هیات وزیران در جلسه مورخ 1381/4/5 بنا به پیشنهاد مشترک شماره 20089 /1 مورخ 1380/12/28 وزارتخانه های صنایع و معادن، بازرگانی و جهاد کشاورزی و به استناد ماده (32) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1379 - آییننامه اجرایی ماده یاد شده را به شرح ذیل تصویب نمود:
فصل اول - تولید
ماده 1- وزارت جهاد کشاورزی موظف است در جهت افزایش کمی و کیفی تولید و به منظور کاهش قیمت تمام شده چغندرقند و نیشکر با توجه به سیاستهای کلی کشاورزی کشور نسبت به امکان سنجی مناطق مستعد تولید، توسعه و ترویج مکانیزاسیون، بهبود روشهای زراعی و تهیه و تامین به موقع نهاده های مورد نیاز، برنامه ریزی و اقدام لازم به عمل آورد.
ماده 2- وزارت صنایع و معادن موظف است در چارچوب قوانین و مقررات و ماموریتهای محوله در جهت توسعه، بازسازی و نوسازی صنعت قند و شکر و نیل به استاندارد های تولید به ویژه در جهت افزایش بهره وری، بهبود کیفیت و کاهش قیمت تمام شده محصول سیاستگذاری، برنامه ریزی و اقدام لازم به عمل آورد.
فصل دوم - قیمت گذاری
ماده 3- به منظور اطمینان کشاورزان و جلوگیری از کاهش تولید چغندرقند همه ساله براساس قانون تضمین خرید محصولات کشاورزی - مصوب 1368- قیمت خرید تضمینی چغندرقند به پیشنهاد وزارت جهاد کشاورزی و تصویب وزیران عضو شورای اقتصاد تعیین و ابلاغ میگردد.
تبصره - برای تشویق کشاورزان به افزایش سطح زیرکشت چغندرقند و بالا بردن عملکرد در هکتار و توسعه مکانیزاسیون به منظور بهره وری هر چه بیشتر و استفاده بهینه از آب و خاک، کارخانه های قند و شکر میتوانند چغندر مورد نیاز خود را بالاتر از نرخ تضمینی به صورت نقدی و یا تخصیص مزایای غیرنقدی خریداری و با کشاورزان قرارداد منعقد نمایند.
ماده 4- به منظور حمایت از تولید کنندگان و مصرف کنندگان قند و شکر قیمتهای حمایتی جهت حفظ تعادل بازار به صورت زیر تعیین و اعلام میگردد.
4-1- قیمت پایه قند و شکر براساس نرخ تضمینی خرید چغندرقند و سایر هزینه های تولید و سود عادله به عنوان حداقل قیمت توسط هیات تعیین و تثبیت قیمتها و با حضور نماینده انجمن صنفی کارخانه های قند و شکر ایران تعیین میگردد.
4-2- در جهت حمایت از مصرف کنندگان چنانچه قیمت قند و شکر در بازار داخلی بیش از ده درصد (10%) از نرخ پایه بالاتر رود وزارت بازرگانی به منظور تعدیل و تنظیم بازار اقدام خواهد نمود.
تبصره - قیمت و فروش قند و شکر تولیدی توسط کارخانه ها با توجه به عدم الزام به رعایت قانون نحوه توزیع قند و شکر تولیدی کارخانه های کشور مصوب 1353- آزاد میباشد.
فصل سوم - تامین و توزیع
ماده 5- به منظور تامین به موقع قند و شکر مورد نیاز کشور، وزارت بازرگانی (سازمانها و موسسات وابسته) مکلف است:
5-1- براساس بند (الف) ماده (46) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1379-، نیاز سالانه قند و شکر یارانه ای خانوار و سایر موارد مصوب شورای اقتصاد را از طریق خرید تولیدات داخلی و واردات (با اولویت شکر خام) با برنامه و زمان بندی مشخص و به ترتیب مقرر از سوی شورای اقتصاد تامین و با نرخهای مصوب توزیع نماید.
5-2- علاوه بر اجرای تکلیف موضوع بند (5-1) به منظور فراهم نمودن امکان تنظیم بازار در عرضه قند و شکر حداکثر معادل سه ماه مصرف کشور را از طریق اولویت خرید تولید داخلی یا واردات (با اولویت شکر خام) به عنوان ذخیره خریداری و نگهداری نماید.
ماده 6- به منظور حمایت از تولید کنندگان و مصرف کنندگان، وزارت بازرگانی موظف است نسبت به تنظیم بازار قند و شکر بر مبنای قیمتهای حمایتی تعیین شده از طریق افزایش یا کاهش عرضه، افزایش یا کاهش واردات به طرق مقتضی، اعمال سیاستهای تعرفه ای مناسب و خرید تولیدات داخلی اقدام نماید. نقدینگی مورد نیاز در این رابطه در ابتدای هر سال در جدول گردش نقدینگی دستگاه مباشر به پیشنهاد وزارت بازرگانی توسط سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور منظور خواهد شد.
فصل چهارم - واردات و صادرات
ماده 7- واردات شکر خام و سفید با رعایت شرایط ذیل آزاد است.
7-1- در اجرای بند (ب) ماده (46) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و به منظور حمایت از تولید داخلی و تنظیم بازار، واردات شکر خام یا سفید منوط به پرداخت مابه التفاوت مقرر خواهد بود.
7-2- به منظور حمایت از تولیدکنندگان داخلی شکر مابه التفاوت موضوع این ماده باید به نحوی محاسبه و دریافت گردد که قیمت شکر سفید و قند حاصل از تصفیه شکر خام وارداتی با احتساب سود عادله از نرخ حمایتی موضوع بند (4-1) کمتر نباشد.
7-3- عرضه شکر خام وارداتی بدون تصفیه در کارخانه های داخلی مجاز نمیباشد.
ماده 8- صادرات قند و شکر تولید داخلی یا حاصل از تصفیه شکر خام وارداتی با رعایت قوانین و مقررات مربوط مجاز است.
فصل پنجم - تسهیلات و اعتبارات
ماده 9- نقدینگی «سرمایه در گردش» مورد نیاز کارخانه های قند و شکر «چغندری و نیشکری» در طول برنامه سوم توسعه همه ساله به پیشنهاد کمیته موضوع ماده (10) این آییننامه تعیین و توسط وزارت صنایع و معادن به سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور اعلام میگردد.
سازمان مذکور موظف است تسهیلات مورد نیاز را در آییننامه اجرایی تبصره مربوط قانون بودجه سنواتی منظور نماید.
بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران نیز مکلف است تسهیلات اعتباری منظور شده را از طریق بانکهای عامل در اختیار کارخانه هایی که معرفی میشوند قرار دهد و به نحوی برنامه ریزی نماید که حداقل سی درصد (30%) از تسهیلات مذکور حداکثر تا پایان فروردین ماه هر سال پرداخت گردد.
تبصره - میزان و زمان استفاده از هر یک از کارخانه های قند و شکر «چغندری و نیشکری» از تسهیلات موضوع این ماده براساس دستورالعمل مصوب کمیته موضوع ماده (10) این آییننامه توسط وزارت صنایع و معادن تعیین و به بانک عامل اعلام خواهد شد.
ماده 10- به منظور نظارت بر حسن اجرای مفاد این آییننامه و نیز تنظیم دستورالعملهای مورد لزوم کمیته ای مرکب از وزارتخانه های امور اقتصادی و دارایی، صنایع و معادن، جهاد کشاورزی، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و انجمن صنفی کارخانه های قند و شکر کشور به مسوولیت وزارت بازرگانی تشکیل میگردد.
تبصره - در صورت لزوم اعمال هرگونه تغییرات در این آییننامه مراتب به پیشنهاد کمیته موضوع این ماده از طریق وزیر بازرگانی جهت تصویب به هیات وزیران ارسال میگردد.
معاون اول رئیس جمهور- محمدرضا عارف