بسمه تعالی
تاریخ: 4/2/1384 شماره دادنامه: 47، 48 کلاسه پرونده: 81/417، 83/214
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری.
شاکی: آقای محمد آلشیخ و آقای ماشاءالله عبادی.
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تبصره یک اصلاحی ماده 22 آییننامه راهنمائی و رانندگی.
مقدمه: شکات به شرح دادخواستهای تقدیمی اعلام داشتهاند، مطابق تبصره یک ماده 22 آییننامه راهنمائی و رانندگی مصوب 1347 شرط سنی داوطلبان اخذ گواهینامه رانندگی جهت امتحان شفاهی آییننامه (بیسوادی) 25 سال تمام میباشد. اما ادارات راهنمائی و رانندگی با استناد به تبصره یک اصلاحی ماده 22 مذکور تنها از متولدین 1337 و قبل از آن امتحان شفاهی به عمل میآورند. در اثر این رویه ناصواب عده زیادی از اشخاصی که دارای شرط سنی یاد شده نمیباشند عملاً نمیتوانند موافق به اخذ گواهینامه رانندگی گردند. این اقدام خلاف قانون اساسی و عدالت و انصاف بوده و متضمن محرومیت اشخاص از حقوق اجتماعی و حقوق مدنی میگردد. لذا مستنداً به ماده 25 قانون دیوان عدالت اداری ابطال تبصره یک اصلاحی ماده 22 آییننامه راهنمائی و رانندگی مورد تقاضا است. 1- معاون دفتر امور حقوقی دولت در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره 64516 مورخ 5/11/1383 مبادرت به ارسال نامه شماره 61/63191 مورخ 23/8/1383 وزارت کشور نمودهاند. در این نامه آمده است،در اواخر سال 1367 وزیر کشور و شورای عالی قضایی به عنوان واضعان آییننامه اولیه و با استفاده از اختیار قانونی حاصل از ماده 276 قانون مذکور و لزوم توجه به امر سوادآموزی و اهمیت آن در امر رانندگی، تبصره مزبور را مجدداً اصلاح و شرط معافیت از امتحان کتبی آییننامه راهنمائی و رانندگی برای اخذ انواع گواهینامه رانندگی را صرفاً برای متولدین سال 1337 و قبل از آن و همچنین کسانی که طبق گواهی پزشک نیروی انتظامی به علت معلولیت دست یا انگشتان قادر به نوشتن نباشد، به رسمیت شناختند. همانطور که ملاحظه میفرمایید تبصره اصلاحی هیچگونه مغایرتی با قوانین جاری کشور ندارد. 2- معاون راهنمائی و رانندگی نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران نیز در نامه شماره 10728=48-1207-4/13 مورخ 16/11/1383 اعلام داشتهاند، بدین وسیله یک برگ تصویر دستورالعمل شماره 10106=48-1207-4/13 مورخ 20/10/1383 در خصوص شرایط و ضوابط شرکت متقاضیان گواهینامه رانندگی در آزمون شفاهی آییننامه راهنمایی و رانندگی که به کلیه معاونتهای راهور سراسر کشور ابلاغ گردید جهت آگاهی ارسال میگردد. در بند یک دستورالعمل اخیر آمده است «شرایط و ضوابط متقاضیان شرکت در آزمون شفاهی به شرح ذیل اعلام میگردد. 1- کسانی که سن آنان از 25 سال تمام کمتر نباشد میتوانند در آزمون شفاهی آییننامه راهنمائی و رانندگی انواع گواهینامه رانندگی شرکت نمایند.» هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
نظر بمفاد لایحه جوابیه شماره 10728=48-1207-4/13 مورخ 6/11/1383 معاون راهنمائی و رانندگی ناجا که به موجب آن کسانی که سن آنان از 25 سال تمام کمتر نباشد میتوانند در آزمون شفاهی آییننامه راهنمائی و رانندگی انواع گواهینامه شرکت نمایند، شکایت شاکی سالبه بانتفاء موضوع گردیده است. بنابراین موردی برای رسیدگی و اتخاذ تصمیم در این زمینه وجود ندارد. ضمناً در مورد مصوبه جدید نیز چون در حال حاضر شکایتی واصل نشده است هیات عمومی دیوان موجه با تکلیف نمیباشد./
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری
علی رازینی