اساسنامه سازمان تسلیحات ارتش [سازمان صنایع نظامی]

فصل یکم کلیات:

ماده 1)(اصلاحی 1346/02/17) در اجرای ماده 2 قانون مربوط به بازرگانی شدن اداره تسلیحات ارتش و کارخانه‌های آن سازمانی به نام سازمان صنایع نظامی در وزارت جنگ تشکیل میگردد.

ماده 2)(اصلاحی 1346/02/17) سازمان صنایع نظامی دارای شخصیت حقوقی بوده و کلیه امور مربوط بخود را بدون رعایت قانون محاسبات عمومی و آیین‌نامه معاملات دولتی برابر مقررات این اساسنامه و آیین‌نامه‌های مربوط و قانون تجارت انجام خواهد داد.

ماده 3)(اصلاحی 1346/02/17) مرکز اصلی سازمان صنایع نظامی تهران است و در صورت لزوم میتواند شعب خود را در سایر نقاط کشور تشکیل دهد.

ماده 4)(اصلاحی 1346/02/17) مدت عمل سازمان صنایع نظامی نامحدود است.

ماده 5)(اصلاحی 1346/02/17) موضوع عملیات سازمان صنایع نظامی: اداره و بهره برداری از کارخانه‌ها و واحدهای صنعتی سازمان صنایع نظامی به منظور تهیه و‌تامین سفارشات تسلیحاتی نیروهای مسلح شاهنشاهی و همچنین توسعه و تکمیل و ازدیاد تولید و انجام هر گونه عملیات تولیدی و بازرگانی مجاز که‌برای بهره‌برداری از کارخانه‌ها مفید تشخیص داده شود.

تبصره - انجام و تهیه و تامین سفارشهای تسلیحاتی نیروهای مسلح شاهنشاهی مقدم بر سایر عملیات و سفارشها خواهد بود.

فصل دوم - سرمایه

ماده 6)(اصلاحی 1346/02/17) سرمایه سازمان صنایع نظامی کلاً متعلق به دولت بوده و شامل اقلام زیر است:
الف - کلیه ابنیه و تاسیسات و ماشین آلات و خودروها و وسائل دیگر که در حال حاضر در اختیار اداره تسلیحات ارتش میباشد و یا بعداً طبق قراردادها و سفارشهای قبلی اداره مزبور به سازمان تسلیحات ارتش تحویل میگردد.
ب - کلیه مواد و محصولات و اثاثه و ابزار کار اعم از مواد اولیه و مواد مصرفی و محصولات تمام شده و نیمه تمام و کالاهای در جریان ساخت و‌ابزار آلات و ادوات و امثال آنها که در انبارها و کارگاهها و قسمتهای مختلف اداره تسلیحات ارتش موجود است.
ج - موجودیهای نقدی و اسناد قابل تبدیل به نقد و همچنین کلیه مطالبات اداره تسلیحات ارتش پس از کسر بدهی‌ها (‌به استثنای بدهی‌های ناشی‌از قراردادها و سفارشهای قبلی که پرداخت آنها را وزارت دارائی تعهد نموده‌است.

تبصره (اصلاحی 1346/02/17)- کلیه اراضی که در تاریخ تصویب این اساسنامه در اختیار اداره تسلیحات ارتش میباشد جزو سرمایه سازمان صنایع نظامی نبوده ولی کماکان در اختیار سازمان خواهد بود.

ماده 7)(اصلاحی 1346/02/17) سازمان صنایع نظامی صورت دارائی‌های موضوع بندهای الف و ب و ج (ماده 6) را تنظیم و به ترتیبی که مجمع عمومی معین خواهد‌کرد حداکثر ظرف یک سال وسیله حسابداران و کارشناسان ارزیابی و در دفاتر خود عمل خواهد نمود.

تبصره (اصلاحی 1346/02/17)- تا زمانی که ارزش واقعی دارائی ها و مطالبات و دیون سازمان صنایع نظامی از طرف حسابداران و کارشناسان تعیین نگردیده ارقام مندرج‌در تاریخ تصویب این اساسنامه در دفاتر اداره تسلیحات ارتش ملاک عمل موقت سازمان بوده و پس از تعیین رقم قطعی ارزیابی تفاوت حاصله در دفاتر‌سازمان منعکس و رقم قطعی ارزیابی ملاک عمل سازمان خواهد بود.

فصل سوم -ارکان سازمان

ماده 8) سازمان دارای ارکان زیر است:
الف - مجمع عمومی.
ب - هیات مدیره.
ج - بازرسان

مبحث اول - مجمع عمومی

ماده 9)(اصلاحی 1346/02/17) صاحبان مقامات مشروحه زیر با معاونین آنها به نمایندگی دولت مجمع عمومی سازمان صنایع نظامی را تشکیل میدهند:
رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران - وزیر جنگ - وزیر دارائی - وزیر اقتصاد - فرماندهی لجستیکی.

ماده 10) مجمع عمومی در نخستین جلسه خود هیات مدیره و بازرسانرا انتخاب و نحوه و طرق ارزیابی دارائیها و مطالبات و دیون سازمانرا‌تعیین خواهد نمود.

ماده 11 - مجمع عمومی عادی در خرداد ماه هر سال به منظور رسیدگی و تصویب ترازنامه و حساب سود و زیان سال قبل و بودجه و خط مشی تا‌خرداد سال آینده و انتخاب بازرسان تشکیل میشود روز و محل انعقاد و دستور جلسه مجامع عمومی عادی پیش بینی شده در موارد فوق‌الذکر از طرف‌هیات مدیره تعیین و اعلام میگردد.

ماده 12)(اصلاحی 1346/02/17) مجمع عمومی فوق‌العاده بنا به پیشنهاد هیات مدیره و یا هر یک از بازرسان سازمان صنایع نظامی تشکیل خواهد شد.
تاریخ و محل انعقاد و دستور جلسه از طرف مقام پیشنهاد کننده تعیین و اعلام میگردد.

ماده 13) وظائف و اختیارات مجمع عمومی فوق العاده به شرح زیر است:

الف - بررسی و تصویب آیین نامه‌های استخدامی مالی و اداری.

ب - افزایش یا کاهش سرمایه.

ج - پیشنهاد اصلاح یا تغییر مواد اساسنامه به کمیسیون دارائی مجلسین.

د - عزل و نصب هر یک از مدیران و بازرسان با تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه.

ه - تعیین میزان حق‌الزحمه و مزایای مدیران و بازرسان.

و - اتخاذ تصمیم نسبت به مواردی که در اساسنامه پیش‌بینی نشده است.

ماده 14)(اصلاحی 1346/02/17) تصمیمات مجمع عمومی (‌اعم از عادی یا فوق‌العاده) به اکثریت آراء معتبر است.
مذاکرات و تصمیمات مجمع عمومی در صورت جلسات مربوطه درج و یک نسخه از مصوبات برای اجرا به سازمان صنایع نظامی ابلاغ خواهد گردید.

ماده 15)(اصلاحی 1346/02/17) هیات مدیره سازمان صنایع نظامی مرکب از یک نفر رئیس و دو نفر عضو اصلی و یک نفر عضو علی‌البدل می‌باشد که از بین افسران‌ارتش شاهنشاهی یا اشخاص غیر نظامی که در امور صنعتی و اقتصادی و بازرگانی مطلع و بصیر باشند از طرف مجمع عمومی برای مدت سه سال انتخاب و با صدور فرمان همایونی باین سمت منصوب میشوند تجدید انتخاب آنها برای دوره‌های بعد بلامانع است.

تبصره (اصلاحی 1346/02/17)- رئیس هیات مدیره سمت مدیریت عامل سازمان صنایع نظامی را خواهد داشت.

ماده 16) رئیس و اعضای هیات مدیره موظف بوده و حق ندارند شغل دیگری داشته باشند.

ماده 17)(منسوخ 1399/08/05) در صورت فوت یا استعفا یا عزل هر یک از مدیران یا جهات دیگر (‌از قبیل بیماری ممتد که بیش از چهار ماه بطول انجامد) عضو‌علی‌البدل برای باقیمانده مدت سه سال وظائف عضو اصلی را انجام خواهد داد و یک نفر دیگر برای همان مدت باقیمانده با رعایت تشریفات مقرر در‌ماده 15 به سمت عضو علی‌البدل انتخاب و منصوب می‌گردد.

ماده 18)(اصلاحی 1346/02/17) مدیران نمی توانند در معاملاتی که با سازمان صنایع نظامی یا به حساب سازمان مزبور انجام می‌پذیرد به طور مستقیم یا غیر مستقیم سهیم یا شریک شوند.

ماده 19) جلسات هیات مدیره بنا بدعوت مدیر عامل تشکیل می‌شود.

ماده 20) صورت مذاکرات هیات مدیره در دفتر مخصوص ثبت شده و به امضای هیات مدیره خواهد رسید هر قسمت از مذاکرات و مصوبات که‌هیات مدیره آن را محرمانه تلقی کند باید در صورت جلسه قید شود و در هر حال یک نسخه از صورت مذاکرات و مصوبات باید به هر یک از بازرسان تسلیم شود.

ماده 21) حضور کلیه مدیران اعم از اصلی و علی‌البدل در تمام جلسات الزامی است مگر آنکه دارای عذر موجهی بوده و مراتب را برئیس هیئت‌مدیره اطلاع داده باشند

تبصره - عضو علی‌البدل فقط در مواردی حق رای خواهد داشت که به جای عضو اصلی در جلسه شرکت نموده باشد.

ماده 22) وظائف و اختیارات هیات مدیره به شرح زیر است:

الف (اصلاحی 1346/02/17)- تعیین خط مشی کلی سازمان صنایع نظامی در کلیه امور با رعایت مقررات این اساسنامه و مصوبات مجمع عمومی به طوریکه به‌بهترین نحوی صرفه و صلاح سازمان تامین گردد.

ب (اصلاحی 1346/02/17)- بررسی و تصویب تشکیلات کلی سازمان صنایع نظامی.

ج (اصلاحی 1346/02/17)- بررسی و تصویب طرح‌ها و برنامه‌های مربوط بتوسعه و ترمیم سازمان صنایع نظامی و آموزش کادر.

د (اصلاحی 1346/02/17)- بررسی و تصویب معاملات کلی و قراردادها و تعهداتی مالی سازمان صنایع نظامی مانند اخذ و ام و اعتبار از بانک‌ها و اشخاص و همچنین تعیین بهای فروش فرآورده‌های سازمان.

ه (اصلاحی 1346/02/17)- بررسی برنامه و بودجه سال آتی سازمان صنایع نظامی به منظور تسلیم به مجمع عمومی و بازرسان.

تبصره - مادامیکه بودجه تقدیمی به مجمع عمومی تصویب و ابلاغ نشده مطابق بودجه سال قبل عمل خواهد شد.

و (اصلاحی 1346/02/17)- تهیه و تنظیم گزارش سالیانه و ترازنامه و حساب سود و زیان سازمان صنایع نظامی به منظور تسلیم به بازرسان و مجمع عمومی حداکثر تا‌آخر اردیبهشت ماه سال بعد.

ز - تهیه و تنظیم ریز بودجه سالیانه (اداری - پرسنلی - تاسیسات و بهره‌برداری).

ح - تهیه و تنظیم آیین‌نامه‌های اداری - مالی و استخدامی به منظور پیشنهاد به مجمع عمومی.

ط - بررسی و پیشنهاد افزایش یا کاهش سرمایه بمجمع عمومی.

ی - اتخاذ تصمیم نسبت به ایجاد یا انحلال شعب فرعی تابعه سازمان تسلیحات ارتش.

ک (اصلاحی 1346/02/17)- پیشنهاد استخدام متخصص خارجی مورد نیاز سازمان صنایع نظامی با رعایت قوانین و مقررات مربوط.

ماده 23) تصمیمات هیات مدیره به اکثریت آراء معتبر است.

ماده 24) وظائف و اختیارات مدیر عامل به شرح زیر است:

الف (اصلاحی 1346/02/17)- مدیر عامل سمت ریاست سازمان صنایع نظامی را عهده‌دار و مسئول حسن جریان کلیه امور و حفظ دارائی و اموال و منافع آن بوده و‌نماینده قانونی سازمان در مقابل کلیه مقامات و موسسات و سایر مراجع رسمی و قضایی و اشخاص میباشد.

ب (اصلاحی 1346/02/17)- اداره کلیه امور سازمان صنایع نظامی(‌از قبیل امور اداری - استخدامی - مالی - فنی و بازرگانی) طبق مقررات این اساسنامه و‌آیین‌نامه‌های مربوط به سازمان و مصوبات هیات مدیره مجمع عمومی و قانون تجارت. تعیین میزان پاداش هر یک از کارکنان فعال سازمان صنایع نظامی (‌به استثنای مدیران و بازرسان) بر اساس رقم کلی منظور شده در بودجه مصوبه سازمان با رعایت مقررات آیین‌نامه‌های مربوطه.

ج (اصلاحی 1346/02/17)- مدیر عامل از طرف و بنمایندگی سازمان صنایع نظامی قراردادها موافقت نامه‌ها و تعهدات را بر اساس مصوبات هیات مدیره امضا مینماید.

د - امضای اسناد و قراردادها اعم از رسمی و تجاری که بتشخیص هیات مدیره حائز اهمیت باشد و همچنین امضای کلیه چکها و پرداخت‌ها با‌شخص مدیر عامل و یکنفر دیگر از مدیران خواهد بود.

ه - مدیر عامل میتواند قسمتی از اختیارات و حق امضا خود را بیکی از مدیران یا معاونین یا روسای درجه 1 سازمان و یا روسای واحدهای تابعه تفویض نماید ولی این عمل موجب سلب مسئولیت از او نخواهد بود.

و - مدیر عامل برای حسن اداره امور داخلی سازمان میتواند با تصویب هیات مدیره مدیرانی برای هر یک از کارخانه‌های تابعه سازمان انتخاب و‌منصوب نماید.

ز - مدیر عامل می‌تواند متخصصین رشته‌های مختلف (‌اداری - مالی - فنی اقتصادی) اعم از کارمندان دولت (نظامی یا غیر نظامی) و سایر‌اشخاص برای مدتی که احتیاج دارد با تصویب هیات مدیره دعوت نموده و حق‌الزحمه آنان را پرداخت نماید.

ماده 25) مدیر عامل در غیاب خود یکی از مدیران را با تصویب هیات مدیره به سمت قائم مقام خویش تعیین خواهد نمود.

مبحث دوم - بازرسان

ماده 26)(اصلاحی 1346/02/17) سازمان صنایع نظامی دارای دو نفر بازرس می‌باشد که از طرف مجمع عمومی برای مدت یک سال از بین افسران یا اشخاص غیر‌نظامی که در امور مالی و حسابداری صنعتی و بازرگانی مطلع و بصیر باشند انتخاب و با صدور فرمان همایونی به این سمت منصوب می‌شوند تجدید‌انتخاب آنها بلامانع است و تا انتخاب جانشین به انجام وظیفه ادامه خواهند داد.

ماده 27)(اصلاحی 1346/02/17) بازرسان مکلفند ترازنامه و حساب سود و زیان سازمان صنایع نظامی را که توسط هیات مدیره در اختیار آنان گذارده می‌شود حداکثر‌ظرف 25 روز از تاریخ دریافت آنها رسیدگی نموده و گزارش خود را با اظهار نظر صریح و کامل بمجمع عمومی تقدیم و یک نسخه از آن را بهیات مدیره تسلیم نمایند.

ماده 28)(اصلاحی 1346/02/17) بازرسان مکلفند بودجه سالیانه پیش بینی شده سازمان صنایع نظامی را که توسط هیات مدیره در اختیار آنان گذارده میشود بررسی نموده و نظر خود را تا آخر اردیبهشت ماه به مجمع عمومی بدهند.

ماده 29)(اصلاحی 1346/02/17) بازرسان مکلفند پیوسته از طرز کار و چگونگی جریان امور و اوضاع عمومی سازمان صنایع نظامی از لحاظ انطباق آنها با مقررات اساسنامه و آیین نامه‌های مربوطه و قانون تجارت اطلاع حاصل نموده و ایرادات و نظرات خود را در هر مورد شفاهی و یا کتبی بهیات مدیره اعلام و‌در صورت اقتضا به مجمع عمومی گزارش نمایند.

ماده 30)(اصلاحی 1346/02/17) بازرسان حق دارند در هر مورد به دفاتر و پرونده‌ها و قراردادها و سایر اسناد و مدارک سازمان صنایع نظامی مراجعه نموده اطلاعات لازم را کسب نمایند و مدیر عامل نیز موظف است تسهیلات لازم را برای انجام وظائف بازرسان فراهم نماید.

ماده 31)(اصلاحی 1346/02/17) بازرسان در امور اجرایی سازمان صنایع نظامی مداخله نداشته و نباید در انجام وظایف خود به ترتیبی اقدام کنند که وقفه‌ای در کارهای‌سازمان ایجاد شود.

ماده 32) بازرسان می‌توانند در جلسات هیات مدیره شرکت نموده و از نظرات خود هیات مدیره را آگاه نمایند ولی در رای دادن شرکت نمی نمایند.

ماده 33 (اصلاحی 1346/02/17)- بازرسان نمی توانند در معاملاتی که با سازمان صنایع نظامی با به حساب آن می‌شود به طور مستقیم یا غیر مستقیم شریک شوند.

فصل چهارم
ترازنامه و حساب سود و زیان و سال مالی:

ماده 34)(اصلاحی 1346/02/17) سال مالی سازمان صنایع نظامی از اول فروردین ماه هر سال شروع و در آخر اسفند ماه همان سال خاتمه می یابد اولین سال مالی سازمان از تاریخ ابلاغ این اساسنامه تا آخر اسفند ماه همان سال خواهد بود.

ماده 35)(اصلاحی 1346/02/17) کلیه دفاتر مالی سازمان صنایع نظامی در آخرین روز سال مالی بسته می‌شود و ترازنامه و حساب سود و زیان سازمان که متضمن‌عملیات قسمتهای تابعه به طور تفکیک خواهد بود حداکثر تا سه ماه پس از پایانی سال مالی در مجمع عمومی مطرح می‌شود.

ماده 36) در ترازنامه و حساب سود و زیان سالانه نکات زیر باید معلوم و در آن قید شده باشد:

الف (اصلاحی 1346/02/17)- در ترازنامه: حسابهای دارائی‌های منقول (‌ثابت و غیره ثابت) و غیر منقول و هر گونه حقوقی که خریداری شده باشد و موجودیهای جنسی و نقدی و اسناد قابل تبدیل بنقد و مطالبات و دیون و اندوخته‌ها و نتیجه سود و زیان سازمان صنایع نظامی)

تبصره 1) مطالبات لاوصول و مشکوک‌الوصول باید جداگانه مشخص گردد.

تبصره 2) اجناس مصرفی اعم از مواد اولیه و مواد مصرفی دیگر ببهای تمام شده در حساب‌ها منعکس می‌گردد.

تبصره 3) سایر دارائی‌های منقول و غیر منقول باید ببهای تمام شده مندرج در دفاتر پس از کسر استهلاک احتساب شود (‌ارقام دارائی و استهلاک و مانده باید به تفکیک نشان داده شود.

ب) در حساب سود و زیان نتیجه عملیات و بهای تمام شده محصولات و کارهای مختلف و سود و زیان هر یک از واحدهای تولیدی بتفکیک.

ج - در ترازنامه و حساب سود و زیان. بهای محصول تمام شده و نیمه تمام و کالاهای در جریان ساخت موجود و در آخر سال مالی بر اساس بهای تمام شده یا نرخ فروش متوسط آخرین ماه سال مالی هر کدام که کمتر باشد.

ماده 37 (اصلاحی 1346/02/17)- حساب درآمد سازمان صنایع نظامی بتفکیک)محصولات اصلی فرعی و سایر فعالیتها باید نشان داده شود و هزینه‌های اداری و‌بهره برداری و پرسنلی و بازرگانی و مالی و استهلاک دارائیهای منقول و غیر منقول و اندوخته‌های لازم (‌برای تامین مطالبات لاوصول و‌مشکوک‌الوصول و تفاوت موجودی‌ها مانند آفت و ضایعات و تفاوت نرخ‌های فروش) از جمع درآمد کسر و تتمه به نام سود ویژه نامیده میشود.

ماده 38)(اصلاحی 1346/02/17)- پنج درصد از سود ویژه به منظور تشکیل سرمایه احتیاطی (‌به نام ذخیره قانونی) و ده درصد آن بایت ذخیره احتیاطی کسر میشود و بقیه به نام تتمه سود ویژه نامیده میشود. تا زمانی که مجمع عمومی صلاح بداند تتمه سود ویژه برای توسعه و ترمیم کارخانه‌ها و تربیت کادر و تحقیق و تجسس در امور مربوطه به سازمان صنایع نظامی اختصاص و از آن ببعد بسرمایه سازمان اضافه خواهد شد.

تبصره - هر موقع که ذخیره قانونی بحد نصاب ده درصد سرمایه سازمان رسید ادامه کسر آن از سود ویژه موکول به اجازه مجمع عمومی خواهد‌بود.

فصل پنجم - متفرقه:‌

ماده 39)(اصلاحی 1346/02/17)- تصویب ترازنامه و حساب سود و زیان سازمان صنایع نظامی از طرف مجمع عمومی به منزله مفاصا حساب مدیران سازمان تلقی میگردد.

ماده 40) - در مواردی که قانون بازرگانی شدن تسلیحات ارتش و این اساس نامه تعیین تکلیف ننموده باشد طبق مقررات قانونی تجارت عمل خواهد‌شد.

اساس نامه فوق مشتمل بر چهل ماده و 9 تبصره که در تاریخ سوم آذر ماه یکهزار و سیصد و چهل و سه به تصویب کمیسیون شماره 4 (‌دارائی) مجلس سنا و در جلسه روز سه شنبه دهم آذر ماه یکهزار و سیصد و چهل و سه به تصویب کمیسیون قوانین دارائی مجلس شورای ملی رسیده و به موجب ماده 2 قانون بازرگانی شدن‌اداره تسلیحات ارتش مصوب 9ر8ر43 قابل اجراء میباشد.

رئیس مجلس شورای ملی - مهندس عبدالله ریاضی

دریافت فایل پی‌دی‌اف