دولت شاهنشاهی ایران مقررات ذیل را نسبت بچاپارهای سیاسی دول خارجه در خاک ایران و چاپارهای سیاسی ایران به موقع اجرا میگذارد:
فصل اول - مقررات راجعه بچاپارهای سیاسی
1 - چاپار سیاسی بشخصی اطلاق میشود که از طرف وزارت امورخارجه دولتی حامل نوشتجات رسمی به عنوان سفارت خانهای آن دولت در ممالک خارجه و یا بالعکس حامل نوشتجات رسمی سفارتخانهای مزبوره به عنوان وزارت امور خارجه مربوطه و یا حامل نوشتجات رسمی سفارت دولتی در یک مملکت به عنوان سفارت دیگر همان دولت در مملکت ثالث باشد.
تبصره(منسوخ 1310/02/20)- به قونسولگریهای شاهنشاهی در خارجه و به قونسولگریهای خارجه در ایران به شرط معامله متقابله حق ارسال و دریافت بسته پست رسمی دولتی به وسیله چاپار داده میشود و در این صورت باستثناء اینکه حداکثر وزن کلیه مرسولات هر قونسولگری در هر مسافرت چاپار از دو کیلوگرم نمیتواند تجاوز نماید سایر شرایط مندرجه در نظامنامه چاپارهای سیاسی در ایران کاملاً رعایت شود.
2 - چاپار سیاسی باید علاوه بر تذکره ملی یا سیاسی دارای ورقه مخصوص چاپاری صادره از طرف فرستنده بسته پست سیاسی بوده و ورقه مزبور باید ویزای مخصوص چاپار سیاسی داشته باشد. این ویزا فقط از طرف وزارت امور خارجه در طهران یا سفارت خانهای دولت شاهنشاهی در خارجه صادر میشود.
تبصره(منسوخ 1310/02/20)- اوراق چاپار صادر از قونسولگریهای خارجه در ایران از طرف حکام ایالات و ولایات مطابق مدلول نظامنامه چاپار سیاسی ویزای چاپاری خواهد شد.
3 - اتباع ایران در داخله مملکت نمیتوانند چاپار سیاسی سایر دول واقع شوند.
4 - در صورتی که وزارت امور خارجه یا نمایندگان سیاسی دول متحابه از وزارت امور خارجه یا نمایندگان سیاسی ایران تقاضا نمایند که بسته پست سیاسی آنان توسط چاپار سیاسی ایران ضمنا حمل شود ممکن است به شرط معامله متقابله در حدود مقررات این نظامنامه تقاضای آنان پذیرفته شود.
5 - خط سیر چاپار سیاسی و نقطه که بسته پست سیاسی را میرساند در ورقه مخصوص چاپار سیاسی قید خواهد شد.
6 - بسته های پست سیاسی عبارت از بسته های محتوی نوشتجات رسمی دولتی است که بمهر وزارت امور خارجه با نمایندگیهای سیاسی دولت شاهنشاهی ایران با دول خارجه لاک شده و عبارتExpedition Officielle با خط درشت روی آن نوشته شده و به وسیله چاپار سیاسی حمل شود.
7 (منسوخ 1310/02/20)- یک چاپار سیاسی ممکن است حامل چندین بسته پست سیاسی یک یا چندین دولت باشد و در این صورت بسته های صادره از طرف هر یک از مبادی به عنوان هر یک از مقاصد مربوطه مجزا و جداگانه لاک و مهر خواهد بود و کلیه نوشتجات یکفرستنده به عنوان یک گیرنده معین در یک بسته باید باشد و بعده بسته ها ورقه مخصوص چاپار سیاسی در دست چاپار باید باشد.
8 - وزن یک یا چندین بسته پست سیاسی صادره از طرف وزارت امور خارجه یا نمایندگیهای مختلف یک دولت در یک مسافرت چاپار من حیث المجموع نباید از 15 کیلوگرام تجاوز نماید و در صورتی که یک چاپار حامل بسته های پست سیاسی نمایندگیهای مختلف دول متعدده باشد وزن بسته های هر یک از دول مزبور در یک مسافرت چاپار محدود به 15 کیلوگرام خواهد بود.
9 - چاپار سیاسی باید در موقع ورود و خروج از سرحد ایران ورقه مخصوص چاپاری که در دست دارد یا عین بسته سیاسی که حامل است بمامورین گمرک دولت شاهنشاهی ارائه دهد.
10 - هر گاه مامورین گمرک سرحدی دولت شاهنشاهی ملاحظه نمایند که مقررات این نظامنامه رعایت نشده اگر بسته های پست سیاسی از خارجه برای نمایندگیهای دول متحابه در ایران یا وزارت امورخارجه دولت شاهنشاهی فرستاده شده باشد بسته های مزبوره از طرف مامورین گمرک مهر شده - پلمبه - به طهران ارسال میگردد و بسته های مزبوره با حضور نماینده وزارت امورخارجه و نماینده سفارت خانه مربوطه باز میشوند و اگر بسته های صادره از نمایندگیهای خارجه در ایران واجد شرایط مقرره نباشد اجازه خروج از سرحد داده نمی شود در هر حال نسبت باین قضایا صورت مجلسی در دو نسخه تنظیم و بامضای رئیس گمرک و نماینده حکومت محل و چاپار سیاسی میرسد و یک نسخه از صورت مجلس فوراً به وزارت امور خارجه ارسال میگردد.
11 - چاپار سیاسی ایران لدی الورود بمقصد بسته محموله را با ورقه چاپاری مربوط بهر بسته برئیس مامورین تحویل داده قبض رسید دریافت میدارد.
12 - هیچگونه اشیائی غیر از نوشتجات رسمی دولتی نبایستی به وسیله بسته های پست سیاسی حمل شود.
فصل دوم - تسهیلات و معافیت های چاپار سیاسی در خاک ایران
1 - چاپار سیاسی که با رعایت شرایط مقرره فوق اعزام میشود مورد همه گونه حمایت از طرف روسای لشکری و کشوری دولت شاهنشاهی بوده و مامورین مذکور مکلف هستند در مواقع ضرورت برای حفظ و حراست چاپار سیاسی و بسته که حامل است از بذل هرگونه مساعدت خودداری ننمایند.
2 - بسته های پست سیاسی که مطابق مقررات فوق الذکر فرستاده میشود در موقع ورود و خروج از سرحد ایران از طرف مامورین دولت باز و تفتیش نمیشوند ولی سایر محمولات چاپار مشمول مقررات این نظامنامه نخواهد بود.
فصل سوم - مقررات راجعه بورقه چاپاری و ویزای مخصوص چارپای سیاسی
1 - ورقه مخصوص چاپار سیاسی دولت شاهنشاهی مطابق نمونه نمره 1 که ضمیمه این نظامنامه است با دو سوش تنظیم خواهد شد و اعتبار یک مسافرت را داشته به طور ذهاب و ایاب صادر نمیشود.
2 - ویزای مخصوص ورقه چاپار سیاسی مذکور در ماده 2 فصل اول مطابق نمونه نمره 2 که ضمیمه است داده خواهد شد ویزای مزبور اعتبار یک مسافرت را داشته به طور ذهاب و ذهاب صادر نمیشود.
3 - در دفتر مبداء و مقصد چاپارهای سیاسی دولت شاهنشاهی دفاتری برای ثبت ورقه های چاپار سیاسی وارده و صادره به طور جداگانه ترتیب داده میشود که در آن کلیه مندرجات ورقه به طور خلاصه و جامع فهرست میشود آن دفاتر ستونهای مخصوصی برای اسم چاپار - مبداء - مقصد - میزان محمولات تاریخ ارسال و وصول دارا میباشند.
4 - قبض رسید بسته سیاسی دولت شاهنشاهی عبارت از یک سوش ضمیمه ورقه چاپار سیاسی است که در نمونه نمره 1 ملاحظه میشود و گیرنده بسته سیاسی ذیل قبض را امضا و بچاپار تسلیم مینماید.
5 - گیرنده بسته سیاسی ورقه چاپاری را که با بسته تحویل میشود با مهر مخصوص باطل کرده به وزارت امور خارجه شاهنشاهی ارسال میدارد.
6 - برای ثبت ویزای ورقه چاپار سیاسی ممالک خارجه در وزارت امورخارجه و نمایندگی های سیاسی دولت شاهنشاهی دفتر مخصوص باز خواهد بود و همه ماهه صورت ویزاهای مزبور از طرف نمایندگیهای ایران به وزارت امور خارجه ارسال میگردد.
تبصره (منسوخ 1310/02/20)- در دفتر حکومتی ایالات و ولایات نیز دفتری برای ثبت ویزای ورقه چاپاری صادره از قونسولگریهای خارجه باز خواهد شد و همه ماهه صورت ویزاهای مزبور توسط وزارت داخله به وزارت امور خارجه ارسال میگردد.
7 - مامورین گمرکی سرحدات دولت شاهنشاهی دفاتر مخصوص سوش دار برای ثبت عبور و مرور چاپارهای سیاسی دولت شاهنشاهی و دول خارجه باز نموده و در هر مسافرت یک چاپار سیاسی یک ورقه از دفتر مزبور را که حاوی کلیه اطلاعات لازمه خواهد بود از سوش دفتر جدا نموده توسط وزارت مالیه به وزارت امور خارجه میفرستند.
8 - نظامات و کلیه ترتیبات سابقه راجعه به چاپارهای سیاسی و حمل نوشتجات رسمی به وسیله چاپاران مزبوره در ایران بعد از سه ماه از تاریخ تصویب این نظامنامه ملغی است و این نظامنامه نیز بعد از سه ماه از تاریخ تصویب به موقع اجرا گذاشته میشود.
وزارتین امور خارجه و مالیه مسئول اجراء این نظامنامه هستند.
امضا هدایت - مهر کابینه ریاست وزراء