و مشمولان ماده 13 قانون حمایت از آزادگان مصوب 68 تصریح گردیده و با التفات به اینکه این بخش از آیین‌نامه اجرایی بند (ل) تبصره 4 قانون بودجه سال 81 کل کشور موضوع مصوبه مورخ 4/3/81 هیات وزیران در رای وحدت رویه شماره 421 الی 440 مورخ 27/11/81 هیات عمومی دیوان عدالت اداری ابطال نگردیده لذا حکم برد شکایت صادر و اعلام می‌گردد. 2- شعبه چهاردهم در رسیدگی به پرونده کلاسه ت4/82/314 موضوع تقاضای تجدیدنظر آقای حبیب‌الله عقیلی به خواسته تجدیدنظر در دادنامه شماره 81 مورخ 28/1/82 چنین رای صادر نموده است، اولاً پرداخت حقوق سنوات ارفاقی برای سالهای طولانی از حقوق مکتسبه شاکی محسوب و قطع آن نیاز به صراحت قانون دارد. ثانیاً در تبصره ماده 2 آیین‌نامه اجرایی بند (ل) تبصره 4 قانون بودجه سال 81 که مستند قانونی اداره طرف شکایت هیچ صراحتی دال بر حذف حقوق ارفاقی برای بازنشستگان گذشته ندارد و نیز رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره 421 الی 440 سال 81 بدان معنی صادر نگردیده که قطع حقوق ارفاقی را قانون تلقی نماید لذا ضمن فسخ دادنامه شعبه بدوی حکم به ورود شکایت شاکی دائر به الزام اداره طرف شکایت برقراری مجدد حقوق ایام ارفاقی صادر و اعلام می‌گردد. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجت‌الاسلام‌والمسلمین رازینی و با حضور روسای شعب بدوی و روسا ومستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای می‌نماید.

رای هیات عمومی

ضمن تایید وجود تعارض بین دادنامه شماره 62-18/1/83 شعبه 10 تجدیدنظر با دادنامه‌های شماره 406-17/4/82 و 799-24/8/83 و 501-13/5/83 صادره از شعب هفتم و هشتم و چهارم تجدیدنظر با عنایت به اینکه تبصره الحاقی و اصلاحی ماده 74 لایحه قانونی استخدام کشوری متضمن جواز بازنشستگی مستخدمین رسمی مشمول قانون مذکور با افزایش حداکثر 10 سال به عنوان مدت خدمت ارفاقی به سابقه خدمت آنان به منظور برخورداری از حقوق بازنشستگی به میزان 30 سال خدمت است. نظر به مراتب فوق‌الذکر و اینکه قانونگذار به شرح بند (ل) تبصره 4 قانون بودجه سال81 کل کشور اعتبار ردیف 503622 قسمت چهارم پیوست قانون مزبور را علی‌الطلاق و بدون هرگونه قید و شرط به منظور هماهنگی حقوق بازنشستگان کشوری و لشکری قبل از سال 79 تخصیص داده است بنابراین مفاد دادنامه‌های شماره 406 مورخ 17/4/82 شعبه هفتم تجدیدنظر، 799 مورخ24/8/82 شعبه هشتم تجدیدنظر و 501 مورخ 13/5/83 شعبه چهارم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری که مبین این معنی است، موافق اصول و موازین قانونی تشخیص داده می‌شود. این رای به استناد قسمت اخیر ماده 20 اصلاحی قانون دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان و سایر مراجع ذیربط در موارد مشابه لازم الاتباع است.

رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - رازینی

منبع