هیات تخصصی شوراهای اسلامی
شماره پرونده: ه- ع/97/338 شماره دادنامه: 9809970906010341 تاریخ: 10/7/98
شاکی: سازمان بازرسی کل کشور
طرف شکایت: شورای اسلامی شهر فیروزآباد
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند (ج) از مصوبه 109 مورخ 15/10/94 تعرفه عوارض تفکیک عرصه (زمین های داخل محدوده)
شاکی دادخواستی به طرفیت شورای اسلامی شهر فیروزآباد به خواسته ابطال مصوبه فوق الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
عوارض تفکیک عرصه (زمین های داخل محدوده)
ج- تفکیک اراضی داخل محدوده بالاتر از 500 متر مربع 44 درصد ناخالصی زمین سهم شهرداری و 56 درصد ناخالصی سهم مالک (مطابق تبصره 3 ماده 101 قانون شهرداریها اعمال گردد.)
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- مطابق ماده 101 قانون شهرداریها و ماده 154 اصلاحی قانون ثبت اسناد و املاک کشور وظیفه تفکیک افراز اراضی واقع در محدوده و حریم شهرها با رعایت طرح های جامع، تفصیلی یا هادی و سایر ضوابط و نقشه مورد تایید شهرداری به عهده اداره ثبت و مراجع ذیصلاح دادگستری محول شده و لذا شهرداری در این رابطه عهده دار مسئولیتی نبوده و صرفاً وظیفه اظهار نظر بر اساس ماده 101 قانون شهرداری و ضوابط طرح تفصیلی و دیگر ضوابط را دارد.
2- وظیفه و اختیار شورای اسلامی شهر در وضع عوارض در ماده 71 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شورای اسلامی شهر و... مصوب سال 75 احصاء شده و این اختیار به شورا داده نشده است.
3- مطابق دادنامه های شماره 186 الی 189 مورخ 2/3/96 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مصوبات شوراهای اسلامی شهرهای گرگان، بندر امام خمینی، ماکو در خصوص تعرفه عوارض تفکیک عرصه و عوارض محلی ابطال گردیده (شماره های دادنامه های دیگری از هیات عمومی نیز اعلام گردیده)
4- با توجه به ابطال مصوبات مذکور در مورد اختصاص رایگان قسمتی از املاک متقاضیان تفکیک و افراز به شهرداری ویا وصول مبلغی به عنوان هزینه خدمات تفکیک به لحاظ مغایرت با قانون، موازین شرعی و خروج از حدود اختیارات بوده و لذا مصوبه مورد اعتراض خلاف قوانین و مقررات میباشد. درخواست اعمال ماده 92 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری را نموده است.
مشاورین محترم ریاست محترم دیوان طی نظریه ای اعلام کرده آثار رای شماره 186 الی 189 مورخ 2/3/96 به مصوبات ماقبل آن تسری ندارد و از این جهت درخواست سازمان به اعتبار رای موخر قابل طرح در هیات عمومی نبوده به رد آن نظر داده اند. معاون نظارت و بازرسی به علت درخواست ابطال کل مصوبه و آراء صادره در رابطه با اراضی کمتر از 500 متر مربع درخواست ارجاع به هیات تخصصی را نمود.
در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس شورای اسلامی شهر فیروز آباد فارس به موجب لایحه شماره 714 مورخ 9/7/97 به طور خلاصه توضیح داده است که: بند (ج) مصوبه دقیقاً متن تبصره یک ماده 101 قانون شهرداریها است و مطابق بند 16 از ماده 71 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی و... شوراها ملزمند در تصویب نرخ خدمات صرفاً آییننامه های شهرداری را رعایت نمایند. آیا صدور مجوز تجاری با کاربری مسکونی منافع سرشاری برای مالک ندارد یا تفکیک قطعه 500 متری به چند قطعه منافع مالی برای مالک ندارد و با این عمل ارائه خدمات از سوی شهرداری به مالک به حساب نمی آید و چنانچه این اقدامات خدمت محسوب نگردد شهرداری هم الزامی به ارائه چنین خدماتی به صورت رایگان ندارد در حالی که دولت محترم شهرداریها را به حال خود رها نموده و تامین هزینه های جاری را به عهده خودشان گذارده و لذا تقاضای رسیدگی و صدور حکم شایسته را نموده است.
در خصوص ادعای مغایرت مصوبه با شرع، قائم مقام دبیر شورای نگهبان به موجب نامه شماره................... اعلام کرده است که:
(در مورد خلاف شرع اعلام کردن مصوبه استعلام و استفساریه ای از شورای نگهبان به عمل نیامده است.)
هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری با حضور اعضاء تشکیل، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعد از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی و انجام مشاوره به اتفاق آراء اعضاء حاضر در جلسه به شرح ذیل مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات تخصصی
طبق تبصره 3 ماده 101 قانون اصلاحی شهرداری ها مصوب 1390 در اراضی با مساحت بیشتر از پانصد متر مربع که دارای سند 6 دانگ است، شهرداری برای تامین سرانه فضای عمومی و خدماتی تا سقف بیست و پنج درصد (25 %) و برای تامین اراضی مورد نیاز احداث شوارع و معابر عمومی شهر در اثر تفکیک و افراز این اراضی مطابق با طرح جامع و تفصیلی با توجه به ارزش افزوده ایجاد شده از عمل تفکیک برای مالک، تا 25 درصد (25 %) از باقی مانده اراضی را دریافت مینماید. شهرداری مجاز است با توافق مالک قدرالسهم مذکور را بر اساس قیمت روز زمین طبق نظر کارشناس رسمی دادگستری دریافت نماید و با توجه به بند ه- رای شماره 215 الی 220 - 16/3/96 هیات عمومی دیوان عدالت اداری تهیه دستورالعمل توسط شورای اسلامی شهرها در جهت اجرای ماده 101 اصلاحی قانون شهرداری ها مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات تشخیص نگردیده است. بنابراین بند (ج) از مصوبه شماره 109 مورخ 15/10/94 تعرفه از تعرفه شهرداری فیروز آباد تحت عنوان عوارض تفکیک عرصه (زمین های داخل محدوده) مصوب شورای اسلامی شهر فیروز آباد مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی نبوده و به استناد مواد 12 و 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر میشود. این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور از سوی رئیس محترم دیوان یا ده نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
جواد جباری - رئیس هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری