نظامنامه هیات تفتیشیه مملکتی و وظیفه مامورین دولتی که مشتمل بر ده ماده ذیل است و به تصویب هیات محترم وزراء عظام رسیده و اراده سنیه ملوکانه باجرای آن علاقه گرفته است ذیلا ابلاغ و به علاوه خاطرنشان میشود که برای اعزام هیئتهای تفتیشیه بولایات انتظار وصول شکایت لازم نبوده و فعلا باید دستجات تفتیشیه به نقاط مختلفه برای اطلاع از جریان امور و چگونگی احوال عمومی و مملکتی اعزام گردند
نظامنامه هیات تفتیشیه مملکتی و وظیفه مامورین دولتی
ماده اول - برطبق تصمیم هیات دولت هیئتی به نام هیات تفتیشیه مملکتی تشکیل میشود
ماده دوم - هیات تفتیشیه تشکیل میشود از نمایندکان[نمایندگان] وزارتخانها و ادارات مشروحه ذیل که هر یک عده معینه را از میان اشخاص صحیحالعمل و مشاغل خدمت خود که حتیالامکان از اعضاء عالی رتبه باشند پیشنهاد کرده و عده لازمه از طرف هیات دولت از میان آنها برای عضویت هیات تفتیشیه انتخاب میشوند
وزارت جنک[جنگ] - اداره نظام وظیفه - اداره امنیه
وزارت مالیه
وزارت داخله - اداره سجل احوال و احصائیه - اداره نظمیه
وزارت عدلیه - اداره ثبت اسناد و املاک.
وزارت پست و تلگراف.
وزارت فواعد عامه.
وزارت معارف.
وزارت امور خارجه.
ماده سوم - مدت ماموریت اعضای هیات تفتیشیه مملکتی سال بسال تجدید شده و بر حسب فرمان همایونی باین سمت معین میشوند و از بابت سمت مزبور حقوقی دریافت نخواهند داشت ولی در مواقع ماموریت بانها خرج سفر و فوقالعاده مسافرت تادیه خواهد شد
ماده چهارم - مورد ماموریت مفتشین هیات تفتیشیه مملکتی و تعیین عده مامورین منوط بامر همایونی و یا تصمیم هیات دولت است
ماده پنجم - هیات تفتیشیه مملکتی در تحت ریاست یک نفر وزیر که از طرف هیات دولت معین میشود اداره شده و دارای یکنفر نایب رئیس و دو نفر منشی از خود اعضای هیات تفتیشیه خواهد بود
همچنین هیات تفتیشیه برای رسیدگی باسناد و شکایات واصله که به هیات مزبوره ارجاع میشود دارای کمیسیونی مرکب از یکنفر نماینده از طرف هر یک از وزارتخانها و ادارات مذکوره در ماده2 خواهد بود.-
انتخاب اعضای کمسیون[کمیسیون] مزبور نیز از طرف هیات وزراء به عمل خواهد آمد.
کمسیون[کمیسیون] مزبوره پانزدهروز یکمرتبه باید منعقد شود و در مواقع فوقالعاده ممکن است جلسات فوقالعاده نیز داشته باشد.
کمسیون مکلف خواهد بود که راپرت راجع به استناد و شکایات مرجوعه را برئیس هیئتتفتیشیه بدهد.
ماده ششم - کلیه روسای ادارات دولتی که روسای مدارس دولتی نیز جزء آنها محسوبند مکلفند که هر پانزده روز یکمرتبه راپرت جامع اوضاع حوزه ماموریت خود را که حاکی از رفتار کلیه مامورین دولتی نسبت بمردم و رفتار و حالت و روحیه مردم و حوادث مهمه حوزه ماموریت خودشان باشد برئیس مافوق خود بدهند.
ماده هفتم - روسای مافوق مکلفند که راپرتهای واصله از مرئوسین خود را با نظریه خود نسبت بان راپرت ها بضمیمه پانزده روزه خود برای روسای مافوق ارسال دارند و مراحل اداری بهمین نرتیب [ترتیب] طی خواهد شد و روسای مراحل آخرین راپرتهای حوزه ماموریت خود را بضمیمه راپرتهای مرئوسین خود مستقیما برای وزیر متبوع خواهند فرستاد.
کلیه مامورین باید دقت و مراقبت کامل نمایند که راپرت های آنها بکلی از اغراض و نظریات شخصی و خصوصی مبرا باشد و الا دهندگان راپرتهای غرضآمیز مورد مواخذه واقع خواهند شد
ماده هشتم - وزراء مکلف خواهند بود که راپرتهای واصله را بدفت [بدقت] مطالعه کرد [کرده] و آن قسمت از مندرجات آن را که راجع باوضاع عمومی است و متضمن شکایتی از مامورین دولتی نیست خلاصه کرده و برای رسانیدن بعرض مقامات مربوطه حاضر نمایند و آن قسمت از راپرتها را که متضمن شکایت از سوء رفتار نسبت بمردم و اعمال خلاف قاعده باشد بضمیمه مدارک واصله برای وزیری که ریاست هیات تفتیشیه مملکتی را دارد بفرستند.
ماده نهم - وزیر مزبور مکلف خواهد بود که راپرت های مذکوره در ماده قبل را رسیدگی کرده و تصمیمات لازمه را نسبت به تعقیب مرتکبین اتخاذ نماید و در مواردی که اجرای تفتیش را لازم بداند مراتب را به هیات دولت پیشنهاد خواهد کرد تا تصمیمات مقتضیه اتخاذ شود.
ماده دهم - هر یک از مامورین دولتی مذکور در مواد 6 و 7 که از اجرای وظیفه اطلاع دادن از حوزه ماموریت خود بدون عذر موجه دو مرتبه متوالی یا چهار مرتبه متناوب در عرض سال غفلت نماید از شغل خود منفصل خواهد گردد [گردید]