کلاسه پرونده: 640/82
شاکی: آقای کامبیز حسنزاده دلجوان
موضوع: ابطال قسمت دوم تبصره 2 ماده 12 آییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان
تاریخ رای: یکشنبه 15 مرداد 1385
شماره دادنامه: 293
مقدمه: شاکی به شرح دادخواست تقدیمی اعلام داشته است، مطابق اصل بیست و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و بنابه صراحت امر اشتغال به کار دارندگان پروانه اشتغال به کار کاردانی و مهندسی که در ماده 4 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان بر آن تاکید گردیده و نیز با عنایت به مواد 32 و 34 قانون مذکور و همچنین براساس مواد 2 و 3 و 29 آییننامه اجرایی قانون مذکور مصوب بهمن ماه 1375 هیات وزیران به شماره 123379/ت17496ه مورخ 1375/11/28 که کاردان دارای پروانه اشتغال به کار صادره از وزارت مسکن و شهرسازی به عنوان شخصی دارای صلاحیت مورد نظر قانون معین گردیده است و با عنایت در حدود صلاحیت حرفهای دارندگان پروانه اشتغال مندرج در تبصره 3 ماده 12 آییننامه اجرایی که توسط وزارت مسکن و شهرسازی و براساس ماده 29 آییننامه اجرایی قانون طی دستورالعملهای 2677/403 مورخ 1376/11/27 و 2067/403 مورخ 1378/08/24 تدوین و ابلاغ گردیده لذا بر اساس مواد فوق الذکر و نیز با تاکید بر ماده 4 قانون نظام مهندسی تبصره یک ماده 4 قانون که علاوه بر صراحت امر اشتغال دارندگان پروانه اشتغال به کار کاردانی رعایت شمول آن را تا سال 1384 و با قید تکلیف و بدون تقیید محل قابل اجراء و توسعه به کل نقاط کشور قرار داده است و با توجه به ماهیت ماده 4 قانون در بعد تضمین فعالیت حرفهای کاردان دارای صلاحیت مستدعی است با توجه به مورد استفاده ابزاری واقع گردیدن قسمت دوم تبصره 2 ماده 12 آیین نامه اجرایی قانون نظام مهندسی که عبارت «در محلهائی که مهندس معمار یا عمران به تعداد کافی نباشد، طبق نظر وزارت مسکن و شهرسازی حسب مورد از خدمات مهندسی در رشتههای مرتبط یا رشتههای دیگر یا کاردانهای دارای صلاحیت استفاده میشود.» مورد استناد جهت جلوگیری از فعالیت کاردان دارای صلاحیت در مرکز استان آذربایجان شرقی قرار گرفته و از این روی موجب نقض و نفی ماده 4 قانون در امر بعد تضمینی و تکلیف اشتغال دارند، پروانه اشتغال به کارکاردانی شده و مانع از برخورداری اینجانب به عنوان کاردان دارای صلاحیت از حق قانونی اشتغال به کار گردیده است، رای به ابطال بند مذکور صادر فرمایید. مدیرکل حقوقی و امور مجلس وزارت مسکن و شهرسازی در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره 201891/230 مورخ 1382/10/01 اعلام داشتهاند، تبصره 2 ماده 12 آییننامه قانون فوق الذکر نه تنها در جهت ممانعت از اشتغال به کار کاردانهای دارای صلاحیت نمیباشد، بلکه مجوز برای استفاده از وجود کاردانها در محلهائی است که مهندس معمار یا عمران به تعداد کافی وجود ندارد. به علاوه در دستورالعمل نحوه عمل ماده 12 آییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی پیشبینی شده است که شورائی مرکب از نماینده استانداری، رئیس سازمان مسکن و شهرسازی و رئیس سازمان نظام مهندسی ساختمان در مرکز استان تشکیل و حسب مورد در خصوص استفاده از خدمات کاردانهای دارای صلاحیت اتخاذ تصمیم نماید. همچنین ماده 4 قانون فوق الذکر در مقام بیان لزوم اخذ پروانه اشتغال برای پرداختن به امور فنی مندرج در آن ماده و همچنین اشاره به این نکته است که شرایط و ترتیب صدور، تمدید، ابطال و تغییر مدارک صلاحیت حرفهای موضوع و چگونگی تعیین حدود صلاحیت و ظرفیت اشتغال دارندگان، وفق آییننامه اجرایی خواهد بود. به این ترتیب مغایرتی میان ماده 4 قانون و پاراگراف دوم تبصره 2 ماده 12 آییننامه ملاحظه نمیشود تا به استناد آن ابطال تبصره یاد شده قابل طرح باشد، لذا با توجه به مراتب فوق الذکر رد شکوائیه شاکی مورد استدعا است. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
حکم مقرر در ماده 4 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مبین جواز اشتغال اشخاص حقیقی و حقوقی به امور فنی ساختمانی و شهرسازی براساس ضوابط وزارت مسکن و شهرسازی و داشتن صلاحیت حرفهای است که از طریق کسب پروانه اشتغال به شرح مقرر در ماده مزبور احراز میشود و به موجب قسمت اخیر ماده فوق الذکر تعیین شرایط و ترتیب صدور، تمدید، ابطال و تغییر مدارک صلاحیت حرفهای موضوع ماده مزبور و چگونگی تعیین حدود صلاحیت و ظرفیت اشتغال دارندگان پروانههای مزبور به تصویب آییننامه اجرایی قانون محول شده است. نظر به اینکه قسمت دوم تبصره 2 ماده 12 آییننامه فوق الذکر موضوع جواز استفاده از خدمات مهندسی رشتههای مرتبط یا رشتههای دیگر یا کاردانهای دارای صلاحیت در صورت عدم تکافوی مهندسان معمار یا عمران در محل با استفاده از هدف و حکم مقنن به تصویب رسیده است، بنابراین مغایرتی با قانون ندارد.
معاون قضایی دیوان عدالت اداریمقدسیفرد