لایحه قانونی اساسنامه بانک کشاورزی

مصوب 1332/03/07 نخست وزیر (مصدق)

فصل یکم - نام - موضوع
مرکز بانک

ماده 1- بانکی که به موجب قانون 21 سال 1312 تاسیس یافته شرکت سهامی. ...... به نام « بانک کشاورزی ایران»

ماده 2- منظور از تاسیس بانک کمک به توسعه و پیشرفت کشاورزی و آبیاری در کشور است. بانک برای انجام منظور فوق می‌تواند به عملیات ذیل مبادرت کند:
الف - دادن وامهای کشاورزی
ب - کمکهای اعتباری به شرکتها و بنگاههای کشاورزی در حال تاسیس
ج - کمک به تاسیس و پیشرفت شرکتهای صندوق روستائی برای کمک به کشاورزان جزء و برزگران و تامین وسائل کار وکمکهای جنسی و نقدی به آنها به وسیله دادن وام همچنین کمکهای بلاعوض به صورت استرداد تمام یا قسمتی از بهره دریافت شده.
د - کمک به تاسیس و پیشرفت شرکت‌های تعاونی آبیاری و قنائی و تولید و مصرف به وسیله دادن وام و همچنین کمکهای بلاعوض به صورت استرداد تمام یا قسمتی از بهره دریافت شده.
ه- - پذیرفتن پول به حساب اعم از جاری و سپرده و غیره با بهره یا بدون بهره.
و - انتشار اوراق وام با بهره و جایزه
ز - انجام معاملات و عملیات بانکی مربوط به امور کشاورزی
ح - دادن اعتبار جهت عملیات عمرانی و توسعه کشاورزی اعم از دولتی یا شخصی

تبصره 1- در هر مورد انتشار اوراق وام با اجازه شورای عالی خواهد بود.

تبصره 2- عملیات مذکور در این ماده برطبق آیین نامه‌هائی خواهد بود که از طرف هیات مدیره تهیه و به تصویب شورای عالی بانک خواهد رسید.

ماده 3- مرکز اصلی بانک در تهران است و در صورت اقتضاء می‌تواند به تشخیص هیات مدیره در داخله کشور به تاسیس شعبه اقدام کند.

فصل دوم - سرمایه و سهام

ماده 4- سرمایه بانک یک میلیارد و پانصد میلیون ریال است که به پانزده سهم با نام یکصدهزارریالی تقسیم می‌شود. هرسهم ممکن است به پانصد قطعه دویست ریالی تقسیم شود تمام سهام متعلق به دولت است به جز سه سهم که از طرف اعضاء هیات مدیره خریداری خواهد شد و در مدت ماموریت آنان غیر قابل انتقال خواهد بود.

ماده 5 - افزایش سرمایه به پیشنهاد هیات مدیره و تصویب مجمع عمومی با انتشار سهام جدید صورت خواهد گرفت.

ماده 6 - کلیه سهام بانک تعهد شده و ثلث بهای آنها پرداخت گردیده است پرداخت گردیده است پرداخت بقیه بهای سهام به تدریج و به تناسب احتیاج بانک صورت خواهد گرفت. برگهای سهام و قطعات آن و دفاتر ثبت آنها ازطرف هیات مدیره و حسابدار کل بانک امضا می‌شود.

فصل سوم - سازمان بانک

ماده 7- ارکان بانک عبارتست از:
1 - مجمع عمومی
2 - شورای عالی
3 - هیات مدیره
4 - بازرسان

ماده 8 - سازمان بانک به دو قسمت تقسیم می‌شود:
قسمت بانکی - قسمت توسعه کشاورزی

قسمت 1- مجمع عمومی

ماده 9- نمایندگی سهام دولت در بانک کشاورزی ایران به طور تساوی با وزیران دارائی و کشاورزی و مدیرعامل سازمان برنامه یا قائم مقام آنان خواهد بود.

ماده 10- تشکیل مجامع عمومی برطبق مقررات قانون تجارت صورت خواهد گرفت.

ماده 11- مجمع عمومی تحت ریاست وزیر دارائی تشکیل خواهد شد مذاکرات و تصمیم فقط راجع به دستور خواهد بود.

ماده 12- مجمع عمومی سالیانه باید در نخستین شش ماه هرسال تشکیل شود.

ماده 13- مجمع عمومی علاوه بر وظائف قانونی در امور ذیل بررسی و تصمیم اتخاذ می‌کند:
1- گزارش سالیانه هیات مدیره و بازرسان و اوضاع مالی و برنامه‌های کشاورزی بانک.
2- ترازنامه سالیانه
3- تقسیم سود ویژه وپاداش کارکنان و مدیران بانک در صورت اقتضاء
4- انتخاب اعضاء هیات مدیره که مدت ماموریت آنان پایان یافته است.
5- انتخاب اعضاء شورای عالی
6- انتخاب بازرسان
7- پیشنهادهای هیات مدیره و خط مشی سال بعد
8- مسائل دیگری که در دستور قرار دارد.

قسمت 2 - شورای عالی

ماده 14- شورای عالی بانک مرکب از پنج نفر به ترتیب ذیل خواهد بود.
1- نماینده وزارت دارائی به انتخاب وزیر دارائی
2 - نماینده وزارت کشاورزی به انتخاب وزیر کشاورزی
3 - نماینده سازمان برنامه به انتخاب مدیرعامل سازمان برنامه
4- دو نفر شخص بصیر و با صلاحیت در امور بانکی و کشاورزی به انتخاب مجمع عمومی صاحبان سهام.

ماده 15- جلسات شورا لااقل ماهی یک بارتشکیل خواهد شد. برای رسمیت یافتن جلسات حضور سه نفر ضروری است تصمیمات شوری وقتی قابل اجرا است که لااقل سه نفر اعضاء شورا به آن رای داده باشند در صورت تساوی آراء رای هر طرفی که رئیس در آن شرکت دارد قابل اجرا خواهد بود.

ماده 16- اعضاء هیات مدیره می‌توانند در جلسات شوری شرکت کنند ولی حق رای ندارند.

ماده 17- وظائف شورای عالی به قرار زیر است:
1- تصمیم به گرفتن اعتبار از بانکهای داخلی یا دادن اعتبار به آنها.
2- تصویب تعرفه معاملات بانک.
3- تصویب آیین نامه‌های معاملات و استخدام و سایرآیین نامه‌های داخلی بانک.
4- تصویب بودجه کل سالیانه بانک.
5- تایید انتخاب معاونین اعضاء هیات مدیره (در صورت ضرورت).
6- تصویب خرید اموال غیر منقول(در حدود حوائج اداری بانک).
7- تصمیم راجع به مطالبات مشکوک با مطالبات لاوصول.
8- تصمیم درباره مسائلی که ازطرف هیئت‌مدیره پیشنهاد و تقاضای اخذ تصمیم می‌شود.

ماده 18- شورای عالی میتواند در باره امور بانک از رئیس هیئت‌مدیره اصلاحات بخواهد و هر موقع لازم بداند از اشخاصی که خود انتخاب می‌کند هیات مشاوره تشکیل دهد و نظرآن هیات را بپرسد.

ماده 19- معامله بانک با اعضای هیات مدیره در حدود مقررات عمومی صورت خواهد گرفت و درصوت بروز اختلاف رسیدگی به اینگونه معاملات و قطع و فصل آن برطبق مقررات با شورای عالی بانک خواهد بود.
اعضاء هیات مدیره حق ندارند به طورمستقیم یا غیرمستقیم معاملات بازرگانی با بانک انجام دهند.

ماده 20- اعضاء شورای عالی قبل از شروع به کار در حضور هیئت‌مدیره و بازرسان سوگند یاد خواهند کرد که منافع و اسرار بانک را محفوظ دارند.

ماده 21- پاداش اعضاء شورای‌عالی به صورت حق حضوردر جلسات به تصویب مجمع عمومی تعیین و پرداخت خواهد شد.

قسمت 3- هیات مدیره

ماده 22- بانک به وسیله هیات مدیره‌ای مرکب از 3 نفر اداره خواهد شد که یک نفر از آنها سمت ریاست هیات مدیره و مدیرعامل را خواهد داشت.
اعضاء هیات مدیره به وسیله مجمع عمومی انتخاب یا عزل می‌شوند مدت خدمت اعضاء هیئت‌مدیره سه سال است انتخاب مجدد آنان مانعی ندارد.

ماده 23- مدیرعامل میتواند یک و در مواقع ضروری دو نفر معاون داشته باشد معاونین مذکور به پیشنهاد هیات مدیره و تصویب شورای عالی انتخاب خواهند شد.

ماده 24- اعضاء هیات مدیره قبل از شروع به کار در حضور اعضاء شورای عالی سوگند یاد خواهندکرد که منافع و اسرار بانک را محفوظ بدارند.

ماده 25- جز در مواقعی که تصمیم مجمع عمومی با شورای عالی لازم است هیات مدیره دارای کلیه اختیارات لازم برای اداره امور بانک میباشد تصمیمات هیات مدیره در صورتی قابل اجراست که رئیس هیئت‌مدیره و یکی از اعضاء هیات مدیره به آن رای دهند.

ماده 26- نامه‌ها و اسناد بانک وقتی الزام آور است که دو نفر از اعضاء هیات مدیره یا صاحبان امضای مجاز آن را امضا کرده باشند.

ماده 27- رئیس هیات مدیره و مدیرعامل بانک بالاترین مرجع اجرای امور بانک است و موافق این اساسنامه امور بانک را اداره خواهد کرد و می‌تواند قسمتی از اختراعات خود را به اعضاء هیات مدیره و نمایندگان مختار بانک محول نماید.
استخدام و معلق نمودن و تعیین شعل و ترفیع کارکنان بانک و کلیه امور اداری و داخلی بانک در حدود آیین‌نامه‌های بانک و بودجه سالیانه که به تصویب شورای عالی خواهد رسید با رئیس هیات مدیره است ولی انفصال کارکنان رسمی پیشنهاد رسمی هیئت‌مدیره و تصویب شورای عالی خواهدبود در کلیه معاملات و دعوت نمایندگی بانک با رئیس هیات مدیره است که مستقیماً یا به وسیله نمایندگانی که تعیین میکند اقدام خواهد کرد.

قسمت 4 - بازرسان

ماده 28- برای رسیدگی به حساب‌ها و ترازنامه بانک و نظارت در امور آن 2نفر بازرس به مدت یک سال از طرف مجمع عمومی انتخاب می‌شوند که برطبق مقررات قانون انجام وظیفه خواهند کرد.

ماده 29- هیات مدیره وسائل کار بازرسان را برای انجام وظائف آنان فراهم خواهد کرد و چنانچه سوالاتی از هیات مدیره بنمایند یا اصلاحاتی راجع به امور بانک بخواهند با اسناد مربوط در اختیار آنان خواهند گذاشت.

ماده 30- بازرسان قبل از شروع به کاردر حضورشورای عالی سوگند یاد خواهند کرد که منافع و اسرار بانک را حفظ کنند.

ماده 31- بازرسان مکلفند تا ده روز قبل از تشکیل مجمع عمومی صورتحساب‌ها و ترازنامه سالیانه بانک را رسیدگی کرده و گزارش خود برای تقدیم به مجمع عمومی تهیه نمایند.

ماده 32- بازرسان در طی سالها میتوانند نظریات خود را راجع به جریان اموربانک کتباً به هیات مدیره اطلاع دهند هیات مدیره نظریات بازرسان را مورد توجه قرار خواهد داد.

ماده 33- پاداش سالیانه بازرسان به وسیله مجمع عموم تعیین و از طرف بانک پرداخت خواهد شد.

فصل چهارم - حسابداری و سود و زیان

ماده 34- ابتدای سال حسابداری اول فروردین و انتهای آن آخر اسفند هر سال است.

ماده 35- صورتحساب سالیانه بانک که از طرف هیات مدیره تهیه می‌شود باید 40 روز قبل از تشکیل مجمع عمومی در اختیار بازرسان و 10 روز قبل از تشکیل آن در اختیارصاحبان سهام قرار گیرد.

ماده 36- در ترازنامه سالیانه اموال به بهای تاریخ تنظیم ترازنامه (به استثنای اموال مستهلک شده) ذکر خواهد شد و مطالبات مشکوک به ارزش تقریبی قابل وصول (مطابات لاوصول نباید به عنوان دارائی ذکر شود) منظور خواهد گردید.

ماده 37- خلاصه وضع دارائی و بدهی بانک در آخر هر ماه تهیه و منتشر خواهد شد.

ماده 38- از سود ویژه بانک پس از کسر کلیه هزینه‌ها و استهلاکها و مالیات و اندوخته قانونی و غیره مبلغی به عنوان پاداش هیات مدیره و کارکنان بانک به مجمع عمومی پیشنهاد خواهد شد و پس از تصویب پرداخت خواهد گردید.

ماده 39- پس از پرداختهای فوق 50% سود ویژه به حساب اندوخته احتیاطی بانک منظور و 50% دیگر در ظرف 10 روز به صاحبان سهام پرداخته خواهد شد.

برطبق قانون تمدید مدت اختیارات مصوب سی‌ام دی ماه 1331 لایحه قانونی اساسنامه بانک کشاورزی ایران مشتمل بر 39 ماده و 2 تبصره تصویب می‌شود.
به تاریخ 7 خرداد 1332

نخست وزیر - دکتر محمد مصدق