بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: 1077
تاریخ دادنامه: 1400/04/08
شماره پرونده: 0000043
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
اعلام کننده تعارض: آقای محمدرضا پورقربانی
موضوع: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری
گردش کار: شعب دیوان در رسیدگی به دادخواست اشخاص در خصوص اعتراض به رای گزینش مستند به نامه ابلاغیه نتیجه رای هیات گزینش، استنباط های متفاوتی داشته اند که منجر به صدور آرای متعارض گردیده است، بعضی از شعب، اعلام شکایت با استناد به ابلاغیه نتیجه رای گزینش را به منزله شکایت به رای گزینش دانسته و با ورود به ماهیت موضوع، مبادرت به صدور حکم نموده اند، اما در مقابل یکی از شعب تجدیدنظر با این استدلال که ابلاغیه نتیجه رای گزینش متفاوت با ابلاغ رای گزینش است، بدون ورود به ماهیت موضوع، قرار رد شکایت صادر کرده است.
گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است:
الف: شعبه 21 بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص اعتراض به رای هیات مرکزی گزینش به طرفیت هیات مرکزی گزینش بنیاد شهید و امور ایثارگران به موجب دادنامه شماره 96099702100580-1396/04/11 ضمن ورود به ماهیت دعوا، رای به رد شکایت صادر کرده است.
اما شعبه 27 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری متعاقب اعتراض شاکی، به موجب دادنامه شماره 9609970956001973-1396/06/29 بدون ورود به ماهیت دعوا و به شرح زیر قرار رد شکایت صادر کرده است:
با توجه به اینکه برابر قانون تسری قانون گزینش معلمان وکارکنان آموزش وپرورش به کارکنان سایر وزارتخانهها و سازمانها و موسسات و شرکتهای دولتی مصوب 1375/02/09 مجلس شورای اسلامی، قانون گزینش معلمان و کارکنان آموزش و پرورش مصوب 1374/06/14 به سایر مراجع و وزارتخانه ها و مواردی که در قانون صدورالذکر قید شده است تسری یافته لذا برابر بند (د) ماده 46 آییننامه اجرایی قانون گزینش کشور مصوب 1377/05/25 ملاک زمان مقرر در ماده 14 قانون برای رسیدگی به شکایات داوطلبان مشخص شده است. بند (د) صریحاً بر تاریخ ابلاغ رای توسط هیات یا هسته به افراد ذینفع اشاره دارد، بنابراین با توجه به اینکه هیاتهای گزینش دارای موجودیت قانونی میباشند و به عنوان یک مرجع قانونی جهت صدور رای پیرامون گزینش اشخاص در حیطه وظایف مقرر اقدام مینماید و آراء صادره در صورت قطعیت مشمول تبصره 2 ماده 16 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری میگردد لذا مراجع مزبور ملزم به ابلاغ رای هیات مربوطه به ذینفع هستند و صرف یک مکاتبه اداری بدون قید تاریخ و شماره که واجد اثر حقوقی است به مفهوم ابلاغ ملاک نظر قانونگذار محسوب نمی شود. بنابراین با وصف ذکر شده اعتراض شاکی در مرحله بدوی به نامه موضوع شکایت به لحاظ عدم ابلاغ رای هیات به مشارالیه از مصادیق ماده 10 قانون اخیرالذکر تلقی نمی گردد لذا قطع نظر از اعتراض صورت پذیرفته در اجرای ماده 71 قانون تشکیلات و آین دادرسی دیوان عدالت اداری معترض عنه نقض و با توجه به ماده 17 و 78 همان قانون قرار رد شکایت شاکی را صادر می نماید. بدیهی است پس از ابلاغ رای هیاتهای گزینش به شاکی و با رعایت مواد قانونی مشارالیه حق مراجعه به این مرجع را دارد.
ب: شعب 27و 29 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دادخواست اشخاص به خواسته ابطال رای هیات مرکزی گزینش که فقط ابلاغیه آن را در اختیار داشته اند، با پذیرش دادخواست و استماع دعوا در ماهیت امر اتخاذ تصمیم کرده اند و شعبه 27 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری طی دادنامه های شماره 9909970956002294-1399/10/21، 9909970956002301-1399/10/21 و 9709970956002550-1397/08/26 ضمن ورود به ماهیت دعوا و رسیدگی به اعتراض اشخاص حکم به رد شکایت صادر کرده است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1400/04/08 با حضور معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
الف- تعارض در آراء محرز است.
ب- اولاً: مطابق تبصره 3 ماده 14 قانون گزینش معلمان و کارکنان آموزش و پرورش مصوب سال 1374: «معترضین به آرای هیات مرکزی و هستهها حداکثر تا دو ماه (و در حال حاضر سه ماه) پس از ابلاغ رای میتوانند به دیوان عدالت اداری شکایت نمایند و دیوان نسبت به رسیدگی اقدام مینماید.» ثانیاً: براساس ماده 46 آییننامه اجرایی قانون گزینش کشور مصوب سال 1377: «ملاک زمان مقرر در ماده 14 قانون مذکور برای رسیدگی به شکایات داوطلبان یکی از زمانهای ذیل خواهد بود: الف) آگهی در جراید کثیرالانتشار (حداقل یک بار) برای پذیرفته شدگان علمی و نهایی توسط مراجع برگزارکننده آزمون (با شرط اعلام قبلی زمان نتیجه به کلّیه داوطلبان)، ب) دریافت کارنامه مبنی بر عدم پذیرش داوطلب از مراجع برگزارکننده آزمون و همچنین دریافت حکم توسط شخص متقاضی از طریق پست سفارشی، ج) تاریخ ابلاغ حکم توسط اداره کارگزینی یا عناوین مشابه در دستگاه (طبق تبصره 1 ماده 90 قانون آیین دادرسی مدنی)، د) تاریخ ابلاغ رای توسط هیات یا هسته به فرد ذینفع...» و برمبنای ماده فوق، رسیدگی به شکایات داوطلبان منحصر به ابلاغ متن رای به فرد ذینفع نیست. ضمن آن که وفق ماده 43 آییننامه اجرایی قانون گزینش و تبصره آن، کلّیه اطلاعات به دست آمده در مراحل مختلف گزینش به صورت محرمانه در پرونده ثبت و ضبط میگردد و در صورت درخواست داوطلب، موارد به صورت کلّی، محرمانه و کتبی به وی اعلام میشود. ثالثاً: براساس تبصره 2 ماده 20 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392: «در مواردی که تصدیق اسناد و مدارک مربوط به واحدهای دولتی و عمومی از سوی شاکی ممکن نباشد و یا اینکه اساساً شاکی نتواند تصویری از آنها ارایه نماید، دیوان مکلّف به پذیرش دادخواست است و باید تصویر مصدق اسناد را از دستگاه مربوطه مطالبه نماید.» بنا به مراتب فوق و با توجه به اینکه متن اغلب آرای گزینش محرمانه است و تفصیل آن کتباً در اختیار اشخاص قرار نمیگیرد و تنها نتایج رسیدگی به ذینفع ابلاغ و رسید اخذ میگردد و مستند به تبصره 2 ماده 20 و ماده 44 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری، چنانچه شاکی نتواند تصویری از اسناد مورد شکایت را ارایه نماید، شعبه دیوان مکلّف به پذیرش دادخواست و ادامه رسیدگی است و با عنایت به اینکه عدم پذیرش اعتراض اشخاص به رای گزینش به استناد ابلاغیه مذکور منجر به تضییع حقوق آنان و اطاله دادرسی خواهد شد، بنابراین دادنامههای شماره 9709970956002550-1397/08/26، 9909970956002294-1399/10/21 و 9909970956002301-1399/10/21 (صادره از شعبه 27 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری) در حدی که شکایت شاکی را مبنی بر اعتراض به رای گزینش مستند به نامه ابلاغیه نتیجه آرای گزینش استماع و رسیدگی کردهاند، صحیح و مطابق با قوانین و مقررات تشخیص داده میشوند. این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازمالاتباع است.
مهدی دربین-معاون قضایی دیوان عدالت اداری