قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری

کلیات:

ماده 1 (منسوخ 1396/04/20)- برای پیشبرد سریع برنامه‌های اجتماعی، اقتصادی، عمرانی، بهداشتی، فرهنگی و،‌آموزشی و سایر امور رفاهی از طریق همکاری مردم و‌نظارت بر اداره امور هر روستا، دهستان، بخش، محل، شهر، شهرستان و استان شورایی به نام شورای اسلامی ده، دهستان، بخش، محل (‌محله - منطقه) شهر، شهرستان، استان و شورای عالی استانها بر اساس مقررات این قانون تشکیل میگردد.

ماده 2 (اصلاحی 1365/04/29)- انتخابات شوراها زیر نظر وزارت کشور برگزار میشود.

تبصره 1 - انتخابات شوراهای روستائی توسط جهاد سازندگی زیر نظر وزارت کشور انجام خواهد شد. آیین نامه مربوط به وسیله این دو ارگان تدوین میشود.

تبصره 2 - وزارت کشور موظف است لایحه قانونی انتخابات شوراها را حداکثر ظرف دو ماه پس از تصویب این قانون تهیه و با رعایت اصل 74 قانون اساسی به مجلس شورای اسلامی تقدیم نماید.

تبصره 3 - مسئولان موظفند حداقل ده روز قبل از انتخابات مراتب را به اطلاع اهالی حوزه های انتخابیه برسانند.

ماده 2 (منسوخ 1396/04/20)- برگزاری انتخابات شوراهای اسلامی کشوری به عهده وزارت کشور میباشد.

تبصره (منسوخ 1365/04/29)- مسئولان اجرایی موظفند حداقل 10 روز قبل از انتخابات مراتب را به اطلاع اهالی حوزه های انتخابیه برسانند.

ماده 3 (منسوخ 1396/04/20)- مدت اعتبار شوراهای اسلامی کشوری 4 سال میباشد.

ماده 4 (منسوخ 1396/04/20)- انتخابات اولین دوره شوراها دو ماه پس از تصویب آیین نامه انتخابات و انتخابات دوره های بعد باید یکماه قبل از پایان دوره شوراها انجام شده باشد.

ماده 5 (منسوخ 1396/04/20)- در هر یک از شوراهای اسلامی که انتخابات آنها به روش مستقیم برگزار می‌شود تعداد پنج نفر به ترتیب آراء به عنوان اعضاء علی البدل انتخاب می گردند.

تبصره 1 (منسوخ 1365/04/29)- به جای آنعده از اعضای شوراها که به عللی از عضویت شورا خارج میشوند شورا از اعضای علی البدل به ترتیب رای برای عضویت دعوت مینماید.

‌تبصره 2 (منسوخ 1365/04/29)- انتخاب اعضای شوراهای اسلامی کشوری با اکثریت نسبی آراء خواهد بود.

تبصره 3 (منسوخ 1369/09/05)- در شوراهای متشکله به روش غیر مستقیم به جای آن عده از اعضاء شورا که به عللی از عضویت شورا خارج می‌شوند، کسری اعضاء از‌شورای مادون مربوط تامین می‌شود

‌تبصره 4 (منسوخ 1369/09/05)- در صورتی که عضو معرفی شده از شورای مادون به عضویت شورای مافوق انتخاب نشود از عضویت شورای مادون خارج نمی شود.

ماده 6 (منسوخ 1396/04/20)- در صورتی که افراد تعیین شده برای عضویت در هر یک از شوراهای ما فوق از حد نصاب معین بیشتر باشند، باید نفرات مورد نیاز را از میان خود انتخاب نمایند.

ماده 7 (منسوخ 1396/04/20)- هر فرد میتواند فقط عضو یک شورا باشد.

ماده 8 (منسوخ 1396/04/20)- جلسات شوراها با حضور دو سوم مجموع اعضاء رسمیت مییابد و تصمیمات به اکثریت مطلق آراء حاضرین معتبر میباشد.

ماده 9 (منسوخ 1396/04/20)- اولین جلسه شوراها ظرف یکهفته بعد از قطعی شدن انتخابات به دعوت مسئولان کشوری حوزه ها یا نمایندگان رسمی آنها و به ریاست مسن ترین اعضاء تشکیل و از بین خود یک رئیس و یک نایب رئیس و دو منشی انتخاب مینمایند.

ماده 10 (منسوخ 1396/04/20)- آیین نامه داخلی کلیه شوراها به وسیله شورای عالی استان ها تنظیم و پس از تصویب وزیر کشور به اجراء درخواهد آمد.

تبصره - تا تصویب آیین نامه داخلی هر شورا موظف است جهت اداره امور آیین نامه موقت خود را وضع و با دو سوم آراء تصویب نماید.

ماده 11 - آن دسته از کارمندان دولت که به عضویت شورا درآمده و به وجود تمام وقت آنان نیاز باشد میتوانند به عنوان مامور به خدمت در شوراها انجام وظیفه نمایند.
مدت عضویت جزء سوابق خدمتی آنان محسوب میشود.

ماده 12 (منسوخ 1396/04/20)- شوراها در حدود وظایف و اختیارات خود در برابر شورای مافوق مسئولند.

تبصره - مجلس شورای اسلامی در حکم مافوق شورای عالی استانها میباشد.

ماده 13 (منسوخ 1396/04/20)- در صورت عدم تشکیل هر یک از شوراها، شورای مافوق میتواند وظایف قانونی آن را انجام دهد.

‌ماده 14 (منسوخ 1400/11/10)- استانداران، فرمانداران، بخشداران و سایر مقامات کشوری که از طرف دولت تعیین میگردند، بر اساس اصل یکصد و سوم قانون اساسی در حدود اختیارات شوراها ملزم به رعایت تصمیمات آنها میباشند.

ماده 15 (منسوخ 1396/04/20)- استانداران، فرمانداران، بخشداران، و سایر مقامات کشوری حق شرکت در جلسات شوراهای حوزه مسئولیت خود را دارند و در صورتی که شوراهای مربوطه لازم بدانند مکلف به حضورند.

تبصره - امام جمعه هر محل میتواند در شورا یا شورای ذیربط به عنوان ناظر شرکت نماید.

ماده 16 (منسوخ 1396/04/20)- هرگاه استانداران، فرمانداران، بخشداران نسبت به تصمیمات ابلاغ شده از جانب شوراها اعتراض داشته باشند میتوانند نظر خود را ظرف یک هفته از تاریخ ابلاغ، به شورا اظهار و تقاضای تجدیدنظر نمایند. در صورتی که شورای مزبور از رای خود عدول ننماید، معترض میتواند مراتب را جهت رسیدگی نهایی به شورای مافوق احاله کند.
رای آن شورای قطعی و لازم الاجرا است. و اجرای مصوبه مورد اختلاف تا صدور رای نهایی متوقف میماند.

ماده 17 - شوراها دارای شخصیت حقوقی بوده، حق اقامه دعوی علیه اشخاص حقیقی و حقوقی و دفاع در مقابل دعاوی آنان علیه شورا را دارند.

ماده 18 - شوراها میتوانند اطلاعات لازم را که در ارتباط با وظایف شورا است از ادارات و سازمانهای وابسته به دولت بخواهند و آنان موظفند اطلاعات لازم را در اختیار آن شورا قرار دهند.

وظایف و اختیارات

ماده 19 (منسوخ 1396/04/20)- وظایف و اختیارات کلی.

1 - بررسی و شناخت کمبودها و نیازها و نارسائیهای اجتماعی، اقتصادی و عمرانی بهداشتی، فرهنگی، آموزشی و سایر امور رفاهی حوزه انتخابیه و ارائه راه حل ها به مقامات مسئول.

2 - تهیه طرحها و پیشنهادهای اصلاحی در امور اجتماعی و ارائه آن به شورای مافوق جهت اطلاع و برنامه ریزی و به مقامات مسئول اجرایی جهت اقدامات ممکن.

3 - نظارت دقیق بر اداره امور حوزه انتخابیه و حسن اجرای تصمیمات شورا و طرحهای مصوب.

4 - ارائه پیشنهادهای لازم برای فعال سازی سازمانهای دولتی و ارگانهای انقلابی به شورای مافوق.

5 - پیگیری شکایات مردم در مورد نارسائی سازمانها و ادارات حوزه مربوطه از طریق مقامات مسئول.

6 - برنامه ریزی و اقدام در جهت مشارکت مردم در انجام خدمات اجتماعی، اقتصادی، عمرانی، بهداشتی، فرهنگی، آموزشی و سایر امور رفاهی با موافقت و هماهنگی مراجع ذیربط.

7 - ایجاد روحیه همکاری مردم با مسئولان کشوری در جهت تداوم انقلاب اسلامی.

8 - بررسی برنامه های پیشنهادی ارگانهای اجرایی در زمینه های اجتماعی، اقتصادی، عمرانی، بهداشتی، فرهنگی، آموزشی و سایر امور رفاهی از نظر تطبیق با ضرورتهای موجود در حوزه انتخابیه شورا و جلوگیری از تبعیض در این زمینه بین مناطق مختلف و گزارش نارسائی ها به شورای بالاتر و مراجع اجرایی ذیربط.

9 - نظارت بر اجرای هماهنگ و کامل برنامه های مصوب در زمینه های اجتماعی، اقتصادی، عمرانی، بهداشتی، فرهنگی، آموزشی و سایر امور رفاهی.

10 - شوراها میتوانند بنا به درخواست مسئولان، بخشی از اعمال اجرایی از قبیل پخش مواد سوختی و ارزاق عمومی، آمارگیری و تحقیقات محلی، را بر عهده بگیرند.

11 - هر شورا موظف است حداکثر یکهفته پس از رسمیت یافتن، یکنفر را به اکثریت مطلق آراء جهت انتخاب برای شورای مافوق نامزد نماید.

12 - شوراها موظفند یک نسخه از مصوبات خود را در اولین فرصت به شورای مافوق و مقامات مسئول حوزه ارسال دارند.

13 (منسوخ 1369/09/05)- هر شورا می‌تواند با رعایت مصالح مصوبات خود را از موضوعات مهمه و آنچه که جنبه عمومی دارد به وسائل ممکنه به اطلاع اهالی برساند.

14 - همکاری با ارگانهای مملکتی.

15 - دادن گزارشات لازم و ارائه انتقادات و اشکالات مربوط به حوزه فعالیت خود به نماینده یا نمایندگان آن حوزه در مجلس شورای اسلامی.

16 - شوراها میتوانند با هماهنگی ارگانهای اجرایی مسئول به تشکیل انجمن ها و نهادهای اجتماعی، امدادی ارشاد و تاسیس تعاونی های تولید، توزیع، مصرف با مشارکت مردم در حوزه فعالیت خود اقدام نمایند.

17 - شوراها موظفند گزارش اقدامات سالانه خود را در آخرین جلسه هر سال مطرح و پس از تایید برای اطلاع عموم منتشر نمایند.

18 (منسوخ 1369/09/05)- نصب و عزل شهردار.

ماده 20 - شوراها مسئول حفظ و اداره کلیه اموال منقول و غیرمنقول شورا میباشند و همچنین در مورد خرید و فروش و نقل و انتقال و اجاره و استیجار اموال شورا طبق مقررات اقدام خواهند نمود.

ماده 21 (منسوخ 1396/04/20)- به منظور رسیدگی به تخلفات و انحرافات شوراهای مندرج در این قانون و در صورت لزوم انحلال آنها کمیسیونی مرکب از افراد زیر در مرکز هر یک از استانهای کشور تشکیل میگردد.
1 - نماینده شورای عالی قضایی
2 - نماینده وزارت کشور
3 - نماینده شورای عالی استانها

تبصره یک - کمیسیون فوق میتواند شعب فرعی تحقیقاتی در مراکز شهرستان های استان ایجاد نماید، اما رای قطعی با کمیسیون استان میباشد.

تبصره 2 - شورای منحل شده در صورت اعتراض به رای صادره از سوی کمیسیون مذکور میتواند به مراکز قضایی صالحه جهت دادرسی شکایت نماید.

تبصره 3 - شورای منحل شده در صورت اعتراض میتواند بر مبنای اصل 106 قانون اساسی به دادگاه صالح شکایت کند. (‌حداکثر فرصت برای اعتراض، پنج روز میباشد.) دادگاه مزبور موظف است خارج از نوبت به آن رسیدگی نماید.

‌تبصره 4 (منسوخ 1369/09/05)- در صورتی که طبق مقررات قانونی هر یک از شوراها منحل شود وزارت کشور باید ظرف مدت 3 ماه انتخابات را تجدید نماید و تا انتخابات بعدی وزارت کشور قائم مقام شورا خواهد بود.

تبصره 5 - اعضای مستعفی شوراها و اعضای شورای منحله حق بازگشت به شورای پایین تر را نخواهند داشت مگر با انتخاب مجدد.

تبصره 6 - سلب عضویت هر یک از اعضای شورا مبنی بر تخلف از وظایف قانونی به پیشنهاد سه چهارم مجموع اعضاء و با رای دادگاه‌های صالحه خواهد بود.

تبصره 7 - هر یک از اعضای شورا که با رای دادگاه صالح از آنها سلب عضویت شده باشد از شرکت در انتخابات دوره بعد آن شورا محروم خواهند بود.

ماده 22 (منسوخ 1396/04/20)- بودجه شوراها از طریق زکوات (‌پس از تصویب) و درآمدهای محلی و در صورت لزوم از طریق عوارض که در مقابل خدمات ارائه شده وضع میگردد، تامین خواهد شد. و کمبودهای آن از راه کمکهای دولت به درخواست شورای عالی استان ها از محل درآمدهای عمومی جبران میشود.

ماده 23 (اصلاحی 1365/04/29)- شرایط انتخاب‌کنندگان:
الف - حداقل سن، پانزده سال تمام.
ب - سکونت در محل (‌حداقل یک سال).

ماده 23 (منسوخ 1396/04/20)- شرایط انتخاب کنندگان

الف (منسوخ 1365/04/29)- حداقل سن 15 سال تمام.

ب (منسوخ 1365/04/29)- سکونت در محل (‌حداقل یک سال).

تبصره 1 (منسوخ 1365/04/29)- سکونت یک ساله باید به زمان اخذ رای متصل باشد.

تبصره 2 (منسوخ 1365/04/29)- کسانی که محل کار آنان خارج از محدوده شورای اسلامی بوده ولی افراد تحت تکفل آنان (‌همسر و فرزندان) حداقل یک سال قبل از انتخابات سکونت دائمی در حوزه انتخابیه داشته باشند میتوانند در همان حوزه رای دهند.

ج (منسوخ 1365/04/29)- تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران.

ماده 24 (منسوخ 1396/04/20)- شرایط انتخاب شوندگان:

الف (منسوخ 1369/09/05)- حداقل سن 25 سال تمام.

ب (منسوخ 1365/04/29)- سکونت در شهر یا روستای حوزه انتخابیه (‌حداقل یک سال تمام) و یا سابقه نمایندگی مجلس در آن حوزه.

تبصره (منسوخ 1365/04/29)- سکونت یک ساله باید بزمان ثبت نام متصل باشد.

ج (منسوخ 1365/04/29)- اعتقاد به تعهد عملی به اسلام، ابراز وفاداری به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.

‌تبصره (منسوخ 1365/04/29)- در مناطقی که اقلیتهای دینی شناخته شده در قانون اساسی اکثریت دارند، وفاداری به قانون اساسی کافی است.

د (منسوخ 1365/04/29)- عدم گرایش به احزاب، سازمانها و گروههای غیرقانونی و یا مبتنی بر عقاید التقاطی و غیرالهی.

ه(منسوخ 1365/04/29)- - آشنائی با مسائل اجتماعی و عدم سابقه خیانت در امانت و کلاهبرداری و محکومیت به جرائمی که مستوجب حد شرعی میباشد.

و (منسوخ 1365/04/29)- عدم وابستگی به رژیم سابق.

‌ز (منسوخ 1365/04/29)- عدم اشتهار به فساد اخلاق.

ح (منسوخ 1365/04/29)- تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران.

ت (منسوخ 1369/09/05)- دارا بودن سواد خواندن و نوشتن.

تبصره (منسوخ 1365/04/29)- تغییر شرایط مذکور در بندهای: ب، ج، د، ه، ز، به تشخیص دادگاه‌های صالحه موجب سلب عضویت خواهد شد.

شورای اسلامی ده (منسوخ 1396/04/20)

ماده 25 (منسوخ 1369/09/05)- تعداد اعضاء شوراهای اسلامی روستا پنج نفر می‌باشد.

تبصره (منسوخ 1369/09/05)- پس از شمارش آراء اگر به علت تساوی آراء دو یا چند نفر از منتخبین، تعیین اعضای شورا ممکن نباشد اولویت با فرد یا افرادی است که دارای مدرک تحصیلی بالاتر بوده و در صورت یکسان بودن مدرک تحصیلی با قید قرعه انتخاب می‌گردند.

ماده 26 - وظایف و اختیارات.

1 - نظارت و همکاری با مسئولین اجرایی و نهادهای انقلابی در امور اجتماعی، فرهنگی، عمرانی، اقتصادی از قبیل تهیه و تنظیم شناسنامه ده شامل آمار جمعیتی (‌ساکنان ده) و آمار منابع و امکانات (‌آمارهای کشاورزی - دامی خدماتی - صنعتی و...)

2 - مراقبت در اجرای مقررات بهداشتی و حفظ نظافت ده و ایجاد زمینه مناسب برای تامین بهداشت محیط.

3 - کوشش در جهت احیاء و لایروبی قنوات و نهرهای متروکه.

4 (منسوخ 1365/04/29)- همکاری و هماهنگی در امور مربوط به جلوگیری از فرسایش خاک و حفظ و عمران مزارع، باغها، مراتع، جنگلها، اماکن عمومی و راههای فرعی و روستائی و ارائه طرح و پیشنهاد در این زمینه ها به شورای دهستان.

5 - تشویق اهالی ده به ایجاد کارهای دستی و توسعه صنایع روستائی.

6 - تشویق مردم به نگهداری و تاسیس مساجد و تکایا و بقاع متبرکه و حفظ آثار باستانی.

7 - با تشکیل کلاسهائی به آموزش اهالی در امر سوادآموزی کمک نماید.

8 - نظارت و پیگیری در جهت اجرای پروژه های اختصاص یافته عمرانی.

9 - همکاری و هماهنگی با وزارت کشاورزی و ارگان هائی که در رابطه با روستا فعالیت دارند و ایجاد تعاونیها و نظارت بر آنها.

ماده 26 مکرر (منسوخ 1365/04/29)- وظایف و اختیارات شورای اسلامی دهستان به شرح زیر است:
1 - بررسی اقدام لازم جهت تشکیل تعاونیها به منظور توسعه کشاورزی و صنایع روستائی و نظارت بر آنها.
2 - همکاری با مسئولین اجرایی در تهیه و تنظیم شناسنامه دهستان از طریق جمع آوری اطلاعات و آمار لازم بر اساس مشخصات اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و منابع طبیعی حوزه فعالیت.
3 - نظارت بر حفظ و نگهداری و بهره برداری از تاسیسات و تجهیزات عمومی و عمرانی، مزارع و مراتع و جنگلهای موجود در دهستان.
4 - ارائه طرحها و پیشنهادهای اصلاحی در جهت امور اجتماعی و عمرانی حوزه فعالیت به مسئولین اجرایی و شورای مافوق.
5 - کوشش برای ایجاد شرکتهای تعاونی تولید، توزیع و مصرف و نظارت بر کار آنها در روستاهای حوزه فعالیت خود.
6 - نظارت و پیگیری در جهت اجرای پروژه های عمرانی.
7 - تشویق و ترغیب مردم جهت انجام امور خیریه و ایجاد اماکن و موسسات عام المنفعه.
8 - دریافت طرحها و پیشنهادات شوراهای اسلامی روستاها و ارسال آن به شورای مافوق جهت پیگیری.

شورای اسلامی بخش (منسوخ 1396/04/20)

ماده 27 (منسوخ 1365/04/29)- شورای اسلامی بخش از نمایندگان منتخب شوراهای اسلامی شهرها و دهستانهای آن بخش تشکیل میگردد.

‌تبصره (منسوخ 1365/04/29)- حداکثر ظرف 15 روز پس از تشکیل شورای اسلامی شهرها و دهستانهای آن بخش، شورای اسلامی بخش به دعوت بخشدار تشکیل میگردد.

ماده 28 - تعداد اعضای شورای اسلامی هر بخش به تعداد شهرها و دهستانهای آن بخش خواهد بود.

تبصره (منسوخ 1365/04/29)- تعداد اعضای شورای اسلامی بخش حداقل پنج نفر خواهند بود و در صورتی که بخش کمتر از پنج شهر و دهستان داشته باشد، بقیه اعضاء به تناسب جمعیت و به وسیله نمایندگان منتخب شورای بخش و دهستانها برای شورای بخش تعیین میشود.

ماده 28 (منسوخ 1365/04/29)- تعداد اعضای شورای اسلامی بخش هفت نفر خواهد بود.

ماده 29 - وظایف و اختیارات.

1 - تهیه و تنظیم برنامه های عمرانی هر سال در محدوده بخش و پیشنهاد آن به شورای شهرستان در قالب اعتبارات عمومی که به وسیله آن شورا به بخش اختصاص داده شده است.

2 (منسوخ 1365/04/29)- برنامه ریزی و ایجاد هماهنگی در جهت تشکیل تعاونیها و نظارت بر آنها در حوزه فعالیت خود.

3 - تاسیس کتابخانه و قرائت خانه های عمومی از طریق جلب همکاری اهالی و سازمانهای ذیربط.

4 - اتخاذ تدابیر لازم به منظور تامین وسایل ارتباطی محل و تسهیل مراسلات پستی.

5 (منسوخ 1365/04/29)- تهیه و تنظیم شناسنامه بخش از طریق جمع آوری اطلاعات و آمار لازم بر اساس مشخصات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی و منابع طبیعی حوزه فعالیت.

6 (منسوخ 1365/04/29)- ایجاد شرایط لازم و کمک به شوراهای اسلامی دهستانها در جهت حفظ و عمران مزارع، مراتع، و اماکن عمومی و راههای فرعی و روستائی در حوزه فعالیت خود.

7- نظارت و پیگیری در جهت اجرای پروژه های اختصاص یافته عمرانی.

8 (منسوخ 1365/04/29)- کوشش برای ایجاد تعاونیها و نظارت بر آنها.

شورای اسلامی محله (منسوخ 1396/04/20)

ماده 30 - کوچکترین واحد شوراها در محدوده شهر، شورای اسلامی محله است، حدود محله های هر شهر تابع تقسیمات شهرداری مربوطه خواهد بود.

ماده 31 - شورای اسلامی محله متشکل از هفت نفر میباشد که با انتخابات رسمی و رای مستقیم مردم تشکیل میگردد.

تبصره (منسوخ 1369/09/05)- شهرهائیکه کمتر از هفت محله دارند، شورای اسلامی محله در آنجا تشکیل نخواهد شد.

شورای اسلامی منطقه (منسوخ 1396/04/20)

ماده 32 - شورای اسلامی هر منطقه از نمایندگان شوراهای محلات به انتخاب خودشان تشکیل میشود.

تبصره 1 (منسوخ 1369/09/05)- تعداد اعضای شورای اسلامی منطقه هفت نفر خواهد بود.

تبصره 12 - شهرهائیکه کمتر از هفت منطقه دارند، شورای منطقه در آنجا تشکیل نخواهد شد.

ماده 33 - انتخابات شورای اسلامی منطقه باید حداکثر 15 روز پس از تشکیل شوراهای اسلامی محله صورت گیرد.

شورای اسلامی شهر (منسوخ 1396/04/20)

ماده 34 - در کلیه شهرها شورائی به نام شورای اسلامی شهر از میان نمایندگان منتخب شوراهای اسلامی منطقه حداکثر پانزده روز پس از پایان انتخاب شورای اسلامی منطقه تشکیل میگردد تعداد اعضاء این شورا هفت نفر میباشد.

تبصره 1 - در مناطقی که (‌بر طبق تبصره 2 ماده 32) شورای منطقه تشکیل نمیگردد، اعضای شورای شهر از میان نمایندگان محله انتخاب میگردند.

تبصره 2 - در صورتی که تعداد محلات یک شهر از هفت واحد کمتر باشد یا تقسیمات محلی رسمی نداشته باشد، اعضای شورای شهر از طریق انتخابات مستقیم تعیین خواهد شد.

ماده 35 - وظایف و اختیارات.

1 - مادامی که درآمدهای پیش‌بینی شده کافی نباشد شورای شهر می‌تواند با تصویب وزارت کشور و تنفیذ ولی امر عوارضی متناسب با امکانات اقتصادی محل و خدمات ارائه شده تعیین نماید.

2 - نظارت بر حسن اداره و حفظ سرمایه و دارائی نقدی و جنسی اموال منقول و غیرمنقول متعلق به شهرداری و همچنین نظارت بر درآمد و هزینه آن.

3 - نظارت بر اجرای وظایف شهرداری در امور بهداشت حوزه شهر و موسساتی که از طرف شهرداری اداره میشود.

4 - تصویب آیین نامه های پیشنهادی شهرداری.

5 - تصویب و تعیین نرخ کرایه وسایل نقلیه در شهر.

6 - تصویب مقررات برای تنظیم آبهای شهر و اجاره و استجاره آبهائی که برای مصرف شهر ضروری است و جلوگیری از تجاوز به منابع شهری.

7 - انتخاب شهردار برای مدت چهار سال و معرفی به وزیر کشور جهت صدور حکم.

تبصره 1 - انتخاب مجدد شهردار به صورت متوالی تنها برای یک دوره در آن شهر بلامانع خواهد بود.

تبصره 2 (منسوخ 1369/09/05)- عزل شهردار مطابق مفاد ماده 53 قانون شهرداری توسط شورای شهر انجام خواهد گرفت و در فاصله بین عزل شهردار تا انتخاب شهردار جدید، معاون شهردار عهده دار امور شهرداری خواهد بود.

8(منسوخ 1369/09/05)- نصب و عزل شهردار تهران و مراکز استانها به پیشنهاد شورای شهر و حکم وزیر کشور خواهد بود.

شورای اسلامی شهرستان (منسوخ 1396/04/20)

ماده 36 - شورای اسلامی شهرستان از نمایندگان منتخب شورای شهر و شوراهای بخش (‌حداکثر پانزده روز پس از پایان انتخابات شهر و بخشها) به ترتیب زیر تشکیل میگردد. شورای شهر و هر بخش یکی از اعضای خود را برای شرکت در شورای شهرستان انتخاب میکنند.

تبصره (منسوخ 1369/09/05)- در صورتی که جمعیت شهر از سیصد هزار نفر تجاوز نماید به ازای هر دویست هزار نفر اضافه یک نماینده در شورای شهرستان خواهد داشت.

ماده 37 - تعداد اعضای شورای شهرستان حداقل پنج نفر میباشد.

‌تبصره (منسوخ 1369/09/05)- در صورتی که شهرستان کمتر از چهار بخش داشته باشد، بقیه اعضاء تا پنج نفر از بین شورای شهر، مرکز شهرستان یا بخش‌ها به تناسب‌جمعیت به وسیله نمایندگان منتخب شورای شهر، مرکز شهرستان و بخش‌ها برای شورای شهرستان تعیین می‌شود.

ماده 38 - وظایف و اختیارات.

1 - بررسی و تصویب طرحهای عمرانی پیشنهادی هر محل در قالب اعتبارات مصوب با در نظرگرفتن اولویتها.

تبصره 1 - اولویتها بر اساس نیازمندیهای هر منطقه تعیین میگردد.

تبصره 2 - در شرایط مساوی حق تقدم با محلی است که درصد بیشتری از اعتبارات طرح را تامین نماید.

2 - شورای شهرستان موظف است نارسائیها و اشکالات نهادها و سازمانها را به مسئولان مربوطه ابلاغ و در صورت عدم توجه درخواست توبیخ یا برکناری آنان را با ذکر موارد تخلف و نارسائی از مسئولان بالاتر بنماید.

شورای اسلامی استان (منسوخ 1396/04/20)

ماده 39 - شورای استان حداکثر دو هفته پس از پایان یافتن انتخابات شوراهای اسلامی شهرستان تشکیل میگردد و هر شهرستان یک نماینده در آن خواهد داشت.

تبصره - حداقل تعداد نمایندگان شورای استان سه نفر میباشد. در استانهایی که به علت کمی تعداد شهرستانهای تابعه حد نصاب مقرر حاصل نگردد، کسری اعضای شورای استان از بین اعضای شورای شهرستان مرکز استان تامین میگردد.

ماده 40 - وظایف و اختیارات.

1 - شورای استان موظف است طرحها و پیشنهادهای وارده از شورای هر شهرستان را بررسی و مورد تبادل نظر قرار داده اولویتها را تعیین و به مقامات مسئول ارجاع نماید.

2 - رسیدگی و اظهارنظر درباره برنامه عمرانی و نیازمندیهای شهرستانهای تابعه استان و ارسال آن به مسئولان مربوطه.

3 - عضویت در کمیته برنامه ریزی استان با داشتن حق یک رای.

4 - شورای استان در اجرای بودجه استان حق نظارت دارد.

5 - اعضای شورای استان رابط بین شورای خود و شورای مادون میباشند.

شورای عالی اسلامی استانها (منسوخ 1396/04/20)

ماده 41 - شورای عالی اسلامی استانها از نمایندگان منتخب شوراهای اسلامی استان تشکیل میگردد و هر شورای اسلامی استان یک نماینده در آن خواهد داشت.

ماده 42 - شورای عالی اسلامی استانها حداکثر دو هفته پس از پایان یافتن انتخابات استانها تشکیل میشود.

ماده 43 - اولین جلسه شورای عالی اسلامی استانها بدعوت وزیر کشور و به ریاست مسن ترین اعضای حاضر در جلسه تشکیل میگردد و یک نفر رئیس و یکنفر نایب رئیس و دو منشی با رای مخفی انتخاب میشوند.

ماده 44 - «شورای عالی اسلامی استانها» مکلف است ظرف مدت سه ماه از تاریخ تشکیل، آیین نامه های داخلی شوراها را تهیه و پس از تصویب جهت اجرا به کلیه شوراها ابلاغ نماید.

ماده 45 - شورای عالی اسلامی استانها موظف است طرحها و پیشنهادهای واصله از طرف شوراها را بررسی و مورد تبادل نظر قرار داده، اولویتها را تعیین و به مقامات اجرایی ارجاع نماید.

ماده 46 - شورای عالی اسلامی استانها موظف است نارسائیها و اشکالات نهادها و سازمانهای اجرایی را به مسئولان مربوطه ابلاغ نماید.

ماده 47 - شورای عالی اسلامی استانها موظف است طرحهای تولیدی، صنعتی، کشاورزی، آموزشی، اداری، خدماتی و نظایر آنها را که از سوی شوراهای استان ها در جهت جلوگیری از تبعیض و جلب همکاری و ایجاد هماهنگی میان استان ها رسیده، مورد بررسی قرار دهد و در صورت تایید به عنوان طرح قانونی به مجلس شورای اسلامی تقدیم نماید.

ماده 48 - شورای عالی اسلامی استانها در تنظیم برنامه و بودجه عمرانی استانها مشارکت دارد.

ماده 49 - شورای عالی اسلامی استانها میتواند در جهت جلوگیری از تبعیض و جلب همکاری و ایجاد هماهنگی میان استانها پیشنهاد تغییر طرح یا جابجائی بودجه عمرانی استانها را در چهارچوب مقررات مربوطه بنماید.

ماده 50 - شورای عالی اسلامی استانها در اجرای برنامه و بودجه عمرانی نظارت داشته و دستگاههای مربوطه موظفند گزارش ماهیانه و سالیانه و هزینه پیشرفت کار عمرانی خود را به اطلاع شورای عالی برساند.

ماده 51 - شورای عالی اسلامی استانها حق دارد در حدود وظایف قانونی، طرحهائی تنظیم نموده و تقدیم مجلس شورای اسلامی نماید و نماینده شورای عالی اسلامی استانها حق حضور در مجلس و دفاع از طرح را دارد.

ماده 52 - اعضای شورای عالی استانها رابط بین شورای خود و شورای مادون میباشند.

ماده 53 - از تاریخ تصویب این قانون کلیه قوانین مغایر لغو و بلا اثر خواهد بود.

تبصره (منسوخ 1364/07/28)- تا تشکیل شورای اسلامی در هر شهر، وزیر کشور یا سرپرست وزارت کشور جانشین شورای اسلامی آن شهر در امور مربوط به شهرداریها خواهد بود.

قانون فوق مشتمل بر پنجاه و سه ماده و بیست و شش تبصره در جلسه روز دوشنبه اول آذرماه یکهزار و سیصد و شصت و یک مجلس شورای‌اسلامی تصویب و در تاریخ نهم آذرماه یکهزار و سیصد و شصت و یک به تایید شورای نگهبان رسیده است.

رئیس مجلس شورای اسلامی - اکبر هاشمی

دریافت فایل پی‌دی‌اف