برای این که مسئله ثبت عقد ازدواج و طلاق در دفاتر مربوطه متحدالشکل بوده و کلیه دفاتر از روی یک اسلوب عمل ثبت را انجام بدهند دستورات ذیل را مقرر میدارد:
1- در هر حوزه ئیکه از طرف وزارت عدلیه بر طبق ماده اول قانون ازدواج اعلام شده باشد کلیه ازدواج و طلاق هائی که در حوزه مزبور واقع بشود باید در یکی از دفاتر به ثبت برسد ولو این که طرفین ازدواج ساکن آن محل نباشند.
2- برای تشخیص سن ورقه هویت صادره از سجل احوال مدرک بوده و دفاتر ملزم بخواستن تصدیق دیگری نخواهند بود.
3- بر طبق دستور نظامنامه نمره 23434 برای این که سند ازدواج و طلاق سند رسمی محسوب شود علاوه بر سایر شرایط مقرره در نظامنامه لااقل باید شش امضا را به طریق ذیل داشته باشد.
1- زن و شوهر در سند ازدواج - شوهر در طلاقنامه
2- مجری یا مجریان صیغه ازدواج یا طلاق
3- امضای دو شاهد یا بیشتر به نحوی که سند لااقل دارای 6 امضا باشد
و اکر [اگر] مجری صیغه عقد ازدواج یک نفر باشد در این صورت لااقل امضای 3 نفر شاهد لازم است
4- در مواردی که اموال غیرمنقول مهر قرارداده میشود برای این که سند ازدواج نسبت بملک هم رسمیت حاصل نماید اگر ملک ثبت شده باشد و صاحب دفتر ازدواج دارای دفتر اسناد رسمی هم باشد بایستی ورقه ازدواج را در دفتر اسناد رسمی هم مطابق مقررات ثبت نموده و خلاصه آن را مطابق مقررات قانون و نظامنامه ثبت تهیه نموده به دفتر املاک بفرستد و اگر ملک ثبت نشده باشد باز بایستی سند ازدواج را در دفتر اسناد رسمی ثبت کند.
و در صورتی که صاحب دفتر ازدواج دارای دفتر اسناد رسمی نباشد بایستی سند ازدواج را در تحت مسئولیت خود بیکی از دفاتر اسناد رسمی حوزه خود و اگر در آن حوزه دفتر اسناد رسمی نباشد بیکی از نزدیک ترین دفاتر اسناد رسمی حوزه مربوطه ارسال دارد تا مطابق مقررات به ثبت برسد
و البته در همه موارد حقالثبت قانونی ملک برای ثبت در دفتر اسناد رسمی اخذ خواهد شد.
5 - عقود ازدواج و طلاقی که در خارج از حوزه ماموریت صاحب دفتر واقع شده و در محل وقوع عقد یا طلاق دفتر رسمی ازدواج و طلاق وجود نداشته در صورتی که متناکحین بخواهند به آن عقد یا طلاق رسمیت بدهند بایستی در یکی از دفاتر ازدواج و طلاق حاضر شده و بر طبق مقررات قانون و نظامنامه تشریفات ثبت را در دفتر ورقه ازدواج یا طلاق تکمیل کنند.
6 - صاحبان دفاتر ازدواج بهیچوجه نباید راجع بازدواج یا طلاق در ورقه هویت چیزی بنویسند وقوع ازدواج یا طلاق بایستی به وسیله خود مامورین سجل احوال در اوراق هویت قید شود و صاحبان دفاتر فقط بایستی در اوراقی که از طرف اداره تهیه شده است خلاصه ازدواج و طلاق را قید و در آخر هر ماه به وسیله اداره ثبت حوزه خود به اداره سجل احوال ارسال دارند.
7- در مورد عقد انقطاع در صورتی که زوج در حین مدت بخواهد از بقیه مدت صرفنظر کند بایستی در نزد صاحب دفتر حاضر شده و صاحب دفتر هم بذل بقیه مدت را در ستون ملاحظات دفتر و در ورقه عقدنامه قید و بامضای خود و زوج رسانده و به علاوه سوادی از ورقه عقدنامه برداشته و بذل بقیه مدت را در آن قید نموده و بامضای خود و زوج رسانیده و آن سواد را بتوسط اداره ثبت محل برای زوجه ارسال بدارد - در مورد طلاق و همچنین در مورد رجوع نیز به طریق فوق باید رفتار شود.
8 - در مواردی که هویت زوج یا زوجه نزد صاحب دفتر محرز نبوده و در بین شهود عقد اشخاصی باشند که معرفی آن ها برای احراز هویت نزد صاحب دفتر کافی باشد شهود مزبور میتوانند معرف هم واقع شوند و خواستن معرف علیحده الزامی نیست -
9- برای این که بین ورقه عقد ازدواج یا طلاقنامه و ثبت آن در دفتر هیچ قسم اختلافی بروز نکند صاحبان دفاتر بایستی بدوا صورت عقدنامه یا طلاق نامه را در خارج تهیه و بعد در دفتر وارد و ثبت کرده سواد آن را بر طبق ماده 14 نظامنامه روی اوراق چاپی در دو نسخه نقل کنند.
وزیر عدلیه