شماره دادنامه: 309
تاریخ: 1387/05/06
کلاسه پرونده: 86/363
شاکی: آقای عبدالعلی محرم پور
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده 37 آییننامه اجرایی قانون تشکیل سازمان بازرسی کل کشور و ابطال ماده 8 آیین بازرسی سازمان بازرسی کل کشور
مقدمه: شاکی به شرح دادخواست تقدیمی اعلام داشته است، وفق ماده 5 آییننامه اجرایی قانون تشکیل سازمان بازرسی کل کشور که اشعار میدارد، سازمان میتواند بنابه اقتضاء در هر استان بازرس و یا هیات بازرسی به طور ثابت مستقر نماید تا به موجب تعلیمات سازمان به انجام بازرسی و نظارت مستمر بپردازد در حالی که سازمان مذکور در اقدام غیر قانونی و فراقانونی اقدام به تاسیس اداره کل بازرسی در تمامی استان ها نموده که وجاهت قانونی ندارد. لذا متقاضی اعمال ماده 5 آییننامه اجرایی قانون مذکور و همچنین ابطال ماده 80 آیین بازرسی سازمان ماده 37 آییننامه اجرایی قانون تاسیس بازرسی کل کشور مبنی بر اعتراض سازمان بازرسی کل کشور به آراء صادره به دلیل نداشتن سمت در دعاوی و اینکه وظیفه ارائه گزارش را دارد به لحاظ مغایرت با ماده 239 قانون آیین دادرسی میباشد. سرپرست دفتر حقوقی سازمان بازرسی کل کشور در پاسخ طی نامه شماره 13542/87/302 مورخ 1387/02/28 اعلام داشتهاند، اولاً از آنجا که آییننامه اجرایی قانون تشکیل سازمان بازرسی کل کشور توسط ریاست قوه قضائیه به تصویب رسیده است لذا خارج از صلاحیت دیوان میباشد. ثانیاً صرفنظر از مطالب فوق، ماده 37 آییننامه اجرایی تشکیل سازمان بازرسی کل کشور مصوب 1360 و اصلاحات مصوب 1375 و تبصره آن که بر اساس آن سازمان بازرسی کل کشور میتواند آراء مراجع قضایی را که مغایر با قوانین و موازین شرعی باشد را به همراه اعتراض در اسرع وقت برای اعلام نظر به دادستان کل کشور ارسال نماید. سازمان میتواند جهت اظهار نظر نسبت به آراء صادره بازرس قضایی اعزام و یا پرونده را مطالبه کند و همچنین وفق ماده 6 قانون تشکیل سازمان بازرسی کل کشور گزارش های بازرسی در مراجع قضایی و هیات های تخلفات اداری خارج از نوبت رسیدگی شده و آرای صادره با درخواست سازمان بازرسی کل کشور و موافقت دادستان کل کشور و آراء هیات های رسیدگی به تخلفات اداری ظرف 20 روز قابل تجدیدنظر است از آنجا که در قانون تشکیل سازمان بازرسی کل کشور برای سازمان حق تجدیدنظر خواهی از آراء مراجع قضایی در خصوص گزارش های بازرسی قایل شده لذا ماده 37 آییننامه منطبق با قانون است و اعتراض شاکی فاقد اعتبار و منزلت قانونی است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسا و مستشاران و دادرسان علیالبدل شعب دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
الف- طبق قسمت دوم اصل 170 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و ماده یک و بند یک ماده 19 و مادتین 41 و 42 قانون دیوان عدالت اداری مصوب 1385 تصویبنامهها و آییننامهها و سایر مقررات دولتی از حیث مغایرت با احکام شرع یا قوانین و یا خارج بودن از حدود صلاحیت مقام تصویب کننده قابل اعتراض و رسیدگی در هیات عمومی دیوان است. بنابراین اعتراض شاکی به ماده 8 آیین بازرسی سازمان بازرسی کل کشور، به ادعای مغایرت آن با سایر مقررات دولتی قابل اعتراض و رسیدگی و امعان نظر در هیات عمومی دیوان نمیباشد. ب- در ماده 6 قانون تشکیل سازمان بازرسی کل کشور تصریح شده است که گزارش های سازمان در مراجع قضایی و هیات های رسیدگی به تخلفات اداری خارج از نوبت رسیدگی شده و آراء صادره مراجع قضایی با درخواست سازمان بازرسی کل کشور و موافقت دادستان کل کشور و آراء صادره هیات های رسیدگی به تخلفات اداری با درخواست سازمان مذکور در مراجع ذیصلاح ظرف مدت 20 روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر است. بنابراین ماده 37 آییننامه اجرایی قانون مذکور که در جهت اجرای قانون و تحقق وظایف و مسئولیت های سازمان بازرسی کل کشور به تصویب رسیده است مغایرتی با قانون ندارد و خارج از حدود صلاحیت مقام تصویب کننده آن نمیباشد.
مقدسیفرد - معاون قضایی دیوان عدالت اداری