صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1383/10/02
برگزار شده توسط: استان خراسان رضوی/ شهر نیشابور
موضوع
درخواست تقسیم منافع مشترک در فرضی که مستاجر مغازه ای دو نفرند
پرسش
اگر مستأجر مغازهای دو نفر باشند، آیا هر دو یا یکی از آنها میتوانند از دادگاه تقسیم منافع را کنند؟
نظر هیئت عالی
فلسفه وضع امکان تقاضای تقسیم مال مشترک در قانون مدنی به اینکه هر شریک المال میتواند هر وقت که بخواهد تقاضای تقسیم مال مشترک را بکند، مسئله، قلع ماده نزاع است که این فلسفه و هدف در تقسیم منافع نیز وجود دارد. با این ترتیب امکان تقسیم منافع یک باب مغازه تجاری بین مستأجرین آن مغازه عملاً وجود دارد با این تأکید که تقسیم منافع ملازمه با افزاز عین، دخل و تصرف، تعدی و تفریط در مورد اجاره نداشته باشد و یا اینکه از نظر مقررات شهرداری تبدیل یک واحد تجاری به دو واحد تلقی نشود. با این ترتیب امکان تقسیم منافع مورد اجاره، مادامیکه موجب تعدی و تفریط در عین نشده و با مقررات شهرداری نیز منافات نداشته باشد، منع قانونی ندارد.
نظر اکثریت
با توجه به اینکه تقسیم منافع با تقسیم عین ملازمه دارد و مستلزم دخل و تصرف در عین و به ضرر مالک است به نظر میرسد دعوای تقسیم منافع جایز نباشد و مستأجرین میتوانند چنانچه حق انتقال به غیر دارند منافع را به دیگری انتقال دهند و چنانچه حق انتقال به غیر ندارد با رعایت مقررات ماده 19 قانون روابط موجر و مستأجر سال 56 انتقال منافع نسبت به سهم خود را بخواهند.
نظر اقلیت
چنانچه مدت اجاره باقی است افراز منافع به حکم دادگاه به درخواست مستأجرین مشروط به عدم تعدی یا تقسیط نسبت به مورد اجاره مانعی ندارد و منافاتی هم با ماده 19 قانون روابط موجر و مستأجر سال 56 ندارد زیرا این ماده ناظر به بعد از عقد اجاره است و با زوال منافع موجبی برای افراز منافع نیست.